III SA/Wa 3123/13

WyrokWSA w Warszawie2014-04-25

Skład orzekający: Aneta Lemiesz, Małgorzata Długosz-Szyjko, Sylwester Golec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie pisma osobie trzeciej, która posługuje się pieczęcią firmy prowadzonej przez pełnomocnika, jest skuteczne, jeśli adres firmy różni się od adresu wskazanego przez pełnomocnika jako adres korespondencyjny, a osoba ta twierdzi, że jest jedynie członkiem rodziny i bywa okazjonalnie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżone postanowienia obarczone są naruszeniami przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Istniały poważne wątpliwości co do skuteczności doręczenia postanowienia z dnia [...] maja 2013 r. pod adres ul. [...] w M., ponieważ adres ten i adres wskazany na pieczęci odbiorcy (ul. [...] w M.) dotyczyły dwóch różnych nieruchomości. Brak było niezbitych dowodów na prawidłowość doręczenia, a ocena organu podatkowego w tym zakresie była niewystarczająca. W związku z tym, stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia było przedwczesne, a postanowienie o odmowie przywrócenia terminu również zostało uchylone.
Stan faktyczny
Skarżący kwestionował postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oraz stwierdzające uchybienie tego terminu. Sprawa dotyczyła skuteczności doręczenia postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego, któremu nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Skarżący podnosił, że doręczenie było nieskuteczne, ponieważ nastąpiło osobie trzeciej pod adresem firmy, a nie na adres korespondencyjny wskazany przez pełnomocnika. Organy podatkowe uznały doręczenie za skuteczne, opierając się na fakcie posługiwania się przez odbiorcę pieczęcią firmy i jego statusie pracownika.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienia i stwierdził, że nie mogą być wykonane w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Aneta Lemiesz (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, sędzia WSA Sylwester Golec, Protokolant starszy referent Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2014 r. spraw ze skarg P. A. na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia 1) uchyla zaskarżone postanowienia, 2) stwierdza, że uchylone postanowienia nie mogą być wykonane w całości. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2012 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. nadał rygor natychmiastowej wykonalności decyzji z dnia [...] października 2012 r. określającej P. A. ("Skarżący") wysokość zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu przychodu uzyskanego ze sprzedaży w 2007 r. lokalu mieszkalnego nr [...], usytuowanego w W., przy ul. [...] wraz z prawami związanymi. Wnioskiem z dnia 8 stycznia 2013 r., na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa ( tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.; - dalej "O.p."), Pełnomocnik Skarżącego wniósł o stwierdzenie nieważności ww. postanowienia z uwagi na jego nieskuteczne doręczenie Pełnomocnikowi, tj. z naruszeniem przepisu art. 145 § 1 O.p. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r. odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] listopada 2012 r. z uwagi na brak przesłanek uzasadniających stwierdzenie jej nieważności. Zgodnie z potwierdzeniem odbioru ww. postanowienie zostało skutecznie doręczone w dniu 27 maja 2013 r. Postanowienie zawierało prawidłowe pouczenie o możliwości, terminie i trybie wniesienia zażalenia. Pismem z dnia 19 sierpnia 2013 r. (data nadania za pośrednictwem poczty - 19 sierpnia 2013 r.) Skarżący wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia przedmiotowego zażalenia oraz w tym samym dniu Skarżący złożył zażalenie na postanowienie z dnia [...] listopada 2012 r. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu Skarżący wskazał, iż informację o wydaniu zaskarżonego postanowienia powziął w dniu 12 sierpnia 2013 r. Podkreślił, że w toku postępowań prowadzonych zarówno przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W., jak i Dyrektora Izby Skarbowej w W. ustanowił pełnomocnika w osobie L. B.. Podniósł, że organ, kierując korespondencję albo pomijał pełnomocnika, albo też kierując ją na wskazany przez niego adres do doręczeń, wyciągał skutki prawne dla skutecznego doręczenia, mimo doręczenia korespondencji osobie trzeciej, która zgodnie z oświadczeniem (dołączonym do odwołania) cyt.: "(...) nie posiada z pełnomocnikiem wspólnego gospodarstwa a korespondencję pozostawiała w ogólnodostępnym miejscu i nie wie co z przedmiotową korespondencją działo się w późniejszym czasie". W opinii Skarżącego, doręczenie zaskarżonego postanowienia osobie innej niż pełnomocnik, który o jego wydaniu dowiedział się od Strony, stanowi podstawę przedmiotowego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia. Dlatego też Skarżący wniósł o przywrócenie terminu do złożenia z uwagi na brak czynnego udziału Skarżącego w postępowaniu i doręczenie zaskarżonego postanowienia osobie trzeciej. Postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu wskazał, iż w dniu 13 sierpnia 2012 r. wpłynęło do siedziby [...] Urzędu Skarbowego W. pełnomocnictwo z dnia 11 października 2010 r. udzielone przez Skarżącego L. B.. Z treści pisma wynika, iż zostało ono udzielone w sprawie Nr [...] z dnia 3 lipca 2012 r. (podany numer odpowiada postanowieniu o wszczęciu postępowania podatkowego w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu sprzedaży nieruchomości nr [...], usytuowanego w W., przy ul. [...], zakończonego decyzją Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] października 2012 r. Nr [...], której postanowieniem z dnia [...] listopada 2012 r. Nr [...] nadano rygor natychmiastowej wykonalności). Na podstawie powyższego pełnomocnictwa, Pełnomocnik Skarżącego w dniu 11 stycznia 2013 r., pismem z dnia 8 stycznia 2013 r. wniósł o stwierdzenie nieważności ww. postanowienia organu podatkowego pierwszej instancji z dnia [...] listopada 2012 r. Nr [...]. Pismem z dnia 18 lutego 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. wezwał Pełnomocnika, L. B. do uzupełnienia braków formalnych pisma, poprzez przedstawienie pełnomocnictwa do występowania w imieniu Strony przed Dyrektorem Izby Skarbowej w W. w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] listopada 2012 r. W odpowiedzi na powyższe, przy piśmie z dnia 7 marca 2013 r., Pełnomocnik Skarżącego przesłał stosowne pełnomocnictwo z dnia 5 marca 2013 r. udzielone przez Skarżącego L. B., w którym wskazano adres korespondencyjny Pełnomocnika: ul. [...], [...] M.. W związku z powyższym Organ wskazał, iż od momentu dołączenia do akt niniejszej sprawy pełnomocnictwa organ podatkowy, przed którym toczyło się postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia, tj. Dyrektor Izby Skarbowej w W., miał obowiązek doręczać korespondencję kierowaną do Skarżącego jego pełnomocnikowi na podany przez niego adres. W związku z prawidłowym zgłoszeniem pełnomocnika, Dyrektor Izby Skarbowe w W. wydane w sprawie postanowienie z dnia [...] maja 2013 r. wysłał na adres pełnomocnika wskazany w pełnomocnictwie z dnia 5 marca 2013 r. Na potwierdzeniu odbioru, dotyczącym ww. postanowienia z dnia [...] maja 2013 r Nr [...], w miejscu oznaczenia adresata przesyłki widnieje adresat L. B., ul. [...], [...] M. oraz podpis osoby odbierającej, tj. J. M. - pracownik, pieczęć firmy [...], [...] M., ul. [...], NIP [...] i data doręczenia 27.05.2013 r. Organ wskazał, iż Skarżący utrzymując, że nie doszło do skutecznego doręczenia przesyłki dowodzi że osoba, której podpis znajduje się na zwrotnym potwierdzeniu odbioru zaskarżonego postanowienia, nie zamieszkiwała razem z Pełnomocnikiem (tj. nie była pełnoletnim domownikiem) ani nie była zameldowana pod tym adresem. Ustosunkowując się do powyższego, Dyrektor Izby Skarbowej w W. zauważył, że w sytuacji, gdy jak twierdzi Strona doręczenie przedmiotowej przesyłki byłoby nieprawidłowe (nieskuteczne), to bieg terminu do wniesienia zażalenia nie rozpocząłby się a tym samym nie mogłoby dojść do jego uchybienia. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w W. w przedmiotowej sprawie jednak, powyższe nie miało miejsca, gdyż postanowienie zostało doręczone skutecznie. Organ zauważył, iż pełnomocnik w trakcie postępowania, jako adres do doręczeń wskazał: [...] M., ul. [...], tj. adres pod którym prowadził działalność gospodarczą pod nazwą [...]. Podniósł, że osoba potwierdzająca odbiór korespondencji posługiwała się pieczątką ww. firmy i podpisywała się jako pracownik. Ponadto z akt sprawy wynika, że ta sama osoba wielokrotnie podejmowała w imieniu adresata - Pełnomocnika Skarżącego przesyłki listowe i nie było to w toku postępowania kwestionowane Za chybioną uznał także argumentację zmierzającą do wykazania, iż osoba kwitująca odbiór korespondencji nie była upoważniona do jej odbioru. Wskazał, iż w orzecznictwie administracyjnym ugruntowane jest stanowisko, iż pracownik dysponujący pieczęcią danego podmiotu, potwierdzający odbiór korespondencji od doręczyciela pocztowego jest osobą upoważnioną do odbioru pism. Dyrektor Izby Skarbowej w W. zauważył, że w toku całego postępowania Pełnomocnik Strony podawał adres do doręczeń w M., przy ul. [...], nie wskazując konkretnego podmiotu funkcjonującego pod tym adresem. W ocenie Organu skoro w tym miejscu prowadził działalność gospodarczą pod nazwą [...], to doręczenie korespondencji pod tym adresem, zarówno pełnomocnikowi osobiście, jak i pracownikowi uznać należy za skuteczne. Według Organu w przedmiotowej sprawie, fakt posługiwania się przez osobę kwitującą odbiór przesyłki pieczęcią, na której figuruje nazwa i adres firmy [...], jednoznacznie wskazuje, iż jest to miejsce pracy Pełnomocnika. Natomiast wszelkie uchybienia osób upoważnionych do odbioru pism obciążają adresata. Z uwagi na powyższe, Organ uznał argumentację Skarżącego opartą na twierdzeniu, iż postanowienie winno być doręczone Pełnomocnikowi do rąk własnych, a nie osobie trzeciej, za nieuzasadnioną w świetle zaistniałego stanu faktycznego oraz za niemającą oparcia w regulacji art. 148 § 2 pkt 2 O.p. organ zaznaczył, iż pełnomocnik powinien tak zorganizować swoją działalność, by nie było problemów z odbiorem na bieżąco korespondencji kierowanej na wskazany przez niego adres. Ma to szczególne znaczenie w przypadku prowadzenia działalności w ramach doradztwa podatkowego, gdzie prowadzenie spraw urzędowych jest jednym z głównych zadań. W sytuacji zatem, gdy w ramach takiej działalności Pełnomocnik nie wyznaczył pracownika do odbioru korespondencji, nie powinno być wątpliwości, że jest to czynność z zakresu zwykłego zarządu firmy, związana z jej bieżącym funkcjonowaniem i każdy z jej pracowników jest upoważniony do odbioru korespondencji urzędowej kierowanej na adres firmy będącej miejscem pracy Pełnomocnika. W świetle powyższego Dyrektor Izby Skarbowej w W. uznał, że przedstawione okoliczności wskazują na brak należytej staranności Skarżącego w załatwianiu własnych spraw. To na Podatniku ciążył bowiem obowiązek dołożenia odpowiedniej dbałości przy załatwianiu własnych spraw, w tym czynności związanych z toczącym się postępowaniem. Zdaniem organu odwoławczego, Skarżący nie może uchylać się od skutków wynikających z własnego zaniechania, gdyż tylko Podatnik ponosi odpowiedzialność za dokonywane wybory. Postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2013 r. W uzasadnieniu wskazał, iż zgodnie z potwierdzeniem odbioru postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2013 r. którym odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] listopada 2012 r. zostało skutecznie doręczone w dniu 27 maja 2013 r. Postanowienie zawierało prawidłowe pouczenie o możliwości, terminie i trybie wniesienia zażalenia. W związku z powyższym termin do wniesienia zażalenia upłynął w dniu 3 czerwca 2013 r. Organ zaznaczył, iż zażalenie z dnia 19 sierpnia 2013 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia przedmiotowego zażalenia, zostało wniesione za pośrednictwem poczty w dniu 19 sierpnia 2013 r., tj. z naruszeniem ustawowo zakreślonego terminu wynikającego z art. 223 § 2 O.p. Podkreślił, iż wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu został rozpatrzony przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. odmownie (postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. ). W skardze na powyższe postanowienia z dnia [...] października 2013 r. Skarżący wniósł o ich uchylenie. W uzasadnieniu wskazał, iż organy podatkowe uznały za skuteczne doręczenie korespondencji pod adresem firmy prowadzonej przez Pełnomocnika. Tymczasem, zdaniem Skarżącego, Pełnomocnik wskazał inny adres do doręczeń. Skarżący zarzucił naruszenie jego interesu prawnego poprzez: - pominięcie instytucji "pełnomocnika". - niedopuszczanie pełnomocnika do zapoznania z aktami sprawy. - niezapewnienie stronie udziału w postępowaniu, - nieskuteczne doręczenie pism osobie trzeciej, niebędącej Pełnomocnikiem, pod innym adresem niż adres korespondencyjny zamieszkania Pełnomocnika. Skarżący podkreślił, iż Organ doręczał pisma pod adresem firmy pełnomocnika, choć w treści w treści pełnomocnictwa wskazano właściwy do doręczeń adres, będący innym niż adres Firmy pełnomocnika. Skarżący zarzucił, iż Organ pominął fakt że doręczenie pod adres firmy pełnomocnika poprzez doręczenie jej pracownikowi firmy może mieć charakter wyłącznie zastępczy. Wobec wcześniejszego bezskutecznego doręczenia korespondencji pod adresem zamieszkania pełnomocnika, to jeszcze dodatkowo Organ doręczył przedmiotową korespondencję osobie, nie będącą pracownikiem firmy tj. osobie nieumocowanej do odbioru w imieniu pełnomocnika korespondencji. W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o ich oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonych postanowieniach. Na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2014 r. przed tutejszym Sądem Skarżący oświadczył, że nieruchomości w M. przy ul. [...] pod numerami [...] i [...] to dwie odrębne nieruchomości, mające różne księgi wieczyste. Na rozprawie w 25 kwietnia 2014 r. dniu Sąd postanowił na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) połączyć sprawy o sygnaturach III SA/Wa 3123/13 oraz III SA/Wa 3124/13 także w celu ich łącznego rozstrzygnięcia oraz prowadzić je dalej pod wspólną sygnaturą III SA/Wa 3123/13. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm. , dalej "p.p.s.a."), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub podjęta została czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W szczególności na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, gdy mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skargi są uzasadnione, ponieważ poddane kontroli postanowienia obarczone są naruszeniami przepisów postępowania, o takim właśnie charakterze. W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy pełnomocnikiem Skarżącego była osoba fizyczna. Na złożonych do organu podatkowego dokumentach pełnomocnictwa widnieje adres korespondencyjny pełnomocnika, tj. ul. [...], [...] M.. Oświadczenie strony w zakresie doręczania korespondencji złożone organowi podatkowemu w toku postępowania jest dla organu wiążące od daty powiadomienia go o tym fakcie. W świetle art. 148 § 1 O.p. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich miejscu zamieszkania lub miejscu pracy. W przypadku wskazania przez pełnomocnika adresu do doręczeń (w okolicznościach faktycznych sprawy - adresu korespondencyjnego), innego niż wymieniony w art. 148 § 1 i § 2 O.p., organ może zastosować się do "życzenia" pełnomocnika strony w ramach zakreślonych przez art. 120 Ordynacji podatkowej. Organ może doręczyć kierowaną do pełnomocnika korespondencję - zgodnie z jego wnioskiem - bezpośrednio na wskazany przez niego adres korespondencyjny. W okolicznościach niniejszej sprawy istnieją wątpliwości co do miejsca doręczenia postanowienia z dnia [...] maja 2013 r. Na zwrotnym potwierdzeniu doręczenia przesyłki, w miejscu oznaczenia jej adresata, wskazano adres ul. [...] w M., zaś na odbitej pieczęci odbiorcy widnieje adres ul. [...] w M.. W aktach znajduje się także adnotacja organu z dnia 21 marca 2013 r., dotycząca adresu korespondencyjnego Pełnomocnika Skarżącego. Wynika z niej, że organ sprawdził w dostępnych mu rejestrach i ustalił, że pełnomocnik Skarżącego jest prezesem zarządu w spółce L. Sp. z o.o. z siedzibą przy ul. [...] w M.. W konsekwencji organ uznał, że skuteczność doręczenia wynika, jak należy przyjąć, z art. 148 § 2 pkt 2 O.p. Sąd nie może zgodzić się jednak z takim stanowiskiem. Gwarancyjny charakter instytucji doręczenia służy bowiem zapewnieniu stronie realizacji jej praw w toku toczącego się postępowania. Gwarancyjny charakter instytucji doręczenia oznacza również, że tylko prawidłowe doręczenie, tzn. dokonane zgodne z zasadami określonymi w rozdziale 5, daje skuteczność czynności podejmowanych przez organ. Skuteczne doręczenie pisma pozostaje więc w związku z biegiem terminów procesowych. W okolicznościach sprawy istnieją tymczasem poważne wątpliwości co do skuteczności dokonanego doręczenia. Adresy w M., tj. ul. [...] oraz ul. [...], dotyczą bowiem - o czym mówił Skarżący na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2014 r., a czego nie badał organ – dwu różnych nieruchomości, objętych odrębnymi księgami wieczystymi. Stąd poświadczenie odbioru przez Pana J. M. pieczątką, na której widnieje adres ul. [...], [...] M., nie pozwala – bez żadnych dodatkowych wyjaśnień i ustaleń uznać, że przesyłkę prawidłowo doręczono, i że w konsekwencji Skarżący uchybił terminowi do wniesienia środka zaskarżenia. Dodatkowych wątpliwości w tej sprawie dostarcza fakt, że przesyłkę z postanowieniem z dnia [...] marca 2013 r. odebrała ta sama osoba co w rozpoznawanej sprawie – tyle, że odbiór przesyłki poświadczono odbiciem pieczęci z adresem ul. [...], [...] M.. Tymczasem ażeby doręczenie można było uznać za skuteczne, muszą istnieć niezbite dowody, że doręczyciel wykonał obowiązki, jakie w tym zakresie obciążają go z mocy prawa. Doręczenie musi być więc pewne i prawidłowe. Wszelkie natomiast uchybienia w realizacji tych czynności, w tym uchybienia doręczycieli zewnętrznych (np. poczty), stanowią przeszkodę dla przyjęcia, że doręczenie zostało dokonane. Organ dokonujący doręczenia w rozumieniu art. 144 O.p., który w tym zakresie wyręcza się osobami trzecimi, przejmuje odpowiedzialność za ich działania na zasadzie ryzyka przez co fakt, że nie ma on wpływu na działania tych osób (instytucji) nie ma jakiegokolwiek znaczenia dla oceny prawidłowości doręczenia. Gdyby bowiem organ podjął się wyjaśnienia kwestii doręczenia pełnomocnikowi Skarżącemu postanowienia z dnia [...] maja 2013 r. i ustalił, że przesyłka zawierająca to postanowienie została doręczona pod adres ul. [...], [...] M., a jedynie została podstemplowana pieczęcią z innym adresem to należałoby uznać, że osoba dorosła odbierająca korespondencję w imieniu pełnomocnika kierowaną na adres przez niego wskazany jako adres korespondencyjny, jest domownikiem lub osobą przez niego upoważnioną do odbioru korespondencji. Domniemywa się bowiem, że osoba dorosła odbierająca korespondencję w imieniu pełnomocnika kierowaną na adres przez niego wskazany, jest domownikiem lub osobą przez niego upoważnioną do odbioru korespondencji. Inne rozumienie przepisu wykluczałoby bowiem możliwość doręczania pism pod adresem wskazanym jako adres korespondencyjny. Ryzyko skutków wynikających z odbioru przesyłki przez osoby trzecie na adres wskazany przez pełnomocnika obciąża tego pełnomocnika (z uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 listopada 2010 r., sygn. akt I OSK 910/10). Pełnomocnik skarżącego świadomie wskazał adres do odbioru kierowanej do niego korespondencji podatkowej, który to adres nie jest jego miejscem zamieszkania, ani pracy. Stąd każda osoba, która stale przebywała pod wskazanym adresem, a zwłaszcza osoba wskazana przez pełnomocnika, była upoważniona do odbioru pisma. Tym bardziej, że pełnomocnik Skarżącego nie wskazywał przy tym, aby kierowanych od organów podatkowych pism nie doręczać tej osobie. Nie wskazał też innego adresu do doręczeń (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 sierpnia 2009 r., sygn. akt II GZ 184/09, uzasadnienie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 kwietnia 2006 r., sygn. akt II OZ 392/06, orzeczenia.nsa.gov.pl). Uznaniu jednak skuteczności doręczenia przesyłki pod adres ul. [...], [...] M., uwzględniając to co wyżej powiedziano, stoi na przeszkodzie brak zaznaczenia na odwrocie poświadczenia odbioru pisma, że doręczenia dokonano dorosłemu domownikowi, który podjął się oddać przesyłkę adresatowi. Gdyby jednak faktycznie przesyłkę doręczono pod adres miejsca pracy (prowadzenia działalności) przez pełnomocnika, tj. – w okolicznościach sprawy - ul. [...], [...] M., to uwzględnić należy następujące okoliczności. W aktach sprawy znajduje się oświadczenie wspomnianego J. M. z 19 sierpnia 2013 r., poparte kopią jego dowodu osobistego wskazującą K. jako miejsce zamieszkania, iż jest tylko członkiem rodziny pełnomocnika, L. B., i że bywa w M. tylko okazjonalnie. Takie samo oświadczenie złożył pełnomocnik, L. B.. Przyjmuje się domniemanie, że osoba, która dysponuje stosowną pieczęcią, i która podaje się za upoważnioną do odbioru korespondencji, jest istotnie do tego upoważniona. Jest to jednak tylko domniemanie, któremu można przeciwstawić określone dowody. Takie dowody wymagają oceny przez organ podatkowy, a nadto ocena ta powinna być wyrażona w postanowieniu w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi. W niniejszej sprawie wspomnianej oceny Dyrektora zabrakło, choć Skarżący przywiązywał zasadniczą wagą do zgłoszonych oświadczeń. Ponadto bezsporne jest, że z żadnego dokumentu, w tym zwłaszcza ze zwrotnego potwierdzenia odbioru postanowienia z [...] maja 2013 r., nie wynika, aby J. M. podawał się za osobę upoważnioną do odbioru korespondencji kierowanej do L. B.. Podawał się tylko za jego pracownika. Stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia było więc co najmniej przedwczesne. Konieczne bowiem będzie, w dalszym postępowaniu, stanowcze ustalenie, czy J. M. był osobą upoważnioną do odbioru korespondencji, zaś jeśli był – odniesienie się przez Organ do złożonych, wspomnianych oświadczeń. Jeśli nie zostanie wykazane, że J. M. był osobą upoważnioną do odbioru korespondencji, Organ przyjmie, że postanowienie z dnia [...] maja 2013 r. nie zostało skutecznie doręczone. Sąd uchylił także postanowienie w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Sąd uznał bowiem, że wobec braku skutecznego doręczenia nie rozpocząłby się bieg terminu do wniesienia zażalenia, a skoro tak to nie mógłby on zostać przekroczony, a w konsekwencji również przywrócony, stosownie do treści art. 162 § 1 O.p. W tym stanie rzeczy kwestia skutecznego doręczenia musi zostać potraktowana jako swoiste zagadnienie wstępne, którego rozstrzygnięcie wpływa na losy oceny wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Ponieważ Sąd dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, zobligowany był do uwzględnienia skarg. W opisanej sytuacji uzasadniony jest wniosek, że wyczerpana została przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a, co skutkowało uchyleniem zaskarżonych postanowień. O kosztach postępowania nie orzeczono wobec braku takiego wniosku pomimo pouczenia Skarżącego przez Sąd w tym zakresie w trybie art. 210 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło