III SA/Wa 3228/13

PostanowienieWSA w Warszawie2014-02-25

Skład orzekający: Marcin Piłaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która wykazała stratę w ostatnim roku obrotowym, ale dysponuje znacznymi przychodami i majątkiem trwałym, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego nie może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych, jeśli mimo poniesienia straty w ostatnim roku obrotowym, dysponuje znacznymi przychodami i majątkiem trwałym, które są wystarczające do pokrycia wymagalnych kosztów sądowych. Uiszczanie świadczeń publicznoprawnych, w tym podatków i kosztów sądowych, jest traktowane jako wydatek związany z prowadzeniem działalności gospodarczej, który powinien być pokrywany z przychodów, a nie z pomocy państwa.
Stan faktyczny
Spółka J. Sp. z o.o. złożyła wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od gier. Spółka wykazała stratę w ostatnim roku obrotowym, ale przedstawiła również dane o znacznych przychodach i majątku trwałym. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że spółka nie wykazała braku wystarczających środków na pokrycie kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono spółce przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Marcin Piłaszewicz na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 lutego 2014 r. po rozpoznaniu wniosku J. Sp. z o.o. o przyznanie prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2013 r. [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od gier za czerwiec 2010 r. p o s t a n a w i a odmówić spółce przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie J. Sp. z o.o., wnioskiem na urzędowym formularzu PPPr z 20 stycznia 2014 r. zwróciła się o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Do formularza załączyła kopie wyciągu z rachunku bankowego, bilans i rachunek zysków i strat (dołączone do akt sadowych). W uzasadnieniu wniosku strona poinformowała o tym, że: - za 2012 r poniosła stratę w wysokości 2494682,97 zł; - zapłaciła o 277,8 % więcej podatku niż w analogicznym okresie roku poprzedzającego; - podejmuje próby zrównoważenia kosztów funkcjonowania poprzez obniżenie kosztów funkcjonowania firmy (z kwoty ok. 42 mln w 2009 r do kwoty ok. 29 mln w 2010 r); - powodem złej sytuacji spółki jest "wstrzymanie wydawania nowych zezwoleń na prowadzenie działalności, wygasanie i przedłużanie posiadanych zezwoleń"; - wysokość kapitału zakładowego to [...] zł, wartość środków trwałych to [...] zł, stan na rachunku to [...] zł. Strona, w wykonaniu wezwania referendarza sądowego z 27 stycznia 2014 r. złożyła pismo z 5 lutego 2014 r oraz zadeklarowała przekazanie wstępnego bilansu oraz rachunku zysków i strat za 2013 r, wyciągów z rachunków bankowych, zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu CIT-8 za 2011 r i 2012 r, zestawienie aktualnych należności i zobowiązań spółki, sprawozdanie finansowe za 2012 r, zestawienie faktur VAT. Zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.) osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, o który strona zwraca się - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane, jeśli strona wykaże, ze nie ma jakichkolwiek środków na pokrycie kosztów postępowania. Jak wskazuje się w piśmiennictwie, osoba prawna zobowiązana jest wykazać, że nie ma adekwatnych środków na poniesienie kosztów postępowania, ale także że nie ma ich, mimo iż podjęła wszelkie niezbędne środki, aby zdobyć fundusze na pokrycie tych wydatków (J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi. Wyd. 2, Warszawa 2006, s. 504). Wymagalne w sprawach badanych przez referendarza sądowego koszty sądowe to kwoty wpisów w wysokości niespełna 18 tys zł. We wszystkich sprawach. Spór w sprawach został zainicjowany wnioskiem spółki z sierpnia 2010 r "o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku od gier", w którym strona powoływała się na "bezskuteczność wobec strony przepisów zawartych w ustawie uchwalonej z naruszeniem procedury notyfikacji. Referendarz sądowy zauważa, że kwestia wprowadzanie w życie ustawy o grach hazardowych jest przedmiotem sporów od 2010 r (np wyrok WSA w Lublinie z 4 listopada 2010 r III SA/Lu 375/10 i następne), a po wydaniu przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wyroków z 19 lipca 2012 r C-213, 214, 217 – 11 Fortuna i in zapadły do chwili obecnej kilkaset orzeczeń, w tym orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego (co wynika z ogólnodostępnej bazy CBOSA). Spółką decydując się na dochodzenie roszczeń z tytułu nadpłaty powinna liczyć się z prawdopodobieństwem, graniczącym z pewnością, toczenia sporów przed sadem administracyjnym i organami w kwestii wskazanej we wniosku jako podstawa stwierdzenia nadpłaty. Referendarz sądowy zauważa także, że kondycja majątkowa i finansowa – tak z daty złożenia wniosku o nadpłatę, jak z chwili zbliżonej do daty złożenia niniejszych skarg do sądu - strony była oceniana w postanowieniach sądów administracyjnych w tym, w tym - w wielu prawomocnych (dane zawarte w ogólnodostępnej bazie CBOSA). Referendarz sądowy zauważa, że z nadesłanych przez spółkę dokumentów wynika, że na 31 grudnia 2013 r spółka dysponowała aktywami trwałymi na kwotę 7083227,61 zł, należnościami krótkoterminowymi na kwotę 671568,38 zł. Przychody netto ze sprzedaży spółka oznaczyła na kwotę 14246576,85 zł, zysk z działalności operacyjnej – 64346, zł, zysk ze sprzedaży – 34165,35 zł. Z nadesłanego wyciągu z rachunku bankowego wynika dokonywanie wielu transakcji finansowych na kwotę przekraczającą kwotę wymagalnych należności sądowych. Także ze złożonych deklaracji podatkowych CIT-8 wynika uzyskiwanie (przynajmniej w 2012 r) przychodu w kwocie 16745236,80 zł. Dokonywanie licznych operacji gospodarczych zostało odzwierciedlonych w przedłożonych "rozrachunkach" spółki (kwoty 227008 zł, 12049 zł, 17810 zł i in). Mając powyższe na uwadze, referendarz sądowy uznał, że spółka nie wykazała, że zmaga się z sugerowana w składanych przez nią pismach groźbą niewypłacalności, ponieważ przedłożone dokumenty świadczą o prowadzeniu działalności na większą skalę i uzyskiwaniu znacznych przychodów, w zupełności wystarczających na pokrycie wymagalnych w sprawie kosztów sądowych. Spółka dysponuje także majątkiem trwałym o znacznej (kilkumilionowej) wartości oraz przychodami, także o znacznej (wartości, co wynika ze złożonych przez nią dokumentów (rachunek zysków i strat, bilans) oraz z oświadczenia o stanie majątkowym. Referendarz sądowy uznaje przy tym trafność poglądów Naczelnego Sądu Administracyjnego, z których wynika, że spółka dysponująca wciąż majątkiem, którego wartość wielokrotnie przewyższa wysokość wpisu, nie mieści się w hipotezie art. 246 § 2 pkt 1 i 2 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2004r., FZ 463/04, publ. CBOiS). Zasadności powyższej oceny nie mógł zmienić fakt poniesienia w ostatnim roku obrotowym przez spółkę straty w oznaczonej kwocie, gdyż wskazana wartość została przeanalizowana w świetle osiąganych przez spółkę obrotów z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. W ocenie referendarza sądowego, uiszczanie świadczeń publicznoprawnych, w tym podatków (nawet w większej od spodziewanej wysokości) oraz kosztów sądowych to jeden z wydatków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, które – co do zasady - powinny być zaspokajane z przychodów (którymi spółka dysponuje w znacznych rozmiarach), a nie – jak sugeruje spółka – z pomocy państwa. W ocenie referendarza sądowego bez znaczenia dla oceny wniosku jest dysponowanie przez stronę wolnymi środkami na rachunku bankowym. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 243 § 1 u.p.p.s.a., art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 u.p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 u.p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło