III SA/Wa 2944/10

PostanowienieWSA w Warszawie2011-01-10

Skład orzekający: Anna Wesołowska, Krystyna Kleiber, Alojzy Skrodzki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może po upływie terminu przedawnienia określić zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług na korzyść podatnika, obniżając je poniżej kwoty zapłaconej?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może po upływie terminu przedawnienia kształtować zobowiązania podatkowego na korzyść podatnika, określając je w niższej wysokości niż kwota zapłacona. Przedawnienie zobowiązania skutkuje bezprzedmiotowością postępowania, co wyklucza możliwość wydania decyzji zmieniającej wysokość zobowiązania po jego zapłacie.
Stan faktyczny
P. Sp. z o.o. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z 2008 r., który utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z 2005 r. określającą prawidłową wysokość podatku VAT z tytułu importu towarów. Spór dotyczył możliwości wydania decyzji po upływie terminu przedawnienia, gdy zobowiązanie zostało już zapłacone. WSA w Warszawie oddalił skargę, ale NSA uchylił ten wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Umorzył postępowanie sądowe i zasądził od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz P. Sp. z o.o. kwotę 9 218 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Anna Wesołowska, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Kleiber (sprawozdawca), Sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Protokolant Iwona Mazek, po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2011 r. na rozprawie sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie określenia prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług p o s t a n a w i a 1) umorzyć postępowanie sądowe, 2) zasądzić od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 9 218 zł (słownie: dziewięć tysięcy dwieście osiemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z [...] czerwca 2008 r. Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...] czerwca 2005 r. określającą P. sp. z o.o. w W. - zwanej dalej "Skarżącą", prawidłową wysokość podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów objętych zgłoszeniem celnym z [...] grudnia 2000 r. Powodem ich wydania było obniżenie wartości celnej importowanych towarów skutkujące zmniejszeniem podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, a w konsekwencji jego określeniem w wysokości niższej niż zadeklarowana w zgłoszeniu celnym. Przedmiotem kontrowersji było m. in. czy możliwe jest wydanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe po upływie terminu przedawnienia, w sytuacji, gdy zobowiązanie wygasło wcześniej, na skutek jego zapłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając – wyrokiem z 5 grudnia 2008 r. - skargę na ww. decyzję stwierdził, że skoro zobowiązanie w podatku od towarów i usług powstało z mocy prawa i zostało zapłacone w wysokości większej niż należna, zgodnie z art. 59 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60, ze zm.), zobowiązania to wygasło w całości z chwilą zapłaty. Nie mogło więc ponownie wygasnąć wskutek przedawnienia. Tym samym wydanie zaskarżonej decyzji, określającej wysokość zobowiązania w mniejszej wysokości niż zapłacona, po upływie 5 lat od powstania zobowiązania podatkowego nie stanowiło naruszenia art. 70 § 1 O.p. Naczelny Sąd Administracyjny nie zgodził się z ww. rozstrzygnięciem i wyrokiem z 13 października 2010 r. uchylił wyrok Sądu pierwszej instancji oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Stwierdził, że po upływie okresu przedawnienia, organ – wbrew interesowi prawnemu podatnika – nie może kształtować wielkości przedawnionego zobowiązania podatkowego "na jego korzyść", określając go w niższej wysokości niż kwota zapłacona. Przedawnienie zobowiązania skutkuje bezprzedmiotowością postępowania. Dyrektor Izby Celnej w W. przed terminem rozprawy wyznaczonym na 10 stycznia 2011 r. decyzją z [...] grudnia 2010 r., na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), uwzględnił w całości skargę Skarżącej i zgodnie z żądaniem uchylił własną decyzją oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji oraz umorzył postępowanie w sprawie. Zgodnie z kserokopią zwrotnego potwierdzenia odbioru nadesłaną przez organ w dniu 10 stycznia 2011 r., ww. decyzja została doręczona pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 13 grudnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 54 § 3 p.p.s.a. organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy, co też Dyrektor Izby Celnej uczynił wydając decyzję z [...] grudnia 2010 r. Z chwilą ich doręczenia pełnomocnikowi Skarżącej przestał więc istnieć przedmiot skargi, jakim była decyzja z [...] czerwca 2008 r. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z przyczyn innych, niż te wskazane w pkt 1 i 2 tego paragrafu. Do okoliczności uzasadniających umorzenie postępowania na podstawie powyższego przepisu należy bez wątpienia uwzględnienie skargi przez organ w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. (tzw. autokontrola). Powoduje ono bowiem wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu lub czynności, co czyni zbędnym dalsze procedowanie w sprawie. W razie wydania nowego rozstrzygnięcia służy na nie skarga do sądu administracyjnego, co należycie chroni prawa strony skarżącej. Wobec powyższego postępowanie sądowe jako bezprzedmiotowe podlega w niniejszej sprawie umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., o czym postanowiono w pkt 1 sentencji. Uwzględnienie skargi przez organ zasadnym czyni też orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania. Zgodnie bowiem z art. 201 § 1 p.p.s.a., zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie uwzględnienia skargi w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. W niniejszej sprawie do kosztów tych zalicza się uiszczone wpisy od skarg (2.001 zł), wynagrodzenie radcy prawnego (7.200 zł) i inne udokumentowane wydatki pełnomocnika (opłata skarbowa od pełnomocnictwa). O kosztach tych orzeczono na podstawie art. 201 § 1 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a) w związku z § 6 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło