III SA/Wa 3210/12

III SA/Wa 3210/12 POSTANOWIENIE Dnia 30 sierpnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA (spr.) Alojzy Skrodzki po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. L. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. L. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2012 r. nr: 1) [...] 2) [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. i 2006 r. postanawia odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z 17 maja 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 3210/12, oddalił skargi A. L. (dalej jako "strona" lub "skarżący") na obie decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] września 2012 r., oznaczone w komparycji. Pismem z 6 sierpnia 2013 r. skarżący złożył skargę kasacyjną i zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych związanych z wniesieniem skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu załączonego do skargi kasacyjnej formularza PPF z 7 sierpnia 2013 r., potwierdzając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oświadczył, że jego jedynym dochodem są wpływy z renty w wysokości 933 zł miesięcznie. Ponosi, co miesiąc, koszty alimentów na rzecz córki w wysokości 600 zł. Skarżący wskazał, że nie posiada żadnych oszczędności, natomiast prowadzi sprawy sądowe związane z zakupem paliwa od swojego kontrahenta. Cierpi na [...] , a wpisu od skargi kasacyjnej nie jest w stanie uiścić, ponieważ nie ma na to środków. Strona poinformowała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem (K. L. , ur [...] r.), który otrzymuje rentę w wysokości 933 zł miesięcznie. Strona wskazała także, że posiada orzeczenie o przyznaniu renty do 30 czerwca 2015 r. (klasyfikacja choroby: [...] ) i prowadzi własną działalność gospodarczą (firma [...] ). Skarżący - w odpowiedzi na wezwanie Sądu z 13 sierpnia 2013 r. o przekazanie wyciągów z rachunków bankowych, odpisów zeznań podatkowych i zestawienia dochodów i wydatków osób prowadzących razem ze skarżącym wspólne gospodarstwo domowe - wskazał, że K. L. (syn skarżącego) prowadził w 2012 r. i w 2013 r. działalność gospodarczą (PUH K. K. L. ). Działalność ta przyniosła we wskazanym okresie stratę (w 2012 r. - w wysokości 491.835,05 zł). Skarżący poinformował o tym, że w ciągu ostatnich trzech miesięcy uzyskiwał dochody z tytułu: renty (ok. 566 zł miesięcznie), wynagrodzenia za pracę w P. S.A. (ok. 566 zł miesięcznie), wynagrodzenia za pracę w PUH A. L. (ok. 575 zł miesięcznie). W tym czasie ponosił wydatki z tytułu alimentów (600 zł miesięcznie), lekarstw (200 zł miesięcznie), wyżywienia (400 zł miesięcznie), mieszkania (300 zł miesięcznie), telewizji (129 zł miesięcznie). Strona wskazała, że Dyrektor Izby Celnej w G. wystawił tytuły wykonawcze na kwotę główną 5.150.793 zł. Łączna kwota do zapłaty przez skarżącego wynosi, na 20 września 2012 r., 7.356.509,10,- zł, a "na majątku skarżącego jest obecnie zajęcie egzekucyjne z tytułu zaległości w podatku akcyzowym". Do pisma z 23 sierpnia 2013 r skarżący załączył PIT-36L i PIT/B K. L. za 2012 r., RZS kalkulacyjny z 31 lipca 2013 r. PUH K. , orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z [...] czerwca 2013 r. dla K. L. o niezdolności do pracy do 30 czerwca 2015 r., wyciągi z rachunku bankowego [...] K. L. , PIT-37 za 2012 r. i 2011 r. A. L. , wyciągi z rachunku bankowego [...] A.L. , decyzję ZUS z [...] czerwca 2013 r. o ustaleniu dla A. L. renty do 31 maja 2015 r., zaświadczenie o zatrudnieniu i dochodach A. L. z 21 sierpnia 2013 r., wyrok o rozwiązaniu małżeństwa skarżącego z [...] stycznia 2008 r [...] , orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z [...] czerwca 2013 r. o częściowej niezdolności do pracy A. L. do 31 maja 2015 r., pismo Dyrektora Izby Celnej w G. o zajęciu zabezpieczającym na majątku A. L. , tytuły wykonawcze z [...] września 2012 r. wystawione na A.L. , wezwania A.L. do zapłaty z 24 września 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270 - zwanej dalej: "P.p.s.a."), stronie może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Celem instytucji "prawa pomocy" występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. W konsekwencji, przyznanie prawa pomocy może mieć miejsce w przypadkach wyjątkowych, kiedy to spełnione zostaną określone przesłanki. Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Powinien więc spełnić przesłankę, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. - wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przepis ten przenosi wprost na stronę ciężar wykazania przesłanki warunkującej przyznanie prawa pomocy, a informacje pochodzące od strony, które dotyczą jej możliwości płatniczych, powinny być na tyle szczegółowe, by możliwa była ocena rzeczywistej kondycji finansowej strony. W pierwszej kolejności Sąd pragnie zwrócić uwagę, iż skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. o zwolnienie z kosztów sądowych. Zdaniem Sądu, wykładnia systemowa prowadzi do wniosku, że osoba fizyczna powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli posiada jakiekolwiek środki majątkowe (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis s. 320). Stosownie do art. 199 P.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy, jako odstępstwo od tej zasady, stanowiące przerzucenie kosztów na ogół społeczeństwa, może być zastosowane jedynie w przypadkach wyjątkowych, kiedy strona wykaże w sposób jednoznaczny spełnienie przesłanek określonych w art. 246 P.p.s.a. Zauważyć należy, iż na dzień rozpoznania wniosku do kosztów sądowych zaliczyć należy wpis od skargi kasacyjnej w wysokości 8.346 zł, któremu przeciwstawić trzeba sytuację finansową skarżącego. Źródłem jego utrzymania jest renta wynosząca ok. 570 zł (netto) oraz wynagrodzenie za pracę w kwocie ok. 1.141,52 zł (netto). Razem dochody wynoszą 1.711,52 zł. Wydatki stanowią 1.629 zł (alimenty, koszty leczenia, mieszkanie, opłata za telewizję). Skarżący nie posiada nieruchomości, przedmiotów wartościowych ani oszczędności. Ma za to liczne zobowiązania publicznoprawne z tytułu podatku akcyzowego. Przeciwko skarżącemu toczą się postępowania egzekucyjne, a jego majątek uległ zabezpieczeniu (które przekształciło się w zajęcie egzekucyjne). Sąd, oceniając nadesłane przez skarżącego dokumenty źródłowe i złożone oświadczenia, stwierdza, że jego sytuacja finansowa oraz pozostałe okoliczności nie uzasadniają przyznania mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej, który na obecnym etapie postępowania jest jedynym kosztem sądowym wynoszącym 8.346 zł. Zauważyć trzeba, że skarżący pomimo właściwie braku wolnych środków jest w stanie opłacać profesjonalnego pełnomocnika a także uiścić wpis od skarg w kwocie 16.692 zł. Ponadto, z nadesłanych dokumentów widać, że pomiędzy skarżącym a jego synami zachodzą powiązania rodzinno – kapitałowe, w związku z którymi dochodzi do operacji finansowych o znacznych wartościach. I tak z wyciągu bankowego (zestawienie za okres od maja do lipca 2013 r.), dotyczącego syna skarżącego pozostającego we wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżacym, wynika, że otrzymał on pożyczkę w kwocie 250.000 zł od swojego brata A. L. jedynego akcjonariusza G. S.A. z siedzibą w G. . W tym samym podmiocie o kapitale zakładowym 27.320.500,00 zł skarżący pełni funkcję Prezesa Zarządu, co wynika z Monitora Sądowego i Gospodarczego ([...] ). Mając to na uwadze, w ocenie Sądu, skarżący ma możliwość pożyczenia od najbliższej rodziny kwoty 8.346 zł skoro mają miejsce pożyczki pomiędzy synami skarżącego, z których jeden jest domownikiem skarżącego, na znaczną kwotę 250.000 zł. Podkreślić należy, że wpłacenie tej kwoty spowoduje merytoryczne rozpoznanie sprawy i wydanie wyroku, rozstrzygającego spór, co do istoty. W przypadku wygranej, wpis zostanie skarżącemu zwrócony. Reasumując, powiązania rodzinno-kapitałowe a także ponoszenie dotychczasowych kosztów postępowania bez wskazania źródeł finansowania dowodzi, że sytuacja skarżącego pozwala na uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej. Przyznanie prawa pomocy, stanowiące przerzucenie kosztów na ogół społeczeństwa, w ww. sytuacji, zdaniem Sądu , jest nieuzasadnione. Sąd, wobec braku spełnienia przesłanek zawartych w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.