III SA/Wa 3196/16

Dnia 21 listopada 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Skrodzki, , po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. S.A. z siedzibą w W. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi E. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2011 r. postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji E. S.A. z siedzibą w W. (zwana dalej: "Skarżącą") wniosła w niniejszej sprawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2011 r. W piśmie z dnia 27 października 2016 r. Skarżąca wystąpiła również z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając przedmiotowy wniosek wskazała, że od 2011 roku, kiedy dzięki zakończeniu wieloletniego sporu o własność udziałów w P. Sp. z o.o. doszło do umorzenia prowadzonego wobec niej postępowania upadłościowego, realizuje ona działania restrukturyzacyjne mające na celu uporządkowanie jej aktywów i skoncentrowanie się na podstawowych obszarach działalności, co jednak utrudniają jej postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne prowadzone w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2006 rok. Skarżąca zauważyła również, że w dniu [...] stycznia 2013 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w W. wydał decyzję określającą jej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2006 r. w kwocie 465.680.324 zł powiększonej o kwotę odsetek za zwłokę, która została utrzymana w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej w W.. W związku z wydaniem tej decyzji Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. dokonał zabezpieczenia dochodzonej kwoty, poprzez wpisanie hipotek przymusowych na posiadanych przez Skarżącą nieruchomościach oraz wszczął postępowanie egzekucyjne, dokonując zajęcia udziałów Skarżącej w spółkach zależnych. Od powyższej decyzji Skarżąca wniosła skargę do tut. Sądu, który w wyroku z dnia 24 lipca 2014 r., sygn. III SA/Wa 136/14 uznał podniesione przez Skarżącą zarzuty za zasadne i uchylił zaskarżoną decyzję, a także orzekł o wstrzymaniu jej wykonalności, wobec czego organy egzekucyjne nie podejmują jakichkolwiek czynności zmierzających do wyegzekwowania należności podatkowej objętej tą decyzją, do momentu wydania ostatecznego rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny. W chwili obecnej, z uwagi na wniesienie przez organ podatkowy skargi kasacyjnej wskazana sprawa oczekuje na rozpatrzenie przez NSA. Skarżąca w uzasadnieniu przedmiotowego wniosku wskazała również, że na podstawie zaskarżonej przez nią w niniejszej sprawie decyzji została ona zobowiązana do zapłaty należności podatkowej, która powiększona o odsetki za zwłokę wynosi prawie 700 mln. zł. Skarżąca nie jest w stanie spłacić należności w takiej wysokości bez poniesienia znacznej szkody. Dodatkowo należy również uwzględnić należność podatkową za 2006 r. w podobnej wysokości, do zapłaty której Skarżąca została zobowiązana w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 136/14. Z informacji przekazanych przez Skarżącą wynika, że obecnie posiada ona na swoich rachunkach bankowych kwotę 1.244.034,18 zł oraz 64.893,15 EUR. Środki te są przeznaczone na bieżące wydatki Skarżącej. Z wyjątkiem należności wynikającej z decyzji zaskarżonej w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 136/14 oraz należności wynikającej z decyzji zaskarżonej w niniejszej sprawie, Skarżąca nie posiada zaległości publicznoprawnych i swoje zobowiązania podatkowe oraz z tytułu ubezpieczeń społecznych reguluje terminowo. Skarżąca zwróciła również uwagę, że egzekucja tak wysokiej kwoty należności podatkowej, w porównaniu z posiadanymi przez nią składnikami majątkowymi, z których organ egzekucyjny mógłby przeprowadzić skuteczną egzekucję, musiałaby doprowadzić do zbycia znacznej części składników majątkowych stanowiących własność Skarżącej. Jednakże dokonanie jakichkolwiek transakcji dotyczących nieruchomości należących do Skarżącej obciążonych hipotekami przymusowymi będzie niemożliwe, gdyż na większości z nich organ podatkowy dokonał zabezpieczeń znacznie przewyższających ich wartość. Utrudnione będzie również spieniężenie składników majątkowych w postaci posiadanych przez Skarżącą udziałów oraz akcji w podmiotach zależnych z uwagi na fakt, że żaden z potencjalnych kontrahentów nie zdecyduje się na nabycie wskazanych aktywów mając świadomość o istniejącym ryzyku bezskuteczności dokonanej transakcji. Jednocześnie - mając na uwadze kwotę zobowiązania oraz charakter aktywów, które miałyby zostać spieniężone - oczywistym jest zdaniem Skarżącej, że nie ma ona możliwości dokonać takiej operacji szybko. Gdyby bowiem nawet udało się znaleźć kupca skłonnego do przeprowadzenia transakcji w krótkim czasie, warunki dokonania takiej transakcji nie byłyby w przekonaniu Skarżącej optymalne, gdyż cena uzyskana za sprzedawane przez Skarżącą nieruchomości oraz udziały w podmiotach zależnych byłaby znacząco niższa, niż gdyby transakcja była przeprowadzana w normalnych okolicznościach, bez presji szybkiego zawarcia transakcji. Skarżąca zwróciła też uwagę, że przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego jest procesem długotrwałym i kosztownym, wobec czego nieracjonalnym jest generowanie kosztów egzekucyjnych, w sytuacji gdy zaskarżono do sądu administracyjnego decyzję, z której wynikają zobowiązania podatkowe mające podlegać egzekucji i brak jest jeszcze pewności, co do prawidłowości tej decyzji. Biorąc powyższe pod uwagę Skarżąca wskazała, że nie ma ona możliwości natychmiastowego wykonania zobowiązania, zaś działania, do których wykonania byłaby ona zmuszona w tym celu, tj. wyprzedawanie aktywów poniżej ich realnej wartości, wiązałyby się z wyrządzeniem dla niej znacznej szkody. Oznaczałoby to w praktyce również ostateczną utratę przez Skarżącą sprzedanych przez nią aktywów, jak też zysków jakie mogłyby one dla Skarżącej w przyszłości wygenerować. Skarżąca podniosła również, że zajęcie jej rachunków bankowych spowoduje całkowitą utratę płynności finansowej, co będzie się wiązało z niemożnością wykonywania bieżących zobowiązań Spółki. W konsekwencji Zarząd Skarżącej będzie zmuszony złożyć wniosek o jej upadłość. Wniosek ten, mając na uwadze kwotę zobowiązania wynikającego z zaskarżonej decyzji, będzie najprawdopodobniej wnioskiem o ogłoszenie upadłości likwidacyjnej. Skarżąca zwróciła również w tym miejscu uwagę, że doprowadzenie do jej upadłości przed ostatecznym rozstrzygnięciem prowadzonego sporu przez sądy administracyjne, wiąże się z ryzykiem odpowiedzialności odszkodowawczej po stronie Skarbu Państwa. Skarżąca, na potwierdzenie swoich twierdzeń zawartych w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, załączyła do przedmiotowego wniosku dokumenty w postaci wyciągów z rachunków bankowych oraz jej sprawozdanie finansowe za 2015 r. wraz z opinią niezależnego biegłego rewidenta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.) – zwanej dalej: "p.p.s.a.", po przekazaniu skargi sądowi o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności orzeka ten sąd. Postanowienie w sprawie wstrzymania wykonania aktu lub czynności sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym, o czym stanowi art. 61 § 5 p.p.s.a. Orzekając o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania zaskarżonego aktu sąd ocenia czy w sprawie zaszły przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Powyższe oznacza, że o wstrzymaniu wykonania decyzji sąd może orzec tylko wtedy, jeżeli wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Podkreślić należy także, iż instytucja wstrzymania wykonania decyzji powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłaby dla strony wywołać taka decyzja, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem legalności. Wniesienie wniosku nie oznacza jednak automatyzmu w blokowaniu realizacji praw i obowiązków wynikających z decyzji administracyjnej. Sąd ocenia bowiem, czy podane przez stronę okoliczności w istocie wskazują na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy Sąd uznał, że argumenty i okoliczności przytoczone przez Skarżącą we wniosku dają podstawy do stwierdzenia, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. umożliwiające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Dokonując oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sąd wziął pod uwagę przede wszystkim wysokość zobowiązania podatkowego, do którego odnosi się zaskarżona decyzja oraz wskazywane przez Skarżącą zagrożenie utraty płynności finansowej, które wpłynie na możliwość dalszego prowadzenia jej działalności gospodarczej, a w konsekwencji może prowadzić do upadłości i likwidacji Skarżącej. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd podzielił pogląd Skarżącej, że natychmiastowe wykonanie zaskarżonej decyzji może narazić ją na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i wyrządzić jej poważną szkodę. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.