III SA/Wa 3100/16

WyrokWSA w Warszawie2017-11-24

Skład orzekający: Elżbieta Olechniewicz, Katarzyna Owsiak, Ewa Radziszewska-Krupa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie jest bezpośrednio stroną czynności prawnej, ale może mieć pośredni interes prawny w jej opodatkowaniu, jest "zainteresowanym" w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, uprawnionym do złożenia wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że "zainteresowanym" w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej jest wyłącznie podmiot, który zwraca się o wydanie interpretacji we własnej, indywidualnej sprawie, a jego sytuacja prawnopodatkowa może być bezpośrednio kształtowana przez zastosowanie się do interpretacji. Osoba, która może mieć jedynie pośredni lub przyszły interes prawny, nie jest uprawniona do złożenia wniosku o interpretację, co uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczący opodatkowania otrzymania przez wspólników spółki znaków towarowych w związku z jej rozwiązaniem. Minister Finansów odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że skarżący nie jest "zainteresowanym" w rozumieniu przepisów, ponieważ czynność prawna dotyczy sytuacji prawnej spółki, a nie bezpośrednio jego własnej sytuacji podatkowej. Po utrzymaniu w mocy postanowienia przez Ministra Finansów, skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Owsiak (sprawozdawca), sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 listopada 2017 r. sprawy ze skargi K. G. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej oddala skargę 1. Postępowanie przed organami podatkowymi. 1.1. Przedmiotem skargi jest postanowienie Ministra Finansów (dalej: Minister/organ) z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej. 1.2. Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] czerwca 2016 r. K. G. (dalej: Skarżący/Wnioskodawca) złożył wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dot. podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania otrzymania przez wspólników spółki znaków towarowych w związku z rozwiązaniem tej spółki oraz określenia podstawy opodatkowania podatkiem VAT tej czynności. We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny i zdarzenie przyszłe: Wnioskodawca wskazał, że będzie wspólnikiem spółki osobowej innej niż spółka komandytowo-akcyjna (dalej: Spółka), będącej czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Spółka ulegnie rozwiązaniu bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego, zaś na jej majątek przekazany wspólnikom, w tym Wnioskodawcy, po rozwiązaniu Spółki, będą składać się środki pieniężne nie pochodzące z zysków Spółki oraz prawa do znaków towarowych. Majątek ten będzie przekazany Skarżącemu do jego majątku osobistego i nie będzie wykorzystywany w jakiejkolwiek jego działalności. Wnioskodawca wskazał, że Spółka powstanie z przekształcenia spółki z o.o. (również czynnego podatnika podatku od towarów i usług), która w swoim majątku będzie posiadać prawa do znaków towarowych i której wspólnikiem będzie Skarżący. Jak wyjaśniła Strona, sp. z o.o. pozyska prawa do znaków towarowych wskutek wniesienia tych praw do jej majątku jako wkładu niepieniężnego (aportu), którego wartość częściowo zostanie odniesiona na kapitał zakładowy, a częściowo na kapitał zapasowy (tzw. agio). Wniesienie praw do znaków towarowych do spółki z o.o. zostanie z kolei dokonane przez spółkę jawną – czynnego podatnika podatku od towarów i usług. Wartość poszczególnych praw do znaków towarowych zostanie wniesiona częściowo na kapitał zakładowy sp. z o.o. i w tym zakresie w zamian za wniesiony aport zostaną wydane spółce jawnej udziały w sp. z o.o., pozostała część wartości praw do znaków towarowych zostanie wniesiona do spółki z o.o. na jej kapitał zapasowy (agio). Strona podniosła, że w związku z tym, iż wniesienie aportem praw do znaków towarowych do sp. z o.o. w części przekazanej na kapitał zakładowy w zamian za wydane udziały będzie odpłatnym świadczeniem usług (przeniesienie wartości niematerialnych i prawnych na osobę prawną), spółka jawna w wyniku wniesionego aportu wystawi sp. z o.o. fakturę VAT, w której podstawą opodatkowania będzie wartość nominalna udziałów objętych przez spółkę jawną w zamian za aport, pomniejszona o podatek od towarów i usług. Sp. z o.o. ureguluje kwotę objętą ww. fakturą, w tym kwotę podatku od towarów i usług, poprzez emisję nowych udziałów wydanych w zamian za aport oraz rozpozna i rozliczy uregulowany w ten sposób podatek od towarów i usług z tego tytułu jako podatek naliczony. Zdaniem Wnioskodawcy, ma on interes prawny w wydaniu interpretacji indywidualnej w niniejszej sprawie, bowiem po otrzymaniu praw do znaków towarowych dokona on darowizny tych praw na rzecz swojej małżonki, do jej majątku osobistego, tj. majątku prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. W chwili darowizny żona Wnioskodawcy będzie podatnikiem podatku od towarów i usług. W ocenie Skarżącego, dokonanie darowizny będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług mimo, że Wnioskodawca nie będzie zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług. 1.3. Mając na względzie tak zakreślony stan faktyczny Wnioskodawca zadał następujące pytania: 1. czy nieodpłatne otrzymanie przez Wnioskodawcę jako wspólnika Spółki z tytułu jej rozwiązania praw do znaków towarowych, które będą uprzednio znajdować się w majątku rozwiązywanej Spółki, będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług? 2. czy otrzymanie przez Wnioskodawcę z tytułu rozwiązania Spółki praw do znaków towarowych będzie świadczeniem usług w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług? 3. czy w przypadku otrzymania przez Wnioskodawcę jako wspólnika Spółki z tytułu jej rozwiązania praw do znaków towarowych, podatek od towarów i usług powinien być liczony od podstawy opodatkowania stanowiącej kwotę określającą koszt świadczonej usługi w postaci przekazania praw do znaków towarowych, a kwota określająca koszt świadczonej usługi powinna wynosić równowartość nominalnej wartości udziałów w sp. z o.o., za które nabyła prawa do znaków towarowych, pomniejszonej o podatek od towarów i usług oraz równowartość kosztów ujawnienia przejścia we właściwych rejestrach i utrzymania praw do znaków towarowych poniesionych przez Spółkę lub przez jej poprzednika prawnego, tj. zgodnie z art. 29a ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm., dalej: u.p.t.u.)? 1.4. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. Minister Finansów odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej. Organ wskazał w postanowieniu, że przedstawiony we wniosku problem nie dotyczy sfery opodatkowania lub ewentualnego opodatkowania Wnioskodawcy. Przedstawiona we wniosku sprawa kształtuje wyłącznie prawa i obowiązki spółki osobowej, która dopiero powstanie po przekształceniu ze spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Stwierdził, że przedmiotowa sprawa nie dotyczy sfery opodatkowania Wnioskodawcy i nie jest on podmiotem zainteresowanym w rozumieniu art. 14b §1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r., poz. 201 ze zm., dalej: O.p.) Tym samym Organ podatkowy nie mógł wydać interpretacji indywidualnej, w której przedstawiałby ocenę działań i zamierzeń innego niż Wnioskodawca podmiotu, który zostanie dopiero utworzony. W opinii organu, okoliczności przedstawione we wniosku wskazują, że to spółka osobowa, która dopiero powstanie lub spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, jako odrębny podmiot, mogą wystąpić we własnym imieniu z wnioskiem o wydanie interpretacji w zakresie podatku VAT, w celu ustalenia prawidłowych zasad opodatkowania przekazania wspólnikom znaków towarowych w związku z rozwiązaniem spółki osobowej oraz określenia podstawy opodatkowania dla tej czynności. 1.5. W dniu 19 lipca 2016 r. Skarżący złożył zażalenie na powyższe postanowienie zarzucając mu naruszenie: - art. 14b § 1 O.p. oraz. art. 165a § 1 O.p. poprzez uznanie, iż żądanie Wnioskodawcy zawarte we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej prawa podatkowego z dnia 31 maja 2016 r., wykracza poza zakres przedmiotowy indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, skutkujące odmową wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie, podczas gdy już chociażby ze względu tylko na samą konstrukcję podatku od towarów i usług, przedmiotowy wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczy indywidualnej sprawy Wnioskodawcy, a co za tym idzie, Wnioskodawca posiada status zainteresowanego w uzyskaniu indywidualnej interpretacji będącej przedmiotem wniosku; - art. 121 § 1 O.p. w związku z art. 14h O.p. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organu podatkowego, w szczególności z uwagi na nieuzasadnione pominięcie w treści zaskarżonego rozstrzygnięcia aktualnego orzecznictwa sądów administracyjnych. W związku z powyższym Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wydanie interpretacji indywidualnej zgodnie z wnioskiem. 1.6. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] Minister utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Minister wskazał, że z opisanego we wniosku zdarzenia przyszłego wynikało, że Wnioskodawca będzie wspólnikiem spółki osobowej innej niż spółka komandytowo-akcyjna. Spółka będzie czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Spółka ulegnie rozwiązaniu (bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego). Spółka ta będzie posiadać majątek na dzień rozwiązania, który będzie przekazany jej wspólnikom, w tym Wnioskodawcy. Majątek Spółki przekazywany Wnioskodawcy, jako wspólnikowi Spółki oraz pozostałym wspólnikom w ramach procesu rozwiązania Spółki stanowić będą środki pieniężne (niepochodzące z zysków tej Spółki) oraz prawa do znaków towarowych. Wątpliwość Wnioskodawcy budziły skutki podatkowe w zakresie podatku od towarów i usług od czynności prawnej - przekazania Wspólnikowi w momencie rozwiązania Spółki praw do znaków towarowych znajdujących się w majątku Spółki, w szczególności czy taka czynność podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, a jeśli tak to, jaka jest podstawa opodatkowania. W ocenie Ministra takie okoliczności sprawy jednoznacznie wskazują, że to Spółka, która będzie przekazywała prawa do znaków towarowych, jako jedyna posiada status "zainteresowanego" do uzyskania informacji - interpretacji indywidualnej na temat opodatkowania i podstawy opodatkowania tej czynności. Wnioskodawca, jako otrzymujący prawa do znaków towarowych nie będzie w żaden sposób zobowiązany do naliczenia i rozliczenia podatku VAT związanego z tą transakcją. Zaznaczono, że art. 14b § 1 O.p. wymaga wprost, aby sprawa, w której złożono wniosek o wydanie interpretacji była indywidualną sprawą wnioskodawcy, nie zaś sprawą związaną (chociażby w sposób ścisły) z indywidualna sprawą innego podmiotu. Minister wskazał, iż w analizowanej sprawie podmiotem "zainteresowanym", o którym mowa w art. 14b § 1 O.p. może być wyłącznie podmiot, który będzie przekazywał znaki towarowe i tylko on może zwrócić się do organu podatkowego z pytaniem dot. sposobu opodatkowania oraz podstawy opodatkowania tejże czynności. Odwołując się do funkcji ochronnej interpretacji indywidualnych, wywodzącej się z art. 14k § 1 O.p., Minister podniósł, iż Wnioskodawca w ogóle nie mógłby zastosować się do uzyskanej interpretacji ani skorzystać z jej funkcji ochronnej związanej z zastosowaniem się do uzyskanej interpretacji, gdyż nie będzie nigdy adresatem normy prawnej, o której interpretację wnosi. Powołał się też na niemożność złożenia przez Wnioskodawcę oświadczenia, o którym mowa w art. 14b § 4 O.p. Minister nie zgodził się z zarzutem Wnioskodawcy, że organ wydający interpretację indywidualną nie ma uprawnienia do analizowania prawdopodobieństwa zaistnienia zdarzenia przyszłego opisanego we wniosku, lecz jedynie powinien pozytywnie lub negatywnie ocenić, z przytoczeniem przepisów prawa podatkowego, czy stanowisko pytającego odnoszące się do regulacji przepisów prawa podatkowego jest słuszne i znajduje oparcie w okolicznościach przedstawionego zdarzenia. Wyszczególniono, iż postępowanie o wydanie interpretacji indywidualnej ma bowiem na celu wyjaśnienie wątpliwości, co do sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego do określonego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego, do którego można wydać interpretację indywidualną. W postępowaniu tym organ interpretacyjny nie prowadzi doradztwa. Ogranicza się natomiast do dokonania subsumcji przedstawionego przez stronę stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego pod określony przepis prawa i wyjaśnienia przyczyn, dla których w określonym stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym dany przepis ma zastosowanie. Co do zarzutu naruszenia art. 121 § 1 O.p., Minister stanął na stanowisku, że zasada zaufania nie może być rozumiana, jako konieczność wydawania decyzji sprzecznych z obowiązującym prawem i powielających poprzednie błędy. 2. Postępowanie przed Sądem pierwszej instancji. 2.1. Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie, zarzucając organowi naruszenie: - art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 14g § 1, art. 14h i art. 169 § 1, art. 14b § 1 oraz art. 121 § 1 i 120 w zw. z art. 14h O.p. przez utrzymanie w mocy przez organ postanowienia z dnia 12 lipca 2016 r., czego skutkiem jest niewydanie interpretacji indywidualnej w sytuacji, gdy w podobnych stanach przyszłych oraz przy analogicznej argumentacji prawnej upoważnione organy podatkowe (organy interpretacyjne) wydawały interpretacje indywidualne prawa podatkowego, co w konsekwencji prowadzi do rażącego naruszenia obowiązku dążenia do zapewnienia jednolitego stosowania prawa podatkowego; - art. 14b § 2 i § 3 O.p. przez utrzymanie przez organ w mocy postanowienia z dnia 12 lipca 2016 r. i niewydanie interpretacji indywidualnej, mimo że wszelkie przesłanki formalne i merytoryczne wniosku o interpretację indywidualną, wymagane przez ww. przepisy zostały spełnione, oraz pomimo tego, że przedmiotowy wniosek o interpretację indywidualną zawierał wszystkie normatywne elementy określone w ww. przepisach, - art. 14g § 1 o.p. w zw. art. 14b § 1, § 2 i § 3 O.p., art. 169 § 1 O.p, w zw. z art. 14h O.p. oraz art. 165a § 1 O.p. w zw. z art. 14h O.p. poprzez uznanie, iż żądanie Skarżącego zawarte we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej prawa podatkowego z dnia 31 maja 2016 r., wykracza poza zakres przedmiotowy indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, skutkujące odmową wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie, podczas gdy już chociażby ze względu tylko na samą konstrukcję podatku od towarów i usług, przedmiotowy wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczy indywidualnej sprawy Wnioskodawcy, a co za tym idzie, Wnioskodawca posiada status zainteresowanego w uzyskaniu indywidualnej interpretacji będącej przedmiotem wniosku; - art. 121 § 1 O.p. w związku z art. 14h O.p. przez naruszenie przez organ zasady zaufania do organów podatkowych arbitralnym działaniem, w sytuacji gdy podatnik miał prawo oczekiwać, że jego sprawa zostanie rozpatrzona tak jak analogiczne sprawy rozpatrywane przez Ministra Finansów - upoważnionych przez niego właściwych Dyrektorów Izb Skarbowych, w indywidualnych sprawach innych podatników. 2.2. Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia z dnia [...] sierpnia 2016 r. oraz poprzedzającego go postanowienia z dnia [...] lipca 2016 r. 2.3. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. 3.1. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 3.2. Na wstępie należy wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do brzemienia art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia kończące sprawę co do istoty. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). 3.3. Badając legalność zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia w przedmiocie omowy wszczęcia postępowania z wniosku o udzielnie interpretacji podatkowej, Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, ani procesowego, w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. 3.4. Istota sporu w niniejszej sprawie koncentruje się wokół zasadności odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, czyli tego czy zasadnie organ uchylił się od merytorycznego rozpatrzenia wniosku Skarżącego o wydanie interpretacji uznając, że nie jest on zainteresowanym w rozumieniu art. 14b § 1 O.p. 3.5. Dla prawidłowego rozstrzygnięcia spornej kwestii w pierwszej kolejności odnieść się należy do przepisów prawa stanowiących podstawę kwestionowanego postanowienia. Podstawę prawną dla odmowy wszczęcia postępowania na wniosek w sprawie wydania interpretacji stanowił art. 14h w związku z art. 165a § 1 O.p., ocena Sądu sprowadzała się więc do weryfikacji podjętego w tym trybie rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 165a § 1 O.p., gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Na mocy natomiast art. 14b § 1 O.p. Minister właściwy do spraw finansów publicznych, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Analiza przepisów Ordynacji podatkowej wskazuje w sposób oczywisty, że z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej może wystąpić wyłącznie osoba zainteresowana w sprawie. Zainteresowanym (stroną postępowania w przedmiocie wydania indywidualnej interpretacji), w rozumieniu art. 14b § 1 O.p. jest ten, kto zwraca się o wydanie interpretacji w jego indywidualnej sprawie. Zainteresowanym jest zatem tylko ten, kto poprzez wydanie interpretacji indywidualnej uzyska potwierdzenie prawidłowości swojego stanowiska w pełnym zakresie lub też uzyska negatywną ocenę swojego stanowiska, co do prawnopodatkowego stanu faktycznego sprawy. Wskazanie we wniosku owej indywidualnej sprawy stanowi niezbędny warunek do uznania konkretnego wnioskodawcy za "podmiot zainteresowany" w znaczeniu przyjętym w ww. przepisie. Jeżeli wnioskodawca nie wykaże związku przedstawianego we wniosku o interpretację stanu faktycznego z jego możliwą odpowiedzialnością podatkową (interesem prawnym na gruncie przepisów podatkowych), będzie to uzasadniało ocenę, że o interpretację nie wystąpił zainteresowany w rozumieniu przepisów prawa czyli, że ubiega się o nią podmiot nieuprawniony w świetle unormowania art. 14b § 1 O.p. (tak m.in. w wyrok NSA z dnia 7 marca 2014 r., sygn. akt I FSK 462/13). Natomiast w wyroku z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II FSK 1681/09 NSA wyjaśnił, że do katalogu podmiotów, które mogą być "zainteresowanymi" w rozumienia art. 14b § 1 O.p. należą m.in.: podatnicy, płatnicy, inkasenci, osoby trzecie odpowiedzialne za zobowiązania podatników – niezależnie od tego, czy interpretacja dotyczy ich obecnej, czy też przyszłej sytuacji. W wyroku tym NSA wskazał także, że mimo tego, iż interpretacje indywidualne nie są formalnie wiążące dla organów orzekających w sprawach podatkowych, to zastosowanie się do nich przez podmiot, którego dotyczą rodzi jego ochronę prawną, która musi być w prawie i postępowaniu podatkowym przestrzegana i uwzględniana. Sąd przypomniał również, że znaczenie prawne indywidualnych interpretacji prawa podatkowego sprowadza się przede wszystkim do możliwości zrealizowania i wykorzystania związanej z nimi ochrony prawnej. Powyższe przesądza, że wniosek może złożyć zatem tylko taka osoba, która po wydaniu interpretacji mogłaby skorzystać z gwarancji, że zastosowanie się do uzyskanej interpretacji nie może jej szkodzić. O tym, że przedstawiona kwestia prawna musi dotyczyć bezpośrednio wnioskodawcy świadczy także nałożony na wnioskodawcę obowiązek złożenia oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania, że elementy stanu faktycznego objęte wnioskiem o wydanie interpretacji w dniu złożenia wniosku nie są przedmiotem toczącego się postępowania podatkowego (kontroli podatkowej, postępowania kontrolnego), oraz że w tym zakresie sprawa nie została rozstrzygnięta co do jej istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego lub organu kontroli skarbowej. Oświadczenie, o którym mowa, może skutecznie złożyć wyłącznie osoba, wobec której można wszcząć postępowanie podatkowe (kontrolę podatkową, postępowanie kontrolne) w zakresie stanu faktycznego objętego interpretacją. Reasumując, osobą "zainteresowaną" w sprawie w rozumieniu art. 14b § 1 O.p. jest tylko taki podmiot, który pyta o własną sytuację prawnopodatkową, a nie o sytuację prawną innych podmiotów (tak m.in. w wyroku WSA w Łodzi z dnia 9 października 2012 r., sygn. akt I SA/Łd 1036/12). Reasumując interpretację indywidualną wydaje się na pisemny wniosek "zainteresowanego", czyli podmiotu, który zwraca się o wydanie takiej interpretacji w swojej indywidualnej sprawie. Wskazanie we wniosku, czyli "wylegitymowanie się", taką indywidualną sprawą stanowi niezbędny warunek do uznania danego podmiotu za zainteresowanego w rozumieniu art. 14b § 1 O.p. Podmiotem legitymowanym do wystąpienia o interpretację indywidualną może być tylko i wyłącznie taki podmiot, u którego wystąpił lub może wystąpić opisany we wniosku interpretacyjnym określony stan faktyczny, który może powodować konsekwencje w zakresie prawa podatkowego (tak: J. Brolik, Ogólne oraz indywidualne interpretacje przepisów prawa podatkowego, Warszawa 2013, s. 105; i m.in. wyroki NSA z dnia 14 października 2010 r., sygn. akt II FSK 923/09; z dnia 24 maja 2011 r., sygn. akt I FSK 830/10; z dnia 12 grudnia 2014 r. sygn. akt I FSK 2139/13). Interpretacje indywidualne powinny zarówno pełnić funkcję informacyjną, jak i ochronną. Zainteresowanym będzie zatem podmiot, wobec którego obydwie te funkcje mogą być skutecznie realizowane. Funkcja ochronna interpretacji podatkowej wyraża się przede wszystkim w zabezpieczeniu podmiotu, który zastosował się do wydanej w jego sprawie interpretacji indywidualnej przed ewentualnymi negatywnymi skutkami wynikającymi z postępowania ukierunkowanego jej treścią. Stosownie do brzmienia art. 14k § 1 O.p. podmiot, który uzyskał interpretację i zastosował się do niej przed jej zmianą lub przed doręczeniem organowi podatkowemu odpisu prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego uchylającego interpretację indywidualną, chroniony jest przed skutkami jej wadliwości. Podmiot taki uzyskuje gwarancję, że zastosowanie się do interpretacji indywidualnej nie może mu szkodzić. Funkcja informacyjna indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wyraża się w rozwiewaniu wątpliwości podatników co do praw i obowiązków wynikających z prawa podatkowego i stwarzaniu możliwości odpowiedniego odniesienia się do nich w swojej działalności. 3.6. Odnosząc powyższe do stanu faktycznego niniejszej sprawy wskazać należy, że złożony wniosek o interpretację nie spełnia tego podstawowego kryterium. Zgodzić się należy z Ministrem, że wnioskodawca wystąpił o udzielenie interpretacji dotyczącej cudzej (a nie własnej) sytuacji prawnej (to jest sytuacji prawnej Spółki, która będzie przekazywała Skarżącemu w momencie rozwiązania prawa do znaków towarowych). Z będącego przedmiotem zapytania stanu faktycznego wynika bowiem, że Wnioskodawca będzie wspólnikiem spółki osobowej innej niż spółka komandytowo-akcyjna. Spółka będzie czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Spółka ulegnie rozwiązaniu (bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego). Spółka ta będzie posiadać majątek na dzień rozwiązania, który będzie przekazany jej wspólnikom, w tym Wnioskodawcy. Majątek Spółki przekazywany Wnioskodawcy jako wspólnikowi Spółki oraz pozostałym wspólnikom w ramach procesu rozwiązania Spółki stanowić będą środki pieniężne (nie pochodzące z zysków tej Spółki) oraz prawa do znaków towarowych. Wątpliwość Wnioskodawcy budziły skutki podatkowe w zakresie podatku od towarów i usług od czynności prawnej - przekazania Wspólnikowi w momencie rozwiązania Spółki praw do znaków towarowych znajdujących się w majątku Spółki, w szczególności czy taka czynność podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, a jeśli tak to, jaka jest podstawa opodatkowania. Trafnie wskazał więc Minister, że takie okoliczności sprawy jednoznacznie wskazują, iż to Spółka, która będzie przekazywała prawa do znaków towarowych jako jedyna posiada status "zainteresowanego" do uzyskania informacji - interpretacji indywidualnej na temat opodatkowania i podstawy opodatkowania tej czynności. Wnioskodawca jako otrzymujący prawa do znaków towarowych nie będzie w żaden sposób zobowiązany do naliczenia i rozliczenia podatku od towarów i usług związanego z tą transakcją. 3.7. Nie znajduje oparcia w przepisach prawa stanowisko Strony o konieczności szerokiego ujęcia pojęcia "zainteresowany" i możliwości wydania interpretacji indywidualnej w stosunku do podmiotu, który nie jest podatnikiem danego podatku, ale chce wiedzieć, czy może mieć pewien interes w danej sprawie i tym samym chce zrealizować cele poznawcze. Tego potencjalnego interesu Skarżący upatrywał w tym, że w przypadku uznania, iż czynność prawna przekazania praw do znaków towarowych z majątku rozwiązywanej Spółki do majątku Skarżącego będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i określeniem VAT od takiej czynności, będzie to wpływało na obowiązki Wnioskodawcy w zakresie VAT i określenia prawidłowej podstawy opodatkowania w momencie dokonania darowizny tych praw do znaków małżonkowi, ewentualnie będzie wpływało na prawo do odliczenia podatku od towarów i usług przy dokonywaniu darowizny. Słusznie więc Minister zauważył, że Wnioskodawca wystąpił o udzielenie interpretacji dotyczącej cudzej (a nie własnej) sytuacji prawnej (to jest sytuacji prawnej Spółki). Opisany we wniosku stan faktyczny nie odnosi się do sytuacji prawnopodatkowej Skarżącego, u którego nie wystąpią konsekwencje opisywanych działań na gruncie podatku od towarów i usług, co jest bezsporne i na co wskazuje też treść postawionych we wniosku pytań nieodnoszących się do Strony a jedynie do Spółki. Przedstawione przez Skarżącego złożone przekształcenia spółek i ich powiązania nie mają wpływu na sferę jego stosunków podatkowych. Fakt, że Skarżący planuje w przyszłości podarować małżonce otrzymane od spółki prawa do znaków towarowych nie czyni z niego "zainteresowanego" w rozumieniu art. 14b § 1 O.p. w ramach pytań postawionych we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. 3.8. Skoro zatem rozpatrywany wniosek o wydanie interpretacji został wniesiony przez podmiot niebędący zainteresowanym w rozumieniu art. 14b § 1 O.p., organ podatkowy zasadnie, na podstawie art. 165a § 1 w zw. z art. 14h O.p., wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej. 3.9. Odnosząc się do zarzutów skargi, w ocenie Sądu, w okolicznościach badanej sprawy nie nastąpiło naruszenie przepisów art. 165a § 1 O.p. w związku z art. 14h O.p. oraz art. 14b § 1 O.p. gdyż jak to zostało wskazane powyżej, wniosek złożony przez Skarżącego nie spełniał przesłanek do wydania interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego. Wbrew zarzutom skargi w kwestionowanym postanowieniu jasno określono motywy odmowy wszczęcia postępowania, precyzyjnie wywodząc je z przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących wydawania interpretacji indywidualnych, organ wyjaśnił motywy, którymi się kierował odmawiając wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie. Niezasadne są również zarzuty skargi odnoszące się do naruszenia art. 14g § 1 O.p. i art. 169 § 1 O.p., gdyż przepisy te nie były podstawą wydanej odmowy wszczęcia postepowania w sprawie wniosku o wydanie interpretacji, a Skarżący zarzuca ich zastosowanie. Przyznać należy, że Minister wymienił je w treści postanowienia w miejscu wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia, jednak uznać należy, że zostały tam one wskazane omyłkowo. W treści uzasadnienia powoływany jest już art. 165a O.p., co jest spójne z charakterem rozstrzygnięcia, gdyż to ten przepis w związku z art. 14h O.p. stanowi podstawę proceduralną do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o wydanie interpretacji gdy wniosek złożony został przez osobę niemającą przymiotu "zainteresowanego". Za niezasadny uznaje Sąd również zarzut naruszenia art. 121 § 1 O.p. tj. zasady zaufania do organów podatkowych arbitralnym działaniem, w sytuacji gdy podatnik miał prawo oczekiwać, że jego sprawa zostanie rozpatrzona tak jak analogiczne sprawy rozpatrywane przez Ministra Finansów, w indywidualnych sprawach innych podatników. Sąd podziela stanowisko wyrażone przez Ministra, zgodnie z którym zasada zaufania nie może być rozumiana jako konieczność wydawania decyzji sprzecznych z obowiązującym prawem i powielających poprzednie błędy. Zgodzić się również należy z tym, że korzystniejsze, lecz niezgodne z prawem orzeczenie w stosunku do innej osoby, znajdującej się w takiej samej sytuacji faktycznej i prawnej, nie stwarza po stronie podatnika prawa do potraktowania go w ten sam sposób (tak m.in. w wyroku NSA z dnia 21 października 2011 r., sygn. akt II FSK 2367/10). Organ w skarżonym postanowieniu szczegółowo odniósł się do wskazywanych przez Stronę wyroków sądów administracyjnych wykazując, że dotyczyły one do innych stanów faktycznych, lub też ich tezy, wbrew twierdzeniom Wnioskodawcy, nie wzmacniały jego stanowiska. Reasumując, zarzuty skargi nie mają uzasadnionych podstaw. 3.10. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę w całości.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło