III SA/Wa 3218/10
PostanowienieWSA w Warszawie2011-02-25
Skład orzekający: Anna Zaorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych złożony przez spółkę w upadłości układowej, która wykazuje znaczną stratę finansową, zajęcie rachunków bankowych przez komorników i obciążenie majątku hipotekami oraz zastawami, powinien zostać uwzględniony?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych złożony przez spółkę w upadłości układowej, która wykazuje znaczną stratę finansową, zajęcie rachunków bankowych przez komorników i obciążenie majątku hipotekami oraz zastawami, powinien zostać uwzględniony. Sąd może zwolnić osobę prawną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na pełne ich poniesienie, co w niniejszej sprawie zostało udowodnione.Stan faktyczny
Skarżąca spółka Z. S.A. w upadłości układowej wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację finansową, przedstawiając dowody na znaczną stratę, utratę płynności finansowej, wymagalność kredytów, liczne postępowania egzekucyjne i zajęcie rachunków bankowych. Po wezwaniu do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, spółka ponownie przedstawiła swoją sytuację finansową, wskazując na obciążenie majątku i ograniczone środki na rachunkach bankowych.Rozstrzygnięcie
Przyznano Skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Anna Zaorska po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. S.A. w upadłości układowej z siedzibą w Z. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zaległości z tytułu wpłat na PFRON za okres od kwietnia 2009 r. do stycznia 2010 r. postanawia - przyznać Skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych -
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500 zł Z. S.A. w upadłości układowej z siedzibą w Z. (dalej - "Skarżąca" lub "Spółka") wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, z uwagi na trudną sytuację finansową. Wyjaśniła, iż działalność gospodarcza prowadzona przez Spółkę za 2009 r. przyniosła stratę w wysokości 38.119.985, 32 zł. Za pierwsze półrocze 2010 r. strata wyniosła 13.486.000,00 zł. Skarżąca utraciła płynność finansową i stabilność ekonomiczną. Banki finansujące działalność Spółki postawiły w stan natychmiastowej wymagalności kredyty o łącznej wysokości 72.161,760,82 zł. Komornicy prowadzą obecnie ponad 760 postępowań egzekucyjnych wszczętych na wniosek wierzycieli Skarżącej, w tym jej pracowników. W ramach prowadzonych postępowań zajęte zostały wszystkie rachunki bankowe Spółki, przysługujące wierzytelności, ruchomości oraz nieruchomości. Postanowieniem z 13 września 2010 r. Sąd Rejonowy w B. postanowił ogłosić upadłość Spółki wraz z możliwością zawarcia układu. Do wniosku Skarżąca załączyła kopie dokumentów dotyczących jej sytuacji finansowej (sprawozdań, bilansów) oraz prowadzonych postępowań egzekucyjnych
Pismem z 12 stycznia 2011 r. Referendarz sądowy wezwał Spółkę do złożenia wniosku na urzędowym formularzu PPPr.
W odpowiedzi Spółka złożyła wniosek na urzędowym formularzu. Ponownie opisała swoją trudną sytuację finansową. Oświadczyła, że wysokość kapitału zakładowego/majątku/środków trwałych Spółki wynosi 2.231.000 zł, wartość środków trwałych wynosi 40.563.941,57 zł, strata na dzień 30 listopada 2009 r. wyniosła - 38.119.965,32 zł. Stan na dwóch rachunkach bankowych Skarżącej na dzień 30 listopada 2010 r. wynosił 104.034,30 zł oraz 89.740 zł. Jednocześnie Spółka ponownie wskazała, iż wszystkie jej rachunki bankowe są zajęte przez komorników i zwalniane jedynie na bieżące wynagrodzenia pracowników. Majątek jest obciążony prawami majątkowymi hipotekami umownymi i przymusowymi oraz zastawem rejestrowym.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a, Sąd może - na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 258 § 1 p.p.s.a. czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi.
Zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a może zostać przyznane, gdy osoba prawna wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Sąd może zwolnić osobę prawną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na pełne ich poniesienie (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.).
W rozpoznawanej sprawie Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych .
Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek, jak i stan faktyczny sprawy, zasadne jest przyznanie Skarżącej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Ze złożonych oświadczeń wynika, że Spółka nie posiada żadnych środków finansowych, którymi mogłaby swobodnie dysponować. Majątek Spółki jest obciążony hipotekami i zastawami rejestrowymi, a rachunki zajęte przez komornika. Sąd Rejonowy w B. ogłosił upadłość Spółki.
Przedstawione informacje oraz złożone oświadczenia wskazują, że Spółka nie posiada dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło