III SA/Wa 323/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-07-05
Skład orzekający: Marcin Piłaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu, pomimo wezwania do przedstawienia szczegółowych dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową i zdrowotną?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) został odmówiony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała swojej niezdolności do poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Mimo wezwania, nie przedstawiła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową i zdrowotną, ograniczając się do ogólnikowych oświadczeń. Brak udokumentowania sytuacji życiowej i majątkowej uniemożliwił ocenę wniosku.Stan faktyczny
Strona skarżąca A. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w związku ze skargą na postanowienie Ministra Finansów. Mimo wezwania do przedstawienia szczegółowych dokumentów dotyczących dochodów, wydatków, stanu zdrowia i sytuacji rodzinnej, strona przedstawiła jedynie ogólnikowe oświadczenia i niepełne dokumenty, takie jak potwierdzenie salda rachunku bankowego z debetem. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy z powodu braku udokumentowania sytuacji finansowej i zdrowotnej.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Marcin Piłaszewicz po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. B. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] października 2011 r. Nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną p o s t a n a w i a odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
A. B. (dalej jako strona lub skarżący), pismem z 23 maja 2012 r., zwrócił się o zwolnienie z kosztów sądowych i przyznanie adwokata z urzędu.
W wykonaniu wezwania referendarza sądowego z 15 czerwca 2012 r. –o określenie wysokości dochodów strony i osób, z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, nadesłanie wyciągów z rachunków bankowych, zestawienia miesięcznych wydatków, kalkulacji kosztów życia, etc - strona oświadczyła, że "jednoosobowo zarabia na potrzeby rodziny", posiada dochody miesięczne w wysokości 1500 zł, na rachunku ma debet w wysokości 847 zł jako skutek pobierania środków dla "chorej córki [...] ". Skarżący zaznaczył, że jego trudna sytuacja życiowa utrzymuje się od trzech lat i nie mam szans na poprawę jego kondycji życiowej. Załączył potwierdzenie salda rachunku bankowego na kwotę debetu – 847 zł.
W formularzu PPF z 29 czerwca 2012 r., skarżący, zwracając się o zwolnienie od kosztów sadowych i ustanowienie adwokata z urzędu, poinformował o tym, że:
- ma dramatyczna sytuację życiową;
- jest ciężko chory, a stan jego zdrowia pogorszył się w ciągu ostatnich dwóch lat;
-brakuje mu środków finansowych na zakup lekarstw dla siebie oraz dla chorej córki ([...] );
- cierpi na choroby [...] , [...], chorobę [...] , [...] , [...] , choroby [...] i in.
- prowadzi gospodarstwo domowe z zona i córką;
- zamieszkuje w wynajmowanym lokalu o powierzchni ok. 50 m.kw.;
- żona nie pracuje zawodowo z uwagi na konieczność opieki nad chorą córką;
- skarżący jest zadłużony w bankach, ZUS, u osób fizycznych;
- skarżący utrzymuje się z "doraźnego doradztwa prawnego" i uzyskuje miesięcznie kwotę ok. 1500,- zł
W rubryce 11 PPF strona wskazała ciążące na niej zobowiązania, zobowiązania umorzone i spłacone.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej P.p.s.a), właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 § 2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika: może być przyznane, jeśli strona wykaże niezdolność do poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 §3 P.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Następuje wtedy, kiedy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania.
Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie stronie prawa do sądu
i możliwości obrony swoich racji – kiedy znajduje się ona w sytuacji finansowej uniemożliwiającej im poniesienie kosztów z tym związanych.
Skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
Postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy wszczynane jest na wniosek strony. Wnioskodawca powinien wskazać na okoliczności uzasadniające jego żądanie i uprawdopodobnić występowanie tych okoliczności., zwłaszcza jeśli zostało do niego wysłane stosowne wezwanie. W niniejszej sprawie strona skarżąca ograniczyła się do ogólnikowych uwag o niezdolności zgromadzenia środków na potrzeby postępowania sądowego i ogólnikowych uwag o stanie zdrowia, pominęła natomiast kwestie, o które była wzywana pismem z 15 czerwca 2012 r (skutecznie doręczonym 25 czerwca 2012 r., karta 24 akt sadowych).
W szczególności, skarżący nie nadesłał a/ a k t u a l n e g o wyciągu z rachunków bankowych (osób wskazanych w wezwaniu) za ostatnie trzy miesiące, ponieważ nie jest nim "potwierdzenie sala rachunku z 1 grudnia 2011 r. b/ szczegółowej kalkulacji kosztów życia; c/ kserokopii zeznań podatkowych oznaczonych osób; Niezależnie od tego skarżący nie przekazał, pomimo odrębnego wezwania w tym względzie, żadnych d/dokumentów, z których wynikałby stan zdrowia – na który skarżący powołuje się. Od wykonania wzmiankowanego obowiązku nie zwalnia strony fakt - sygnalizowanych jedynie - kłopotów zdrowotnych członków rodziny.
Zdaniem referendarza sadowego, dokumenty nadesłane przy piśmie z 15 marca 2012 r. dotyczą zaleceń przeprowadzenia [...] (bez wyników), które to badania wykonuje się – profilaktycznie - przy podejrzeniach występowania chorób [...] ([...], [...]i, [...] lub [...]) u znacznej części społeczeństwa. Dokumenty te nie dokumentują natomiast stanu zdrowia (i – tym bardziej - wydatków koniecznych na jego poratowanie), jako przesłanki do przyznania prawa pomocy.
W ocenie referendarza sądowego, nieudokumentowanie sytuacji życiowej i kondycji majątkowej strony uniemożliwia dokonanie oceny majątkowej strony w oczekiwany przez nią sposób.
Referendarz sądowy, odnosząc się do wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu, ubocznie zauważa, że pozbawienie prawa wykonywania zawodu w 2002 r. jako skutek przewinień dyscyplinarnych nie jest tożsame z utratą umiejętności i wiedzy prawniczej, jak tez zdolności formułowania argumentacji prawniczej na piśmie.
Z tych powodów referendarz sądowy, uznał, na podstawie art.243 § 1, art. 245 § 1, § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a., jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło