III SA/Wa 3277/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-12-30
Skład orzekający: Marcin Piłaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, gdy strona dysponuje znacznymi oszczędnościami i stałym dochodem w gospodarstwie domowym?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. W przypadku, gdy strona dysponuje znacznymi oszczędnościami oraz stałym dochodem w gospodarstwie domowym, nie można przyznać prawa pomocy, gdyż zdolność do poniesienia kosztów postępowania jest wykazana.Stan faktyczny
Skarżąca A.K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym za 2014 rok. W oświadczeniu wskazała, że nie pracuje, żyje z oszczędności, posiada spółdzielczy lokal mieszkalny, działkę rekreacyjną oraz oszczędności w wysokości około 250 tys. zł. Jej żona osiąga miesięczny dochód netto około 5 tys. zł, a miesięczne wydatki gospodarstwa domowego wynoszą około 3500 zł.Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania stronie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 30/12/2015 r. po rozpoznaniu wniosku A.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.K., A.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...]/9/2015 r Nr [...] , [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 r p o s t a n a w i a odmówić przyznania stronie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym albo zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, o który wnioskuje strona – tj. zwolnienia od kosztów sądowych - następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje natomiast zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne.
Skarżąca, tj. A. K. , zwrócił się na formularzu PPF z 3/11/2015 r, z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu PPF poinformował o tym, że: - nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych; - żyje z oszczędności, bo nie pracuje i nie osiąga dochodów z pracy; - posiada prawo do spółdzielczego lokalu mieszkalnego (63 m kw.) o wartości 440 tys. zł; - posiada działkę rekreacyjną o wartości 30 tys. z (8300 m kw.); - dysponuje oszczędnościami o wartości ok 250 tys. zł; - łączy go z żoną stan wspólności majątkowej małżeńskiej; żona uzyskuje co miesiąc ok 5 tys. zł netto dochodu; - miesięczne wydatki wynoszą ok 3500,- zł.
Wykonując obowiązek informacyjny wobec skarżącego, do czego referendarz sądowy jest zobowiązany z mocy prawa, należy wskazać, ze jedynym wymagalnym obecnie kosztem sądowym jest obowiązek uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 2000,- zł: do tej kwoty należy odnosić zdolność skarżącego do ponoszenia wydatków.
Pełen współczucia dla męża skarżącej, tj. dla Pana M. K. z uwagi na utratę przez niego pracy w [...] referendarz sądowy nie może jednak, choć wbrew pierwszemu "odruchowi", przyznać prawa pomocy, ponieważ orzecznik jest skrępowany pętami dyscypliny finansowej, wskazówkami z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz zasadami uwzględniania w kalkulacji kosztów życia jednostki także zgromadzonych oszczędności. Utrata pracy, choć to okoliczność smutna, został, jak wynika z akt sprawy, zrekompensowana stosownym odszkodowaniem. Nie bez znaczenia jest to, ze w sprawie zapłata wymagalnych kosztów sądowych oczekiwana jest solidarnie od obu skarżących. Oznacza to, ze kwota 2 tys. zł zapłacona przez oboje małżonków zabezpieczy już rozpoznanie sprawy przez Sąd. Zarazem strona nie wskazała żadnych okoliczności, które uniemożliwiałyby jej uwzględnienie w ustalaniu zdolności do ponoszenia kosztów postępowania środków na rachunku bankowym gospodarstwa domowego strony w wysokości 250000,- zł. Z zestawienia kwoty 250 tys. i kwoty 2 tys., przy dysponowaniu w gospodarstwie domowym strony stałym źródłem dochodu (ok 5 tys. zł), wynika zdolność strony do wygospodarowania kwoty na poczet wymagalnych kosztów postepowania, tj. na poczet wpisu od skargi w wysokości 2 tys. zł. Bez znaczenia dla sposobu rozpoznania wniosku jest dysponowanie przez gospodarstwo domowe strony stałymi dobrami materialnymi (o wartości 440 tys. zł i 30 tys. zł)
Dlatego, na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 § 1 i § 3 p.p.s.a., art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało uznać, że w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło