III SA/Wa 3316/15

PostanowienieWSA w Warszawie2016-01-19

Skład orzekający: Elżbieta Olechniewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe spadkobiercy, gdy spadek przyjęto z dobrodziejstwem inwentarza, a inwentarz nie został jeszcze sporządzony?
Ratio decidendi
Sąd może wstrzymać wykonanie decyzji podatkowej, jeśli strona uprawdopodobni, że wykonanie decyzji spowoduje znaczne szkody lub trudne do odwrócenia skutki, nawet jeśli nie jest jeszcze ustalona wysokość odpowiedzialności spadkobiercy z tytułu przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza. Przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza ogranicza odpowiedzialność spadkobiercy do wartości czynnego majątku spadku, co uzasadnia wstrzymanie wykonania decyzji do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy.
Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego określił zobowiązanie podatkowe zmarłego J. K. za okres od lutego do kwietnia 2010 r. Jego spadkobiercą zostało Miasto W., które przyjęło spadek z dobrodziejstwem inwentarza. Miasto W. zaskarżyło decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika, wnosząc także o wstrzymanie wykonania decyzji z uwagi na ryzyko znacznej szkody i brak sporządzenia inwentarza spadku.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Miasta W. następcy prawnego zmarłego J. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od lutego do kwietnia 2010 r. postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. decyzją z [...] listopada 2012 r. określił J. K. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od lutego do kwietnia 2010 r. Pismem z 17 grudnia 2012 r. J. K. wniósł odwołanie od ww. decyzji, domagając się jej uchylenia w całości. W toku prowadzonego postępowania odwoławczego J. K. zmarł. Postanowieniem z [...] maja 2015 r. Sąd Rejonowy dla W. w W., [...] Wydział Cywilny w sprawie o sygn. akt [...] stwierdził, że spadek po J. K. na podstawie ustawy nabyło Miasto W. z dobrodziejstwem inwentarza oraz zlecił właściwemu komornikowi sporządzenie spisu inwentarza. Decyzją z [...] października 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy wskazaną na wstępie decyzję. Skargą z 10 listopada 2015 r. Miasto W. zaskarżyło ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W.. W skardze zawarło wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, polegających na braku wykonania spisu inwentarza określającego wartość czynnego majątku wchodzącego w skald spadku. Uzasadniając wniosek strona skarżąca wskazała, że zobowiązanie wynikające z zaskarżonej decyzji nie powinno być dochodzenie przez organ egzekucyjny do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. Wysokość i prawidłowość ustalonego przez organ zobowiązania podatkowego jest w ocenie strony skarżącej wątpliwa, zaś argumenty to potwierdzające podniesione zostały w skardze. Strona skarżąca zaznaczyła, że przyjęcie spadku nastąpiło z dobrodziejstwem inwentarza, a zatem ponosi ograniczoną odpowiedzialność za długi spadkowe, tj. jedynie do wysokości określonego inwentarza stanu czynnego spadku. Powołała art. 98 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) zgodnie, z którym do odpowiedzialności spadkobierców za zobowiązania podatkowe spadkodawcy stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego o przyjęciu i odrzuceniu spadku oraz o odpowiedzialności za długi spadkowe. Podniosła, że dotychczas nie sporządzono inwentarza spadku, a zatem jego wartość nie jest ustalona, co nie pozwala określić, do jakiej wysokości odpowiada za długi spadkowe. Poinformowała, że z posiadanych informacji wynika, że J. K. nie pozostawił żadnego majątku, a zatem zobowiązanie podatkowe nie będzie zaspokojone z uwagi na ograniczony zakres odpowiedzialności strony skarżącej do wysokości wartości spadku. Zdaniem strony skarżącej w przypadku wszczęcia wobec niej postępowania egzekucyjnego wystąpi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, bowiem konieczność przesunięcia środków finansowych w budżecie może spowodować zmniejszenie środków na realizację zadań publicznych. W efekcie może wystąpić ograniczenie wykonywania niezbędnych zadań należących do kompetencji miasta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: P.p.s.a.) wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach - o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., możliwości wstrzymania wykonania aktu lub czynności w całości lub w części - jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, chyba że ustawa szczególna wyłącza możliwość takiego wstrzymania wykonania. Z powyższego wynika, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest odstępstwem od zasady, a przesłanką uzasadniającą wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy podkreślić, iż to na stronie skarżącej spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia, że w jej sytuacji zachodzą okoliczności wskazane w powołanym powyżej przepisie. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić trzeba, że wniosek strony skarżącej zasługiwał na uwzględnienie, choć nie wszystkie podniesione w nim argumenty były trafne. W pierwszej kolejności Sąd zauważa, że przy rozpoznawaniu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie dokonuje się oceny prawidłowości i legalności zaskarżonej decyzji, jako, że przesłanki wynikające z art. 61 § 3 P.p.s.a, nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2004 r. o sygn. akt FZ 33/04 i FZ 38/04). Powyższe oznacza, że argumentacja strony skarżącej kwestionująca prawidłowość postępowania podatkowego i wysokości zobowiązania podatkowego, a odnosząca się do zawartych w skardze zarzutach, jako pozostająca bez związku z przesłankami wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz odnosząca się do przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie, była bez znaczenia w toczącym się postępowaniu wpadkowym w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji. Przechodząc dalej Sąd stwierdza, że pomimo nietrafności części argumentacji, strona skarżąca uprawdopodobniła, że wykonanie przedmiotowej decyzji przed podjęciem przez sąd administracyjny rozstrzygnięcia, może doprowadzić do powstania znacznej szkody. Na marginesie należy pokreślić - choć nie ma to wpływu na zaistnienie w przedmiotowej sprawie przesłanek wyrządzenia "znacznej szkody" lub spowodowania "trudnych do odwrócenia skutków" - i nie decydowało o wstrzymaniu wykonania decyzji, że wobec przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza, nie jest obecnie możliwym określenie, do jakiej faktycznie wysokości spadkobierca ponosić będzie odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe zmarłego. Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a, postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło