III SA/Wa 305/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-06-07
Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Skarżący wykazał, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uwzględniając nieujawnienie wszystkich istotnych okoliczności dotyczących jego sytuacji finansowej i majątkowej?Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy, ponieważ Skarżący nie wykazał swojej trudnej sytuacji finansowej. Nie ujawnił on wszystkich istotnych okoliczności, takich jak wyciągi z rachunków bankowych, precyzyjne dane dotyczące wydatków oraz fakt pełnienia funkcji prezesa zarządu w spółce, co uniemożliwiło weryfikację jego możliwości płatniczych.Stan faktyczny
Skarżący Z. D. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Wskazał swoje dochody, wydatki oraz posiadany majątek. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że Skarżący nie ujawnił wszystkich istotnych okoliczności, takich jak wyciągi bankowe, precyzyjne dane o wydatkach oraz fakt pełnienia funkcji prezesa zarządu w spółce. Skarżący wniósł sprzeciw, zarzucając błędne ustalenie jego stanu majątkowego. Sąd rozpoznał sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak- Osetek, , po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu Z. D. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 marca 2016 r. o sygn. akt III SA/Wa 305/16 w przedmiocie prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od sierpnia 2013 r. do maja 2014 r. postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie
Skarżący Z. D. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazał, iż mieszka wraz z żoną i dwójką dzieci. Utrzymuje się z gospodarstwa rolnego, zaś jego żona z umowy o pracę. Łączny ich dochód wynosi 3.000 zł. Koszty miesięcznego utrzymania Skarżący określił na 2.500 zł. Do majątku zaliczył dom oraz nieruchomość rolną.
W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Skarżący wyjaśnił, że otrzymuje roczne dopłaty z funduszy strukturalnych w kwocie ok. 8.000 zł. Przedstawił strukturę wydatków, wśród których wymienił telefon (315 zł), energię elektryczną (367,56 zł), media (85,10 zł), ubezpieczenie (163,91 zł), ochronę (36,90 zł), wodę (418,72 zł). Wskazał, iż pomoc prawna udzielana przez pełnomocnika jest przyjacielską przysługą. Skarżący przedłożył informację roczną dla osoby ubezpieczonej, dokumenty obrazujące wydatki, informację PIT-11, wyciągi bankowe.
Postanowieniem z dnia 24 marca 2016r. referendarz sądowy odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy.
W uzasadnieniu wyjaśnił, że Skarżący nie ujawnił wszystkich istotnych okoliczności, bowiem nie przedstawił wyciągów z rachunków bankowych, oświadczając jedynie, że "posiada rachunek bankowy w Banku [...] w P.". Referendarz zauważył ponadto, że Skarżący nieprecyzyjnie podał dane dotyczące wysokości miesięcznych wydatków wskjazując, że wynoszą one ok. 2.500 zł. Skarżący przedłożył ponadto dokumenty obrazujące tylko część z tych wydatków, takich mianowicie jak: wywóz nieczystości, opłata za gospodarowanie odpadami, ubezpieczenie, woda, media, Internet, ochrona, energia elektryczna. Skarżący również nie ujawnił wysokości raty miesięcznej spłacanego kredytu. W tej sytuacji nie sposób zweryfikować czy istotnie wydatki te wynoszą – jak zadeklarował to Skarżący – 2.500 zł miesięcznie i czy zadeklarowany na poziomie 3.000 zł dochód wydatki te w całości pokrywa.
Referendarz sądowy powziął ponadto wątpliwości co do zupełności udzielonych przez Skarżącego informacji. Na podstawie przesłanej faktury dotyczącej usług telekomunikacyjnych, gdzie jako nabywcę tych usług wskazano M. sp. z o.o. ustalono bowiem, że Skarżący pełni w tej spółce funkcję prezesa zarządu, jest także jej wspólnikiem. Okoliczności tej Skarżący nie ujawnił, nie wskazał też czy z racji pełnienia powyższej funkcji uzyskuje jakikolwiek dochód.
W sprzeciwie Skarżący zarzucił, że referendarz błędnie ustalił, iż jest on w stanie ponieść koszty postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i dla rodziny. Ponadto stwierdził, że nadesłał szereg dokumentów źródłowych obrazujących rzeczywisty stan majątkowy, z którego wynika, iż nie jest w stanie ponieść kosztów wpisu sądowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej "P.p.s.a.") stronie postępowania sądowo-administracyjnego może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie natomiast do treści art. 259 § 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia. Rozpoznając sprzeciw sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy (art. 260 § 1 P.p.s.a.).
W ocenie Sądu zaskarżone sprzeciwem postanowienie referendarza sądowego WSA w Warszawie z dnia 24 marca 2016 r. wydane zostało prawidłowo, w poprawnie ustalonym stanie faktycznym.
Referendarz sądowy słusznie zauważył bowiem, że iż Skarżący nie wykazał, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zdaniem Sądu powyższa konkluzja jest bezspornie prawidłowa i ma oparcie w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych.
Uwzględniając powyższą argumentację stwierdzić należy, iż zasadnie zważono w zaskarżonym postanowieniu, że Skarżący nie spełnił warunków do przyznania prawa pomocy, gdyż nie ujawnił on wszystkich istotnych – z punktu widzenia oceny możliwości płatniczych - okoliczności.
Referendarz wskazując, iż Skarżący nie przedstawił rachunków bankowych posiadanych w Banku [...] w P. słusznie zauważył, że wyciągi takie są niezbędne dla oceny możliwości płatniczych strony poprzez zobrazowanie jakiego rzędu wpływy pieniężne osiąga i w jakich wysokościach następuje ich dystrybucja.
Ponadto referendarz słusznie zauważył, że nieprecyzyjne wskazanie danych dotyczących wysokości miesięcznych wydatków uniemożliwia weryfikację czy istotnie wydatki te wynoszą – jak zadeklarował to Skarżący – 2.500 zł miesięcznie i czy zadeklarowany na poziomie 3.000 zł dochód wydatki te w całości pokrywa. Co więcej, jak zauważył referendarz Skarżący nie ujawnił, że w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością M. pełni funkcję prezesa zarządu oraz, że jest jej wspólnikiem oraz nie wyjaśnił, czy z racji pełnienia powyższej funkcji uzyskuje jakikolwiek dochód.
Z tego też względu skonstatować należy, iż Skarżącemu prawidłowo i zasadnie odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący nie spełnił bowiem przesłanek przyznania prawa pomocy wynikających z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 259 i art. 260 § 1 P.p.s.a., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło