III SA/Wa 3324/10

PostanowienieWSA w Warszawie2011-07-28

Skład orzekający: Sylwester Golec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy syndyk masy upadłości może uzyskać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym z uwagi na brak dostatecznych środków finansowych masy upadłości?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych syndykowi masy upadłości, uznając, że wykazał on brak dostatecznych środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania, co mogłoby skutkować uszczupleniem masy upadłości i umorzeniem postępowania upadłościowego.
Stan faktyczny
Syndyk masy upadłości spółki M. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych. Syndyk wskazał, że uiszczenie wpisu sądowego obciążyłoby masę upadłości, co groziłoby umorzeniem postępowania upadłościowego i brakiem zaspokojenia wierzycieli. Stan konta masy upadłości wynosił około 19.975 zł, a wpis sądowy wynosił 6.155 zł. Postępowanie upadłościowe zostało następnie umorzone z powodu niewystarczających środków na zaspokojenie wierzycieli.
Rozstrzygnięcie
Przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Golec, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 lipca 2011 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi syndyka masy upadłości M. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w W. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych postanowił - przyznać prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych - 1. Syndyk masy upadłości M. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej (dalej także jako Strona lub Skarżący), w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, wniósł na formularzu PPPr, o zwolnienie od kosztów sądowych. Strona wskazała, że nie posiada dostatecznych środków na ich pokrycie. Powołała się na fakt ogłoszenia upadłości i postanowienie sędziego komisarza o zobowiązaniu pięciu wierzycieli upadłego do uiszczenia zaliczki na koszty postępowania upadłościowego pod rygorem umorzenia postępowania. Z pięciu wierzycieli, zobowiązanych do wpłaty ok. 60 tys, tylko jeden uiścił kwotę 20 tys. zł. Zdaniem syndyka, uiszczenie wpisu sądowego będzie przyczyną uszczuplenia niskich zasobów finansowych masy upadłości, a to może doprowadzić do umorzenia postępowania upadłościowego. Skutkiem umorzenia postępowania upadłościowego będzie niezaspokojenie wierzycieli w ogóle. Stan konta strona oznaczyła na kwotę 19.975 zł, wysokość kapitału zakładowego na kwotę [...] zł. 2. Postanowieniem z dnia 1 kwietnia 2010 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy. W sprzeciwie od postanowienia referendarza sądowego Strona podniosła, iż kwota, którą dysponował syndyk pozwalała na pokrycie wpisu w całości. Jednakże uiszczenie wpisu wiązałoby się z obniżeniem masy upadłości o około 40%. Niewątpliwie stanowi to obciążenie, które uniemożliwi syndykowi złożenie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. W odpowiedzi na wezwanie Sądu, o przedłożenie dokumentów obrazujących sytuację majątkową, Strona przedłożyła postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] W. w W. Sąd Gospodarczy [...] Wydział Gospodarczy dla spraw upadłościowych i naprawczych, z dnia [...] czerwca 2011 r. sygn. akt [...] o umorzeniu postępowania upadłościowego. Strona przedłożyła również raport kasowy, potwierdzenie rachunku bankowego prowadzonego przez P.SA oraz wyciąg z rachunku bankowego w Banku B. SA, a także sprawozdania rachunkowe od stycznia do maja 2011 r. 3. Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, czy stan majątkowy nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. 4. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze. zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a. Zgodnie z art. 246 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane: w zakresie całkowitym - gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania; a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie Strona wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wpis sądowy, jedyny koszt do którego uiszczenia zobowiązana jest Strona na obecnym etapie sprawy, wynosi 6.155,00 zł. 5. Przystępując do rozważań należy przede wszystkim wskazać, że przepis art. 246 § 2 p.p.s.a. nakłada na stronę obowiązek wykazania tj. - przyjmując za Słownikiem języka polskiego (pod redakcją naukową prof. M. Szymczaka, Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 2002, t. III, s. 749) - udowodnienia, czy też przedstawienia w sposób przekonywający, że zachodzą wobec niej przesłanki przyznania prawa pomocy. Prawo pomocy jest zatem uprawnieniem, dla którego realizacji strona obowiązana jest dokonać pewnych czynności, w tym przedstawić określone informacje bądź złożyć na wezwanie Sądu dokumenty służące ich weryfikacji. Możliwość wezwania strony do złożenia takich informacji bądź dokumentów daje przepis art. 255 p.p.s.a. 6. Z możliwości tej w niniejszej sprawie skorzystano, wzywając stronę skarżącą, do nadesłania dodatkowych informacji dotyczących jej stanu majątkowego i dochodów, w szczególności nadesłania dokumentów, z których może wynikać przepływ posiadanych przez stronę środków finansowych. Strona, wyjaśniła, że w najbliższym czasie Syndyk nie będzie w stanie uzyskać środków na prowadzenie postępowania upadłościowego, co w powiązaniu z obecnym stanem masy sprawia, że Strona nie jest w stanie uiścić należnej opłaty sądowej. Ponadto postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r., sygn. Akt [...]Sąd Rejonowy dla [...]. W. w W. Sąd Gospodarczy [...] Wydział Gospodarczy dla spraw upadłościowych i naprawczych umorzył postępowanie upadłościowe. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że posiadany przez spółkę majątek nie wystarczy na to, aby choć w niewielkiej części zaspokoić wierzycieli. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że Strona wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania 7. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło