III SA/Wa 3183/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-03-02
Skład orzekający: Aneta Trochim – Tuchorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wykonanie decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej określającej wysokość zobowiązania z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków dla skarżącej spółdzielni?Ratio decidendi
Wykonanie decyzji określającej wysokość zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, jeśli skarżąca uprawdopodobni, że zapłata należności doprowadzi do utraty płynności finansowej i potencjalnej upadłości. W takich okolicznościach sąd powinien wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Spółdzielnia wniosła skargę na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej dotyczącą wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON. Następnie złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że jej wykonanie spowoduje utratę płynności finansowej, trudne do odwrócenia skutki i potencjalną upadłość firmy, co narazi na szkodę zatrudnionych pracowników. Skarżąca przedstawiła dokumenty finansowe na potwierdzenie swojej sytuacji.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA Aneta Trochim – Tuchorska po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Spółdzielni [...] w E. – Zakład Pracy Chronionej z siedzibą w E. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Spółdzielni [...] w E. – Zakład Pracy Chronionej z siedzibą w E. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] września 2015r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za październik 2013r. postanawia - wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji -
Spółdzielnia [...] w E. – Zakład Pracy Chronionej z siedzibą w E. – dalej: "Skarżąca" lub "Spółdzielnia" - pismem z dnia 29 października 2015r. wniosła skargę na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] września 2015r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za październik 2013r.
Następnie pismem z dnia 15 lutego 2016r. Skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku oświadczyła, że wykonanie zaskarżonej decyzji rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca wskazała, że jej kondycja finansowa nie pozwala na uregulowanie należności wobec Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych bez powstania znacznego uszczerbku dla Skarżącej, gdyż spowoduje trudne do odwrócenia skutki.
Powołując się na dołączone do wniosku rachunki zysków i strat z 31 grudnia 2014 r. wskazała, że osiągnęła zysk w wysokości 44.873,15 zł, jednak wynik ten uwzględnia wykazywane a cały czas niewypłacone dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, którego wypłata została wstrzymana w 2012r. Sytuację finansową Skarżącej pogarsza także fakt istnienia należności wobec ZUS, w wysokości ponad 1 mln zł, co do których Skarżącej udało się uzyskać rozłożenie płatności.
Skarżąca powołując się na załączone do wniosku dokumenty księgowe stwierdziła, że nie jest w chwili obecnej w stanie zapłacić kwoty 134.827 zł wraz z odsetkami na PFRON, gdyż doprowadzi ją to do utraty płynności finansowej a w konsekwencji upadłości. Dodała, że osiągane przez Spółdzielnię przychody, w tym ze sprzedaży nieruchomości, pozwalają na opłacenie na bieżąco należności wobec pracowników, kontrahentów oraz należności publicznoprawnych ale obciążenie firmy jednorazową kwotą wpłaty na PFRON spowoduje brak możliwości zapłacenia wynagrodzeń pracowniczych, składek na ubezpieczenia społeczne oraz odprowadzenia zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych potrąconych i pobranych od wynagrodzeń, a ponadto na rzecz kontrahentów - co wynika z przedstawionego rachunku zysków i strat. Skarżąca dodała, że analiza osiąganych przez Spółdzielnię przychodów i ponoszonych kosztów prowadzi do wniosku, iż uiszczenie wpłaty na PFRON spowoduje utratę płynności finansowej a w konsekwencji upadłość i zakończenie bytu firmy i bezpowrotną likwidację miejsc pracy zatrudnionych pracowników. Utracone wskutek wykonania decyzji miejsca pracy nie zostaną przywrócone nawet w sytuacji późniejszego "odzyskania" wpłaty na PFRON.
Na potwierdzenie swego stanowiska do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Skarżąca dołączyła: rachunek zysków i strat oraz bilans na dzień 31-12-2014, analizę przychodów i kosztów za 2015r., należności rozliczeniowe oraz stan zatrudnienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 p.p.s.a.).
Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Użycie przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a. zwrotów nieostrych wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. W postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r. o sygn. akt GZ 138/04 NSA stwierdził, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Zaś trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie WSA w Białymstoku z 3 sierpnia 2006r., sygn. akt II SA/Bk 352/06).
Podkreślenia wymaga, że podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest wykazanie we wniosku niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jednakże Sąd rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji powinien uwzględniać wszystkie okoliczności, nawet te niepodniesione we wniosku, o ile są możliwe do wyinterpretowania na podstawie akt sprawy (por. postanowienie NSA z 13 września 2005r., sygn. akt II OZ 750/05).
Dokonując oceny wniosku w powyższym świetle Sąd uznał, że zasługuje on na uwzględnienie. Skarżąca uprawdopodobniła bowiem w wystarczający sposób, że wykonanie decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu. Nie daje pewności, a jedynie wiarygodność twierdzenia określonych faktów. Dlatego też należy zwrócić uwagę na oświadczenia Skarżącej poparte stosownymi dokumentami, z których wynika, że Skarżąca nie jest w chwili obecnej w stanie zapłacić kwoty 134.827 zł wraz z odsetkami na PFRON, gdyż doprowadzi ją to do utraty płynności finansowej a w konsekwencji upadłości. Skarżąca argumentowała, że osiągane przez nią przychody, w tym ze sprzedaży nieruchomości, pozwalają na opłacenie na bieżąco należności wobec pracowników, kontrahentów oraz należności publicznoprawnych ale obciążenie firmy jednorazową kwotą wpłaty na PFRON spowoduje brak możliwości zapłacenia wynagrodzeń pracowniczych, składek na ubezpieczenia społeczne oraz odprowadzenia zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych potrąconych i pobranych od wynagrodzeń, a ponadto na rzecz kontrahentów. Dodatkowo Skarżąca powołując się na dołączone do wniosku rachunki zysków i strat wskazała, że osiągnęła zysk w wysokości 44.873,15 zł, jednak wynik ten uwzględnia wykazywane a cały czas niewypłacone dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, którego wypłata została wstrzymana w 2012r. Sytuację finansową Skarżącej pogarsza także fakt istnienia należności wobec ZUS, w wysokości ponad 1 mln zł, co do których Skarżącej udało się uzyskać rozłożenie płatności.
Wprawdzie nałożony na Skarżącą obowiązek ma charakter świadczenia pieniężnego i z natury rzeczy skutki wykonania takiego świadczenia są odwracalne to w ocenie Sądu, skutków zapłaty należności pieniężnej, które co do zasady są odwracalne, nie można jednak rozpatrywać w oderwaniu od jej wysokości, która w okolicznościach konkretnego przypadku, może wpłynąć na uzasadnione przypuszczenie utraty płynności finansowej Skarżącej.
Analiza powołanych przez Skarżącą we wniosku okoliczności daje podstawy do stwierdzenia, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a., umożliwiające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Skarżąca wskazała okoliczności, które przez wykonanie ww. decyzji mogłyby doprowadzić do utraty jej płynności finansowej. Skarżąca podkreśliła, że powyższe okoliczności w konsekwencji skutkować będą ryzykiem jej upadłości. W związku z tym zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W tych okolicznościach uznać należy, że Skarżąca wykazała konieczność udzielenia jej ochrony tymczasowej. Wykonanie decyzji może narazić Skarżącą na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ponadto wykonanie decyzji mogłoby wyrządzić Skarżącej poważną szkodę.
Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło