III SA/Wa 3252/08

WyrokWSA w Warszawie2009-04-09

Skład orzekający: Sylwester Golec, Anna Wesołowska, Maciej Kurasz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo orzekł o odpowiedzialności członka zarządu spółki za zaległości podatkowe spółki, mimo istnienia majątku spółki, z którego można było prowadzić skuteczną egzekucję?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że organy podatkowe bezzasadnie i przedwcześnie uznały egzekucję wobec spółki za bezskuteczną. Istnienie majątku ruchomego spółki o znacznej wartości, mimo jego zajęcia i przechowywania w zamkniętym lokalu, nie wyłączało możliwości prowadzenia egzekucji, zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organy naruszyły przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące ustalenia stanu faktycznego i oceny przesłanek odpowiedzialności podatkowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego orzekającą o odpowiedzialności skarżącego jako członka zarządu spółki C. sp. z o.o. za zaległości podatkowe spółki z tytułu pobranych, a nie wpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Skarżący kwestionował bezskuteczność egzekucji prowadzonej wobec spółki, wskazując na istnienie zajętego majątku ruchomego o znacznej wartości. Organy podatkowe uznały egzekucję za bezskuteczną, powołując się na niemożność jej przeprowadzenia z zajętego majątku znajdującego się w zamkniętym lokalu.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W., stwierdził, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane w całości, oraz zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz W. M. kwotę 2.900 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Golec (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Anna Wesołowska, Asesor WSA Maciej Kurasz, Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2008 r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu spółki za pobrane a nie wpłacone podatki od wynagrodzeń za okres od stycznia do kwietnia 2002 r. oraz od lutego do czerwca 2003 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] grudnia 2007 r., nr [...], 2) stwierdza, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz W. M. kwotę 2.900 zł (dwa tysiące dziewięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. III SA/Wa 3252/08 Uzasadnienie Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia [...] września 2008 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [..] grudnia 2007 r. którą orzeczono odpowiedzialności podatkowej skarżącego W. M. członka zarządu C. sp. z o.o. za pobrane i niewpłacone zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych należny od wynagrodzeń w kwocie 8 368,59 zł. odsetki w kwocie 6 412,00 zł i koszty egzekucyjne w kwocie 117,30 zł. Z akt sprawy wynika, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. dwiema decyzjami z dnia [...] grudnia 2003 r. orzekł na podstawie art. 30 § 1,2, 3,4 i 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.), powoływanej w dalszej części jako "O.p." o odpowiedzialności podatkowej C. sp. z o.o. jako płatnika za zaległości z tytułu pobranych a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych należnych od wypłacanych przez spółkę wynagrodzeń za poszczególne miesiące 2002 i 2003 r. Organ prowadził w stosunku do C. sp. z o.o. egzekucję tych należności w wyniku, której nie uzyskano zaspokojenia w pełnej wysokości. Następnie Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. postanowieniem z dnia [...] września 2007 r. wszczął w stosunku do W. M. członka zarządu w/w spółki postępowanie w celu przeniesienia na niego odpowiedzialności za zaległości wynikające z powołanych decyzji. Decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] organ na podstawie art. 108 § 1 pkt 1 i art. 116 § 1 O.p. orzekł o odpowiedzialności W. M. za zaległości C. sp. z o.o. z tytułu zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za miesiące I-IV 2002 r. i II-VI 2003 r. w łącznej kwocie 8 368,50 zł i odsetki od zaległości w kwocie 6 312,00 zł. oraz koszty egzekucyjne w kwocie 117,30 zł. Od decyzji organu pierwszej instancji skarżący wniósł odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej w W. Organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. nr nr [...] na podstawie art. 226, art. 207, art. 108 § 1 pkt 1 i art. 116 § 1 O.p. postanowił uwzględnić w całości zarzuty zawarte w odwołaniu i uchylić w całości decyzję dnia [...] listopada 2007 r. Ponadto organ orzekł o odpowiedzialności skarżącego za zaległości C. sp. z o.o. w takim samym zakresie jak to uczynił w decyzji z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że na spółce ciążą w/w zaległości wynikające z decyzji o odpowiedzialności podatkowej płatnika, które nie zostały pokryte w toku prowadzonej przeciwko spółce egzekucji administracyjnej i z tego względu organ uznał, że egzekucja prowadzona przeciwko spółce okazała się bezskuteczna. Ponadto organ wskazał, że w dniu [...] sierpnia 2003 r. dokonał zajęcia majątku ruchomego spółki C. sp. z o.o., jednakże w toku egzekucji brak było możliwości odebrania tego majątku, gdyż ruchomości te znajdują się w lokalu który nie stanowi własności spółki. Organ wyjaśnił, że powodem uchylenia decyzji z dnia [...] listopada 2007 r. było pominięcie przy wydawania tej decyzji wyjaśnień złożonych przez skarżącego oraz, że decyzję doręczono skarżącemu z pominięciem jego pełnomocnika czym naruszono art. 145 i art. 188 O.p. Od decyzji organu pierwszej instancji skarżący wniósł odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej w W., w którym zaskarżonej decyzji zarzucił: - naruszenie art. 116 § 1 pkt 2 O.p. przez bezzasadne uznanie że egzekucja prowadzona przeciwko C. sp. z o.o. była bezskuteczna, - art. 121, 122, 180, 187 i 191 O.p. przez błędne ustalenie, że w sprawie wystąpiły przesłanki do orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego za zaległości w/w spółki. W uzasadnieniu odwołania podnoszono, że w lokalu spółki w dniu 19 sierpnia 2003 r. zajęto rzeczy ruchome o wartości 28 620,00 zł jednakże organ nie prowadził egzekucji z tego majątku. Zdaniem skarżącego majątek ten pozwoliłby na pokrycie należności wskazanych w decyzji organu pierwszej instancji. Skarżący wskazywał, że egzekucja z tego majątku była możliwa o czym świadczą znajdujące się w aktach sprawy rozliczenia kwot uzyskanych w toku egzekucji, z których wynika, że w okresie październik-grudzień 2003 r. czynności egzekucyjnych dokonywano w spółce C. Z tego względu zdaniem skarżącego organ bezzasadnie i przedwcześnie uznał, że egzekucja prowadzona w stosunku do spółki okazała się bezskuteczną. Ponadto skarżący podnosił, że w toku postępowania w sprawie jego odpowiedzialności za zaległości w/w spółki wskazał ruchomości zajęte w dniu 19 sierpnia 2003 r. Zatem w sprawie wystąpiła przesłanka egzoneracyjna określona w art. 116 § 1 O.p. Organ drugiej instancji decyzją z dnia [...] września 2008 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W decyzji organu pierwszej instancji powtórzono argumentację zawartą w decyzji organu pierwszej instancji. Ponadto wskazano, że egzekucja z rzeczy ruchomych zajętych w lokalu spółki C. w dniu [...] sierpnia 2003 r. nie była możliwa ponieważ lokal ten był zamknięty i spółka nie prowadziła w nim działalności od 3 miesięcy. Na decyzję organu drugiej instancji skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze podniesiono takie same zarzuty jak w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] grudnia 2007 r. Organ w odpowiedzi na skargę zarzuty w niej podniesione uznał za bezzasadne i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie wyjaśniono w stopniu dostatecznym możliwości prowadzenia egzekucji z rzeczy ruchomych zajętych w lokalu spółki C. w dniu [...] sierpnia 2003 r. Zdaniem Sądu bez wyjaśnienia tej kwestii nie można było twierdzić, że egzekucja prowadzona w stosunku do spółki była bezskuteczna. Przedmiotowe rzeczy ruchome według treści protokołu zajęcia przedstawiały wartość 28 620 zł a zatem zasadne jest przypuszczenie, że wystarczyłyby na pokrycie należności których dotyczy niniejsza sprawa. Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie organy bezzasadnie uznały, że fakt, iż rzeczy te znajdują się w zamkniętym lokalu w którym spółka nie prowadzi działalności wyłącza możliwość prowadzenia egzekucji z tych rzeczy. Zgodnie z treścią art. 47 § 1 ustawy z dnia 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz.1954 ze zm.) jeżeli cel egzekucji prowadzonej w sprawie należności pieniężnej lub wydania rzeczy tego wymaga, organ egzekucyjny zarządzi otwarcie środków transportu zobowiązanego, lokali i innych pomieszczeń zajmowanych przez zobowiązanego oraz schowków w tych środkach, lokalach i pomieszczeniach. Na podstawie art. 46 § 1 powołanej ustawy w uzasadnionych wypadkach organ egzekucyjny może wezwać pomocy Policji i innych organów wskazanych w tym przepisie. Zatem obowiązujące przepisy umożliwiają prowadzenie egzekucji także w okolicznościach jakie wystąpiły w niniejszej sprawie w zakresie omawianych rzeczy ruchomych. Z tego względu należało stwierdzić, że organ bezzasadnie i przedwcześnie uznał, że w niniejszej sprawie wystąpiła bezskuteczność egzekucji prowadzonej w stosunku do C. sp. z o.o., czym naruszył art. 116 § 1 O.p. Przy ocenie wystąpienia w niniejszej sprawie przesłanki przeniesienia na skarżącego odpowiedzialności za zaległości skarżącej spółki tj. bezskuteczności egzekucji prowadzonej przeciwko spółce organ dokonał dowolnej oceny okoliczności faktycznych występujących w sprawie związanych z możliwością dochodzenia od spółki ciążących na niej należności czym naruszył art. 187 § 1 i 191 O.p. Mając na uwadze powyższą konstatację należało stwierdzić, że zebrany w sprawie materiał dowodowy z całą pewnością pozwalał na stwierdzenie, że przedwczesnym jest twierdzenie iż egzekucja prowadzona w stosunku do spółki jest bezskuteczna ponieważ jak wynika z dokumentów sporządzonych przez poborcę skarbowego, w toku postępowania egzekucyjnego istniał majątek spółki, który nie został sprzedany w tym postępowaniu i w dacie w dacie wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej skarżącego nie wyjaśniono co się z tym majątkiem stało. W tym stanie rzeczy nie można wykluczyć, że majątek ten na obecnym etapie postępowania może być spieniężony. Zatem stan faktyczny sprawy, w ocenie Sądu, nie został wyjaśniony w stopniu pozwalającym na jednoznaczne rozstrzygnięcie, że wystąpiły przesłanki pozwalające na orzeczenie o odpowiedzialności skarżącego za zobowiązania podatkowe C. sp. z o.o. w tym bezskuteczność egzekucji prowadzonej przeciwko tej spółce. Z tego względu należało uznać, że w skardze zasadnie podnoszono, że organy nie zbadały stanu faktycznego sprawy w stopniu pozwalającym na jej prawidłowe rozstrzygnięcie czym naruszyły art. 121, 122, 180 O.p. W niniejszej sprawie organ po rozpatrzeniu odwołania od decyzji z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...], wydał decyzję z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...], w której stwierdził, że na podstawie art. 226 uznaje odwołanie w całości a następnie rozstrzygnął w sprawie w sposób identyczny jak w decyzji, od której wniesiono odwołanie. Takie działanie stanowiło naruszenie art. 226 § 1 O.p. który pozwala na uwzględnienie przez organ odwołania w całości. Uwzględnienie odwołania w całości oznacza uwzględnienie w nowej decyzji wszystkich zarzutów podnoszonych w dowołaniu. W niniejszej sprawie skarżący w odwołaniu twierdził, że w jego sprawie w ogóle nie wystąpiły przesłanki do orzeczenia o jego odpowiedzialności za zobowiązania spółki, zatem uznanie tego odwołania w całości wymagało uchylenia decyzji i umorzenia postępowania, a nie orzekania o odpowiedzialności podatkowej skarżącego w takim samym zakresie, jak w decyzji, od której wniesiono odwołanie. Wydanie decyzji na podstawie art. 226 § 1 O.p. nie może służyć naprawie tylko niektórych wad decyzji, wskazywanych w odwołaniu. Po uprawomocnieniu się tego wyroku organ drugiej instancji obowiązany będzie rozpatrzyć odwołanie skarżącego wniesione od decyzji z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] z uwzględnieniem ustaleń zawartych w niniejszym wyroku. Dodatkowo należy wskazać, że zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 2009 r. sygn. akt FPS 4/08 postępowanie w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności członków zarządu wspólników spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na podstawie art. 116 § 1 O.p. powinno być prowadzone w stosunku do wszystkich osób mogących ponosić taką odpowiedzialność. W tym stanie rzeczy należało stwierdzić, że zaskarżoną decyzją oraz decyzją ją poprzedzającej organy naruszyły art. 121,122, 180, 187 § 1, 191 i art. 226 § 1 O.p. w stopniu mogącym mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło