III SA/Wa 3255/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Zaorska po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2015 r. nr [...] , [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności osoby trzeciej wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od marca do maja 2012 r. postanawia 1) zwolnić skarżącego od wpisu od skargi ponad kwotę 100 zł (sto złotych), 2) odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący – J. W. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że nie posiada środków na poniesienie kosztów sądowych. Z oświadczeń skarżącego wynika, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Nie posiada majątku ani oszczędności. Ma [...] dzieci. Jest po rozwodzie. Dzieci mieszkają z matką. Skarżący osiąga dochód ze stosunku pracy w wysokości 1.750 zł netto miesięcznie. Jego miesięczne zobowiązania to alimenty na rzecz dzieci w wysokości 600 zł oraz koszt wynajmu pokoju – 300 zł. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego skarżący nadesłał wyciągi z rachunku bankowego, zeznanie PIT-37 za 2014 r., zestawienie zaległości podatkowych na dzień 8 grudnia 2015 r. Uwzględniając powyższe zważono, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji osobom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej im poniesienie kosztów z tym związanych. Instytucja ta stanowi wyjątek od generalnej zasady, zgodnie z którą strona ponosi koszty sądowe, czy też koszt wynagrodzenia jej pełnomocnika. Wskazać przy tym należy, że przyznanie prawa pomocy powoduje, że koszty związane z postępowaniem ponosi za skarżącego Skarb Państwa. W tej sytuacji, możliwość przyznania prawa pomocy uzależniona jest od szczególnie rozważnej oceny, wykazanej w treści wniosku sytuacji materialnej wnioskodawcy, tak aby jednoznacznie wynikał z niej brak środków na poniesienie kosztów postępowania. W rozpoznawanej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych tj. w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm. - dalej P.p.s.a), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych (podkreślenie własne) kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Rozpoznając sprawę należało zatem w pierwszej kolejności odnieść się do argumentacji przedstawionej we wniosku i dokonać analizy sytuacji majątkowej skarżącego oraz jego zdolności płatniczych w zestawieniu z wysokością należnych kosztów sądowych. Zauważyć należy, że na dzień rozpoznania wniosku do kosztów sądowych w niniejszej sprawie zaliczyć należy wpis od skargi w wysokości 500 zł. Z oświadczeń złożonych przez skarżącego wynika, że jego jedynym dochodem jest wynagrodzenie za pracę w wysokości 1.750 zł netto miesięcznie. Skarżący wynajmuje pokój za 300 zł oraz płaci alimenty na rzecz dzieci w wysokości 600 zł miesięcznie. Jak wynika z zeznania podatkowego PIT-37, w 2014 r. skarżący uzyskał przechód ze stosunku pracy w łącznej wysokości 20.160 zł. Skarżący posiada zaległości w urzędzie skarbowym na kwotę ponad 670 tyś zł. Skarżący nie posiada oszczędności, ani majątku, który mógłby spieniężyć. W związku z powyższym, zdaniem referendarza sądowego, sytuacja finansowa skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu od skargi – ponad kwotę 100 zł. Skarżący wykazał bowiem, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Dokonując natomiast oceny danych zawartych we wniosku oraz na podstawie akt sprawy uznać należy, że skarżący nie wykazał, aby jego sytuacja finansowa dawała podstawy do zwolnienia go z ponoszenia kosztów sądowych w większym zakresie. Zauważyć bowiem trzeba, że prawo pomocy przyznawane jest osobom, które pomimo starań i przy największym możliwym wysiłku nie mogą ponieść kosztów postępowania, ponieważ ich dochód jest wybitnie niski lub też nie osiągają żadnego dochodu. Skarżący natomiast, mimo skomplikowanej sytuacji finansowej związanej ze znacznymi zaległościami podatkowymi, uzyskuje stałe dochody ze stosunku pracy oraz jest w stanie wygospodarować środki na wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika. W konsekwencji, w ocenie referendarza sądowego, ma on również możliwość chociażby częściowego (symbolicznego) partycypowania w kosztach wszczętego postępowania. Mając na względzie całość powyższej argumentacji, na podstawie przepisów art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.