III SA/Wa 3142/13

PostanowienieWSA w Warszawie2014-02-28

Skład orzekający: Anna Zaorska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego, który po potrąceniu zajęcia komorniczego dysponuje kwotą 1.735,50 zł netto miesięcznie, przy czym jego miesięczne wydatki wynoszą 1.200 zł, uzasadnia częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja materialna skarżącego, który po potrąceniu zajęcia komorniczego dysponuje kwotą 1.735,50 zł netto miesięcznie, a jego miesięczne wydatki wynoszą 1.200 zł, uzasadnia częściowe zwolnienie od wpisu od skargi ponad kwotę 500 zł. Skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie, jednakże powstała różnica między dochodami a niezbędnymi wydatkami wskazuje na możliwość częściowego partycypowania w kosztach postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący I.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług. Skarżący wskazał na trudną sytuację materialną, wynikającą m.in. z zajęcia komorniczego wynagrodzenia oraz rozdzielności majątkowej i prowadzenia oddzielnych gospodarstw domowych z żoną. Sąd wezwał skarżącego do złożenia wniosku na urzędowym formularzu i przedstawienia dokumentów finansowych, co skarżący uczynił, powtarzając swoje oświadczenia i załączając dokumenty potwierdzające jego sytuację.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącego od wpisu od skargi ponad kwotę 500 zł. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Anna Zaorska po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi I.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za lipiec 2012 r. postanawia 1. zwolnić skarżącego od wpisu od skargi ponad kwotę 500 zł (pięćset złotych), 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący I.S. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, z uwagi na trudną sytuację materialną. Wskazał, że od 2009 r. pozostaje z żoną w rozdzielności majątkowej. Aktualnie prowadzą również rozdzielne gospodarstwa domowe. Żona utrzymuje dom i ponosi wszelkie koszty utrzymania rodziny. Skarżący wskazał, że ze stosunku pracy uzyskuje wynagrodzenie w wysokości ok. 3800 zł netto, z czego połowę zajmuje komornik. Skarżący oświadczył również, że jego miesięczne wydatki na gospodarstwo domowe wynoszą 1.200 zł. Pismem z 30 stycznia 2014 r. skarżący został wezwany do złożenia wniosku na urzędowym formularzu PPF oraz do nadesłania dokumentów dotyczących jego sytuacji finansowej i majątkowej. W odpowiedzi skarżący złożył wniosek na formularzu PPF powtarzając swoje wcześniejsze oświadczenia. Wskazał ponadto, że do marca 2013 r. prowadził własną działalność gospodarczą, którą ze względu na brak zleceń zawiesił. Od kwietnia 2012 r. skarżący nie mieszka z żoną. Żona utrzymuje własne mieszkanie i dzieci. Skarżący nie ma informacji odnośnie dochodów żony. Skarżący oświadczył również, że nie posiada żadnego majątku, ani oszczędności. Do wniosku skarżący załączył: stan konta (zajęcie komornicze), zaświadczenie o wynagrodzeniu z zakładu pracy, kopie zeznań podatkowych za 2012 i 2013 r., wydruk informacji o zawieszeniu działalności gospodarczej. Uwzględniając powyższe zważono, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji osobom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej im poniesienie kosztów z tym związanych. Instytucja ta stanowi wyjątek od generalnej zasady, zgodnie z którą strona ponosi koszty sądowe, czy też koszt wynagrodzenia jej pełnomocnika. Wskazać przy tym należy, że przyznanie prawa pomocy powoduje, że koszty związane z postępowaniem ponosi za skarżącą Skarb Państwa. W tej sytuacji, możliwość przyznania prawa pomocy uzależniona jest od szczególnie rozważnej oceny, wykazanej w treści wniosku sytuacji materialnej wnioskodawcy, tak aby jednoznacznie wynikał z niej brak środków na poniesienie kosztów postępowania. W rozpoznawanej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych tj. w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm. - dalej P.p.s.a), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych (podkreślenie własne) kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Rozpoznając sprawę należało zatem w pierwszej kolejności odnieść się do argumentacji przedstawionej we wniosku i dokonać analizy sytuacji majątkowej skarżącego oraz jego zdolności płatniczych w zestawieniu z wysokością należnych kosztów sądowych. Zauważyć należy, że na dzień rozpoznania wniosku do kosztów sądowych w niniejszej sprawie zaliczyć należy wpis od skargi w wysokości 2.000 zł. Z oświadczeń złożonych przez skarżącego wynika, że prowadzi on samodzielnie gospodarstwo domowe. Jego żona mieszka oddzielnie i w całości pokrywa ciężar utrzymania dzieci. Aktualnie, jedynym dochodem skarżącego jest dochód ze stosunku pracy. Przy czym wynagrodzenie otrzymywane przez skarżącego, w wysokości 3.471 zł netto (średnie miesięczne wynagrodzenie z ostatnich trzech miesięcy - zob. zaświadczenie pracodawcy k -77) w 50% zajęte jest przez Naczelnika US. Skarżący nie posiada oszczędności, ani majątku, który mógłby spieniężyć. W związku z powyższym, wskazać należy, że sytuacja finansowa skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu od skargi - ponad kwotę 500 zł. Skarżący wykazał bowiem, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Dokonując natomiast oceny danych zawartych we wniosku oraz na podstawie akt sprawy uznać należy, że skarżący nie wykazał, aby jego sytuacja finansowa dawała podstawy do zwolnienia go z ponoszenia kosztów sądowych w większym zakresie. Zauważyć bowiem należy, że skarżący, po potraceniu zajęcia dokonywanego w ramach egzekucji administracyjnej, dysponuje – na swoje wyłączne utrzymanie – kwotą 1.735,50 zł. Z kolei, jak sam oświadczył, jego miesięczne wydatki na gospodarstwo domowe wynoszą 1.200 zł. Tym samym powstał różnica między dochodami a niezbędnymi wydatkami wskazuje na możliwość chociażby częściowego partycypowania w kosztach wszczętego postępowania. Mając na względzie całość powyższej argumentacji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło