III SA/Wa 3115/11
PostanowienieWSA w Warszawie2012-01-20
Skład orzekający: Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą, pomimo zajęcia jej majątku przez komorników i przekazywania środków na konta organów skarbowych, może zostać zwolniona z kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą, mimo zajęć egzekucyjnych, uzyskuje znaczne przychody, które pozwalają na wygospodarowanie środków na pokrycie kosztów sądowych, zwłaszcza gdy są one niewielkie w stosunku do skali działalności i dochodów.Stan faktyczny
Skarżący J. M. złożył wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności. Skarżący powołał się na zajęcie jego majątku przez komorników, wskazując na wysokie przychody z działalności gospodarczej i wynajmu, ale także na znaczne koszty związane z prowadzeniem firmy, opłatami publicznoprawnymi i prywatnoprawnymi. Skarżący argumentował, że wszystkie środki są przekazywane na konta organów skarbowych.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
W skardze Skarżący J. M. zwrócił się o zwolnienie z obowiązku poniesienia kosztów sądowych. Wykonując wezwanie referendarza sądowego złożył formularz PPF, w którym powołał się na fakt zajęć kont bankowych i majątku przez komorników. Do majątku tego zaliczył dom w S. oraz ½ domu w O.. Skarżący wyjaśnił, że z żoną pozostaje w separacji – w toku jest sprawa o rozwód. Małżonkowie prowadzą odrębne gospodarstwa domowe. Źródłem utrzymania Skarżącego jest działalność gospodarcza, z której uzyskuje ok. 2.350 zł oraz wynajem mieszkania, z którego dochód wynosi 1.315 zł. Skarżący ponosi koszty związane z opłatami do ZUS (3.000-4.000 zł), US (PIT-4 300-400 zł, PIT-5 300-400 zł, VAT 4.000-5.000 zł), wypłatą wynagrodzeń na rzecz pracowników (6.400 zł) oraz zakupem materiałów budowlanych (30.000-40.000 zł). Dodatkowo także ponosi koszty związane z opłatami za telefon, Internet (łącznie 300-400 zł), gaz, prąd oraz zakupem opału (łącznie 600 zł) i wyżywienia. Obecnie Skarżący jedynie podtrzymuje istnienie firmy, aby uniknąć zasiłku dla bezrobotnych. Nieruchomości zostały zajęte, zaś wszystkie środki (w tym wpłaty ze strony kontrahentów) są przekazywane na konto organów skarbowych. Skarżący podał, że jego córka prowadzi własną – odrębną od niego – działalność gospodarczą. Skarżący przesłał listę blokad na rachunku, wyciągi bankowe, zestawienie przychodów i wydatków, deklaracje VAT-7 i PIT-5, zeznanie podatkowe, polecenie przelewu należności z tytułu składek, zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego, postanowienie w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Skarżący ubiega się o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Oceniając wniosek Skarżącego z punktu widzenia powyższej przesłanki referendarz sądowy uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Jak bowiem wynika z nadesłanych materiałów skala prowadzonej przez Skarżącego działalności gospodarczej jest znaczna – jego przychody i koszty sięgają kilkuset tysięcy złotych. Przykładowo za 2010 r. przychody wyniosły 975.795,77 zł, zaś koszty ich uzyskania kształtowały się na poziomie 898.161,60 zł. W okresie styczeń-październik 2011 r. kwoty te wyniosły odpowiednio 440.574,68 zł i 417.047,55 zł. Skalę tej działalności obrazują także bieżące deklaracje VAT. Dodatkowo Skarżący uzyskuje dochód z najmu, który w okresie styczeń-październik 2011 r. wyniósł 13.150 zł.
Trudno zatem przyjąć, że Skarżący – przy tak wysokich przychodach - nie jest w stanie wygospodarować środków na pokrycie kosztów związanych z prowadzonym przezeń sporem sądowym. Zwłaszcza, że na obecnym etapie jedynym takim kosztem jest wpis od skargi w kwocie 100 zł. Oceny tej nie zmienia to, że na Skarżącym ciąży także obowiązek uiszczenia wpisów w sprawach III SA/Wa 39 i 556/11, których łączna kwota wynosi 1.744 zł. W tej sytuacji w sprawie nie może mieć decydującego znaczenia fakt dokonanych na rachunku bankowym zajęć egzekucyjnych. Przesłane materiały nie potwierdzają bowiem jakoby całość środków była przekazywana na konta urzędu skarbowego.
Mając na uwadze wszystkie opisane wyżej okoliczności, jak również to, że Skarżący w dalszym ciągu ponosi związane z prowadzoną działalnością wydatki o charakterze publicznoprawnym – opłaty do ZUS i urzędu skarbowego, jak i prywatnoprawnym – zakup materiałów budowlanych, wypłata wynagrodzeń) należy uznać, iż Skarżący nie wykazał, że jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. Z tej przyczyny na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 p.p.s.a., art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło