III SA/Wa 3232/15
WyrokWSA w Warszawie2017-01-25
Skład orzekający: Tomasz Janeczko, Katarzyna Owsiak, Piotr Przybysz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy odmawia wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, gdy wniosek dotyczy opodatkowania transakcji pomiędzy podmiotami trzecimi, które mogą mieć wpływ na prawa i obowiązki wnioskodawcy w zakresie podatku VAT?Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, jeśli wniosek, mimo że dotyczy transakcji pomiędzy podmiotami trzecimi, może mieć istotny wpływ na prawa i obowiązki wnioskodawcy w zakresie podatku VAT. Wnioskodawca jest "zainteresowanym" w rozumieniu przepisów, gdy ocena tych transakcji jest niezbędna do ustalenia prawidłowości rozliczeń podatkowych wnioskodawcy, w tym prawa do odliczenia podatku naliczonego.Stan faktyczny
Spółka O. złożyła wniosek o interpretację indywidualną dotyczącą podatku VAT w zakresie prawidłowości wystawienia faktury przez organ egzekucyjny dokumentującej nabycie przez Spółkę nieruchomości. Wniosek dotyczył również prawa do odliczenia VAT, które było uzależnione od opodatkowania wcześniejszych transakcji związanych z tą nieruchomością. Organ egzekucyjny wystąpił z własnym wnioskiem o interpretację, a Minister Finansów wydał interpretację zwalniającą dostawę nieruchomości z VAT. Spółka, po otrzymaniu faktury od organu egzekucyjnego z oznaczeniem "ZW", złożyła własny wniosek. Minister Finansów odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że wniosek dotyczy transakcji pomiędzy podmiotami trzecimi. WSA uchylił postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Finansów i zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Janeczko (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Owsiak, sędzia WSA Piotr Przybysz, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi O. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Ministra Rozwoju i Finansów na rzecz O. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
O. Sp. z o.o. z siedzibą w W., dalej jako Skarżąca, Spółka złożyła wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawidłowości wystawienia przez organ egzekucyjny faktury dokumentującej nabycie przez Skarżącą Nieruchomości w związku z nieopodatkowaniem transakcji dostawy Nieruchomości przez Firmę D. Sp. z o.o. na rzecz M. B. (Transakcja 1) oraz czynności wniesienia aportem przez M. B. Nieruchomości do [...] Sp. z o.o. (Transakcja 2).
We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:
W czerwcu 2013 r. Skarżąca dokonała zapłaty na rzecz Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w O., A. B., (dalej: "organ egzekucyjny") w kwocie [...] zł (słownie: [....] złotych) tytułem nabycia prawa wieczystego użytkowania gruntu, stanowiącego działkę nr [...] o powierzchni 2,186 m2 (dalej: "Grunt") wraz z prawem własności znajdującego się na nim budynku, położonego w obrębie [...] przy ul. S. w O. (dalej: "Budynek"), objętych księgą wieczystą [...] (dalej Grunt i Budynek są łącznie zwane: "Nieruchomością").
W dniu [...] grudnia 2013 r. uprawomocniło się postanowienie w przedmiocie przysądzenia własności z dnia 21 czerwca 2013 r. o sygn. akt 1 Co 609/09, dotyczące Nieruchomości.
Zdaniem Spółki - zgodnie z obowiązującymi przepisami - w omawianym przypadku, organ egzekucyjny zobowiązany był wystawić fakturę (VAT) dokumentującą dostawę Nieruchomości w terminie 7 dni od daty uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności Nieruchomości, która to faktura powinna uwzględniać 23% podatek od towarów i usług (zwany również "podatkiem VAT"). Dlatego też Spółka wystosowała pismo do organu egzekucyjnego wzywając do wystawienia faktury z tytułu dostawy Nieruchomości na rzecz Spółki.
W następstwie powyższego pisma organ egzekucyjny wystąpił do Ministra Finansów z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej, zadając pytanie (a) kto jest podatnikiem w transakcji dostawy Nieruchomości na rzecz Spółki, (b) czy dostawa nieruchomości znajdującej się w użytkowaniu wieczystym, w toku postępowania egzekucyjnego, podlega opodatkowaniu podatkiem VAT według stawki 23% oraz (c) czy dostawę Nieruchomości należało udokumentować fakturą.
W odpowiedzi na wniosek organu egzekucyjnego Minister Finansów wydał interpretację indywidualną w dniu 14 marca 2014 r. o sygn. IPPP1/443-32/14-6/PR (dalej: "Interpretacja"). W Interpretacji Minister Finansów stwierdził, że:
• po pierwsze, nie doszło do pierwszego zasiedlenia w rozumieniu art. 2 pkt 14 Ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; (dalej: "Ustawa VAT"), zatem przedmiotowa dostawa będzie realizowana przed pierwszym zasiedleniem, a zatem nie będzie korzystała ze zwolnienia na mocy art. 43 ust. 1 pkt 10 Ustawy VAT;
• po drugie, podmiotowi dokonującemu dostawy, tj. Development O. Sp. z o.o., w ramach postępowania egzekucyjnego nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego; tym samym, wypełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10a Ustawy VAT, w konsekwencji dostawa Nieruchomości podlegać będzie zwolnieniu z podatku od towarów i usług.
Przedstawiony we wniosku o wydanie interpretacji, stan faktyczny nie mógł prowadzić do innych wniosków niż te, które przedstawił w Interpretacji Minister Finansów. Jednak, w ocenie Spółki, w Interpretacji nie przedstawiono w sposób wyczerpujący stanu faktycznego, ponieważ nabycie Nieruchomości przez Spółkę poprzedzały następujące transakcje i czynności:
3) D. Sp. z o.o., od dnia nabycia Nieruchomości, poniósł szereg wydatków inwestycyjnych i w efekcie doprowadził do wybudowania dwóch poziomów parkingów podziemnych; wydatki inwestycyjne poniesione przez D. Sp. z o.o. były w większości udokumentowane fakturami VAT. D. Sp. z o.o., jako zarejestrowany podatnik VAT, był co do zasady uprawniony do odliczenia, na zasadach ogólnych, podatku naliczonego wykazanego na fakturach VAT dokumentujących wydatki związane z ww. budową.
4) D. Sp. z o.o., po wybudowaniu dwóch poziomów garaży podziemnych, dokonał w dniu [...] grudnia 2011 r. dostawy Nieruchomości (tj. gruntów wraz z rozpoczętą inwestycją tj. budynkiem) na rzecz Pana M. B. (osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą będącej podatnikiem podatku od towarów i usług). Przeniesienie Nieruchomości na rzecz Pana M. B. zostało dokonane jako "przeniesienie prawa użytkowania wieczystego w zamian za zwolnienie z długu". Czynność ta nie została objęta podatkiem od towarów i usług, D. Sp. z o.o. nie wystawił z tego tytułu faktury VAT ("Transakcja 1").
5) Pan M. B., w dniu [...] stycznia 2012 r. wniósł Nieruchomość jako wkład niepieniężny do Development O. Sp. z o.o. Przedmiotowa czynność dostawy towaru nie została objęta podatkiem od towarów i usług, nie wystawiono również z tego tytułu faktury VAT ("Transakcja 2").
Informacje przedstawione powyżej znalazły się w posiadaniu Spółki w trakcie zawierania transakcji nabycia Nieruchomości i wynikają z aktu notarialnego z dnia [...] grudnia 2011 r., repertorium [...] (dotyczy Transakcji 1) oraz aktu notarialnego z dnia [...] stycznia 2012 r. repertorium [...] (dotyczy Transakcji 2).
Zdaniem Spółki, zarówno Transakcja 1, jak i Transakcja 2, powinny podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT.
Dlatego też, Spółka, w ocenie której przedstawiony przez organ egzekucyjny stan taktyczny wpłynął na rozstrzygnięcie Interpretacji, wystąpiła do Ministra Finansów z pismem z kwietnia 2014 r. (data wpływu 6 maja 2014 r.) "w sprawie dostawy budynków i prawa użytkowania wieczystego a opodatkowania podatkiem od towarów i usług". W piśmie tym Spółka przedstawiła cały stan faktyczny związany z przenoszeniem prawa własności Nieruchomości oraz poinformowała o braku opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji poprzedzających nabycie przez Spółkę Nieruchomości, mimo obowiązku opodatkowania tych transakcji zgodnie z obowiązującymi przepisami Ustawy VAT.
W odpowiedzi na powyższe pismo, Spółka otrzymała od Departamentu Podatku od Towarów i Usług Ministerstwa Finansów pismo z dnia [...] maja 2014 r. o sygn. [...], w którym Minister Finansów odpowiedział Spółce, że:
1. dokona analizy Interpretacji pod kątem zasadności oraz możliwości dokonania jej zmiany w trybie art. 14e § 1 ustawy z - dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ("Ordynacja podatkowa") oraz
2. informacjom o braku opodatkowania czynności przedstawionych w piśmie nada tryb służbowy.
Ponadto w dniu [...] czerwca 2014 r. Spółka wystąpiła z pismem do Dyrektora Izby Skarbowej w W. z zapytaniem, czy Izba Skarbowa otrzymała ww. pismo Spółki z kwietnia 2014 r. skierowane do Ministerstwa Finansów oraz czy - w związku z powyższym - Dyrektor Izby Skarbowej w W. podjął kroki w celu dokonania zmiany Interpretacji w trybie art. 14e § 1 Ordynacji podatkowej.
Do dnia złożenia niniejszego wniosku o wydanie interpretacji Spółka nie otrzymała odpowiedzi od żadnego z organów podatkowych.
Spółka wystąpiła do organu egzekucyjnego z ponownym żądaniem wystawienia faktury dokumentującej nabycie przez nią Nieruchomości, skutkiem czego w lutym 2015 r. Spółka otrzymała od organu egzekucyjnego fakturę nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. dokumentującą sprzedaż dokonaną w dniu [...] grudnia 2013 r. i opiewającą na kwotę [...] zł oraz wskazującą właściwą stawkę opodatkowania podatkiem VAT jako "ZW" (zwolnienie z opodatkowania podatkiem VAT). W uwagach wskazanych na fakturze organ egzekucyjny powołał się na Interpretację.
W związku z powyższym opisem zadała następujące pytanie:
Czy otrzymana przez Spółkę faktura od organu egzekucyjnego dokumentująca nabycie Nieruchomości została wystawiona z właściwą dla tej czynności stawką podatku od towarów i usług VAT oraz czy w przypadku opodatkowania niniejszej transakcji podatkiem VAT, Spółce będzie przysługiwało prawo do odliczenia VAT wynikającego z faktury korygującej wystawionej przez organ egzekucyjny w rozliczeniu za okres, w którym Spółka otrzyma fakturę korygującą?
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. działający w imieniu Ministra Finansów odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej.
Na powyższe postanowienie Skarżąca w dniu 29 lipca 2015 r. złożyła zażalenie. Zaskarżonemu postanowienie zarzuciła jego wadliwość polegającą na naruszeniu art. 165a § 1 w zw. z art. 14h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 - dalej: O.p.) poprzez bezpodstawną odmowę wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej w sytuacji, w której zakres i treść wniosku wypełniały przesłanki wynikające z art. 14b i nast. Ordynacji podatkowej.
W związku z powyższymi zarzutami Spółka wniosła o uchylenie zaskarżanego postanowienia, oraz wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie wnioskowanym przez Spółkę. W uzasadnieniu zażalenia Spółka wskazała, że zadane we Wniosku pytanie dotyczyło prawidłowości zastosowania stawki podatku od towarów i usług (dalej: "podatek VAT") na fakturze wystawionej na rzecz Wnioskodawcy przez organ egzekucyjny z tytułu nabycia przez Wnioskodawcę Nieruchomości (zgodnie z definicją przedstawioną we Wniosku) oraz potwierdzenia, czy w przypadku opodatkowania niniejszej transakcji nabycia Nieruchomości podatkiem VAT, Wnioskodawcy będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu faktury wystawionej przez organ egzekucyjny (zgodnie z definicją przedstawioną we Wniosku). Zdaniem Skarżącej prawo do obniżenia podatku VAT należnego o podatek VAT naliczony, wynikające z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054; dalej: "ustawa o VAT "), jest niewątpliwie najważniejszym prawem przysługującym podatnikowi VAT, jakie wynika z przepisów ustawy o VAT. Jak wynika z art. 88 ust. 3a pkt ustawy o VAT nie stanowią prawa do obniżenia kwoty podatku należnego faktury w przypadku, gdy transakcja nimi udokumentowana nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT albo jest zwolniona z podatku VAT, oznacza to, że prawo Wnioskodawcy do obniżenia podatku VAT należnego o podatek VAT naliczony, wynikający z faktury dokumentującej dostawę Nieruchomości na rzecz Wnioskodawcy, jest bezpośrednio uzależnione od prawidłowości opodatkowania podatkiem VAT transakcji dostawy Nieruchomości na rzecz Wnioskodawcy. Prawidłowość opodatkowania podatkiem VAT dostawy Nieruchomości na rzecz Wnioskodawcy jest natomiast bezpośrednio związana ze sposobem rozliczenia Transakcji 1 i Transakcji 2 (zgodnie z definicją przedstawioną we Wniosku), które poprzedzały dokonanie dostawy Nieruchomości na rzecz Wnioskodawcy. Powyższe wynika z art. 43 ust. 1 pkt 10 i 10a w związku z art. 2 pkt 14 ustawy o VAT, które uzależniają sposób opodatkowania dostawy Nieruchomości m.in. od tego, czy przed dokonaniem przedmiotowej dostawy na rzecz Wnioskodawcy miało miejsce tzw. pierwsze zasiedlenie oraz kiedy ono nastąpiło, jak również od tego, czy dokonującemu dostawy Nieruchomości przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu jej nabycia. Zdaniem Skarżącej
powyższe oznacza, że w celu oceny prawidłowości opodatkowania transakcji dostawy Nieruchomości na rzecz Wnioskodawcy, a tym samym ustalenia, czy Wnioskodawcy przysługiwać będzie prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu nabycia tej Nieruchomości, należy dokonać analizy Transakcji 1 i Transakcji 2 poprzedzających nabycie Nieruchomości przez Wnioskodawcę w celu ustalenia, czy miało w stosunku do nich zastosowanie opodatkowanie podatkiem VAT, czy zwolnienie z opodatkowania podatkiem VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 lub 10a ustawy o VAT, co przekłada się bezpośrednio na ustalenie, czy dostawa Nieruchomości dokonana na rzecz Wnioskodawcy została (bądź nie) dokonana w ramach pierwszego zasiedlenia, jak długi okres upłynął od ostatniego pierwszego zasiedlenia Nieruchomości oraz czy dostawcy Nieruchomości na rzecz Wnioskodawcy przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT. W ocenie Skarżącej bez ustalenia powyższych kwestii nie jest możliwa ocena prawidłowości opodatkowania transakcji dostawy Nieruchomości na rzecz Wnioskodawcy, a tym samym nie jest możliwe ustalenie, czy Wnioskodawcy przysługiwać będzie prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego, wynikającego z faktury dokumentującej tę dostawę. Według Skarżącej fakt, iż Wnioskodawca nie był stroną Transakcji 1 ani Transakcji 2, nie zmienia tego, że w celu ustalenia prawidłowego sposobu rozliczenia transakcji przez Wnioskodawcę niezbędne jest dokonanie analizy tych transakcji z punktu widzenia ich opodatkowania podatkiem VAT. Biorąc pod uwagę przedstawione przez Wnioskodawcę okoliczności, nie ulega wątpliwości, że interpretacja przedstawionego przez Wnioskodawcę we Wniosku stanu faktycznego może mieć wpływ na prawidłowe rozliczenie przez Wnioskodawcę podatku VAT. Ponadto, jak wyjaśniła, iż sprawa, w której wystąpiono z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczy zastosowania przepisów ustawy o VAT w jej indywidualnej sprawie, tj. prawa Wnioskodawcy do obniżenia podatku VAT należnego o podatek VAT naliczony w związku z transakcją polegającą na nabyciu Nieruchomości .W związku z powyższym w ocenie Skarżącej zaskarżone postanowienie Organu jest niezasadne.
Minister Finansów postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wskazał, iż przepis art. 14b § 1 O.p. wprowadza bardzo istotne ograniczenie w zakresie możliwości wystąpienia o interpretację. Mianowicie wniosek o wydanie interpretacji może złożyć zainteresowany podmiot w swojej indywidualnej sprawie. Organ wyjaśnił, iż przepis ten wymaga zatem istnienia pomiędzy sprawą, w której wystąpiono z wnioskiem o wydanie interpretacji, a wnioskodawcą związku wyrażającego się w tym, że przedstawiony we wniosku problem musi dotyczyć sfery opodatkowania lub ewentualnego opodatkowania wnioskodawcy. Oznacza to, że wnioskodawca ma uprawnienia do uzyskania od organu podatkowego interpretacji prawa podatkowego w każdej indywidualnej sprawie, która może kształtować jego prawa i obowiązki na gruncie określonej regulacji podatkowej. Wynika z tego, że odnośnie każdego podatku zainteresowany może żądać od organu wykładni co do zakresu i sposobu zastosowania przepisów normujących ten podatek w jego indywidualnej sprawie. W szczególności zatem żądanie uzyskania interpretacji indywidualnej prawa podatkowego odnosi się do stanów faktycznych/zdarzeń przyszłych przedstawionych przez wnioskodawcę, co do których wykładnia znajdujących w nich zastosowanie przepisów podatkowych może rzutować na prawidłowe rozliczenie wnioskodawcy w ramach tego podatku.
Organ zauważył, iż w niniejszej sprawie Skarżąca zwróciła się m.in. z następującym pytaniem: "Czy otrzymana przez Spółkę faktura od organu egzekucyjnego dokumentująca nabycie Nieruchomości została wystawiona z właściwą dla tej czynności stawką podatku od towarów i usług VAT oraz czy w przypadku opodatkowania niniejszej transakcji podatkiem VAT, Spółce będzie przysługiwało prawo do odliczenia VAT wynikającego z faktury korygującej wystawionej przez organ egzekucyjny w rozliczeniu za okres, w którym Spółka otrzyma fakturą korygującą? " Organ stwierdził, iż z okoliczności sprawy wynika, że pomimo tak zadanego pytania Wnioskodawca oczekuje rozstrzygnięcia w formie interpretacji indywidualnej kwestii opodatkowania transakcji dokonywanej pomiędzy innymi niż Wnioskodawca podmiotami tj. firmą D. Sp. z o.o. oraz Panem M. B. (Transakcja 1) oraz pomiędzy Panem M.B.a firmą Development O. Sp. z o.o. (Transakcja 2). W pierwszym przypadku transakcja dotyczyła dostawy Nieruchomości, natomiast w drugim przypadku wniesienia tej Nieruchomości aportem w zamian za udziały w Spółce. Organ zwrócił uwagę, iż obie czynności, jak wynika z opisanego we wniosku zdarzenia, nie zostały objęte podatkiem VAT. Zdaniem Wnioskodawcy zarówno Transakcja 1 jak i Transakcja 2 powinny podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT. Uznanie przez tut. Organ stanowiska Spółki w tym zakresie za prawidłowe, mogłoby mieć wpływ na opodatkowanie transakcji dostawy przedmiotowej Nieruchomości na rzecz Wnioskodawcy jako nabywcy Nieruchomości w drodze licytacji komorniczej. Organ zgodził się z Wnioskodawcą, że opodatkowanie dostawy nieruchomości zależy od czynności wykonywanych w stosunku do tej nieruchomości także przez podmiot rozporządzający tą nieruchomością na wcześniejszym etapie obrotu. Za prawidłowe uznał także stwierdzenie, że opodatkowanie transakcji sprzedaży nieruchomości wpływa na prawo nabywcy tej nieruchomości do odliczenia podatku VAT. A zatem zarówno dostawca jak i nabywca nieruchomości są osobami "zainteresowanymi", w rozumieniu art. 14b ustawy Ordynacja podatkowa i jako takie osoby mają prawo wystąpić z wnioskiem o interpretację. Organ zauważył, iż dostawca nieruchomości opisanej we wniosku (Komornik Sądowy dokonujący sprzedaży na rzecz Wnioskodawcy) wystąpił z wnioskiem o interpretację indywidualną w zakresie opodatkowania transakcji dostawy na rzecz Strony. Organ w dniu 14 marca 2014 r. wydał interpretację Nr IPPP1/443-32/14-6/PR, w której uznał, że dostawa nieruchomości na rzecz Strony może korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy o VAT. Interpretacja ta została wydana po analizie stanu faktycznego opisanego we wniosku. Minister Finansów uznał ,iż Skarżąca jako nabywca Nieruchomości występując z wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2015 r. o interpretację indywidualną, pomimo sformułowania swoich wątpliwości w sposób przedstawiony w powyżej cyt. pytaniu, faktycznie oczekiwała od Organu ustalenia czy transakcje wykonywane przed dostawą Nieruchomości na rzecz Wnioskodawcy były prawidłowo opodatkowane. Organ wskazał, że zgodnie z art. 14b § 2 i § 3 O.p., wniosek o interpretację indywidualną może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych. Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Z powyższego przepisu wynika, że jedynie stan faktyczny czy też zdarzenie przyszłe przedstawione przez wnioskodawcę może być źródłem informacji, na podstawie których zostaje wydana interpretacja przepisów prawa podatkowego. Interpretacja indywidualna wskazuje podatnikowi czy postępuje on prawidłowo stosując dany przepis prawa podatkowego w okolicznościach opisanych we wniosku. Zdaniem Organu w przedmiotowej sprawie aby wydać interpretację, w żądanym we wniosku zakresie, musiałby odnieść się do kwestii czy podmioty trzecie prawidłowo dokonały kwalifikacji podejmowanych na rzecz innych podmiotów (nie Wnioskodawcy) czynności a co za tym idzie czy prawidłowo postąpiły nie opodatkowując transakcji podatkiem od towarów i usług, a zatem Organ musiałby sam wykreować stan faktyczny w zakresie opodatkowania Nieruchomości na wcześniejszym etapie obrotu.
W takiej sytuacji Organ stwierdził, iż wydanie interpretacji indywidualnej dla Wnioskodawcy w tym zakresie nie było możliwe. Z powyższych względów nie zgodził się z Wnioskodawcą, że Organ wydając postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej w zakresie wnioskowanym przez Skarżącą naruszył art. 165a § 1 O.p.
W skardze na powyższe postanowienie Skarżąca wniosła o jego uchylenie
oraz poprzedzającego je postanowienia I instancji w całości, a także o zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła :
1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 165a § 1 w zw. z art. 14h O.p.) poprzez bezpodstawną odmowę wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej w sytuacji, w której zakres i treść Wniosku wypełniały przesłanki wynikające z art. 14b i nast. Ordynacji podatkowej;
2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 121 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej poprzez uzasadnienie Postanowienia w sposób, który nie pozwala na ocenę przesłanek, którymi organ kierował się przy rozstrzyganiu sprawy oraz nie odniesienie się w żadnym zakresie do argumentacji prezentowanej przez Skarżącą w zażaleniu, a przez to naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych, a także brak dwukrotnego rozpatrzenia sprawy.
W ocenie Skarżącej fakt, iż Skarżąca nie była stroną Transakcji 1 ani Transakcji 2, nie zmienia tego, że w celu ustalenia prawidłowego sposobu rozliczenia transakcji nabycia przez Skarżącą Nieruchomości niezbędne jest dokonanie analizy tych wcześniejszych transakcji z punktu widzenia ich opodatkowania VAT. Podniosła, iż interpretacja przedstawionego przez Skarżącą we Wniosku stanu faktycznego może mieć wpływ na prawidłowe rozliczenie VAT przez Skarżącą. Ponadto, sprawa, w której wystąpiono z Wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczy zastosowania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług w indywidualnej sprawie Skarżącej, tj. prawa Skarżącej do obniżenia VAT należnego o VAT naliczony w związku z transakcją polegającą na nabyciu Nieruchomości.
W ocenie Skarżącej stanowisko organu, stanowiące podstawę zastosowania art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej i odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej jest błędne co przesądza o wadliwości zaskarżonego Postanowienia jak i poprzedzającego je postanowienia z dnia [...] lipca 2015 roku w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
Minister Finansów w odpowiedzi na skargę, podtrzymując swoje stanowisko, wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje.
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także rozstrzygające sprawę co do istoty.
W myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla decyzję lub postanowienie w całości, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ramach tak wyznaczonych kompetencji i kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżone postanowienie, narusza prawo.
