III SA/Wa 2935/16

PostanowienieWSA w Warszawie2017-03-15

Skład orzekający: Alojzy Skrodzki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zajęcie rachunku bankowego przez organ egzekucyjny, w związku z obowiązkiem zapłaty zobowiązania podatkowego, stanowi wystarczającą przesłankę do zmiany postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, jeśli skarżący nie wykazał w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości możliwości wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Sąd nie może zmienić postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, jeśli skarżący nie wykazał, że od daty wydania poprzedniego postanowienia nastąpiły nowe okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania. Samo zajęcie rachunku bankowego przez organ egzekucyjny, w związku z obowiązkiem zapłaty zobowiązania podatkowego, nie stanowi samo w sobie przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji, jeśli nie towarzyszy mu wykazanie realnej możliwości wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, poparte stosownymi dokumentami.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2009 r. W skardze wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że zapłata naruszy jej płynność finansową i może doprowadzić do upadłości. Sąd pierwotnie odmówił wstrzymania wykonania, uznając brak wystarczających dowodów na wystąpienie przesłanek z art. 61 § 3 PPSA. Po zajęciu rachunku bankowego przez organ egzekucyjny, skarżąca ponowiła wniosek, domagając się zmiany postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania, wskazując na nowe okoliczności.
Rozstrzygnięcie
Postanowił odmówić zmiany postanowienia z dnia 22 listopada 2016 r. o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 15 marca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Skrodzki, po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi D. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2009 r. postanawia odmówić zmiany postanowienia z dnia 22 listopada 2016 r. o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Skarżąca D. sp. z o.o. z siedzibą w W. , wnioskiem zawartym w skardze z dnia 6 września 2016 roku wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu Skarżąca wskazała, że zapłata kwoty przedmiotowego podatku wraz z odsetkami naruszy jej płynność finansową i będzie skutkować niemożliwością uregulowania zobowiązań wobec kontrahentów. Wzrost dodatkowych kosztów może w rezultacie doprowadzić do jej upadłości. Do skargi dołączyła wydruk płatności wynagrodzeń dotyczących umów o dzieło za 2009 r. Postanowieniem z dnia 22 listopada 2016 r. Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że Skarżąca w złożonym wniosku nie wykazała w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a więc nie wykazała zaistnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), warunkujących wstrzymanie zaskarżonego aktu. Dołączona przez Skarżącą do skargi dokumentacja dotycząca wypłat wynagrodzeń była nieaktualna (dotyczyła wynagrodzeń za 2009 r.). Skarżąca nie podała żadnych konkretnych, popartych stosownymi dokumentami informacji, dotyczących jej sytuacji majątkowej, które pozwoliłyby Sądowi ocenić zasadność twierdzeń zawartych we wniosku. Skarżąca nie powołała również żadnych okoliczności, które wskazywałyby, że wykonanie zaskarżonej decyzji doprowadzi w jej sytuacji do następstw trudnych do odwrócenia Zdaniem Sądu, skoro Skarżąca nie wykazała w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to brak było podstaw do udzielenia stronie ochrony tymczasowej i wydania orzeczenia zgodnego z jej oczekiwaniami. Sąd wskazał, że z natury obowiązku nałożonego na mocy decyzji (zobowiązanie o charakterze pieniężnym) wynika możliwość restytucji stanu sprzed wykonania decyzji. O ile po rozpoznaniu skargi okaże się, że zaległości podatkowe były niezasadne, ewentualne wyegzekwowane środki pieniężne będą mogły być jej zwrócone. Skarżąca w dniu 17 listopada 2016 roku ponowiła wniosek zawarty w skardze (wpłynął do Sądu w dniu 24 listopada 2016 r.) wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, zaś w dniu 30 listopada 2016 roku wniosła o zmianę powyższego postanowienia przez orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu wskazano, że w sprawie zaszły nowe okoliczności, spełniające przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. W dniu [...] października 2016 roku Naczelnik Urzędu Skarbowego W. wystawił tytuł wykonawczy nr [...] dotyczący zobowiązania wynikającego z zaskarżonej decyzji. Na podstawie ww. tytułu wykonawczego organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku bankowego Skarżącej w [...] S.A. we W. . Zajęcie objęło kwotę należności głównej 45.758,00 zł oraz odsetki za zwłokę, które na dzień 28 października 2016 roku wyniosły 32.288,85 zł. Koszty egzekucyjne wyniosły 4.682,80 zł. Zdaniem Skarżącej skoro suma wpływów na rachunek bankowy Skarżącej prowadzony w [...] S.A. we W. wyniosła we wrześniu 2016 roku 85.050,00 zł, zaś w październiku 2016 roku 77.469,24 zł a jednocześnie wydatki bieżące wyniosły we wrześniu 2016 roku 81.537,00 zł, a w październiku 2016 roku 81.187,47 zł, w konsekwencji zajęcie rachunku bankowego przez organ egzekucyjny pozbawi Skarżącą przychodów z jednego miesiąca obrotowego i tym samym uniemożliwi realizację zobowiązań wobec pozostałych kontrahentów i wierzycieli na kwotę co najmniej 80.000,00 zł. Do wniosku z 17 listopada 2016 roku załączono zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego, tytuł wykonawczy nr [...] (kopie potwierdzone za zgodność z oryginałem przez występującego w sprawie pełnomocnika), oraz wyciągi z rachunku bankowego Skarżącej prowadzonego w [...] z września i października 2016 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 4 p.p.s.a., postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Konieczne jest zatem co najmniej uprawdopodobnienie, że od ostatnio wydanego w sprawie postanowienia, którego zasadność nie była kwestionowana w drodze zażalenia, nastąpiły zmiany uzasadniające modyfikację dotychczas wyrażonego przez Sąd stanowiska. Podkreślić przy tym trzeba, iż w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie - sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 2008 r., sygn. akt I FZ 369/08). Nie jest również podstawą do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji trudna sytuacja materialna strony (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2009 r. II FZ 511/09 LEX 582811). Dokonana przez Sąd analiza ponownego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie dała podstaw do zmiany dotychczasowego orzeczenia. Nie wykazano, by od dnia 22 listopada 2016 r. nastąpiły nowe okoliczności określone w powołanym przepisie. Skarżąca wnosząc o zmianę postanowienia z dnia 22 listopada 2016 r. wskazała, że organ egzekucyjny dokonał zajęcia jej rachunku bankowego na podstawie tytułu wykonawczego dotyczącego zaskarżonej decyzji, co uniemożliwi realizację zobowiązań wobec pozostałych kontrahentów przez okres co najmniej jednego miesiąca. Sąd zauważa, że przedmiotem sporu w sprawie jest należność pieniężna (wartość przedmiotu sporu – 45.758,00 zł), a więc z natury rzeczy świadczenie odwracalne, którego zwrot (wraz z odsetkami) może być skutkiem ewentualnego uwzględnienia skargi. Zagrożenie egzekucją należności określonej przez organy podatkowe nie stanowi samo w sobie przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ obowiązkiem każdego jest wykonywanie ciężarów publicznoprawnych. Bez okoliczności uzasadniających wystąpienie przesłanki "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków", o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz bez przedstawienia jakichkolwiek dokumentów potwierdzających ich istnienie, nie jest możliwa ocena wniosku pod kątem spełnienia warunków uzasadniających wstrzymanie zaskarżonej decyzji. Skarżąca wykazując, że wykonanie decyzji może doprowadzić do wystąpienia negatywnych dla niej okoliczności, powinna również wykazać adekwatny związek przyczynowy między wykonaniem decyzji przed zakończeniem jej sądowej kontroli, a możliwymi negatywnymi konsekwencjami jej wykonania opisanymi w art. 61 § 3 p.p.s.a., na wypadek uchylenia decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Stwierdzenie istnienia związku przyczynowego jest ustaleniem faktycznym, z którym ustawa wiąże określone skutki prawne. Odbywa się to za każdym razem w oparciu o okoliczności faktyczne konkretnej sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 17 listopada 2014 r., I FSK 1778/14, CBOSA). Twierdzenia wnioskodawcy powinny być przy tym poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 września 2010 r., II FZ 417/10). Niedopełnienie tego obowiązku przez wnioskodawcę i poprzestanie na samym ogólnikowym wskazaniu zaistnienia zagrożenia szkody uniemożliwia sądowi poczynienie stosownych ustaleń w zakresie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia. Na wnioskodawcy ciąży również obowiązek szczegółowego opisania swojej sytuacji majątkowej, która stanowi podstawę oceny zaistnienia zdarzeń uzasadniających uwzględnienie wniosku. Sąd musi mieć wiedzę o okolicznościach przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji, jak również możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich dokumentów w tym zakresie obciąża stronę. W ocenie Sądu, sama egzekucja należności pieniężnych, na którą powołuje się Skarżąca w pismach z 17 listopada 2016 roku i 30 listopada 2016 r., nie prowadzi co do zasady do nieodwracalnych skutków. W tym względzie należy podzielić pogląd wyrażany przez Naczelny Sąd Administracyjny, z którego wynika, że egzekucja skierowana do składnika majątkowego strony, nie stanowi samodzielnej przesłanki uzasadniającej udzielenie jej tymczasowej ochrony w postaci wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji (29 października 2010 r., sygn. akt I FZ 317/10, CBOSA). Sąd wskazuje, że wstrzymanie wykonania decyzji nie ma na celu ochrony strony przed finansowymi skutkami przymusowego wykonania decyzji (która zazwyczaj jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej skarżącego), ale ma ją zabezpieczyć przed takimi skutkami egzekucji, których w razie wygrania sprawy nie można by było odwrócić. W ocenie Sądu, Skarżąca w pismach z 17 listopada 2016 roku i 30 listopada 2016 r. nie złożyła, oprócz przywołanych powyżej: zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego, tytułu wykonawczego nr [...] , wyciągów z rachunku bankowego Skarżącej prowadzonego w [...] z września i października 2016 roku, innych dokumentów, z których wynikałaby jej aktualna sytuacja finansowa czy zdolność do pokrywania obciążeń. Tym samym nie wykazała w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości nie tylko, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ale nawet swojej sytuacji finansowej. Z przedstawionych wyciągów z rachunku bankowego, za niespełna dwa miesiące działalności, nie wynika czy obciążenia konta są stałymi wydatkami Skarżącej czy są to zobowiązania jednorazowe – większość z nich reguluje faktury VAT. Odnosząc się do wynagrodzenia za pracę jednego pracownika w kwocie 1.294,99 zł nie sposób stwierdzić, że jest on zatrudniony na stałe ani do kiedy trwa jego ewentualna umowa o pracę. Ponadto nie zostały przedstawione żadne inne dokumenty mogące świadczyć o aktualnej sytuacji finansowej Skarżącej tj. zeznania podatkowe z lat poprzednich, rachunki zysków i strat. Reasumując, w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie Skarżąca nie wykazała zmiany okoliczności ani nie uprawdopodobnił w wystarczający sposób, że wykonanie decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki, które pozwoliłyby na zmianę rozstrzygnięcia zawartego w postanowieniu z dnia 22 listopada 2016 r. Mając na uwadze wskazane okoliczności, na podstawie art. 61 § 4 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło