III SA/Wa 319/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Aneta Trochim-Tuchorska, Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Owsiak, sędzia WSA Anna Zaorska (sprawozdawca), Protokolant sekretarz sądowy Krzysztof Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2025 r. sprawy ze skargi P. S.A. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 6 grudnia 2024 r. nr 0114-KDIP1-1.4012.681.2024.1.IZ/MM w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę 1.1. Przedmiotem skargi jest interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: "DKIS") z 6 grudnia 2024 r. wydana na wniosek P. S.A. z siedzibą w W. (dalej: "Wnioskodawca", "P. S.A.", "Spółka", "Skarżąca") w zakresie podatku od towarów i usług. 1.2. We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, Wnioskodawca przedstawił następujące zdarzenie przyszłe: Wnioskodawca jest spółką akcyjną, opodatkowaną na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podatkiem dochodowym od osób prawnych od całości osiąganych dochodów. Spółka jest zarejestrowanym polskim podatnikiem VAT czynnym. Jedynym akcjonariuszem Spółki jest Skarb Państwa (100% udział w kapitale zakładowym). Działalność Spółki koncentruje się przede wszystkim na dwóch obszarach: zarządzania majątkiem oraz nadzoru właścicielskiego nad spółkami, w których akcje/udziały posiada Skarżąca. Wnioskodawca wskazał, że P. P(1) S.A. (dalej jako: "P(1)") planuje realizację opisanych we wniosku Inwestycji związanych z modernizacją linii kolejowej nr [...]. Inwestycje będą realizowane na podstawie decyzji Wojewody [...] o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej (dalej: "decyzja ULLK"). Decyzje zostały wydane na podstawie rozdziału 2b, art. 9o, 9q oraz 9w ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1984, dalej "ustawa o transporcie kolejowym" lub "u.o.t.k.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735), po rozpatrzeniu wniosku P(1). Ze względu na kolizję określonych środków trwałych (stanowiących zasoby Wnioskodawcy) z planowaną przez P(1) Inwestycją, zaistnieje konieczność ich rozbiórki. Środki trwałe podlegające rozbiórce są zlokalizowane na 10 działkach ewidencyjnych, do których Wnioskodawcy przysługuje prawo użytkowania wieczystego (nieruchomości nie będą podlegały wywłaszczeniu na rzecz P(1)). Jednocześnie, przedmiotem likwidacji będą budynki mieszkalne (zarówno zasiedlone, jak i pustostany), budynki gospodarcze, budynek strażnicy, itp. W efekcie, w związku z tym, że dla realizacji Inwestycji przez P(1) konieczna jest rozbiórka m.in. budynków mieszkalnych z zasiedlonymi lokalami mieszkalnymi (których właścicielem jest P. S.A.) istotne jest zawarcie porozumienia określającego sposób rozliczenia kosztów związanych z koniecznością przekwaterowania najemców. Skarżąca i P(1) planują zawrzeć porozumienie, w którym zawarte zostaną postanowienia mające na celu doprowadzenie ww. obiektów (środków trwałych) do stanu umożliwiającego (w tym również od strony prawnej) podjęcie zaplanowanych zamierzeń inwestycyjnych, a także postanowienia o zobowiązaniu P(1) do wypłaty na rzecz P. S.A. odszkodowania. Zgodnie z obowiązującymi uregulowaniami prawnymi w celu wykwaterowania lokatorów z budynków objętych decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, P(1) samodzielnie może jedynie podjąć działania w celu dokonania ich eksmisji, na podstawie ww. decyzji. Procedura ta jednak według przeprowadzanych szacunków może potrwać 2-3 lata. Ww. prognozowany czas jest nieakceptowalny ze względu na planowane terminy realizacji zawartych już przez P(1) umów, co może skutkować karami finansowymi wynikającymi z umowy o dofinansowanie (Inwestycja będzie realizowana z udziałem środków publicznych pochodzących z dofinansowania). W związku z tym, strony uzgodniły w ww. porozumieniu formę "współpracy", w ramach której Wnioskodawca ma podjąć działania zmierzające do przekwaterowania lokatorów z budynków objętych Inwestycją w zamian za wypłatę przez P(1) odszkodowania i pokrycie wszelkich kosztów z tym związanych. Powyższy tryb postępowania jest uzasadniony (i konieczny zarazem), ze względu na obowiązujące Wnioskodawcę "szczególne" przepisy wynikające z Rozdziału 7 ustawy o P., odnoszące się do zasad obrotu lokalami mieszkalnymi, użytkowanymi (na podstawie zawartych umów) przez najemców. Biorąc pod uwagę ww. uregulowania, mimo szczególnej rangi decyzji ULLK, dla Spółki nie stanowi ona podstawy prawnej do rozwiązania umowy najmu lokalu mieszkalnego. We wniosku wskazano również, że w związku z planowaną Inwestycją oraz koniecznością rozbiórki i likwidacji wskazanych środków trwałych należących do Spółki i kolidujących z Inwestycją, P(1) zobowiązała się do rozbiórki środków trwałych, łącznie z usunięciem gruzu i innych materiałów pochodzących z rozbiórki na własny koszt bez prawa zwrotu jakichkolwiek kosztów od P. S.A. oraz wypłaty na rzecz Wnioskodawcy odszkodowania. Kwota odszkodowania obejmuje następujące elementy: 1) odszkodowanie za likwidację środków trwałych – według aktualnego operatu szacunkowego sporządzonego na zlecenie P. S.A. przez rzeczoznawcę majątkowego posiadającego stosowne uprawnienia; 2) dodatkowe odszkodowanie w określonych w ww. porozumieniu przypadkach – tj. P(1) zobowiązuje się do zwrotu kosztów związanych z zapewnieniem lokali tymczasowych do czasu przekwaterowania najemców do lokali będących w zasobach P. S.A. albo nabycia lokalu zamiennego, w tym m.in.: koszty remontu lokalu zamiennego, koszty pozyskania/nabycia lokali zamiennych, koszty aktów notarialnych (umowa przedwstępna, umowa depozytowa, umowa ostateczna), najem lokalu tymczasowego; 3) dodatkowe odszkodowanie w przypadku środków trwałych Wnioskodawcy (oddanych do korzystania osobom trzecim na podstawie umowy najmu/dzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze), które kolidują z planowaną Inwestycją i zachodzi konieczność ich rozbiórki i likwidacji – tj. P(1) zobowiązuje się do zapłaty na rzecz P. S.A. odszkodowania za likwidację środków trwałych oraz dodatkowego odszkodowania w następujących przypadkach: a) w przypadku rozwiązania umowy najmu/dzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze na czas nieoznaczony, P(1) zobowiązuje się zapłacić odszkodowanie za utracone korzyści z tytułu czynszu najmu/dzierżawy lub innych opłat, w wysokości12-krotności czynszu/opłaty netto jaki/a obowiązywał/a w ostatnim okresie najmu/dzierżawy/korzystania przed jej rozwiązaniem; b) w przypadku rozwiązania umowy najmu/dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze na czas oznaczony, P(1) zobowiązuje się zapłacić odszkodowanie za utracone korzyści z tytułu czynszu najmu/dzierżawy/opłaty w wysokości czynszu/opłaty netto za okres jaki pozostał do czasu wygaśnięcia umowy, gdyby nie doszło do jej rozwiązania z uwagi na Inwestycję przed upływem terminu na jaki została zawarta; c) w przypadku konieczności rozliczenia przez P. S.A. nakładów w związku z rozwiązaniem umów, w szczególności umów inwestycyjnych, P(1) zobowiązuje się zapłacić odszkodowanie w wysokości wynikającej z operatu szacunkowego określającego wartość nakładów podlegających zwrotowi na rzecz uprawnionych podmiotów – sporządzonego na zlecenie P. S.A. i przyjętego przez P(1) w terminie 14 dni od jego doręczenia. Zapłata odszkodowania za zwrot nakładów nie zwalnia z obowiązku zapłaty odszkodowania, o którym mowa w lit. a) i b) powyżej; 4) dodatkowe odszkodowanie w równowartości kosztów związanych ze zleceniem sporządzenia/aktualizacji operatów szacunkowych, o których mowa w ww. porozumieniu. Jak wskazała Spółka, odszkodowanie ma zrekompensować P. S.A. straty na majątku oraz pokryć wydatki, które Spółka będzie zmuszona ponieść w związku z Inwestycją w celu dostosowania swoich obiektów (środków trwałych) do stanu umożliwiającego realizację przez P(1) planowanej Inwestycji (przy uwzględnieniu m.in. stopnia skomplikowania procesu przekwaterowania najemców i wymaganych prawem formalności, które się z nim wiążą). Szkoda Spółki polega więc nie tylko na utracie samej określonej masy majątkowej, ale również na konieczności podjęcia szeregu dodatkowych czynności zabezpieczających zgodną z prawem i zasadami biznesu kontynuację działalności. Spółka zwróciła uwagę na statusu samych decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej oraz braku rzeczywistej możliwości wyrażenia przez P. S.A. sprzeciwu wobec działań (Inwestycji) planowanych na podstawie tych decyzji na nieruchomościach będących we władaniu/użytkowaniu wieczystym Spółki. Wskazała również, że jednocześnie ustawa o transporcie kolejowym nie uwzględnia w zakresie swoich uregulowań kwestii związanych z roszczeniem odszkodowawczym wynikającym z faktu utraty (realnego) prawa do dysponowania ww. nieruchomościami (w związku z udostępnieniem ich na potrzeby Inwestycji). Jak wskazano, powyższe okoliczności (w powiązaniu z obowiązującymi terminami przyjętymi przez P(1) na potrzeby realizowanej Inwestycji) sprawiły, że Wnioskodawca wraz z P(1) były zobowiązane do wzajemnego porozumienia – zarówno w zakresie sposobu udostępnienia nieruchomości oraz znajdującej się na nich zabudowy, jak i w zakresie zasad rekompensaty za utracone składniki majątku oraz za utracone z tego tytułu korzyści, a także poniesione w związku z tym wydatki. Planowana przez P(1) realizacja Inwestycji wymusza bowiem rozbiórkę obiektów budowlanych znajdujących się na działkach będących w użytkowaniu wieczystym Wnioskodawcy – co wiąże się (ze względu na to, że nieruchomości te są objęte wynajmem, z którego P. S.A. osiąga przychody) m.in. z koniecznością przekwaterowania najemców lokali mieszkalnych w celu odtworzenia przez P. S.A. możliwości prowadzenia działalności związanej tymi umowami najmu lub rozwiązania umów najmu i koniecznością zrekompensowania poniesionych szkód (w tym utraconych korzyści oraz poniesionych wydatków dla najmu pozostałego). W efekcie, "zainteresowane" strony (P. S.A. i P(1)) postanowiły zawrzeć porozumienie w przedmiocie przede wszystkim ustalenia sposobu określenia należnego Wnioskodawcy odszkodowania. Porozumienie to nie dotyczy zgody, czy akceptacji Spółka na prowadzenie przez P(1) prac, gdyż na okoliczności te Skarżąca nie ma wpływu (wynikają one wprost z przepisów ustawy o transporcie kolejowym oraz decyzji ULLK), lecz zawierać ma zapisy dotyczące zakresu i sposobu zrekompensowania Wnioskodawcy skutków koniecznych działań związanych z usunięciem kolizji dla prowadzonej przez P(1) Inwestycji. Zgodnie z decyzjami ULLK oraz przepisami ustawy o transporcie kolejowym Spółka powinna wydać nieruchomości w celu dokonania przez P(1) likwidacji znajdujących się na nich (kolidujących z Inwestycją) środków trwałych. Aktualnie Wnioskodawca oraz P(1) stwierdziły, iż brak jest wystąpienia przesłanek prawnych, dających Stronie podstawę do skutecznego wypowiedzenia umów najmu lokali mieszkalnych w budynkach stanowiących środki trwałe P. S.A., w związku z czym konieczne jest przekwaterowanie najemców stanowiących strony ww. umów. P. S.A. natomiast podejmie działania zmierzające do wykwaterowania najemców środków trwałych i ich przeniesienia do innych nieruchomości, na których najem mógłby być kontynuowany. Natomiast P(1) zwróci Skarżącej związane z tym wydatki. 1.3. W związku z powyższym opisem zadano pytania: 1) Czy odszkodowanie należne Spółce w związku z planowaną Inwestycją oraz koniecznością rozbiórki i likwidacji środków trwałych należących do Spółki i kolidujących z Inwestycją (będących własnością Wnioskodawcy) ustalone w sposób wskazany w przedstawionym stanie faktycznym podlega opodatkowaniu podatkiem VAT? 2) W przypadku gdy odszkodowanie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT – jaką datę należy przyjąć jako datę powstania obowiązku podatkowego? Zdaniem Wnioskodawcy, należne mu odszkodowanie nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Odszkodowanie nie stanowi wynagrodzenia za zobowiązanie się P. S.A. do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji, ponieważ realizacja Inwestycji (i wynikające z niej podpisanie porozumienia) jest konsekwencją decyzji ULLK oraz obowiązujących przepisów prawa i stanowi rekompensatę za poniesione szkody w związku z realizacją Inwestycji. Jak argumentowała Spółka, biorąc pod uwagę reżim prawny decyzji ULLK wynikający m.in. z faktu nadania im rygoru natychmiastowej wykonalności, P. S.A. nie ma realnych możliwości sprzeciwu wobec zaplanowanych zgodnie z tymi decyzjami oraz przepisami zamierzeń inwestycyjnych. P. S.A. może natomiast domagać się od P(1), aby usuniecie kolizji (które wiąże się z uszczerbkiem na majątku wnioskodawcy oraz wpływa na działalność P. S.A.) zostało jej zrekompensowane. Porozumienie pomiędzy P. S.A. i P(1) ma za zadanie jedynie przeprowadzenie podejmowanych czynności udostępnienia należących przez P. S.A. składników majątku (nieruchomości oraz znajdujących się na nich środków trwałych) w sposób zapewniający terminowe podjęcie tych zamierzeń – co wobec konieczności m.in. przekwaterowania najemców byłoby (bez czynnego udziału P. S.A.) procesem skomplikowanym (a wręcz niewykonalnym). Co do zasady, na podstawie decyzji ULLK, P(1) miałaby prawo zajęcia nieruchomości w celu realizacji Inwestycji (niezależnie od faktycznej woli P. S.A.). W istocie jednak wykonanie tego prawa w realiach działalności obu spółek (P(1) oraz P. S.A.) byłoby niemożliwe ze względu na szereg występujących po stronach obu spółek ograniczeń (których ewentualne pominięcie wiązałoby się z poważnymi konsekwencjami prawnymi oraz finansowymi). Zdaniem Wnioskodawcy, fakt zawarcia porozumienia o współpracy nie powinien stanowić elementu podważającego kompensacyjny charakter odszkodowania. Tym samym otrzymane przez Wnioskodawcę wynagrodzenie spełnia funkcję odszkodowawczą i nie mieści się w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu VAT. W ocenie Wnioskodawcy, w przypadku gdyby odszkodowanie należne Spółce podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT, datą powstania obowiązku podatkowego w podatku VAT będzie data otrzymania poszczególnych elementów odszkodowania. W tym zakresie Spółka zwróciła uwagę na złożony charakter odszkodowania (składającego się z kilku elementów, a ostateczne ustalenie każdego z nich będzie następować w różnych przedziałach czasowych). W efekcie, rozpoznanie obowiązku podatkowego na zasadach ogólnych (tj. w dacie dokonania dostawy towarów lub wykonania usługi – zgodnie z art. 19a ust. 1 ustawy o VAT) nie będzie dla Spółki wykonalne. 1.4. W interpretacji indywidualnej z 6 grudnia 2024 r. DKIS uznał stanowisko Wnioskodawcy za nieprawidłowe. Jak argumentował DKIS, odszkodowanie należne Skarżącej na mocy porozumienia jest w istocie wynagrodzeniem związanym z usługą, polegającą na tolerowaniu rozbiórki i likwidacji środków trwałych znajdujących się na nieruchomościach będących w posiadaniu Skarżącej w celu realizacji Inwestycji oraz powiązanym z tym, tolerowaniu niemożności korzystania z nieruchomości oraz dostosowania obiektów do stanu umożliwiającego realizację przez P(1) planowanej inwestycji, przy uwzględnieniu skomplikowanego procesu przekwaterowania najemców zgodnie z wymogami prawa. Jest to zatem wynagrodzenie za utratę przez Spółkę masy majątkowej oraz za konieczność podjęcia dodatkowych czynności zabezpieczających zgodną z prawem kontynuację działalności. Planowana przez P(1) realizacja Inwestycji wymusza bowiem rozbiórkę obiektów budowlanych znajdujących się na działkach będących w użytkowaniu wieczystym – co wiąże się m.in. z koniecznością podjęcia działań związanych z przekwaterowaniem najemców zajmujących lokale w budynkach podlegających rozbiórce. W opinii DKIS, kwota, którą Skarżąca otrzyma na podstawie porozumienia – chociaż została nazwana odszkodowaniem – stanowi w swojej istocie formę zapłaty za umownie uzgodnione działanie (udostępnienie nieruchomości oraz znajdujących się nich środków trwałych i podjęcia koniecznych działań celem usunięcia kolizji dla prowadzonej przez P(1) Inwestycji). Zdaniem DKIS, istnieje więc bezpośredni związek pomiędzy dokonanym świadczeniem a otrzymanym z tego tytułu wynagrodzeniem. W przedmiotowej sprawie mamy zatem do czynienia z transakcją ekwiwalentną – świadczeniem w zamian za wynagrodzenie. Należne Wnioskodawcy odszkodowanie nie posiada cech odszkodowania za poniesioną szkodę. DKIS zauważył, że spełnione zostały warunki do uznania uzgodnionego w porozumieniu działania Strony za usługę podlegającą opodatkowaniu VAT, ponieważ: 1. istnieje świadczenie – w postaci udostępnienia nieruchomości oraz znajdujących się nich środków trwałych i podjęcia koniecznych działań celem usunięcia kolizji dla prowadzonej przez P(1) inwestycji, 2. bezpośrednim beneficjentem świadczenia jest P(1), 3. ww. świadczeniu odpowiada określone w porozumieniu odszkodowanie. DKIS wskazał, że usługa nie jest świadczona z nakazu organu władzy publicznej, gdyż przepisów ww. art. 9s ust. 3 ustawy o transporcie kolejowym, nie stosuje się do m.in. do nieruchomości będących w użytkowaniu wieczystym P. S.A., jednakże niewątpliwie jest związana z decyzją Wojewody o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej. Świadczenie należne Spółce umożliwia P(1) korzystanie z nieruchomości w celu rozbiórki i likwidacji środków trwałych oraz kontynuowanie Inwestycji, co bez wątpienia jest dla P(1) korzyścią odpłaconą świadczeniem wypłaconym Spółce. W konsekwencji, zdaniem DKIS, otrzymana przez Wnioskodawcę kwota odszkodowania wynikająca z zawartego pomiędzy stronami porozumienia będzie zapłatą za świadczoną usługę na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT i będzie podlegać opodatkowaniu. W ocenie DKIS, stanowisko Wnioskodawcy w zakresie niepodlegania opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług należnego odszkodowania jest nieprawidłowe. DKIS wskazał, że wątpliwości Spółki dotyczyły również ustalenia daty powstania obowiązku podatkowego z tytułu należnego odszkodowania. W opinii DKIS, nie można podzielić stanowiska Wnioskodawcy, że w tym przypadku obowiązek powstaje na zasadach szczególnych wynikających z art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. b) ustawy o VAT. Regulacje te bowiem odnoszą się do konkretnie wskazanych czynności podlegających opodatkowaniu VAT, tj. do przeniesienia z nakazu organu władzy publicznej lub z mocy prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie oraz świadczenia (na podstawie odrębnych przepisów), na zlecenie sądów powszechnych, administracyjnych, wojskowych lub prokuratury usług związanych z postępowaniem sądowym lub przygotowawczym. DKIS podniósł, że opisane we wniosku świadczenie usług za wynagrodzeniem, nie wpisywało się w dyspozycję art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. b) ustawy o VAT, gdyż wynikało z porozumienia zawartego przez strony. W tym przypadku nie można było zastosować szczególnego momentu powstania obowiązku podatkowego, który stanowi wyjątek od reguły ustanowionej w art. 19a ust. 1 ustawy o VAT. Obowiązek podatkowy powstanie zatem na zasadach ogólnych, czyli z chwilą wykonania usługi. 2. W przywołanej na wstępie skardze Skarżąca nie zgodziła się interpretacją DKIS. Zaskarżonej interpretacji zarzuciła naruszenie: 1) art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, poprzez ich błędną wykładnię oraz niewłaściwą ocenę co do zastosowania powołanych przepisów prawa materialnego polegającą na finalnym uznaniu, że odszkodowanie należne w związku z planowaną inwestycją na działkach będących w użytkowaniu wieczystym Skarżącej podlega regulacjom ustawy o VAT i co za tym idzie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług; 2) art. 19a ust. 1 ustawy o VAT, poprzez jego wykładnię i niewłaściwą ocenę co do stosowania polegającą na interpretacji bez uwzględnienia okoliczności stanu faktycznego oraz nieuwzględnienia faktu istnienia przesłanek pozwalających na jego zastosowanie w sprawie będącej przedmiotem niniejszej skargi; 3) art. 120 w zw. z art. 121 § 1 w zw. z art. 14h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2023 poz. 2383, ze zm.; dalej jako: "O.p."), poprzez: a) prowadzenie postępowania bez uwzględnienia wszystkich elementów stanu faktycznego, rzeczywistego charakteru odszkodowania oraz indywidualnych okoliczności sprawy będącej przedmiotem wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, b) stosowanie wykładni przepisów prawa w sposób sprzeczny z przyjętymi zasadami wyrażającej się w nadinterpretacji określonych elementów stanu faktycznego na potrzeby formułowanych wniosków, co w efekcie doprowadziło do niewypełnienia obowiązku dochowania należytej staranności w kwestii rozpoznania rzeczywistego charakteru przysporzenia (odszkodowania) wskazanego w opisie stanu faktycznego. Skarżąca argumentowała przede wszystkim, że porozumienie miało za zadanie wykonanie przysługującego P(1) prawa z decyzji ULLK, w tym usunięcia kolizji, w sposób zapewniający obu spółkom działania w granicach obowiązujących zasad prowadzenia działalności oraz (przede wszystkim) w granicach obowiązujących je przepisów prawa. Fakt zawarcia porozumienia o współpracy nie powinien więc stanowić elementu podważającego kompensacyjny charakter odszkodowania. Przyjmując ogólne zasady biznesu, P. S.A. bowiem – w przypadku zajęcia nieruchomości przez spółkę P(1) (wykonującą swoje uprawnienia z decyzji ULLK) bez uzyskania zgody Spółki – mogłaby wystąpić o odpowiednią rekompensatę na podstawie przepisów prawa cywilnego oraz postępowania sądowego. Kwestia wzajemnych (pomiędzy P. S.A. i P(1)) relacji (opartych na wspólnej historii mającej swoje źródło w przedsiębiorstwie państwowym P. oraz na wspólnym dążeniu do rozwoju dobra publicznego, jakim jest transport kolejowy i związana z nim infrastruktura), a także ranga realizowanych Inwestycji (których źródłem finansowania są przede wszystkim środki publiczne), nie powinny determinować o uznaniu procesu ustalenia odszkodowania jako transakcji mającej charakter świadczenia usług. Zdaniem Skarżącej, formuła zawartego pomiędzy P. S.A. i P(1) porozumienia wyraża jednocześnie realizację założeń naprawienia szkody określonych w art. 363 § 1 Kodeksu cywilnego. Ponadto, jak wskazała Skarżąca, mając na uwadze specyficzny charakter przedmiotowej transakcji (związany m.in. z koniecznością dostosowania się do decyzji organu władzy publicznej i wynikającej z tego faktu koniecznością usunięcia kolizji na nieruchomościach P. S.A.), jak również istotne ograniczenia w możliwości przyjęcia innego rozwiązania, w ocenie Skarżącej, obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług w odniesieniu dla przedmiotowego odszkodowania w przypadku uznania, że stanowi świadczenie opodatkowane podatkiem VAT, powinien być ustalany kasowo, w sposób analogiczny jak na podstawie art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. b) ustawy o VAT (tj. w momencie otrzymania zapłaty z tytułu poszczególnych części odszkodowania). Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. 3. W odpowiedzi na skargę DKIS podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. 4. W piśmie procesowym z [...] kwietnia 2025 r. Skarżąca podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i odniosła się do argumentacji DKIS zaprezentowanej w odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 5.1. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Takiej kontroli, stosownie do art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej – "P.p.s.a."), podlegają m.in. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach. Stosownie do art. 57a zdanie pierwsze P.p.s.a., skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. W tej kategorii spraw sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, o czym stanowi zdanie drugie art. 57a P.p.s.a. Dokonując oceny legalności zaskarżonej interpretacji według przywołanych wyżej zasad, Sąd uznał, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługiwała na uwzględnienie. 5.2. Spór w sprawie dotyczy, po pierwsze tego, czy uzyskana przez Skarżącą kwota, nazwana we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej "odszkodowaniem", stanowi zapłatę za świadczoną przez Skarżącą usługę i tym samym podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, czy też kwota ta stanowi odszkodowanie pozostające poza zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Po drugie, jeśli w zdarzeniu przyszłym opisanym we wniosku dochodzi do świadczenia usługi, to spornym jest moment powstania obowiązku podatkowego. 5.3. Odnośnie do pierwszej ze spornych kwestii w interpretacji poddanej kontroli Sądu, na tle przedstawionego przez Skarżącą zdarzenia przyszłego wyrażono stanowisko, zgodnie z którym otrzymane przez Spółkę od P. P(1) S.A. na mocy zawartego porozumienia środki pieniężne (odszkodowanie) należy uznać za wynagrodzenie za świadczenie usługi w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. Sąd podziela w tym zakresie stanowisko DKIS. W ocenie Sądu, opis stanu faktycznego przedstawiony przez Spółkę we wniosku o wydanie interpretacji wskazuje, że otrzymane przez Skarżącą środki pieniężne pełnią funkcję wynagrodzenia za usługę polegającą na tolerowaniu rozbiórki i likwidacji środków trwałych znajdujących się na nieruchomościach będących w posiadaniu Skarżącej w celu realizacji Inwestycji oraz powiązanym z tym, tolerowaniu niemożności korzystania z nieruchomości oraz dostosowania obiektów do stanu umożliwiającego realizację przez P(1) planowanej Inwestycji, przy uwzględnieniu skomplikowanego procesu przekwaterowania najemców zgodnie z wymogami prawa. 5.4. Sąd zauważa, że w zbliżonym stanie faktyczny, również w sprawie Skarżącej, orzekał już tutejszy Sąd (prawomocny wyrok z 31marca 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 2083/21). Sąd orzekł wówczas, że świadczenie pieniężne uzyskane przez Skarżącą od P. P(1) S.A. w związku z realizacją inwestycji polegającej na kompleksowej przebudowie stacji Warszawa Zachodnia pełnią funkcję wynagrodzenia za usługę polegającą na tolerowaniu rozbiórki dworca na nieruchomości znajdującej się w użytkowaniu wieczystym Spółki w celu realizacji inwestycji kolejowej oraz powiązanym z tym, tolerowaniu niemożności korzystania z nieruchomości. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę stanowisko zaprezentowane w powołanym orzeczeniu w całości podziela. Dlatego też w uzasadnieniu wyroku posłuży się w adekwatnej części argumentacją z tego właśnie orzeczenia. 5.4. Wyjaśniając podstawy prawne wyroku należy wskazać, że stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również: (1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej; (2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji; (3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa. Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy jej wykonaniem a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną czynność w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia. W świetle art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT, świadczenie usług zachodzi także wówczas, kiedy nie następuje dobrowolnie. Jeżeli podmiot jest przymuszony (zobowiązany) do dokonania określonej czynności, wówczas uznaje się, że świadczy usługę, o ile można wyodrębnić podmiot, który jest jej beneficjentem, czyli odbiorcą świadczenia odnoszącym z niego korzyść. O konieczności wyodrębnienia beneficjenta w orzeczeniach ETS: Jürgen Mohr, C-215/94 oraz Landboden-Agrardienste, C-384/95. W przepisie art. 8 ust. 1 ustawy o VAT nie zostały wymienione odszkodowania, a zatem – co do zasady – nie stanowią one świadczenia usług w rozumieniu tego przepisu i tym samym nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Cechą odszkodowania pojmowanego jako wyrównanie uszczerbku wywołanego nieprawidłowym zachowaniem kontrahenta jest to, że nie wiąże się ono z żadnym wzajemnym świadczeniem ze strony podatnika. To, czy otrzymana kwota stanowi odszkodowanie wiąże się z oceną zdarzenia, którego skutkiem jest możliwość otrzymania odszkodowania. Samo nazwanie świadczenia odszkodowaniem nie oznacza, że w istocie ma ono taki charakter. W orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się uwagę, że o charakterze danego świadczenia na gruncie ustawy o VAT nie decyduje nazwa nadana mu przez strony danej czynności, ale treść stosunku prawnego istniejącego pomiędzy stronami i jego cechy istotne z punktu widzenia prawa podatkowego. Mając to na uwadze w judykaturze uznano na przykład, że kwota otrzymana od najemcy z tytułu wcześniejszego rozwiązania umowy najmu, przekazana na podstawie zawartego porozumienia, jest stosownym wynagrodzeniem z tytułu wcześniejszego zakończenia najmu, nie jest natomiast – wbrew nazwie - odszkodowaniem (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2017r. I FSK 1868/15; wyrok NSA z dnia 22 marca 2017r. I FSK 1283/15). Zważyć jednocześnie należy, że aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług musi być wykonana przez podatnika w rozumieniu ustawy o VAT. Zgodnie z art. 15 ust. 1 tej ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Stosownie zaś do art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Przedstawiając otoczenie prawne spornego świadczenia wskazać należy, że zgodnie z art. 9ag ust. 1 ustawy o transporcie kolejowym, zadanie polegające na przebudowie lub budowie drogi publicznej, sieci lub urządzenia wodnego w zakresie wynikającym z konieczności ich dostosowania do inwestycji dotyczących linii kolejowych realizowane jest przez P(1) S.A., C. albo właściwą jednostkę samorządu terytorialnego na podstawie porozumienia z właściwym zarządcą drogi publicznej, sieci lub urządzenia wodnego, w którym określa się w szczególności termin przejęcia obowiązku utrzymania drogi publicznej, sieci lub urządzenia wodnego przez właściwego zarządcę. Jak stanowi art. 9ag ust. 2 u.o.t.k., zadanie, o którym mowa w ust. 1, może realizować właściwy zarządca drogi publicznej, sieci lub urządzenia wodnego, w trybie określonym w przepisach odrębnych, na koszt P(1) S.A., C. lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego na podstawie porozumienia, które określa w szczególności warunki finansowania zadania przez P(1) S.A., C. albo właściwą jednostkę samorządu terytorialnego. Wygaśnięcie praw na nieruchomości przy inwestycjach kolejowy reguluje art. 9x u.o.t.k. W myśl ust. 1 ww. przepisu: decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stanowi podstawę do wydania przez wojewodę decyzji o wygaśnięciu trwałego zarządu ustanowionego na nieruchomości przeznaczonej na pas gruntu pod linię kolejową, stanowiącej własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Zgodnie z art. 9x ust. 2 ustawy o transporcie kolejowym, jeżeli przeznaczona na pas linii kolejowej nieruchomość stanowiąca własność Skarbu Państwa została uprzednio wydzierżawiona, wynajęta lub użyczona, decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stanowi podstawę do wypowiedzenia przez P(1) S.A., C. albo jednostkę samorządu terytorialnego umowy dzierżawy, najmu lub użyczenia ze skutkiem natychmiastowym. Za straty poniesione na skutek rozwiązania umowy przysługuje odszkodowanie od P(1) S.A., C. albo jednostki samorządu terytorialnego. Jak stanowi art. 9s ust. 3 u.o.t.k., nieruchomości, o których mowa w art. 9q ust. 1 pkt 7, stają się z mocy prawa własnością: 1) Skarbu Państwa - w przypadku wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej złożonego przez P(1) S.A., 2) jednostki samorządu terytorialnego - w przypadku wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej złożonego przez tę jednostkę, - z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna. Przy czym, stosownie do art. 9s ust. 6 u.o.t.k., przepisów art. 9s ust. 2 i 3 nie stosuje się do nieruchomości będących przedmiotem własności albo użytkowania wieczystego P. S.A. lub P(1) S.A. 5.5. Z okoliczności przedmiotowej sprawy wynika, że w użytkowaniu wieczystym Skarżącej pozostają opisane we wniosku nieruchomości wraz z naniesieniami, w tym budynkami mieszkalnymi, gospodarczymi i obiektami budowlanymi, na których będą realizowane inwestycje w związku z wydanymi decyzjami ULLK. Inwestycje te, związane z modernizacją linii kolejowej nr [...], będą realizowane przez P(1). W związku z realizacją inwestycji, konieczna jest rozbiórka naniesień na działkach, które kolidują z inwestycją, w tym budynków mieszkalnych z zasiedlonymi lokalami mieszkalnymi. Mając powyższe na uwadze Skarżąca i P(1) planują zawrzeć porozumienie, w którym zawarte zostaną postanowienia mające na celu doprowadzenie ww. obiektów do stanu umożliwiającego (w tym również od strony prawnej) podjęcie zaplanowanych zamierzeń inwestycyjnych, a także postanowienia o zobowiązaniu P(1) do wypłaty na rzecz Skarżącej, odszkodowania. Wysokość odszkodowania ma zostać ustalona m.in. na podstawie operatów szacunkowych sporządzonych przez rzeczoznawcę majątkowego. Jak słusznie zwrócił uwagę organ interpretacyjny, przy określeniu, czy miała miejsce czynność podlegająca opodatkowaniu istotne jest określenie, czy wykonano świadczenie i czy wynagrodzenie z tytułu wykonania tego świadczenia miało być wypłacone. Niemniej muszą być przy tym spełnione następujące warunki: - w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia, - świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie). Warunki te powinny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało – jako usługa – opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Jak wynika z opisu zdarzenia przyszłego, pomiędzy Spółką a P. P(1) S.A. zostanie nawiązany stosunek prawny i dojdzie do wypłaty wynagrodzenia. Zawarto bowiem porozumienie (które samo w sobie jest umową), na mocy którego Spółka, w szczególności zobowiązała się do udostępnienia działek i znajdujących się na nich nieruchomości w celu realizacji Inwestycji, oraz podjęcia dodatkowych czynności związanych z zapewnieniem zgodnego z prawem procesu opuszczania lokali przez najemców, natomiast P. P(1) S.A. zobowiązała się do dokonania rozbiórki budynków i obiektów budowalnych na własny koszt oraz do wypłaty na rzecz Spółki odszkodowania. W zamian zatem za określoną w porozumieniu kwotę, jaką ma wypłacić P. P(1) S.A., Skarżąca zgodziła się na rozbiórkę i likwidację wskazanych budynków i obiektów budowlanych oraz podjęcie czynności w celu w celu zgodnego z prawem procesu opuszczania lokali przez najemców. W konsekwencji każda ze stron uzyskiwała określoną korzyść. Wypłacone Spółce w wyniku porozumienia środki pieniężne (odszkodowanie) będą w związku z tym stanowić wynagrodzenie związane z usługą, polegającą na tolerowaniu rozbiórki i likwidacji środków trwałych znajdujących się na nieruchomościach będących w posiadaniu Skarżącej w celu realizacji Inwestycji oraz powiązanym z tym, tolerowaniu niemożności korzystania z nieruchomości oraz dostosowania obiektów do stanu umożliwiającego realizację przez P(1) planowanej inwestycji, przy uwzględnieniu skomplikowanego procesu przekwaterowania najemców zgodnie z wymogami prawa. Jest to zatem wynagrodzenie za utratę przez Skarżąca masy majątkowej oraz za konieczność podjęcia dodatkowych czynności zabezpieczających zgodną z prawem kontynuację działalności. Planowana przez P(1) realizacja inwestycji wymusza bowiem rozbiórkę obiektów budowlanych znajdujących się na działkach będących w użytkowaniu wieczystym – co wiąże się m.in. z koniecznością podjęcia działań związanych z przekwaterowaniem najemców zajmujących lokale w budynkach podlegających rozbiórce. Beneficjentem świadczenia ze strony Spółki jest P. P(1) S.A. Usługa daje nabywcy wyraźne i bezpośrednie korzyści w postaci możliwości korzystania z nieruchomości znajdujących się w użytkowaniu wieczystym Spółki w celu realizacji inwestycji kolejowej. Usługa nie jest świadczona z nakazu organu władzy publicznej, gdyż przepisu art. 9s ust. 3 u.o.t.k., nie stosuje się m.in. do nieruchomości będących w użytkowaniu wieczystym P. S.A. (art. 9s ust. 6 u.o.t.k.), jednakże niewątpliwie jest związana z decyzją Wojewody o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej. Reasumując, istnieje świadczenie – w postaci udostępnienia nieruchomości oraz znajdujących się nich środków trwałych i podjęcia koniecznych działań celem usunięcia kolizji dla prowadzonej przez P(1) Inwestycji, bezpośrednim beneficjentem świadczenia jest P(1), ww. świadczeniu odpowiada określone w porozumieniu odszkodowanie. Zatem wypłacone Spółce środki pieniężne, stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, należy uznać za wynagrodzenie za świadczoną przez Spółkę usługę opodatkowaną podatkiem VAT. Powyższej oceny nie może zmienić argumentacja Skarżącej, że realizacja inwestycji (i wynikające z niej podpisanie porozumienia) jest konsekwencją decyzji ULLK oraz obowiązujących przepisów prawa, a Skarżąca nie miała realnych możliwości sprzeciwu wobec zaplanowanych, zgodnie z tymi decyzjami oraz przepisami, zamierzeń inwestycyjnych. Jak już wskazywano, na gruncie ustawy o VAT, świadczenie usług zachodzi nie tylko wówczas, kiedy następuje dobrowolnie. Przy czym w rozpoznawanej sprawie należy mieć na uwadze, że pomiędzy stronami zostanie nawiązany stosunek prawny w drodze zawartego porozumienia. Ze zdarzenia przyszłego opisanego we wniosku wynika bezsprzecznie, że zawierając porozumienie i tym samym zobowiązując się do podjęcia czynności w celu dostosowania obiektów do stanu umożliwiającego realizację planowanej przez P(1) inwestycji, Skarżąca wychodzi naprzeciw oczekiwaniom P(1) przyspieszając proces realizacji inwestycji (mając na względzie planowane terminy realizacji zawartych przez P(1) umów i ewentualne kary umowne). Co istotne, w związku z realizacją inwestycji i koniecznością usunięcia kolizji, czynności związane z przekwaterowaniem najemców podejmowane będą przez Skarżącą, a nie P(1) jako inwestora. Skarżąca sama we wniosku wskazuje, że "strony uzgodniły w ww. porozumieniu formę "współpracy", w ramach której P. S.A. ma podjąć działania zmierzające do przekwaterowania lokatorów z budynków objętych Inwestycją w zamian za wypłatę przez P(1) odszkodowania i pokrycie wszelkich kosztów z tym związanych". Tym samym to, że zawarte porozumienie jest niejako konsekwencją decyzji ULLK, nie oznacza, że przewidziane w nim odszkodowanie nie stanowi w istocie wynagrodzenia za wykonanie wzajemnego świadczenia. Ponadto argumenty przedstawione w skardze sprowadzają się do wykazania, że odszkodowanie przewidziane w zawartym porozumieniu, ma charakter kompensacyjny. Zdaniem Skarżącej nie można uznać jej za wynagrodzenie umowne w cywilistycznym rozumieniu, gdyż nie stanowi żadnego ekwiwalentu wobec jakichkolwiek usług świadczonych przez Skarżącą. Wywody te oparte są na analizie stosunku zobowiązaniowego łączącego strony z punktu widzenia prawa cywilnego. Skarżąca podnosząc te argumenty nie bierze pod uwagę autonomicznego charakteru pojęć i definicji zawartych w ustawie o VAT. Ustawa ta reguluje prawo daninowe w obszarze zharmonizowanym z prawem unijnym i z założenia, aby zapewnić jednolitość regulacji w obszarze Unii Europejskiej, odrywa się od unormowań zawartych krajowym porządku prawnym i wypracowuje własną siatkę pojęciową. Reasumując Sąd uznał, że wskazane we wniosku okoliczności faktyczne pozwalają na stwierdzenie, że kwota, która ma być wypłacona Skarżącej jest wynagrodzeniem z tytułu wykonania przez Skarżącą odpłatnej usługi, o której mowa w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, a jednocześnie nie jest odszkodowaniem, które nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 8 ust. 1 tej ustawy. Taki wniosek wynika z analizy stosunku ukształtowanego porozumieniem, które ma być zawarte pomiędzy Spółką a P(1), niezależnie od tego, że świadczenie to nazwano "odszkodowaniem". Jak też niezależnie od tego, że strony porozumienia przyjęły, że wysokość świadczenia zostanie ustalona m.in. w oparciu o operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego. W ocenie Sądu nie można przyjąć, że organ w sposób dowolny zinterpretował przepisy art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. Nie ulega bowiem wątpliwości, że beneficjentem świadczenia ze strony Skarżącej polegającego na tolerowaniu rozbiórki i likwidacji środków trwałych znajdujących się na nieruchomościach będących w posiadaniu Skarżącej w celu realizacji Inwestycji oraz powiązanym z tym, tolerowaniu niemożności korzystania z nieruchomości oraz dostosowania obiektów do stanu umożliwiającego realizację przez P(1) planowanej Inwestycji, przy uwzględnieniu skomplikowanego procesu przekwaterowania najemców zgodnie z wymogami prawa – jest P. P(1) S.A. Świadczenie przyznane Skarżącej umożliwia inwestorowi – P. P(1) S.A. legalne i niezakłócone kontynuowanie Inwestycji, co bez wątpienia jest dla niego korzyścią odpłaconą świadczeniem wypłaconym Skarżącej. Mając na względzie powyższe Sąd stwierdza, że organ interpretacyjny w realiach faktycznych sprawy prawidłowo zastosował i wyłożył art. 5 ust. 1 pkt 1 oraz art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, uznając że wypłacona Skarżącej kwota jest wynagrodzeniem z tytułu wykonania przez Skarżącą odpłatnej usługi, a więc doszło do czynności opodatkowanej. Zarzuty naruszenia tych przepisów są więc chybione. 5.6. Sąd podzielił stanowisko organu interpretacyjnego również w zakresie momentu powstania obowiązku podatkowego. Przypomnieć należy, że podstawowa zasada dotycząca powstania obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług została sformułowana w art. 19a ust. 1 ustawy o VAT, zgodnie z którym, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towarów lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 1a, 1b, 5 i 7-11, art. 14 ust. 6, art. 20, art. 21 ust. 1 i art. 138f. Natomiast na podstawie art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy o VAT, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty z tytułu przeniesienia z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienia z mocy prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie. Stosownie natomiast do art. 19a ust. 6 ustawy o VAT, w przypadkach, o których mowa w ust. 5 pkt 1 i 2, obowiązek podatkowy powstaje w odniesieniu do otrzymanej kwoty. Skarżąca argumentuje, że mając na uwadze specyficzny charakter przedmiotowej transakcji (związany m.in. z koniecznością dostosowania się do decyzji organu władzy publicznej i wynikającej z tego faktu koniecznością usunięcia kolizji na nieruchomościach P. S.A.), jak również istotne ograniczenia w możliwości przyjęcia innego rozwiązania, obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług w odniesieniu dla przedmiotowego odszkodowania w przypadku uznania, że stanowi świadczenie opodatkowane podatkiem VAT, powinien być ustalany kasowo, w sposób analogiczny jak na podstawie art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. b) ustawy o VAT (tj. w momencie otrzymania zapłaty z tytułu poszczególnych części odszkodowania). Odnosząc się do powyższego w pierwszej kolejności należy zauważyć, że moment powstania obowiązku podatkowego w VAT określają przepisy tej ustawy. Nie może on być modyfikowany, ani specyficznym charakterem czynności, ani "wygodą" podatnika, ani innymi okolicznościami. Nie ma tu miejsca na stosowanie analogii. Przepis art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. b) ustawy o VAT nie mógł mieć w sprawie zastosowanie, bowiem dyspozycja tego przepisu nie została wypełniona, tj. nie doszło do otrzymania zapłaty, z tytułu przeniesienia z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienia z mocy prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie. Jak wynika bowiem ze zdarzenia przyszłego opisanego we wniosku, w związku z decyzjami ULLK, nieruchomości nie będą podlegały wywłaszczeniu na rzecz P(1) (pozostaną w użytkowaniu wieczystym Skarżącej). Skarżąca nie świadczy w przedmiotowej sprawie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa, gdyż czynności podejmowane przez Skarżącą wynikają z zawartego porozumienia. Nie można więc w tym przypadku zastosować szczególnego momentu powstania obowiązku podatkowego, który stanowi wyjątek od reguły ustanowionej w art. 19a ust. 1 ustawy o VAT. Zgodzić się należy zatem z DKIS, że obowiązek podatkowy z tytułu usług świadczonych na podstawie zawartego porozumienia powstanie na zasadach ogólnych, czyli z chwilą wykonania usługi. Skarżąca podnosi również, że wszystkie elementy objęte odszkodowaniem są ze sobą nierozerwalnie związane, więc na gruncie podatku VAT stanowiłyby jedną usługę. Spełnienie wszystkich elementów objętych odszkodowaniem stanowi warunek sine qua non usunięcia kolizji. Dodatkowo Skarżąca wskazała, że przyjęcie stanowiska organu oznaczałoby de facto konieczność wyodrębnienia poszczególnych składowych odszkodowania i ustalania dla nich daty powstania obowiązku podatkowego, co oznaczałoby sztuczne dzielenie odszkodowania. Zasadnie w tym zakresie wyjaśniono w odpowiedzi na skargę, że wykonanie opisanej we wniosku usługi należy rozumieć jako moment zakończenia wszystkich czynności (bez dokonywania podziału elementów odszkodowania szczegółowo wskazanych we wniosku), do jakich Skarżąca była zobowiązana w ramach zawartego porozumienia. W sytuacji, w której wykonywane świadczenie niezbędne do usunięcia kolizji z planowaną inwestycją stanowi dla klienta (P(1)) całość, nie należy rozbijać go na poszczególne elementy składowe (faktyczna wartość odszkodowania będzie znana dopiero w momencie ustalenia wszystkich poniesionych wydatków oraz spełnienie wszystkich elementów objętych odszkodowaniem stanowi warunek konieczny do usunięcia kolizji). Z uwagi na powyższe okoliczności, uprawnione było stwierdzenie DKIS, że obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług powstaje z chwilą wykonania usługi, o czym stanowi art. 19a ust. 1 ustawy o VAT. Zarzut sformułowany w tym zakresie nie zasługiwał na uwzględnienie. 5.7. Jako niezasadne Sąd ocenił również zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Zgodnie z art. 14c § 1 O.p., interpretacja indywidualna zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Można odstąpić od uzasadnienia prawnego, jeżeli stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe w pełnym zakresie. Przepis art. 14c § 2 O.p. wskazuje, że w razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym. W ocenie Sądu zaskarżona interpretacja spełnia wymogi przewidziane przepisami prawa. Podatkowy organ interpretacyjny wydając zaskarżoną interpretację indywidualną, uwzględnił obowiązujące przepisy prawa (działał na podstawie przepisów prawa), choć inaczej je zinterpretował niż uczyniła to Skarżąca, tj. ocenił zaprezentowane we wniosku stanowisko jako nieprawidłowe. Konsekwencją powyższego było – zgodnie z art. 14c § 2 O.p. – wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym. Stanowisko organu odnosi się do stanowiska Skarżącej wyrażonego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. Stanowisko organu zostało zaprezentowane w oparciu o przedstawiony przez Spółkę we wniosku opis zdarzenia przyszłego. Kwestia jak należy zakwalifikować wypłaconą kwotę pieniężną, stanowiła element interpretacji przepisów prawnych. Organ nie był bowiem związany zapatrywaniem prawnym Skarżącej co do charakteru wypłaconej kwoty pieniężnej. W przeciwnym wypadku sam wniosek o interpretację byłby bezcelowy. Gdyby bowiem organ był związany podaniem charakteru prawnego wypłaconej kwoty, sama Skarżąca określiłaby treść interpretacji. Tymczasem w postępowaniu o wydanie interpretacji strona opisuje określone fakty, zaś organ wskazuje, jaki mają charakter w świetle obowiązujących przepisów prawnych. W niniejszej sprawie to organ podatkowy był zobowiązany do ustalenia, czy wypłata określonej kwoty pieniężnej stanowi odszkodowanie czy wynagrodzenie za świadczoną przez Spółkę usługę. Interpretacja zawiera uzasadnienie faktyczne i uzasadnienie prawne z podaniem przepisów, które mają w sprawie zastosowanie. Reasumując, przedstawione w zaskarżonej interpretacji uzasadnienie czyni zadość wskazanym ustawowym wymogom (zarówno tym materialnoprawnym jak i tym procesowym) – zawiera bowiem analizę przedmiotowego zagadnienia przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji i przedstawiony w nim opis stanu faktycznego. Podatkowy organ interpretacyjny działał na podstawie przepisów prawa i w granicach prawa, nie naruszając zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 120 i art. 121 § 1 O.p.). 5.8. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę w całości oddalił.