Spór w niniejszej sprawie, sprowadza się do tego, czy pomiędzy sprawą, w której wystąpiono z wnioskiem o wydanie interpretacji, a Skarżącą istnieje związek, polegający na tym, że problem przedstawiony we wniosku, dotyczy sfery opodatkowania lub ewentualnego opodatkowania wnioskodawcy.
Zdaniem organu interpretacyjnego, związek taki nie występuje, zaś Skarżąca oczekuje wydania interpretacji indywidualnej dotyczącej opodatkowania transakcji dokonywanej pomiędzy innymi podmiotami, a mianowicie firmą D. Sp. z o.o. oraz M.B. (opisana we wniosku jako transakcja nr 1) oraz pomiędzy M.B. a firmą Development O. Sp. z o.o. ( opisana we wniosku jako transakcja nr 2).
Skarżąca zajęła w sprawie odmienne stanowisko, oczekując odpowiedzi na zadane pytanie.
W tym sporze, należy w ocenie Sądu, przyznać rację Skarżącej. Wydanie przez organ w oparciu o art. 165 a § 1 O.p. w zw. z art. 14 h § 1 O.p. postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie o wydanie indywidualnej interpretacji, było w ocenie Sądu niezasadne, bowiem Skarżąca spełnia kryteria "zainteresowanego" w rozumieniu art. 14 b § 1 O.p. Stosownie do treści tego przepisu, wniosek o wydanie interpretacji, złożyć może osoba, u której wystąpiło lub może wystąpić zdarzenie, pociągające za sobą określone konsekwencje w sferze prawa podatkowego.
Wbrew stanowisku organu interpretacyjnego, wszystkie wyżej wspomniane kryteria, zostały spełnione. Podkreślić należy, że zadane przez Skarżącą pytanie, niewątpliwie dotyczyło czynności związanych ze Skarżącą i wywołujących wobec Skarżącej skutki w sferze podatkowej. Nie zmienia tego stanu rzeczy okoliczność, że Skarżąca, nie była stroną zarówno transakcji nr 1, jak też transakcji nr 2.
Pytanie Skarżącej, dotyczyło prawidłowości zastosowania stawki podatku od towarów i usług na fakturze wystawionej na rzecz Skarżącej przez organ egzekucyjny z tytułu nabycia przez Skarżącą Nieruchomości oraz potwierdzenia, czy w przypadku opodatkowania tej transakcji nabycia Nieruchomości podatkiem VAT, Skarżącej będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT, naliczonego z tytułu faktury wystawionej przez organ egzekucyjny (zgodnie z definicją przedstawioną we Wniosku). Trudno w ocenie Sądu przy tak sformułowanym pytaniu, zaakceptować stwierdzenie organu, że pytanie pozostaje bez związku ze sferą opodatkowania Skarżącej.
Stwierdzenie powyższe, pozostaje jednocześnie w sprzeczności ze słusznym w ocenie Sądu poglądem wyrażonym przez organ interpretacyjny, zgodnie z którym wnioskodawca ma uprawnienia do uzyskania od organu podatkowego, interpretacji prawa podatkowego w każdej indywidualnej sprawie, która może kształtować jego prawa i obowiązki na gruncie określonej regulacji podatkowej.
Należy zdaniem Sądu w pełni zgodzić się ze Skarżącą, że kwestia prawidłowości zastosowania stawki VAT na otrzymanej przez Skarżącą fakturze, ma bezpośredni wpływ na sposób rozliczenia Skarżącej w ramach zobowiązań VAT i mieści się w pojęciu "indywidualnej sprawy", o której mowa w art. 14b Ordynacji podatkowej. Prawo Skarżącej do obniżenia VAT należnego o VAT naliczony, wynikający z faktury dokumentującej dostawę Nieruchomości na rzecz Skarżącej, jest bowiem bezpośrednio uzależnione od prawidłowości opodatkowania VAT transakcji dostawy Nieruchomości na rzecz Skarżącej.
Sąd zauważa, że prawidłowość opodatkowania podatkiem VAT, dostawy Nieruchomości na rzecz Skarżącej, jest bezpośrednio związana ze sposobem rozliczenia Transakcji 1 i Transakcji 2, które poprzedzały dokonanie dostawy Nieruchomości na rzecz Skarżącej. Wynika to z treści art. 43 ust. 1 pkt 10 i 10a w zw. z art. 2 pkt 14 ustawy o podatku od towarów i usług, które uzależniają sposób opodatkowania dostawy Nieruchomości m.in. od tego, czy przed dokonaniem przedmiotowej dostawy na rzecz Skarżącej miało miejsce tzw. pierwsze zasiedlenie oraz kiedy ono nastąpiło, jak również od tego, czy dokonującemu dostawy Nieruchomości przysługiwało prawo do odliczenia VAT należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu jej nabycia.
To oczywiście powoduje, że w celu oceny prawidłowości opodatkowania transakcji dostawy Nieruchomości na rzecz Skarżącej (w tym prawidłowości wystawionej z tego tytułu faktury), a tym samym ustalenia, czy Skarżącej przysługiwać będzie prawo do odliczenia VAT naliczonego z tytułu nabycia tej Nieruchomości, należy dokonać analizy Transakcji 1 i Transakcji 2 poprzedzających nabycie Nieruchomości przez Skarżącą w celu ustalenia, czy miało w stosunku do nich zastosowanie opodatkowanie VAT, czy zwolnienie z opodatkowania VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 lub 10a ustawy o podatku od towarów i usług. Nie zmienia to jednak zasadniczej kwestii, a mianowicie, że ocena tych transakcji, nadal pozostaje w bezpośrednim związku ze zobowiązaniami podatkowymi Skarżącej. Od oceny tej, zależy bowiem ustalenie, czy dostawa Nieruchomości dokonana na rzecz Skarżącej została (bądź nie) dokonana w ramach pierwszego zasiedlenia, jak długi okres upłynął od ostatniego pierwszego zasiedlenia Nieruchomości oraz czy dostawcy Nieruchomości na rzecz Skarżącej przysługiwało prawo do odliczenia VAT. Należy zdaniem Sądu zgodzić się ze Skarżącą, że bez ustalenia powyższych kwestii nie jest także możliwa ocena, czy Skarżącej przysługiwać będzie prawo do odliczenia VAT naliczonego, wynikającego z faktury dokumentującej tę dostawę.
Skarżąca trafnie wskazała, że dokonanie takiej oceny również w odniesieniu do transakcji, których stronami były inne niż Skarżąca podmioty, jest uzasadnione specyfiką podatku od towarów i usług oraz wielofazowością jego poboru, która powoduje, że wcześniejsze fazy opodatkowania, mają następnie wpływ na opodatkowanie faz późniejszych oraz zakres prawa do odliczenia podatku naliczonego, co w niniejszej sprawie pozostaje już w ścisłym związku ze sferą opodatkowania Skarżącej. Ocena tych transakcji, będzie kształtować prawa i obowiązki Skarżącej na gruncie prawa podatkowego. Pytanie Skarżącej, choć wymaga też oceny wcześniejszych transakcji, odnosi się do zdarzenia przyszłego – prawa do odliczenia w przyszłości podatku naliczonego, wynikającego z faktury korygującej wystawionej przez organ egzekucyjny. W związku z tym interpretacja przedstawionego przez nią we Wniosku stanu faktycznego może mieć wpływ na prawidłowe rozliczenie VAT.
Zasadny zatem jest postawiony w skardze zarzut naruszenia art. 121 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej dotyczący nie rozpoznania stanowiska Skarżącej zaprezentowanego w zażaleniu, gdzie wskazano dlaczego ocena opodatkowania Transakcji 1 i Transakcji 2, ma znaczenie dla udzielenia odpowiedzi na pytania zawarte we Wniosku, a sam fakt, iż Skarżąca nie była stroną tych transakcji nie przesądza o braku legitymacji do wystąpienia z wnioskiem o udzielenie interpretacji. Należy więc zgodzić się ze Skarżącą, że sposób działania organu interpretacyjnego, nie może zostać uznany za budzący zaufanie do organów podatkowych, co uzasadnia trafność omawianego zarzutu skargi.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 146 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. i c) P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Organ przy ponownym rozpoznawaniu sprawy, uwzględni stanowisko Sądu i udzieli Skarżącej odpowiedzi na wskazane we wniosku pytanie dokonując jednocześnie oceny wskazanych w stanie faktycznym transakcji.
-----------------------
1
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło