III SA/Wa 3052/05
WyrokWSA w Warszawie2006-02-24
Skład orzekający: Jakub Pinkowski, Artur Kot, Ewa Radziszewska-Krupa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdy organ pierwszej instancji odmówił stwierdzenia nadpłaty podatku VAT, błędnie uznając, że następca prawny nie może korygować deklaracji poprzednika?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, ponieważ organ ten nie zbadał prawidłowości korekty deklaracji VAT przez następcę prawnego, koncentrując się błędnie na braku uprawnień do żądania stwierdzenia nadpłaty. Organ odwoławczy zasadnie wskazał, że w przypadku wątpliwości co do uprawnień osoby podpisującej korektę, organ pierwszej instancji powinien wezwać stronę postępowania, a nie od razu odmawiać stwierdzenia nadpłaty.Stan faktyczny
Spółka M. P. sp. z o.o., będąca następcą prawnym P. "B." sp. z o.o., złożyła korekty deklaracji VAT za sierpień i wrzesień 2004 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił stwierdzenia nadpłaty, uznając, że nie można sporządzić korekty przez podmiot nieistniejący i że osoby podpisujące korekty były nieuprawnione. Dyrektor Izby Skarbowej uchylił tę decyzję, uznając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Pinkowski (spr.), Sędziowie Asesor WSA Artur Kot, Asesor WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2006 r. sprawy ze skargi M. P.SP.Z O.O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień i wrzesień 2004 r. oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2005 roku Dyrektor Izby Skarbowej (DIS) w W. uchylił decyzję nr [...] z dnia [...] czerwca 2005 roku, na mocy której Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R. odmówił firmie M. P. sp. z o.o., dalej zwanej Spółką, stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za sierpień i wrzesień 2004 roku i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ podatkowy I instancji.
Skarżąca Spółka - jak przypomniał DIS w W. - powstała w wyniku przejęcia Przedsiębiorstwa [...] "B." sp z o.o. przez M. sp. z o.o., a jej firma ustalona została ostatecznie w wyniku zmiany i obecnie brzmi M. P. sp. z o.o. Oznacza to, że Spółka posiada pełnię praw i obowiązków przejętego przedsiębiorstwa, które jeszcze w grudniu 2004 roku wystąpiło z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty w podatku od towarów i usług i złożyło stosowne korekty deklaracji.
W świetle tych ustaleń organ podatkowy I instancji nie miał zatem - w opinii DIS w W. - racji, kiedy stwierdził, oceniając korekty deklaracji VAT złożone przez Spółkę, odnoszące się do deklaracji VAT złożonych przez P. "B." sp z o.o., że nie jest możliwe sporządzenie korekty przez podmiot nieistniejący. Jeżeli zaś, jak w badanej sprawie, organ podatkowy uważał, że korekty te zostały podpisane przez osoby nieuprawnione, to był obowiązany wezwać Spółkę jako stronę postępowania w trybie art. 155 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa (t.j. z 2005r. Nr 8, poz. 60, dalej Op). To ustalenie było dla DIS w W. wystarczającą przesłanką do stwierdzenia, że organ podatkowy I instancji, wydając swoją decyzję, naruszył art. 121 § 1 i § 2 Op.
Kolejne naruszenie prawa, którego dopatrzył się organ podatkowy II instancji, polegało na tym, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R. odmówił Spółce stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za sierpień i wrzesień 2004 roku bez wyjaśnienia, czy złożone przez Spółkę korekty deklaracji w sposób prawidłowy określały wysokość zobowiązania w tym podatku za wymienione miesiące. Jak podkreślił DIS w W., organ I instancji ani nie dokonał odpowiednich ustaleń faktycznych, ani nie wyjaśnił dostatecznie okoliczności sprawy. Oznaczało to, zdaniem DIS w W., naruszenie art. 210 § 1 pkt 6 i art. 210 § 4 Op.
Uznając zatem, że sprawa wymaga ponownego przeanalizowania i przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości DIS w W. uchylił decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] czerwca 2005 roku i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Spółka wniosła o uchylenie tej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy, jak również o zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając organowi podatkowemu naruszenie art. 233 § 2, art. 122, art. 125 § 1 oraz art. 93 § 1 Op.
Zdaniem Spółki zgodnie z art. 233 § 2 Op organ odwoławczy może uchylić w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części. W przedmiotowej sprawie organ podatkowy I instancji odmówił stwierdzenia nadpłaty, motywując to utratą przez P. "B." sp z o.o. podmiotowości prawnej i pomijając treść art. 93 § 1 Op. W przedmiotowej sprawie następstwo prawne skarżącej Spółki w stosunku do P. "B." sp z o.o. jest bezsporne na gruncie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie jeszcze przez organ i instancji. Zdaniem Spółki oznacza to, że nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części, a tym samym nie były spełnione przesłanki zastosowania art. 233 § 2 Op.
W odpowiedzi na skargę DIS w W. wniósł o jej oddalenie, powtarzając co do zasady argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ II instancji podkreślił ponownie, że aby było możliwe rozpatrzenie kwestii powstania nadpłaty w podatku od towarów i usług konieczne jest najpierw określenie prawidłowej wysokości zobowiązania w tym podatku. Ponieważ organ I instancji nie poczynił żadnych ustaleń w tej mierze, konieczne było uchylenie jego decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.; dalej ppsa), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ppsa, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Dokonując w tym zakresie oceny zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, że skarga nie jest zasadna.
Po pierwsze podkreślić należy, że z uzasadnienia zaskarżonej decyzji DIS w W. nie wynika, żeby organ ten kwestionował okoliczność, że skarżąca Spółka jest następcą prawnym wnioskującego o stwierdzenie nadpłaty Przedsiębiorstwa [...] "B." sp z o.o. Wręcz przeciwnie, DIS w W. wyraźnie wskazał, powołując się przy tym na postanowienie Sądu Rejonowego dla Miasta Stołecznego Warszawy w przedmiocie rejestracji połączenia spółek B. i M. (obecnie M. P.), że M. P. sp z o.o. jako strona postępowania posiada pełnie praw i obowiązków przejętego przedsiębiorstwa P. "B." sp z o.o.
Wymaga również podkreślenia, że organ II instancji wyraźnie wskazał, iż przyczyną uchylenia decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. był fakt, że organ ten w żaden sposób nie sprawdził zasadności korekty deklaracji VAT za miesiące objęte wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty.
W tych okolicznościach uznać należy, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług wynika albo z deklaracji lub jej korekty, albo z decyzji właściwego organu określającej wysokość tego zobowiązania. W podatku od towarów i usług - stosownie do treści art. 73 § 1 pkt 6 Op - dniem powstania nadpłaty jest zawsze dzień złożenia korekty deklaracji. A contrario z treści art. 74a i art. 75 § 4 Op wynika nadto, iż nadpłata wynikająca z deklaracji (albo jej korekty) nie wymaga wydania decyzji stwierdzającej tę nadpłatę, jeżeli ich prawidłowość nie budzi wątpliwości.
W badanej sprawie, jak słusznie zauważył DIS w W., organ podatkowy I instancji w ogóle nie odniósł się do kwestii wysokości zobowiązania podatkowego Spółki w podatku od towarów i usług, koncentrując się - zupełnie błędnie zresztą - na sprawie braku uprawnień Spółki do żądania stwierdzenia nadpłaty. Gdyby zatem organ II instancji chciał merytorycznie ustosunkować się do żądań Spółki musiałby określić wysokość zobowiązania Spółki w podatku od towarów i usług za miesiące objęte korektą deklaracji, czym naraziłby się na usprawiedliwiony zarzut naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania.
DIS w W. zasadnie też uznał, że jeżeli organ podatkowy I instancji miał wątpliwości, czy korekty deklaracji zostały podpisane przez osoby uprawnione, to był obowiązany wezwać Spółkę jako stronę postępowania w trybie art. 155 § 1 Op. W każdym razie, nawet jeśli organ podatkowy nie miał informacji, czy osoba, która podpisała korekty deklaracji jest do tego uprawniona, to wyciągnięcie wniosku, że osoba ta jest nieuprawniona do podjęcia takich czynności nie znajdowało uzasadnienia. Podkreślić należy, że DIS w W. prawidłowo ocenił działania organu I instancji, a nadto, nie wdając się w próby podejmowania ustaleń we własnym zakresie, wskazał organowi I instancji prawidłowy sposób postępowania w tej sprawie.
W świetle powyższych rozważań Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, gdyż zarówno argumentacja skargi jak i analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, że mogłyby one mieć wpływ na podjęte rozstrzygnięcie. Nie doszło do naruszenia zasady ochrony słusznego interesu strony, czy też zasady zaufania obywateli do organów Państwa. W toku postępowania nie doszło do naruszenia zasad opisanych w art. 120-124 Ordynacji podatkowej. Wydając rozstrzygnięcie, organ podatkowy działał na podstawie przepisów prawa, prowadził postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów Państwa i podjął wszelkie niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.
Z tych względów na podstawie art. 151 ppsa należało skargę jako niezasadną oddalić.
Powołane przepisy
art. 155 § 1 ustawyart. 121 § 1art. 210 § 1 pkt 6art. 210 § 4art. 233 § 2art. 122art. 125 § 1art. 93 § 1art. 1 ustawyart. 3 § 2 ustawyart. 145 § 1 pkt 1art. 73 § 1 pkt 6
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło