III SA/Wa 3254/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-04-20
Skład orzekający: Jarosław Trelka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd, oceniając sytuację materialną strony, bierze pod uwagę jej dochody, obciążenia finansowe oraz posiadany majątek, a także inne okoliczności, w tym liczbę prowadzonych spraw sądowych.Stan faktyczny
Skarżący J.W. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na niskie dochody (1243 zł netto miesięcznie) i wysokie zobowiązania (alimenty 600 zł, wynajem pokoju 300 zł). Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy w całości, zwalniając jedynie od części wpisu. Skarżący złożył sprzeciw, podkreślając trudną sytuację finansową. Sąd, biorąc pod uwagę sytuację materialną skarżącego oraz fakt, że toczy się sześć innych spraw z jego udziałem, postanowił zmienić postanowienie referendarza i zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Postanowieniem zmieniono postanowienie Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 stycznia 2016 r. sygn. akt III SA/Wa 3254/15 i zwolniono J.W. od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Trelka, po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu J. W. od postanowienia Referendarza sądowego z 18 stycznia 2016 r. sygn. akt III SA/Wa 3254/15 w sprawie ze skargi J.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2015 r. nr [...] , [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności osoby trzeciej wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od września do listopada 2011 r. postanawia zmienić postanowienie Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 stycznia 2016 r. sygn. akt III SA/Wa 3254/15 i zwolnić J.W. od kosztów sądowych.
Skarżący – J.W. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że nie posiada środków na poniesienie kosztów sądowych. Z oświadczeń Skarżącego wynika, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Nie posiada majątku ani oszczędności. Ma dwójkę dzieci. Jest po rozwodzie. Dzieci mieszkają z matką. Skarżący osiąga dochód ze stosunku pracy w wysokości 1750 zł netto miesięcznie. Jego miesięczne zobowiązania to alimenty na rzecz dzieci w wysokości 600 zł oraz koszt wynajmu pokoju – 300 zł.
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego skarżący nadesłał wyciągi
z rachunku bankowego, zeznanie PIT-37 za 2014 r., zestawienie zaległości podatkowych na dzień 8 grudnia 2015 r.
Referendarz Sądowy postanowieniem z dnia 18 stycznia 2016 r. zwolnił Skarżącego od wpisu od skargi ponad kwotę 100 zł i odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Skarżący złożył sprzeciw od ww. postanowienia referendarza sądowego. Zarzucił mu naruszenie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012, poz. 270, powoływanej dalej jako "P.p.s.a.").
W uzasadnieniu sprzeciwu sprecyzował, że miesięcznie uzyskuje z wynagrodzenia za pracę 1750 zł brutto, co netto daje 1243 zł. Podkreślił, że z wymienionej kwoty dochodu pokrywa koszty wynajmu pokoju i alimenty na dzieci. Z kwoty, która mu pozostaje, nie ma możliwości uiszczenia jakichkolwiek kosztów sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Skarżący wnioskował w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje w myśl art. 245 § 3 P.p.s.a zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Sąd zauważa, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. osoba fizyczna może domagać się przyznania pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Okoliczności przedstawione przez Skarżącego we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak również wynikające z akt, pozwalają uznać, że sytuacja Skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych, mimo że na obecnym etapie postępowania jedyny koszt to wpis od skargi w kwocie 500 zł. Jednakże zważyć należało okoliczność, która Sądowi znana jest z urzędu, że przed Sądem toczy się sześć spraw Skarżącego i łączna kwota wpisów w tych sprawach to 3000 zł.
Na podstawie danych zawartych w oświadczeniu Skarżącego o jego stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dokumentach przedłożonych na zarządzenie referendarza sądowego oraz informacji wynikających ze sprzeciwu ustalono, że Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie, Skarżący ma stałe zatrudnienie i z tego tytułu uzyskuje dochód w wysokości 1243 zł miesięcznie. Stałe obciążenia finansowe Skarżącego wynoszą 900 zł.
W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd stwierdził, iż Skarżący wykazał, że obecnie nie ma realnych możliwości poniesienia kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Jedynym stałym źródłem jest wynagrodzenie w wysokości 1243 zł, Skarżący nie posiada oszczędności.
Mając na względzie okoliczności sprawy oraz doświadczenie życiowe stwierdzić należało, iż Skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, wykazał zatem, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło