III SA/Wa 3132/14

WyrokWSA w Warszawie2015-06-03

Skład orzekający: Jarosław Trelka, Barbara Kołodziejczak-Osetek, Piotr Przybysz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, wydane przez Dyrektora Izby Skarbowej, jest zgodne z prawem, jeśli strona skarżąca podnosi zarzuty naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej oraz Konstytucji RP, a także kwestionuje prawidłowość doręczenia postanowienia pełnomocnikowi?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Stwierdzono, że decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej została skutecznie doręczona pełnomocnikowi strony w dniu 2 czerwca 2014 r., a termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 16 czerwca 2014 r. Ponieważ odwołanie zostało wniesione w dniu 18 czerwca 2014 r., organ był zobowiązany na mocy art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej do stwierdzenia uchybienia terminowi. Sąd oddalił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i konstytucyjnych, wskazując na prawidłowe doręczenie postanowienia pełnomocnikowi zgodnie z art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej.
Stan faktyczny
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił stronie G. P. wysokość zobowiązania podatkowego. Decyzję doręczono pełnomocnikowi strony w dniu 2 czerwca 2014 r. Pełnomocnik wniósł odwołanie w dniu 18 czerwca 2014 r. oraz wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w dniu 16 lipca 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Strona skarżąca wniosła skargę do WSA, domagając się stwierdzenia nieważności lub uchylenia postanowienia, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i Konstytucji RP.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Trelka, Sędziowie sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (sprawozdawca), sędzia WSA Piotr Przybysz, Protokolant referent stażysta Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi G. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę Jak wynika ze stanu faktycznego przedstawionego przez organy podatkowe, decyzją z dnia [...] maja 2014 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w W. określił Skarżącej – G. P., wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. Decyzję doręczono ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 2 czerwca 2014 r., co według organu dokumentuje zwrotne potwierdzenie odbioru zawarte na karcie nr 1104 akt administracyjnych. Pismem z dnia 18 czerwca 2014 r. pełnomocnik Skarżącej wniósł odwołanie od powyższej decyzji, natomiast w dniu 16 lipca 2014 r. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Organ odwołał się do art. 228 i art. 222 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) - dalej "O.p.". Podkreślił, że stwierdzenie uchybienia terminowi zobowiązuje organ podatkowy do wydania postanowienia uniemożliwiającego merytoryczne rozpatrzenie odwołania. Wydanie postanowienia w tym zakresie nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Stanowisko takie ma potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych. Zatem nawet nieznaczne przekroczenie obowiązującego terminu stanowi jego uchybienie i obliguje organ odwoławczy do wydania postanowienia w tym zakresie. Według Dyrektora Izby Skarbowej w niniejszej sprawie decyzja Dyrektora UKS z dnia [...] maja 2014 r. została skutecznie doręczona w dniu 2 czerwca 2014 r. Stosownie zatem do art. 223 § 2 pkt 1 O.p. termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 16 czerwca 2014 r., natomiast Skarżąca nie wniosła w tym okresie odwołania. Ostatni dzień terminu przypadał w poniedziałek, nie będący dniem wolnym od pracy. Skarżąca wniosła odwołanie za pośrednictwem polskiej placówki pocztowej w dniu 18 czerwca 2014 r., o czym świadczy stempel pocztowy. W związku z powyższym w przedmiotowej sprawie niewątpliwie nastąpiło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Organ zauważył przy tym, że wniesiony w dniu 16 lipca 2014 r. wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, podlegał załatwieniu przez Dyrektora Izby Skarbowej odrębnym postanowieniem. W skardze Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności powyższego postanowienia względnie o uchylenie go w całości. Zarzuciła naruszenie: 1) art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 150 § 2, art. 162 § 1 i § 4, 210 § 4 w związku z art. 219 oraz art. 228 § 1 pkt 2 O.p.; 2) art. 78 i art. 217 w związku z art. 2 oraz art. 7 i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Skarżąca podkreśliła, że organy podatkowe mają obowiązek działania zgodnego z prawem i z poszanowaniem interesu strony postępowania. Wydane postanowienie nie ma z tymi konstytucyjnymi zasadami nic wspólnego. Zdaniem Skarżącej brak jej winy co do wniesienia w terminie odwołania jest oczywisty, gdyż był całkowicie od niej niezależny. Stąd spełniony został przez nią warunek wniesienia wniosku w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, gdyż o fakcie wniesienia odwołania po terminie dowiedziała się od pełnomocnika w dniu 16 lipca 2014 r. W tym dniu wniosła też stosowny wniosek. Skarżąca odwołała się do poglądów doktryny, iż w państwie prawa pozbawianie obywatela prawa do obrony z powodu uchybienia proceduralnego (nawet w sytuacji jego winy) jest nie do zaakceptowania. To przymiot państwa totalitarnego lub państwa profiskalnego - państwa nierówno traktującego interes obywatela i interes państwa. Podkreśliła, że wniosek o przywrócenie terminu zawiera uzasadnione okoliczności braku winy podatnika w odbiorze decyzji. Końcowo Skarżąca podkreśliła, że wydane postanowienie przesłano nie jej samej, lecz jej pełnomocnikowi w sprawie wymiaru podatku, co uzasadnia wniosek o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia. Skarżąca wniosła bowiem wniosek o przywrócenie terminu osobiście. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Zarzuty skargi uznał za niezasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. W świetle przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu - art. 145 § 1 pkt 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.). Oceniając skargę według tych kryteriów Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi. Zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Zgodnie z art. 228 § 1 pkt 2 O.p. organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Wydanie postanowienia o którym mowa w powołanym wyżej przepisie nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Bez znaczenia też pozostaje okoliczności, o ile dni, tygodni czy też miesięcy termin do wniesienia odwołania został przekroczony. Organ jednak zobowiązany jest ustalić ponad wszelką wątpliwość, że termin do wniesienia odwołania, został przez stronę uchybiony. W rozpoznawanej sprawie nie jest sporne i nie budzi wątpliwości w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego, iż decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] została skutecznie doręczona w dniu 2 czerwca 2014 r. Natomiast odwołanie zostało wniesione w dniu 18 czerwca 2014 r. Termin do wniesienia odwołania zgodnie z art. 223 § 2 O.p. upłynął w dniu 16 czerwca 2014 r. Zatem 14 dniowy termin do wniesienia odwołania, liczony od daty doręczenia decyzji nie został w sprawie zachowany, gdyż pismo zostało nadane po terminie do wniesienia odwołania, który upłynął w dniu 16 czerwca 2014 r. W związku z powyższym organ zobowiązany był wydać postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania na podstawie art.228 § 1 pkt 2 O.p. Nie są zasadne również pozostałe zarzuty skargi naruszenia art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 150 § 2, art. 162 § 1 i 4, art. 210 § 4 w zw. z art. 219, art. 228 § 1 pkt 2 O.p. W zasadzie wobec niesprecyzowania przez Stronę, poprzez jakie działania organu doszło do ich naruszenia, Sad może jedynie stwierdzić, że nie znajdują one oparcie w zebranym w sprawie materiale dowodowym. W ocenie Sądu organ działał na podstawie przepisów prawa (art. 120 O.p.), a postępowanie podatkowe było prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 O.p.). Podjął wszelkie działania w celu wyjaśnienia sprawy, na tyle na ile wymagały tego okoliczności sprawy, a te były w zasadzie bezsporne. Art. 150 § 2 O.p. organ naruszyć nie mógł, ponieważ go nie stosował w tym postępowaniu. Z kolei uzasadnienie faktyczne zaskarżonego postanowienia zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Dyrektor Izby Skarbowej w zaskarżonym postanowieniu przytoczył właściwe przepisy prawa, wskazał ich treść i odniósł do stanu faktycznego sprawy. Z tych względów, również nie mógł spotkać się z akceptacją Sądu zarzut naruszenia art.210 § 4 w związku z art.219 O.p. W skardze podniesiono także zarzuty naruszenia art. 78 i art. 217 w zw. z art. 2 i 7 oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Odnosząc się do podniesionych w tym zakresie zarzutów wskazać należy , że organ podatkowy prowadził postępowanie zgodnie z przepisami prawa stosując się do art.120 O.p stanowiącego między innymi realizację zasad konstytucyjnych powołanych przez Stronę w postępowaniu podatkowym. Organ trafnie zastosował w sprawie art.162 O.p., ustalił istotne w sprawie okoliczności, ocenę materiału dowodowego opisał wyczerpująco w zaskarżonym postanowieniu. Nie doszło więc do naruszenia prawa. W ocenie Sądu analiza argumentacji Strony zawartej w skardze, prowadzi właściwie do wniosku, mimo podnoszonej przez Stronę zasady równości wobec prawa organ powinien w każdym przypadku termin do wniesienia odwołania przywrócić, wbrew obowiązującym przepisom O.p. Taki sposób myślenia, jest całkowicie nieuprawniony i nie mógł spotkać z aprobatą Sądu. Odnosząc się natomiast do stanowiska Strony, że organ prowadził postępowanie przez trzy lata, i nie ponosi konsekwencji, to Sąd może jedynie stwierdzić, że w tym postępowaniu, nie ma możliwości wyrażenia oceny prawnej co do bezczynności organu, czy też przewlekłości postępowania, bowiem kwestia ta wykracza, poza ramy przedmiotu zaskarżenia.(art.133 i art.134 p.p.s.a.). Reasumując, skargi w tym zakresie Strona nie złożyła, więc Sąd nie mógł jej rozpoznać. Wreszcie za całkowicie chybiony uznać należało zarzut nieważności zaskarżonego postanowienia. Decyzja organu pierwszej instancji została prawidłowo doręczona ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi ustanowionemu przez Stronę. Pełnomocnictwo udzielone przez Stronę nie zostało w toku postępowania odwołane. Zgodnie zaś z treścią art. 145 § 2 O.p. jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Tym samym zasadnie Dyrektor Izby Skarbowej w W., doręczył zaskarżone postanowienie Pełnomocnikowi Strony. Trafnie też organ wskazał, iż samodzielne działanie Strony w postępowaniu, niejako obok ustanowionego Pełnomocnika, nie jest równoznaczne z odwołaniem pełnomocnictwa i nie zwalnia organu z zastosowania w sprawie at.145 § 2 O.p Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie art.151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło