III SA/Wa 2948/10
PostanowienieWSA w Warszawie2011-01-21
Skład orzekający: Alojzy Skrodzki, Jerzy Płusa, Jarosław Trelka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może uwzględnić skargę w całości na podstawie art. 54 § 3 PPSA, a jeśli tak, to jakie są konsekwencje dla postępowania sądowego i zwrotu kosztów?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, uwzględniając skargę w całości na podstawie art. 54 § 3 PPSA, eliminuje z obrotu prawnego zaskarżony akt, co czyni postępowanie sądowe bezprzedmiotowym. W takiej sytuacji sąd umarza postępowanie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 PPSA. Skoro skarga została uwzględniona przez organ, skarżącemu przysługuje zwrot kosztów postępowania sądowego od organu na podstawie art. 201 § 1 PPSA.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg P. sp. z o.o. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w W. określające prawidłową wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług. Wcześniejsze orzeczenia WSA i NSA wskazywały na istotne wątpliwości prawne dotyczące przedawnienia zobowiązania podatkowego. Przed terminem rozprawy Dyrektor Izby Celnej, na podstawie art. 54 § 3 PPSA, uwzględnił w całości skargi strony skarżącej, uchylając własne decyzje i poprzedzające je decyzje organu pierwszej instancji oraz umarzając postępowania. W związku z tym WSA miał rozpoznać kwestię umorzenia postępowania sądowego i zwrotu kosztów.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe i zasądzono od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz P. sp. z o.o. kwotę 12733 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Skrodzki (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Płusa, Sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2011 r. na rozprawie sprawy ze skarg P. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie określenia prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług p o s t a n a w i a 1) umorzyć postępowanie sądowe, 2) zasądzić od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz P. sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 12733 zł (słownie: dwanaście tysięcy siedemset trzydzieści trzy złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Dyrektor Izby Celnej w W. decyzjami z dnia [...] czerwca 2008 r. i z dnia [...] czerwca 2008 r. uchylił decyzje Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] października 2005 r. określające podatek od towarów i usług z tytułu importu towarów w części dotyczącej powołanej podstawy prawnej i orzekł w tym zakresie oraz decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] czerwca 2005r. określającą podatek od towarów i usług z tytułu importu towarów.
Powodem ich wydania było obniżenie wartości celnej importowanych towarów skutkujące zmniejszeniem podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, a w konsekwencji jego określeniem w wysokości niższej niż zadeklarowana w zgłoszeniu celnym. Przedmiotem kontrowersji było m. in. czy możliwe jest wydanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe po upływie terminu przedawnienia, w sytuacji, gdy zobowiązanie wygasło wcześniej, na skutek jego zapłaty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając – wyrokiem z 8 grudnia 2008 r. - skargi na ww. decyzje stwierdził, że skoro zobowiązanie w podatku od towarów i usług powstało z mocy prawa i zostało zapłacone w wysokości większej niż należna, zgodnie z art. 59 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60, ze zm.), zobowiązania to wygasło w całości z chwilą zapłaty. Nie mogło więc ponownie wygasnąć wskutek przedawnienia. Tym samym wydanie zaskarżonych decyzji, określających wysokość zobowiązania w mniejszej wysokości niż zapłacona, po upływie 5 lat od powstania zobowiązania podatkowego nie stanowiło naruszenia art. 70 § 1 O.p.
Naczelny Sąd Administracyjny nie zgodził się z ww. rozstrzygnięciem i wyrokiem z 13 października 2010 r. uchylił wyrok Sądu pierwszej instancji oraz przekazał mu sprawę do ponownego rozpoznania. Stwierdził, że po upływie okresu przedawnienia, organ – wbrew interesowi prawnemu podatnika – nie może kształtować wielkości przedawnionego zobowiązania podatkowego "na jego korzyść", określając go w niższej wysokości niż kwota zapłacona. Przedawnienie zobowiązania skutkuje bezprzedmiotowością postępowania.
Dyrektor Izby Celnej w W. przed terminem rozprawy wyznaczonym na 21 stycznia 2011 r. trzema decyzjami z [...] listopada 2010 r., czterema decyzjami z [...] grudnia 2010 r., decyzją z [...] i [...] grudnia 2010 r., na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), uwzględnił w całości skargi Skarżącej i zgodnie z żądaniem uchylił własne decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu pierwszej instancji oraz umorzył postępowania w sprawach. Zgodnie z kserokopiami zwrotnych potwierdzeń odbioru nadesłanych przez organ, ww. decyzje zostały doręczone pełnomocnikowi strony skarżącej w dniach 6, 9, 13, 15 i 20 grudnia 2010 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 54 § 3 p.p.s.a. organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargi w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy, co też Dyrektor Izby Celnej uczynił wydając decyzję z [...] listopada, [...], [...] i [...] grudnia 2010 r. Z chwilą ich doręczenia pełnomocnikowi Skarżącej przestał więc istnieć przedmiot skarg, jakim były decyzje z [...], [...] i [...] czerwca 2008 r.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z przyczyn innych, niż te wskazane w pkt 1 i 2 tego paragrafu. Do okoliczności uzasadniających umorzenie postępowania na podstawie powyższego przepisu należy bez wątpienia uwzględnienie skargi przez organ w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. (tzw. autokontrola). Powoduje ono bowiem wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu lub czynności, co czyni zbędnym dalsze procedowanie w sprawie. W razie wydania nowego rozstrzygnięcia służy na nie skarga do sądu administracyjnego, co należycie chroni prawa strony skarżącej.
Wobec powyższego postępowanie sądowe jako bezprzedmiotowe podlega w niniejszej sprawie umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., o czym postanowiono w pkt 1 sentencji.
Uwzględnienie skargi przez organ zasadnym czyni też orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania. Zgodnie bowiem z art. 201 § 1 p.p.s.a., zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie uwzględnienia skargi w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. W niniejszej sprawie do kosztów tych zalicza się uiszczone wpisy od skarg (3.580 zł), wynagrodzenie radcy prawnego (9.000 zł) i inne udokumentowane wydatki pełnomocnika (opłata skarbowa od pełnomocnictwa). O kosztach tych orzeczono na podstawie art. 201 § 1 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a) w związku z § 6 pkt 1, 2, 4 i 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło