III SA/Wa 3115/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (sprawozdawca), sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz, Protokolant starszy referent Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2014 r. sprawy ze skargi H. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości na rok 2012 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz H. G. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wójt Gminy R. decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. określił H. G. (dalej: "Skarżąca") wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości na rok 2012 w kwocie 107 zł należnego od nieruchomości położonej przy ul. [...], Dz. Nr [...], B., [...] R.. Do opodatkowania przyjęte zostały grunty pozostałe o powierzchni 485 m2. W uzasadnieniu decyzji Wójt Gminy R. wskazał, że wysokość podatku od nieruchomości ustalono na podstawie złożonych informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych oraz zapisu w ewidencji gruntów i budynków. Skarżąca odwołaniem z dnia 25 czerwca 2012 r. zarzuciła brak podstaw do wydania decyzji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2012 r. w stosunku do niej, a także niewspółmierną wysokość wymiaru podatku w odniesieniu do położenia nieruchomości, jej przeznaczenia i sposobu wykorzystywania oraz rodzaju gruntu. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Ponadto Skarżąca zwróciła uwagę, że Wójt Gminy R. dopiero w 2011 r. wystąpił z żądaniem uiszczenia podatku od przedmiotowej nieruchomości za poszczególne lata od 2007 do 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (dalej: "SKO") decyzją z dnia [...] października 2013 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że wysokość podatku od nieruchomości została ustalona w oparciu o ustawę z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 195, poz. 613 z późn. zm., dalej: "u.p.o.l.") w zw. z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r., nr 193, poz. 1287 z późn. zm.). Ustalenia organu podatkowego znajdują oparcie w ewidencji gruntów i budynków. SKO ustosunkowując się do zarzutów Skarżącej wskazało, że lokalizacja działki, jej przeznaczenie i sposób wykorzystania nie mają wpływu na obowiązek uiszczania podatku od nieruchomości. Ponadto podniosło, że organ podatkowy nie ma obowiązku informowania podatników o obowiązku podatkowym, bowiem zgodnie z art. 6 ust. 6 u.p.o.l. to osoby fizyczne są zobowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych. Skarżąca pismem z dnia 26 listopada 2013 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję, wnosząc o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi odwoławczemu. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego tj. art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998 r., Nr. 133, poz. 872, z późn. zm.) poprzez jego niezastosowanie i obciążenie jej podatkiem od nieruchomości za lata 2009-2012 w sytuacji, gdy działka położona przy ul. [...] w miejscowości B., gmina R. znajduje się we władaniu Gminy R.. W uzasadnieniu wskazała, że działka nr [...] przy ul. [...] w miejscowości B. znajduje się od kilkudziesięciu lat we władaniu gminy R. i stanowi drogę publiczną. Wyjaśniła, że to Gmina R. podejmuje działania o charakterze władczym na działce nr [...], bowiem bez zgody właściciela przeprowadziła inwestycje na przedmiotowej nieruchomości tj. zbudowała sieć wodociągów i kanalizacje, wydawała mieszkańcom domów przy ul. [...] pozowolenia na budowę. Tym samym Skarżąca nie powinna być obciążona podatkiem od nieruchomości za działkę nr [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując jednocześnie zaprezentowane wcześniej stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z ustawą z dnia z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz.U.2014 poz.849, określana dalej jako u.p.o.l.), podatkiem od nieruchomości obciążone są grunty – za wyjątkiem gruntów wymienionych w art. 2 ust. 2 i 3 ustawy oraz objętych zwolnieniami określonymi w art. 7 (art. 2 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.). W tym zakresie analogiczne było brzmienie przepisu w roku 2012. W 2012 r. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegały m.in. grunty zajęte pod pasy drogowe dróg publicznych w rozumieniu przepisów o drogach publicznych oraz zlokalizowane w nich budowle - z wyjątkiem związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż eksploatacja autostrad płatnych (art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l.). Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., podstawę opodatkowania dla gruntów stanowi ich powierzchnia. Podatek oblicza sie przy zastosowaniu stawek, określanych przez Radę gminy w drodze uchwały. Wysokość stawek podatku od nieruchomości uchwałonych przez Radę gminy nie może przekroczyć stawek maksymalnych, określonych w art. 5 u.p.o.l. Podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych. Jeżeli przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości ciąży na posiadaczu samoistnym. Osoby fizyczne, z zastrzeżeniem ust. 11, są obowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, sporządzoną na formularzu według ustalonego wzoru, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie albo wygaśnięcie obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości lub od dnia zaistnienia zdarzenia, o którym mowa w ust. 3 (art. 6 ust. 6 u.p.o.l. 6). Organ podatkowy nie ma obowiązku informowania podatników o obowiązku podatkowym, a przy wymiarze podatku nie ma znaczenia ołożenie nieruchomości ani rodzaj gruntu. Wymiar podatku od nieruchomości (gruntów) jest dokonywany na podstawie danych, wynikających z ewidencji gruntów i budynków. Stosownie bowiem do art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn.: Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 z późn. zm.), podstawą wymiaru podatków powinny być dane, wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Dla wymiaru podatku miarodajne są dane wynikające z ewidencji gruntów, gdyż tak stanowi prawo geodezyjne i kartograficzne. Prowadzenie w.w. ewidencji odbywa się na podstawie rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454). Co do zasady dane z ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę do ustalenia przez organ podatkowy osoby właściciela lub władającego budynkiem, lokalem, gruntem, co pozwala ustalić podmiot (osobę), na którym spoczywa obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości. Zgodnie z art. 194 ordynacji podatkowej, dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy administracji publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę wymiaru podatku od nieruchomości. Jeżeli dane w ewidencji - zdaniem podatnika - nie są prawidłowe lub aktualne, powinien on wszcząć procedurę zmiany wpisów w organie prowadzącym ewidencję, albo wykazać za pomocą innego dokumentu urzędowego istnienie odmiennego stanu faktycznego. W sprawie niniejszej skarga została uwzględniona z uwagi na braki w ustaleniach faktycznych. W aktach sprawy znajduje się bowiem wypis z rejestru gruntów z dnia 19 marca 2012 r., z którego wynika, ze Skarżąca jest właścicielem działki objętej decyzją, ale są to dane z dnia wystawienia wypisu; z dokumentu tego nie wynika, czy Skarżąca była właścicielem tego gruntu w 2012 r. Będąca przedmiotem niniejszej sprawy decyzja dotyczy wymiaru podatku na 2012 r. i należało ustalić stan faktyczny i prawny z tego roku. W aktach sprawy znajduje się pismo z 12 czerwca 2012 r. do Prezesa SKO w W., w którym Wójt Gminy R. podaje, że 6 grudnia 2010 r. otrzymał zawiadomienie ze Starostwa Powiatowego w P. o zmianie dokonanej w ewidencji w dniu 24 listopada 2010 r. Z akt nie wynika jednak, czego konkretnie dotyczyła zmiana w ewidencji. Nadto w ewidencji wskazano, że przedmiotowa nieruchomość skarżącej ma status drogi (posiada bowiem symbol "dr" (droga). Jednakże brak jest jakichkolwiek danych, jaka to droga. Jeżeli droga byłaby drogą publiczną – wówczas zgodnie z art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l. - działka nie podlegałaby podatkowi od nieruchomości. Ustalenie zatem, o jakiego rodzaju drogę chodzi, ma istotne znacznie do rozstrzygnięcia sprawy. Stosownie do art. 122 O.p., w toku postępowania organy podatkowe mają obowiązek podjąć wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Wyrażona w tym przepisie zasada prawdy obiektywnej jest jedną z najważniejszych zasad postępowania, wynika z niej obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa. W rozpoznawanej sprawie organy nie wypełniły obowiązku ustalenia stanu faktycznego w sposób pełny i kompletny, nie zrealizowały zatem zasady prawdy obiektywnej. Mając powyższe na uwadze, sąd orzekł jak w sentencji wyroku, biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 li. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Podstawą prawną orzeczenia, zawartego w punkcie 2 wyroku, jest przepis art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.