III SA/Wa 3049/12
WyrokWSA w Warszawie2013-06-25
Skład orzekający: Anna Wesołowska, Jolanta Sokołowska, Jarosław Trelka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego jest dopuszczalna, gdy jej podstawą jest wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący przepisów Ordynacji podatkowej, a przedmiotem zaskarżonego postanowienia była odmowa przywrócenia terminu do uzupełnienia wniosku?Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego nie może być oparta na wyroku Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego przepisów Ordynacji podatkowej, jeśli przedmiotem zaskarżonego postanowienia była odmowa przywrócenia terminu do uzupełnienia wniosku. Podstawy wznowienia postępowania sądowego muszą wynikać ze zdarzeń powstałych w samym postępowaniu sądowym, a nie w postępowaniu administracyjnym. Ponadto, skarga oparta na zarzucie braku należytej reprezentacji została wniesiona po terminie.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2012 r., który oddalił jej skargę na postanowienie Ministra Finansów o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Jako podstawy wznowienia Skarżąca wskazała wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący przedawnienia zobowiązań podatkowych oraz brak należytej reprezentacji w postępowaniu sądowym. Minister Finansów wniósł o oddalenie skargi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Anna Wesołowska (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Jolanta Sokołowska, sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant starszy referent Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi K. S. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2012 r. sygn. akt III SA/Wa 2121/11 ze skargi K. S. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia uzupełnienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oddala skargę
Wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2012 r. wydanym w sprawie III SA/Wa 2121/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K. S. (dalej: "Skarżąca") na postanowienia Ministra Finansów z [...] czerwca 2011 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia uzupełnienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W niniejszej sprawie Skarżąca nie złożyła wniosku o uzasadnienie wyroku i stał się on prawomocny w dniu 5 maja 2012 r. Wyrok został Skarżącej (na jej wniosek z 27 czerwca 2013 r.) doręczony 14 maja 2013 r.
W dniu 28 sierpnia 2012 r. (data stempla pocztowego) Skarżąca złożyła skargę o wznowienie postępowania w sprawie III SA/Wa 2121/11 wskazując jako podstawę prawną art. 272 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "P.p.s.a."). W uzasadnieniu skargi Skarżąca podniosła, że organy podatkowe naruszyły prawo wydając decyzję z [...] października 2008 r. obciążającą Skarżącą podatkiem. W ocenie Skarżącej wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 17 lipca 2012 r. sygn. P 30/11 daje pięcioletni termin do odwołania się od decyzji z [...] października 2008 r. i zdaniem Skarżącej zgodnie z art. 68 – 70 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej: Ordynacja podatkowa") - minie 31 grudnia 2013 r.
W pismach z 16 lutego 2013 r., 25 lutego 2013 r., 6 kwietnia 2013 r., 9 maja 2013 r. oraz 14 czerwca 2013 r. Skarżąca uzupełniła stoją argumentację, podnosząc zarzut nieosądzenia sprawy sygn. III SA/Wa 2121/11 w przedmiocie skargi i niezajęcie się merytorycznie sprawą. Skarżąca podniosła również, że nie była należycie reprezentowana tj. Skarżąca oświadczyła, że nie było jej stać na adwokata, natomiast Sąd zwolnił ją jedynie od kosztów sądowych. Zdaniem Skarżącej przedmiotowy wyrok oddalający skargę był wydany bez zbadania akt sprawy.
Minister Finansów pismem z 25 kwietnia 2013 r. wniósł o oddalenie skargi o wznowienie postępowania
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego nie ma uzasadnionych podstaw.
Wznowienie postępowania jest instytucją procesową, która – w drodze wyjątku – stwarza możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem sądu.
Uregulowania zawarte w P.p.s.a., określają warunki dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania. Przede wszystkim skarga o wznowienie postępowania musi być oparta na jednej z enumeratywnie wymienionych w przepisach art. 271 - 273 P.p.s.a, podstaw wznowieniowych. Ponadto warunkiem dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania jest jej wniesienie w terminie trzech miesięcy od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możliwości działania lub brak należytej reprezentacji – od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy.
W przedmiotowej sprawie Skarżąca podniosła, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 17 lipca 2012 r. sygn. P 30/11 daje jej pięcioletni termin do odwołania się od decyzji z [...] października 2008 r. i zdaniem Skarżącej zgodnie z art. 68 – 70 O.p. - minie 31 grudnia 2013 r. Skarżąca podniosła również, że nie była należycie reprezentowana bowiem nie stać jej na wynajęcie adwokata, a Sąd zwolnił ją jedynie od kosztów sądowych.
Zatem Skarżąca jako podstawę wznowienia wskazała przepis art. 271 pkt 2 oraz art. 272 § 1 P.p.s.a.
Z kolei w myśl art. 280 § 1 P.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań Sąd skargę odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę.
Kierując sprawę do rozpoznania na rozprawie, Sąd uznał, że skarga o wznowienie postępowania sądowego, zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2012 r. sygn. akt III SA/Wa 2121/11 oddalającym skargę Skarżącej na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2011 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia uzupełnienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy – została wniesiona z zachowaniem trzymiesięcznego terminu, o którym mowa w art. 277 P.p.s.a. Skarżąca bowiem skargę o wznowienie postępowania sądowego wniosła do Sądu 28 sierpnia 2012 r. (data stempla pocztowego), wyrok natomiast Trybunału Konstytucyjnego stanowiącego podstawę żądania wznowienia postępowania został wydany 17 lipca 2012 r.
Nie można natomiast uznać za wniesioną w terminie skargi o wznowienie postępowania w zakresie zarzutu braku należytej reprezentacji (art. 271 pkt 2 P.p.s.a.). Wyrok w sprawie o sygn. III SA/Wa 2121/11 został wydany wprawdzie 3 kwietnia 2012 r., jednakże w ocenie Sądu, prawidłowo ustalony termin wniesienia skargi o wznowienie w oparciu o podstawę wznowieniową wynikającą z art. 271 pkt 2 P.p.s.a. winien być w tym przypadku liczony od 14 maja 2012 r., gdyż w tym dniu wyrok został doręczony Skarżącej. Ma to istotne znaczenie w kontekście podnoszonej przez Skarżącą podstawy wznowienia postępowania sądowego. Skarżąca upatruje bowiem wznowienia postępowania m.in. w tym, że nie była należycie reprezentowana. Termin zatem do wniesienia skargi o wznowienie postępowania opartej na podstawie 271 pkt 2 P.p.s.a. upłynął z dniem 14 sierpnia 2012 r. Skarżąca natomiast wniosła przedmiotową skargę do Sądu 28 sierpnia 2012 r. (data stempla pocztowego), a zatem po upływie trzymiesięcznego terminu, o którym mowa w art. 277 P.p.s.a.
Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie nie zaistniała przesłanka do wznowienia postępowania zakończonego wydaniem przez tutejszy Sąd wyroku z 3 kwietnia 2012 r. w postaci przywołanego przez Skarżącą Trybunał Konstytucyjnego.
W powołanym przez Skarżącą wyroku Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że "Art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749), w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 58 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387 oraz z 2007 r. Nr 221, poz. 1650), w zakresie, w jakim wywołuje skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem postępowania karnego lub postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym to postępowaniu podatnik nie został poinformowany najpóźniej z upływem terminu wskazanego w art. 70 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa, jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej".
Sąd wskazuje, że w pełni podziela stanowisko wyrażone przez Ministra Finansów w odpowiedzi na skargę, w którym wskazano, że podstawę orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stanowiły przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast wyrok Trybunału Konstytucyjnego, na który powołuje się Skarżąca dotyczy przepisów Ordynacji podatkowej, co oznacza, że pozostaje on bez wpływu na treść wyroku wydanego 3 kwietnia 2012 r. w sprawie III SA/Wa 2121/11.
Skarżąca zarówno w skardze o wznowienie jak i w pismach uzupełniających skargę niezmiennie podnosiła kwestie odnoszące się do postępowania podatkowego, a więc żądała wyjaśnienia kwestii związanych z określeniem zobowiązania podatkowego i nieprawidłowością rozliczenia PIT-23 w podatku dochodowym od osób fizycznych. Kwestie te nie były przedmiotem orzekania przez Sąd w sprawie zakończonej wyrokiem z 3 kwietnia 2012 r. Nie były również rozpatrywane przez organ w zaskarżonym postanowieniu. Przedmiotem rozstrzygnięcia organów, a następnie orzeczenia Sądu była kwestia uchybienia przez Skarżącą terminu do usunięcia braków formalnych jej pisma z 6 lutego 2011 r. w oparciu o art. 64 § 2 ustawy z dnia 16 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: "Kodeks postępowania administracyjnego") i odmowa przywrócenia terminu do uzupełnienia złożonego wniosku. Skarżąca natomiast kwestionuje prawidłowość wydania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. w formie ryczałtu i zastrzeżenia kieruje do tej decyzji.
Wszystkie te kwestie podnoszone przez Skarżącą, pozostają bez wpływu na wynik sprawy, bowiem przedmiotem postępowania wznowieniowego mogą być wyłącznie podstawy wskazane w przepisach art. 271 – 274 P.p.s.a. Wznowienie postępowania sądowego uzasadniają więc tylko te przesłanki wznowienia postępowania, które są następstwem zdarzeń powstałych w samym postępowaniu sądowym, nie zaś w postępowaniu administracyjnym, w którym ostatecznie rozstrzygnięto co do istoty sprawę administracyjną (por. wyrok WSA w Gdańsku z 4 kwietnia 2011 r., sygn. I SA/Gd 1366/10). Natomiast podnoszone w niniejszej sprawie przez Skarżącą kwestie nie dotyczą nie tylko postępowania sądowego ale nawet administracyjnego. Przedmiotem bowiem postępowania w sprawie zakończonej wyrokiem tutejszego sądu z 3 kwietnia 2012 r. była kwestia uchybienia przez Skarżącą terminu do usunięcia braków formalnych jej pisma oraz odmowa przywrócenia terminu do uzupełnienia wniesionego wniosku, nie zaś akt administracyjny, przy wydawaniu którego organy stosowały lub winny zastosować przepisy dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych (a których dotyczył powołany przez Skarżącą wyrok Trybunału Konstytucyjnego).
Na marginesie tylko wskazać należy, odnosząc się do twierdzeń Skarżącej dotyczących nienależytej reprezentacji, że postanowieniem z [...] października 2011 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał Skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sadowych. Postanowienie to zostało wydane na skutek złożenia przez Skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca zatem, wypełniając rubrykę 4. urzędowego formularza PPF, miała możliwość wniesienia do Sądu również o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w sprawie. Z uprawnienia tego Skarżąca jednak nie Skorzystała. Zatem wniosek o przyznanie prawa pomocy został rozpoznany w takim zakresie w jakim Skarżąca zakreśliła swoje żądanie.
Z tych względów stosownie do art. 151 w zw. z art. 282 § 2 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło