III SA/Wa 3159/15

PostanowienieWSA w Warszawie2016-03-01

Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona postępowania sądowo-administracyjnego, posiadająca znaczący majątek (nieruchomości, oszczędności, papiery wartościowe) i osiągająca wysokie dochody, może uzyskać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli twierdzi, że została zaskoczona wysokością wpisu?
Ratio decidendi
Prawo pomocy może być przyznane jedynie wtedy, gdy zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe. Posiadanie przez stronę znacznego majątku, wielokrotnie przewyższającego wysokość należnego wpisu sądowego, wyklucza możliwość przyznania prawa pomocy, nawet jeśli strona twierdzi, że została zaskoczona wysokością opłaty.
Stan faktyczny
Skarżący O. O. złożył sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego WSA w Warszawie, który odmówił mu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem, posiada znaczny majątek (nieruchomości, działki, oszczędności, papiery wartościowe) o wartości przekraczającej milion złotych oraz uzyskuje miesięczne wynagrodzenie netto w wysokości 6.000 zł. Skarżący argumentował, że został zaskoczony wysokością wpisu sądowego i jego poniesienie grozi mu uszczerbkiem na utrzymaniu. Sąd rozpoznał sprzeciw.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 1 marca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu O. O. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 stycznia 2016 r. o sygn. akt III SA/Wa 3159/15 w przedmiocie prawa pomocy w sprawie ze skargi O. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych postanawia utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie Postanowieniem z dnia 4 stycznia 2016 r. o sygn. akt III SA/Wa 3159/15 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił Skarżącemu – O. O., przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych - w sprawie ze skargi Skarżącego na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2015 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych. Referendarz sądowy WSA w Warszawie wskazał, że Skarżący, uzasadniając konieczność przyznania mu prawa pomocy wyjaśniał, iż posiada środki na rachunku bankowym, ale na dzień otrzymania wezwania nie spodziewał się takiej opłaty tytułem wpisu od skargi. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z małoletnim synem. Do swojego majątku zaliczył dwa mieszkania o pow. 142 m2 i 46 m2 (łączna wartość 1 mln zł), działki rolne o wartości 200.000 zł oraz działki budowlane o łącznej pow. 6.000 m2 i wartości 1 mln zł. Ponadto Skarżący posiada oszczędności w wysokości 300.000 zł oraz papiery wartościowe o wartości nominalnej 500.000 zł. Skarżący uzyskuje wynagrodzenie w wysokości 6.000 zł netto miesięcznie. Uzasadniając odmowę przyznania prawa pomocy referendarz sądowy WSA w Warszawie wyjaśnił, że dla uzyskania prawa pomocy nie wystarczy subiektywne przekonanie wnioskodawcy o zasadności jego otrzymania. Prawo pomocy może być przyznane, jeżeli zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Odnosząc powyższe do sytuacji finansowej i majątkowej Skarżącego, referendarz uznał, że wniosek Skarżącego o przyznanie prawa pomocy nie zasługiwał na uwzględnienie. Skarżący posiada bowiem majątek o znacznej wartości, w tym nieruchomości, papiery wartościowe i oszczędności w wysokości wielokrotnie przekraczającej wysokość należnego w sprawie wpisu sądowego. Faktu tego nie negował sam Skarżący. W konsekwencji zdaniem referendarza sądowego WSA poniesienie przez Skarżącego kosztów sądowych w niniejszej sprawie, w tym uiszczenie wpisu w wysokości 2.984 zł, nie będzie stanowiło dla niego uszczerbku w utrzymaniu koniecznym. W sprzeciwie Skarżący podniósł, iż jego aktualna sytuacja finansowa, tj. brak możliwości poniesienia kosztów sądowych jest stanem obiektywnym. Z uwagi na fakt, iż kwota wpisu sądowego jest znaczna oraz biorąc pod uwagę wszelkie poniesione wydatki w związku z prowadzonym postępowaniem, zdaniem Skarżącego powinien on otrzymać prawo pomocy. W przeciwnym razie grozi to Skarżącemu uszczerbkiem na utrzymaniu jego osoby. Ponadto przy orzekaniu w przedmiocie prawa pomocy należy wziąć pod uwagę powszechne prawo do sądu oraz zasady współżycia społecznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej "P.p.s.a.") stronie postępowania sądowo-administracyjnego może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie natomiast do treści art. 259 § 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia. Rozpoznając sprzeciw sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy (art. 260 § 1 P.p.s.a.). W ocenie Sądu zaskarżone sprzeciwem Skarżącego postanowienie referendarza sądowego WSA w Warszawie z dnia 4 stycznia 2016 r. wydane zostało prawidłowo, w poprawnie ustalonym stanie faktycznym. Referendarz sądowy słusznie zauważył bowiem, że dla uzyskania prawa pomocy nie wystarczy subiektywne przekonanie wnioskodawcy o zasadności jego otrzymania. Prawo pomocy może być przyznane, jeżeli zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zdaniem Sądu powyższa konkluzja jest bezspornie prawidłowa i ma oparcie w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych. Uwzględniając powyższą argumentację stwierdzić należy, iż zasadnie zważono w zaskarżonym postanowieniu, że Skarżący nie spełnił warunków do przyznania prawa pomocy, gdyż Skarżący posiada majątek o znacznej wartości, w tym nieruchomości, papiery wartościowe i oszczędności w wysokości wielokrotnie przekraczającej wysokość należnego w sprawie wpisu sądowego. Podkreślenia wymaga przy tym, że sam Skarżący nie negował tej okoliczności, wskazując jedynie, że został zaskoczony przez wysokość wymaganego wpisu sądowego od skargi. Także na etapie sprzeciwu Skarżący nie przedstawił argumentacji (ani nie załączył wspierających tą argumentację dokumentów), która mogłaby skutecznie podważyć ocenę wniosku Skarżącego o przyznanie prawa pomocy, dokonaną w zaskarżonym postanowieniu z dnia 4 stycznia 2016 r. Z tego też względu skonstatować należy, iż Skarżącemu prawidłowo i zasadnie odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący nie spełnił bowiem przesłanek przyznania prawa pomocy wynikających z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 259 i art. 260 § 1 P.p.s.a., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło