III SA/Wa 3353/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Skrodzki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi W. O. na działanie Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej w przedmiocie odmowy doręczenia oryginału decyzji ostatecznej odrzucić skargę Minister Finansów decyzją z [...] kwietnia 2008 r. utrzymał w mocy własną decyzję z [...] grudnia 2007r. skierowaną do W. O. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w L. z [...] marca 2004r. nr[...]. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że ww. decyzję doręczono 23 kwietnia 2008 r., na adres pełnomocnika strony, co pokwitował upoważniony pracownik – M. J.. Pełnomocnik strony 28 lipca 2008 r. wniósł do organu ponaglenie na niezałatwienie wniosku strony z 2 stycznia 2008 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej (dalej "GIKS") z [...] grudnia 2007 r. Wskazał, że nie doręczono mu decyzji w sprawie ww. wniosku i nie wyznaczono nowego terminu rozpatrzenia sprawy czym naruszono art. 140 ustawy z 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej zwana "O.p."). Pismem z 20 sierpnia 2008r. GIKS uznał ponaglenie strony za nieuzasadnione. Podał, że decyzję doręczono 23 kwietnia 2008 r. Skoro organ wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy i wskazał przyczyny niezałatwienia sprawy w terminie oraz wydał decyzję kończącą postępowanie w terminie, zgodnie z art. 141 O.p., stronie nie przysługiwało ponaglenie. Pełnomocnik strony pismem z 10 września 2008 r. zwrócił się z prośbą o umożliwienie zapoznania się z aktami sprawy, w tym z wyjaśnieniami Poczty Polskiej oraz potwierdzeniem odbioru decyzji. W odpowiedzi na ww. pismo GIKS 18 września 2008 r. wyjaśnił, odmawiając wglądu do akt, że posiada potwierdzenie odbioru decyzji a ewentualne wątpliwości w tym zakresie strona powinna wyjaśnić z PP Poczta Polska. Pismo doręczono pełnomocnikowi strony skarżącej 24 września 2008r. Pełnomocnik strony pismem z 29 września 2008r. na podstawie art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), wezwał organ do doręczenia decyzji ostatecznej w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora UKS w Lublinie z [...] marca 2004r. W odpowiedzi na wezwanie organ podatkowy pismem z dnia 23 października 2008 r. wyjaśnił, że decyzja została już stronie doręczona 23 kwietnia 2008 r. a odebrał ją upoważniony pracownik M. J.. Z tą osobą pełnomocnik powinien ewentualnie wyjaśnić, co stało się z przedmiotową przesyłką. Pismem z 29 października 2008 r. pełnomocnik strony wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na "działania" GIKS w zakresie odmowy doręczenia decyzji ostatecznej w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora UKS w L. z [...] marca 2004 r., czym naruszono art. 120, art. 121, art. 123 oraz art. 144 O.p. Uzasadniając skargę pełnomocnik wskazał, że zgodnie z wyjaśnieniami M. J. decyzja ostateczna z [...] kwietnia 2008 r. nie została jej wydana przez PP Poczta Polska. Listonosz nie wydał przesyłki bowiem nie mógł jej odnaleźć na karcie doręczeń. Wobec tego faktu M. J. przekreśliła potwierdzenie odbioru na pokwitowaniu i umieściła adnotację "anulowano". Zatem nie nastąpiło prawidłowe doręczenie decyzji w trybie art. 144 O.p. Brak doręczenia decyzji ostatecznej pozbawia z kolei stronę możliwości zaskarżenia jej do Sądu w celu zbadania jej legalności. W odpowiedzi na skargę GIKS wniósł o odrzucenie skargi lub o jej oddalenie. Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi organ wskazał, że doręczenie decyzji jest czynnością materialno - techniczną postępowania podatkowego i nie może być przedmiotem odrębnej skargi. Wadliwość doręczenia może być podnoszona tylko w skardze na decyzję. Ponadto GIKS wyjaśnił, iż dokonał wszelkich czynności w celu ustalenia daty doręczenia decyzji ostatecznej. Zatem wykonał wszelkie możliwe czynności, aby tę sprawę wyjaśnić. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje; Przedmiotem skargi w sprawie niniejszej jest odmowa doręczenia pełnomocnikowi skarżącego decyzji ostatecznej Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Kontrola ta, w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd stwierdził, że przedmiot skargi wykracza poza zakres kognicji sądu administracyjnego, zakreślonego w cytowanym powyżej przepisie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Jakkolwiek bowiem przepis ten istotnie dopuszcza wniesienie skargi na czynność organu administracji publicznej, to jednocześnie precyzuje, że musi być to czynność dotycząca uprawnień lub obowiązków strony skarżącej, wynikających z przepisów prawa. Oznacza to, że musi istnieć ścisły związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek, a czynnością, która takiego uprawnienia lub obowiązku dotyczy. Taką interpretację omawianego przepisu przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 16 września 2004 r. Sygn. akt OSK 247/04 (ONSAiWSA 2004, nr 2, poz. 30, s. 27). Sąd orzekający w sprawie niniejszej zgadza się z tą wykładnią. W tym kontekście Sąd uznał, że czynność polegająca na braku doręczenia decyzji nie spełniały kryterium, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Prawo i obowiązek, o jakich mowa w tym przepisie muszą wynikać z przepisów prawa materialnego, te bowiem prawa przyznają i nakładają obowiązki. Chodzi tu zatem o tego rodzaju czynności, które dotyczą praw i obowiązków o charakterze materialnym, dla których przepisy prawa nie przewidują podjęcia przez organ administracji decyzji lub postanowienia, jako form, w jakich co do zasady podejmowane są rozstrzygnięcia w przedmiocie praw i obowiązków stron szeroko rozumianego postępowania administracyjnego. Prawidłowość doręczenia decyzji może być przedmiotem badania przez sąd administracyjny przy ocenie legalności aktu kończącego to postępowanie i wywołanych przez niego skutków prawnych, o ile akt ten podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Nie może być natomiast przedmiotem odrębnej skargi. Reasumując, doręczenie decyzji nie jest żadną z form wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. Jest to czynność materialno-techniczną polegająca na przekazaniu stronie postępowania rozstrzygnięcia w sprawie. Czynność ta nie przyznaje, nie stwierdza, nie uznaje uprawnienia lub obowiązku, gdyż fakt doręczenia ma ten skutek, że od daty doręczenia biegnie dla strony termin do wniesienia odwołania. Sąd uznał zatem, że wniesiona przez pełnomocnika skarga, jako wykraczająca poza jego kognicję, była niedopuszczalna. Niemniej jednak to, że organ odmawia doręczenia oryginału decyzji, którego nie posiada, jest zrozumiałe. Nie zrozumiałym jest działanie organu, który w zaistniałej sytuacji nie doręcza stronie odpisu decyzji. Mając na uwadze okoliczności sprawy, organ powinien doręczyć stronie odpis przedmiotowej decyzji. Doręczenie odpisu nie ma wpływu na bieg terminu do wniesienia, w tym przypadku, skargi do Sądu. W przypadku wniesienia takiej skargi, to Sąd będzie badał zachowanie terminu do jej wniesienia i ustalał czy decyzja została doręczona w dacie wskazanej przez organ. Na dzień dzisiejszy strona bez odpisu decyzji nie jest w stanie nawet wnieść od niej skargi i sformułować zarzutów, bowiem, jak twierdzi, nie zna jej treści. Zatem mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy organ zobowiązany jest doręczyć jej odpis przedmiotowej decyzji. Ponadto należy zauważyć, iż potwierdzenie odbioru jest dowodem, który potencjalnie może zostać podważony. W tym stanie rzeczy Sąd, zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 p.p.s.a. skargę wniesioną w sprawie, która jest niedopuszczalna, odrzuca postanowieniem wydanym na posiedzeniu niejawnym.