III SA/Wa 3113/17

Dnia 25 października 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Przybysz, , po rozpoznaniu w dniu 25 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. S.A. z siedzibą w B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w S. z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w sprawie ze skargi D. S.A. z siedzibą w B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od czerwca do grudnia 2015 r. oraz zabezpieczenia jej na majątku podatnika postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w S. z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] D. S.A. z siedzibą w B. (zwana dalej: "Skarżącą") wniosła w niniejszej sprawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2017 r. w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od czerwca do grudnia 2015 r. oraz zabezpieczenia jej na majątku podatnika. Następnie w piśmie z dnia 14 września 2017 r. Skarżąca wystąpiła z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2017 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w S. z dnia [...] marca 2017 r. nr [...], jako wydanej w postępowaniu prowadzonym w granicach tej samej sprawy. Uzasadniając przedmiotowy wniosek Skarżąca przedstawiła w skrócie przebieg dotychczasowego postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, wskazując że na podstawie ww. decyzji organu podatkowego pierwszej instancji, właściwy dla skarżącej organ podatkowy – Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R., wydał zarządzenia zabezpieczenia z dnia 5 maja 2017 r. i w ramach postępowania zabezpieczającego dokonał w dniu 10 maja 2017 r. zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych Skarżącej na łączną kwotę 10.940.966 zł. Skarżąca wnioskowała do organu dokonującego zabezpieczenia o zmianę środka zabezpieczenia, jednakże z jej wstępnych ustaleń wynika, że istnieją niewielkie szanse na pozytywne rozpatrzenie tego wniosku. Skarżąca wskazała następnie na prowadzone wobec niej obecnie przez Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w S. trzy postępowania kontrolne odnoszące się do rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2015 r. i 2016 r. Wskazane zabezpieczenie oraz kontrole stanowią dla Skarżącej poważne obciążenie w prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, z uwagi na konieczność udziału jej pracowników w czynnościach kontrolnych przeprowadzanych przez organ podatkowy, a także utratę zaufania dotychczasowych kontrahentów, którzy w zaistniałej sytuacji mogą zaprzestać kontaktów handlowych ze Skarżącą. Z informacji przekazanych przez Skarżącą wynika, że działa ona na rynku paliw od 2010 roku. Działalność Skarżącej skupia się na hurtowej sprzedaży oleju napędowego. Skarżąca nie zajmuje się importem paliw. Nabywa paliwa na rynku krajowym i odsprzedaje je dalej swoim nabywcom, tj. głównie firmom zajmującym się hurtową i detaliczną dystrybucją oleju napędowego, dostarczając olej napędowy na stacje paliw, przedsiębiorstwom transportowym oraz firmom i przedsiębiorstwom produkcyjnym wykorzystującym olej napędowy do swoich wewnętrznych procesów technologicznych. Skarżąca podkreśliła też, że posiada koncesję na obrót paliwami wydaną przez Urząd Regulacji Energetyki, zaś procedura otrzymania koncesji wiąże się z wieloma wymogami formalnymi i prawnymi, których spełnienie wymagane jest od koncesjonariusza. Tym samym, Skarżąca poddawana była weryfikacji przez niezależny organ państwowy w kontekście rzetelności i wiarygodności prowadzonej działalności obrotu paliwami. Skarżąca odnotowała też, że w chwili obecnej współpracuje z 6 dostawcami paliw oraz posiada około 300 odbiorców. Zatrudnia obecnie 9 pracowników na umowę o pracę i jednego na umowę zlecenie. Skarżąca uzyskała w 2015 roku przychód w wysokości 159.190.194,86 zł, zaś w 2016 roku w wysokości 312.633.461,28 zł. Natomiast w pierwszym półroczu 2017 r. przychód wyniósł 151.374.663,07 zł. Skarżąca stwierdziła też, że w swoim odczuciu jest uczciwym podatnikiem, od lat regulującym na bieżąco wszystkie swoje zobowiązania publicznoprawne. Z informacji przekazanych przez Skarżącą wynika również, że w 2016 roku kwota uiszczonych przez nią podatków wyniosła: VAT - 1.260.000 zł, CIT – 418.000 zł, PIT – 51.000 zł, zaś składki ZUS – 228.000 zł. Skarżąca nigdy wcześniej nie posiadała zaległości podatkowych i dopiero w wyniku wspomnianych wcześniej postępowań kontrolnych, na jaw wyszły okoliczności, w wyniku których Skarżąca została "wplątana" przez swoich kontrahentów w nieuczciwy proceder wyłudzania podatków. Pomimo braku świadomości uczestniczenia w rzekomym procederze oszustwa podatkowego, Skarżąca musi ponosić obecnie konsekwencje sprzecznych z prawem działań innych podmiotów gospodarczych. Skarżąca zwróciła również w tym miejscu uwagę, że wspomniane postępowania kontrolne nie zostały jeszcze zakończone, zaś Skarżącej będzie przysługiwało prawo do zaskarżenia ewentualnych niekorzystnych dla niej decyzji, które zostaną wydane przez organ podatkowy po zakończeniu kontroli. Skarżąca wskazała też, że dokonanie zabezpieczenia spowodowało zagrożenie braku płynności finansowej, a w krótkim okresie czasu może doprowadzić do zupełnej jej utraty. Skarżąca została bowiem pozbawiona możliwości regulowania zobowiązań istniejących w stosunku do swoich kontrahentów, a także finansowania planowanych na okres bieżący i przyszły projektów gospodarczych. Utrzymywanie stanu zagrożenia płynności finansowej w konsekwencji może doprowadzić do zerwania kontraktów handlowych, z których planowane jest uzyskanie zysków w roku bieżącym i latach następnych. Skarżąca przedstawiła również w tym miejscu zestawienie: bieżących kosztów prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, wysokości zobowiązań i posiadanych wierzytelności, majątku trwałego, wskazując że wykonanie zaskarżonej decyzji na obecnym etapie, ze względu na trudną sytuację finansową w jakiej się ona znajduje, może doprowadzić do trudnych do odwrócenia skutków w postaci całkowitego braku płynności finansowej i w konsekwencji doprowadzić do upadłości Skarżącej. Natomiast upadłość Skarżącej pozbawi źródła dochodów i utrzymania zatrudnianych przez nią pracowników. Ponadto Skarżąca zwróciła uwagę na ciążące na niej zobowiązania z tytułu dwóch umów kredytowych w wysokości 4 mln zł każda, w przypadku których banki z uwagi na opisywaną trudną sytuację Skarżącej, wezwały ją do rozwiązania tej sytuacji w wyniku czego zostały podjęte negocjacje w celu restrukturyzacji zobowiązań kredytowych. Przeszkodą w tych negocjacjach jest dokonane zabezpieczenie. Biorąc powyższe pod uwagę Skarżąca wskazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do jej całkowitej niewypłacalności oraz postawienia w stan upadłości, co będzie stanowić trudne do odwrócenia skutki, nawet w przypadku późniejszego korzystnego dla niej rozstrzygnięcia Sądu. Skarżąca, na potwierdzenie swoich twierdzeń zawartych w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, załączyła do przedmiotowego wniosku kopie następujących dokumentów: zarządzenia zabezpieczenia z dnia 5 maja 2017 r., pism informujących o zajęciu wierzytelności z rachunków bankowych, postanowień organu podatkowego o wszczęciu kontroli, pisma do organu podatkowego w sprawie zmiany środka zabezpieczającego, postanowienie organu podatkowego o przedłużeniu terminu zakończenia sprawy w postępowaniu zabezpieczającym, decyzji Prezesa URE w sprawie aktualizacji koncesji na obrót paliwami ciekłymi wraz z dowodem wniesienia opłaty koncesyjnej na 2017 rok, wstępnego rachunku zysków i strat Skarżącej za I półrocze 2017 r., zaświadczeń o niezaleganiu Skarżącej w zapłacie podatków i składek na ZUS, zeznań podatkowych CIT-8 za 2015 r. i 2016 r., sprawozdania finansowego (bilans + rachunek zysków i strat) Skarżącej za 2015 r. i 2016 r., zestawienia średniego miesięcznego kosztu funkcjonowania działalności gospodarczej prowadzonej przez Skarżącą, zestawienia zobowiązań i należności, wykazu gruntów i środków trwałych, aneksów nr 2 i nr 9 do umowy kredytowej z [...] S.A., umowy kredytowej z Bankiem [...] S.A., pisma Banku [...] S.A. o postawieniu kredytu w stan wymagalności, wniosku Skarżącej do Banku [...] S.A. o rozłożenie kredytu na raty wraz pismami stanowiącymi odpowiedź Banku na ten wniosek. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm.) – zwanej dalej: "p.p.s.a.", po przekazaniu skargi sądowi o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności orzeka ten sąd. Postanowienie w sprawie wstrzymania wykonania aktu lub czynności sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym, o czym stanowi art. 61 § 5 p.p.s.a. Orzekając o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania zaskarżonego aktu sąd ocenia czy w sprawie zaszły przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Powyższe oznacza, że o wstrzymaniu wykonania decyzji sąd może orzec tylko wtedy, jeżeli wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Podkreślić należy także, iż instytucja wstrzymania wykonania decyzji powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłaby dla strony wywołać taka decyzja, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem legalności. Wniesienie wniosku nie oznacza jednak automatyzmu w blokowaniu realizacji praw i obowiązków wynikających z decyzji administracyjnej. Sąd ocenia bowiem, czy podane przez stronę okoliczności w istocie wskazują na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy Sąd uznał, że argumenty i okoliczności przytoczone przez Skarżącą we wniosku dają podstawy do stwierdzenia, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. umożliwiające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Dokonując oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sąd wziął pod uwagę przede wszystkim określoną przez organ podatkowy przybliżoną wysokość zobowiązania podatkowego do którego odnosi się zaskarżona decyzja, oraz wskazywane przez Skarżącą zagrożenie utraty płynności finansowej, które wpłynie na możliwość dalszego prowadzenia jej działalności gospodarczej, a w konsekwencji może prowadzić do upadłości i likwidacji Skarżącej. Zgodzić się należy ze Skarżącą, że wykonanie zaskarżonej decyzji na obecnym etapie, ze względu na trudną sytuację finansową w jakiej się ona znajduje, może doprowadzić do trudnych do odwrócenia skutków w postaci całkowitego braku płynności finansowej i w konsekwencji upadłości Skarżącej. Ponadto w pełni zasadnym jest stwierdzenie, że upadłość a w konsekwencji likwidacja stanowi dla Skarżącej poważną i nieodwracalną szkodę, nawet w przypadku późniejszego korzystnego dla niej rozstrzygnięcia Sądu. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd podzielił pogląd Skarżącej, że natychmiastowe wykonanie zaskarżonej decyzji może narazić ją na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i wyrządzić jej poważną szkodę. Zauważyć w tym miejscu również należy, że z treści przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, iż postępowanie w sprawie udzielenia stronie skarżącej ochrony tymczasowej dotyczy, co do zasady, możliwości wstrzymania decyzji zaskarżonej do sądu, co nie wyklucza jednak możliwości wstrzymania również i innych aktów wydanych w granicach tej samej sprawy. W pierwszej kolejności zatem przedmiotem oceny Sądu winny być zaskarżone decyzje ostateczne i dopiero, gdy zaistnieją podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, Sąd może, na podstawie art. 61 § 3 zdanie ostatnie p.p.s.a. wstrzymać wykonanie także decyzji wydanych w innych postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy (por. postanowienia NSA: z dnia 31 stycznia 2013 r., II OZ 42/13, LEX nr 1274500 oraz z dnia 18 października 2012 r., I OSK 2484/12, LEX nr 1269655). Sąd wstrzymując w niniejszej sprawie wykonanie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego, z tych samych względów uznał za zasadne wstrzymanie wykonania decyzji organu podatkowego pierwszej instancji. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.