III SA/Wa 3152/16
PostanowienieWSA w Warszawie2017-10-25
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Lucyna Kaligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu, jeśli strona została już prawomocnie zwolniona od tych kosztów w innym postanowieniu?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu, jeśli strona została już prawomocnie zwolniona od tych kosztów w innym postanowieniu, na podstawie art. 249a P.p.s.a. Wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego zasługuje na uwzględnienie, gdy sytuacja finansowa i zdrowotna strony jest trudna, a dochody nie pozwalają na pokrycie kosztów profesjonalnej pomocy prawnej.Stan faktyczny
Skarżący A. Z. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia zaległości podatkowych. Skarżący przedstawił swoją trudną sytuację finansową i zdrowotną, wskazując na niską rentę, dochody żony, wysokie koszty utrzymania, wydatki na leki i rehabilitację oraz nieprzewidziane koszty naprawy samochodu. Wniosek został złożony w kontekście skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej.Rozstrzygnięcie
1) umorzono postępowanie w sprawie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2) przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Lucyna Kaligowska po rozpoznaniu w dniu 25 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego w sprawie ze skargi A. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych postanawia 1) umorzyć postępowanie w sprawie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2) przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego
Skarżący A. Z. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. Oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Źródłem jego utrzymania jest renta wynosząca 1.903,65 zł, zaś żony wynagrodzenie za pracę w wysokości 3.101,50 zł, z którego potrącana jest rata pożyczki w kwocie 1.000 zł. Skarżący podniósł, że niska renta nie wystarcza na pokrycie wszystkich kosztów. Wśród tych wydatków wymienił m. in. opłaty za mieszkanie, energię elektryczną, wodę, telefon, Internet, użytkowanie wieczyste, składki na ubezpieczenie i opiekę medyczną. Dodał, iż jest po [...], w związku z czym ponosi wydatki na leki i rehabilitację. Powołał się również na znaczne, nieprzewidziane koszty związane z naprawą samochodu. Do majątku oprócz samochodu zaliczył mieszkanie. Do wniosku Skarżący załączył m. in. szczegółowy wykaz leków, potwierdzenia przelewów, dokumenty obrazujące wydatki, zaświadczenia o zarobkach i zatrudnieniu.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie oraz ustanowienie pełnomocnika.
Ustosunkowując się w pierwszej kolejności do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych należy zauważyć, iż Skarżący jest już zwolniony z obowiązku ich uiszczenia. Zwolnienie to wynika mianowicie z art. 239 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369), dalej jako: "P.p.s.a.", zgodnie z którym, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa.
Wobec Skarżącego postanowienie takie wydano w dniu 12 grudnia 2016 r. Na jego mocy zwolniono go od kosztów sądowych. Przyznane w tym zakresie prawo pomocy nie zostało cofnięte. W tej sytuacji rozpoznawanie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych stało się zbędne, a postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu na podstawie art. 249a P.p.s.a.
Przystępując natomiast do rozpoznania wniosku o przyznanie pełnomocnika z urzędu referendarz sądowy uznał, iż zasługuje on na uwzględnienie. Podzielił w tym zakresie ocenę wyrażoną w przywołanym wyżej postanowieniu z 12 grudnia 2016 r. Przyznano wówczas, że sytuacja finansowa i zdrowotna Skarżącego jest trudna, co zadecydowało o pozytywnym załatwieniu jego wniosku.
Z aktualnie przedłożonych materiałów nie wynika jakoby sytuacja ta w ostatnim czasie uległa poprawie. Źródłem utrzymania Skarżącego jest renta wynosząca 1.903,65 zł, zaś żony wynagrodzenie za pracę w wysokości 3.101,50 zł, z którego potrącana jest rata pożyczki w kwocie 1.000 zł. Z dochodu tego małżonkowie finansują takie wydatki jak opłaty za mieszkanie, media, wyżywienie i inne niezbędne koszty utrzymania dwóch osób. Jak sam Skarżący podkreślił uzyskiwany dochód nie zawsze wystarcza na wszystkie opłaty, co powoduje że nie jest w stanie regularnie opłacać czynszu, czy mediów, czasem też brakuje środków na zakup żywności.
Okoliczności te znajdują potwierdzenie choćby w nadesłanym rozliczeniu (kartoteka finansowa), z którego wynika, że na koncie Skarżącego widnieje zaległość w opłatach za mieszkanie w wysokości ponad 1.100 zł.
Co istotne stan zdrowia Skarżącego (po przebytej [...]) wymaga stałego przyjmowania leków (wydatek na ten cel wyliczył na kwotę ponad 400 zł) i rehabilitacji.
Z tych wszystkich względów referendarz sądowy uznał, iż wspomniana wyżej kwota dochodu nie jest kwotą, z której Skarżący byłby jeszcze w stanie wygospodarować środki na opłacenie pełnomocnika z wyboru. Tym bardziej, że od jego ustanowienia uzależniona jest realizacja prawa do kontroli (w drodze skargi kasacyjnej, którą – co sugeruje treść wniosku - Skarżący zamierza wnieść) przez Sąd II instancji wydanego w niniejszej sprawie wyroku z 28 września 2017 r. oddalającego jego skargę.
Skarżący wykazał zatem, iż opłacenie kosztów związanych z zapewnieniem profesjonalnej pomocy prawnej wykracza poza jego możliwości płatnicze. Zasadne jest zatem ustanowienie na jego rzecz doradcy podatkowego.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło