III SA/Wa 328/13

Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej prezesa zarządu postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Skarżący T. L. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy, wskazując, że obecnie pozostaje bez pracy, jest zarejestrowany w urzędzie pracy, nie uzyskuje żadnych przychodów. Skarżący ma na utrzymaniu 2 dzieci. Toczy się przeciwko niemu egzekucja. Źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę żony w wysokości 2.000 zł. Skarżący ujawnił, że żona posiada działkę rolną oraz garaż. Skarżący wraz z rodziną mieszka u rodziców, przy czym prowadzą oni oddzielne gospodarstwo domowe. Wśród wydatków wymienił opłaty za przedszkole i żłobek (600 zł), opłaty za mieszkanie (prąd, czynsz, gaz – 600 zł), bilet (90 zł), wydatki na żywność (600 zł), środki higieny i czystości (200 zł), ubrania (200 zł), lekarstwa (50 zł). Skarżący zwrócił uwagę na skomplikowany charakter sprawy i brak odpowiedniej wiedzy do podjęcia skutecznej obrony. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Skarżący wyjaśnił, że majątek żony nie jest przedmiotem najmu, ani dzierżawy, a zatem nie otrzymuje ona z tego tytułu żadnego przychodu. Kwotę 1.000 zł uiszczoną tytułem wpisów od skarg Skarżący pożyczył od rodziców. Przedstawił dokumenty dotyczące postępowania egzekucyjnego, zeznania podatkowe, zaświadczenie urzędu pracy, wyciągi bankowe. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z § 1 tego artykułu Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym (tak w niniejszej sprawie) – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z brzmienia tego przepisu jednoznacznie wynika, że ciężar dowodu w zakresie wspomnianej przesłanki warunkującej przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie. Wobec tego pochodzące od niej informacje na temat jej możliwości płatniczych, powinny być na tyle szczegółowe, by możliwa była ocena rzeczywistej kondycji finansowej strony. Tymczasem przedstawione przez Skarżącego informacje o stanie majątkowym i rodzinnym nie są przekonujące. Przede wszystkim w informacjach tych występują nieścisłości. Po pierwsze w formularzu PPF Skarżący podał, że zrezygnował z pracy w czasie gdy żonie skończył się urlop macierzyński. Zaczął on wówczas opiekować się dziećmi. Jednocześnie w tym samym formularzu Skarżący wśród wydatków rodziny wymienił opłaty za przedszkole i żłobek. Ponoszenie opłat za pobyt najmłodszego syna w żłobku dokumentują także wyciągi bankowe. Oświadczenie o rezygnacji z pracy w celu sprawowania opieki nad dziećmi oraz fakt ich uczęszczania do przedszkola i żłobka wzajemnie się wykluczają. Po drugie referendarz sądowy powziął wątpliwości co do zupełności przesłanych wyciągów bankowych. Otóż w marcu 2013 r. z rachunku bankowego w [...] dokonano przelewu do innego banku – jego adresatem była K. L. . Historii transakcji z tego rachunku jednak nie przedstawiono ([...] ). Podobna sytuacja miała miejsce w kwietniu 2013 r., kiedy to na ujawniony rachunek bankowy wpłynęła kwota 500 zł, którą przelano z rachunku o podanym wyżej numerze. Po trzecie Skarżący zadeklarował, że opłaty za mieszkanie (energia elektryczna, gaz, czynsz) kształtują się na poziomie 600 zł. Istotnie z przesłanych wyciągów bankowych wynika, że czynsz wynosi 474 zł, zaś opłaty za energię i gaz pochłaniają odpowiednio ok. 120 zł i 82 zł (co 2 m-ce). Nie jest natomiast do końca jasne czy w wydatkach tych partycypują rodzice Skarżącego, u których mieszka on wraz z rodziną i którzy prowadzą oddzielne gospodarstwo domowe. Na poleceniu przelewu czynszu figurują bowiem dane A.L. (przykładowo w lutym 2013 r. przelano na ten cel łącznie 1.774 zł). Po czwarte nie sposób nie zauważyć, że w czasie gdy Skarżący oświadczył, iż kwota dochodu żony nie wystarcza rodzinie na utrzymanie (zob. formularz PPF) dokonał on zakupu w sklepie internetowym [...] na kwotę 1.168 zł. Trudno uznać, by taki wydatek mieścił się w kategorii wydatków koniecznych. Po piąte Skarżący wskazał w formularzu PPF że źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę żony w wysokości 2.000 zł. Taką też kwotę wpisał w rubryce 10 tego formularza. Tymczasem z przesłanych wyciągów bankowych wynika, że wynagrodzenie to jest o kilkaset złotych wyższe niż podano i wynosi 2.500-2.600 zł. Okoliczność ta stawia pod znakiem zapytania wiarygodność pozostałych oświadczeń Skarżącego. Stwierdzone nieścisłości i braki nie pozwalają uznać, że Skarżący wykazał, iż z uwagi na swoją sytuację wymaga wsparcia finansowego ze strony Skarbu Państwa w zakresie prowadzonego postępowania sądowego. W tej sytuacji na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 p.p.s.a., art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.