III SA/Wa 296/05

PostanowienieWSA w Warszawie2005-04-05

Skład orzekający: Dariusz Dudra

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi dotyczącej postępowania egzekucyjnego, w tym żądań o uznanie należności za uiszczoną, zaniechanie egzekucji, unieważnienie tytułu wykonawczego, zwrot zajętych należności oraz przyznanie odszkodowania?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi dotyczącej postępowania egzekucyjnego, ponieważ takie sprawy nie mieszczą się w jego kognicji określonej w art. 3 PPSA. Kwestie związane z egzekucją należności, w tym zarzuty dotyczące jej zasadności, przedawnienia, uiszczenia czy unieważnienia tytułu wykonawczego, powinny być rozpatrywane w ramach środków zaskarżenia przewidzianych w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a nie w skardze do sądu administracyjnego. Sąd administracyjny nie jest również właściwy do przyznawania odszkodowań.
Stan faktyczny
Skarżący Z. L. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na Dyrektora Izby Celnej w W. w przedmiocie postępowania egzekucyjnego. Skarżący domagał się uznania należności celnej za uiszczoną, zaniechania egzekucji, unieważnienia tytułu wykonawczego, zwrotu zajętych należności wraz z odsetkami oraz przyznania odszkodowania. Skarga została odrzucona przez WSA z powodu braku właściwości sądu.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: sędzia WSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. L. na Dyrektora Izby Celnej w W. w przedmiocie postępowania egzekucyjnego postanawia - odrzucić skargę - Pismem z dnia 11 listopada 2004 r. skierowanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Z. L. wniósł "pozew o uznanie należności celnej wg dokumentu nr [...] z dnia [...] września 1991 r. za uiszczoną". Ponadto skarżący wniósł o zaniechanie egzekucji tej należności i unieważnienie tytułu wykonawczego, zwrot zajętych przez Urząd Skarbowy w W. należności wraz z ustawowymi odsetkami oraz przyznanie odszkodowania ze strony Izby Celnej w W. za straty finansowe poniesione przez skarżącego w latach 1998-2004 związane z procedurami administracyjnymi i sądowymi powziętymi w celu wykazania niesłuszności decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze z zm.) - dalej powoływana jako p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Ponadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Sąd zauważa, iż skarga Z. L. nie należy do kognicji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Należy bowiem podkreślić, iż przede wszystkim nie dotyczy ona żadnego z aktów, o których mowa w art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a. Przedmiotowa sprawa dotyczy egzekucji należności wynikającej z dokumentu odprawy celnej nr [...] z dnia [...] września 1991 r. Z akt sprawy wynika, iż w odpowiedzi na upomnienie płatnicze skierowane do Z. L. przez Urząd Celny w W., skarżący podnosił, iż należność wynikająca z dokumentu celnego została uiszczona, jednakże skarżący nie posiadał dowodu wpłaty. Dnia [...] sierpnia 1999 r. Urząd Celny wystawił tytuł wykonawczy i przesłał go do Urzędu Skarbowego w W. celem realizacji. Po licznych skargach kierowanych do organów celnych przez Z. L. wystąpił on z wnioskiem o umorzenie należności celnych wraz z odsetkami. Dyrektor Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] stycznia 2001 r. umorzył postępowanie w sprawie umorzenia należności celnych oraz odsetek od tej należności. Decyzje tę utrzymał w mocy Prezes Głównego Urzędu Ceł. W dniu 18 kwietnia 2000 r. Z. L. złożył wniosek o przedawnienie dochodzonych należności. Organy celne odmówiły stwierdzenia upływu terminu dochodzenia należności wynikających z dokumentu celnego. Na ostateczną decyzję Prezes Głównego Urzędu Ceł, Z. L. wniósł skargę skierowaną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. NSA wyrokiem z dnia 7 marca 2002 r. sygn. akt V SA 1241/01 stwierdził nieważność decyzji organów celnych. Sąd wskazał, iż uprawnienia strony wiążące się z przedawnieniem dochodzenia należności celnych wynikają bezpośrednio z mocy prawa i podlegają uwzględnieniu z urzędu. W związku z tym, nie zachodzi potrzeba wydawania odrębnej decyzji w przedmiocie przedawnienia. NSA wyjaśnił również, iż kwestia upływu terminu dochodzenia przedmiotowych należności jak i ich uiszczenia przed wszczęciem egzekucji podlega ocenie w postępowaniu egzekucyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazuje, iż w świetle regulacji zawartych w art. 3, art. 52, art. 53 i art. 54 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Skargę można natomiast wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Odnosząc się w związku z tym do żądań skarżącego o uznanie, iż należność celna została uiszczona, o zaniechanie egzekucji tej należności i unieważnienie tytułu wykonawczego, jak również zwrot zajętych przez Urząd Skarbowy w W. należności wraz z odsetkami, wskazać należy, iż kwestie te odnoszą się do postępowania egzekucyjnego. W związku z powyższym, żądania te powinny stanowić podstawę zarzutu określonego w art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 1991 r., Nr 36, poz. 161 ze zm.). Zarzuty są środkiem zaskarżenia, który służył skarżącemu w fazie wszczęcia postępowania egzekucyjnego i stanowiły podstawowy środek ochrony przed niezgodnym z prawem skierowaniem i prowadzeniem do jego majątku egzekucji administracyjnej. Ponadto w trakcie toczącego się postępowania egzekucyjnego zobowiązanemu przysługiwała skarga na czynności egzekucyjne. Zobowiązany mógł również wnosić o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący skorzystał z przysługujących mu środków zaskarżenia. Ponadto Z. L. nie wskazał zaskarżonego aktu, kwestionowanej działalności organów administracji publicznej lub ich bezczynności. Odnośnie natomiast żądania skarżącego o "przyznanie odszkodowania ze strony Izby Celnej w W. za straty finansowe poniesione przez skarżącego w latach 1998-2004" wskazać należy, iż sąd administracyjny nie jest uprawniony do przyznania takiego odszkodowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje jedynie kontrolę działalności administracji publicznej. Mając na względzie treść powyższych przepisów ustawy, a także fakt, iż istota wniesionej w niniejszej sprawie skargi nie mieści się w przedmiotowej właściwości tutejszego Sądu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 3 powołanej ustawy, Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło