III SA/Wa 3375/06

WyrokWSA w Warszawie2007-02-07

Skład orzekający: Ewa Radziszewska-Krupa, Jolanta Sokołowska, Sylwester Golec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej jest prawidłowe, jeśli decyzja ta nie została skutecznie doręczona stronie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania jest wadliwe, ponieważ decyzja, od której miało być wniesione odwołanie, nie została skutecznie doręczona stronie. Skoro decyzja nie została doręczona zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, termin do wniesienia odwołania nie rozpoczął biegu, co czyni zaskarżone postanowienie nieprawidłowym.
Stan faktyczny
Spółka B. sp. z o.o. złożyła odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiającej umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, uznając decyzję organu pierwszej instancji za doręczoną w trybie zastępczym z powodu zwrotu przesyłki z adnotacją "zwrot brak hali i boksu". Spółka zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących doręczeń i uchybienia terminu, wskazując na nieprawidłowe działania poczty oraz fakt, że inne przesyłki wysłane na ten sam adres były odbierane.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, stwierdził, że uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu, i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędziowie sędzia WSA Jolanta Sokołowska (sprawozdawca), asesor WSA Sylwester Golec, Protokolant Anna Kurdej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2007 r. sprawy ze skargi B. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji odmawiającej umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...].08.2006r. nr[...], wydanym na podstawie art. 216 § 1, art. 228 § 1 pkt 2, art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania z dnia 13.05.2006r. (wpływ do US w dniu 20.06.2006r.) złożonego przez B. Sp. z o.o., od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...].10.2005r. nr [...] odmawiającej umorzenia odsetek za zwłokę w wysokości 15.824,14 zł od zaległości w podatku od towarów i usług za okres od maja 2002r. do lutego 2004r. i pozostawił odwołanie bez rozpatrzenia. Z motywów postanowienia wynika, że ww. decyzja Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. [...] z dnia [...].10.2005r została uznana przez organ podatkowy pierwszej instancji za doręczoną Spółce w dniu 25.10.2005r. na podstawie art. 146 § 2 Ordynacji podatkowej, w związku ze zwrotem przesyłki przez pocztę z adnotacją "zwrot brak hali i boksu" . Dyrektor Izby Skarbowej powołując się na art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej stwierdził, że 14-dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 8.11.2005r., natomiast odwołanie zostało nadane w placówce pocztowej w dniu 13.06.2006r. Zdaniem organu odwoławczego oznacza to, że Spółka przekroczyła ustawowy termin do wniesienia odwołania. Zgodnie zaś z art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej organ podatkowy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy wziąwszy pod uwagę, że postanowieniem z dnia [...].08.2006r. nr [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanowił odwołanie pozostawić bez rozpatrzenia. W skardze Spółka zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie: 1) art. 146 § 2 i art. 151 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, że decyzja Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...].10.2005r. nr [...] została prawidłowo doręczona skarżącej w związku ze zwrotem przesyłki z adnotacją "zwrot brak hali i boksu", 2) art. 162 § 1, art. 223 § 2 i art. 228 § 1 pkt Ordynacji podatkowej przez przyjęcie, że nastąpiło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Skarżąca przede wszystkim dowodziła, że nie nastąpiła żadna zmiana adresu jej siedziby, przez cały czas wynajmuje lokal pod adresem wskazanym w KRS. Powtórzyła argumenty przedstawione w odwołaniu i we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Podkreśliła, że nie można obciążać strony zaniedbaniami pracowników poczty. Podniosła też szereg zarzutów dotyczących rozstrzygnięcia zawartego w decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...].10.2005r. nr [...] odmawiającej umorzenia odsetek za zwłokę. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. W mniejszej sprawie Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, iż odwołanie od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...].10.2005r. nr [...] skarżąca Spółka złożyła z uchybieniem 14-dniowego terminu do jego wniesienia, przy czym przyjął, że decyzja ta została doręczona Spółce w dniu 25.10.2005r. na podstawie art. 146 § 2 Ordynacji podatkowej, w związku ze zwrotem przesyłki przez pocztę z adnotacją "zwrot brak hali i boksu". Pominął przy tym wszystkie argumenty podnoszone przez skarżącą na okoliczność wykazania, iż nie zmieniła ona adresu do doręczeń i niedoręczenie jej decyzji nie nastąpiło z jej winy, lecz jest skutkiem nieprawidłowych działań pracowników poczty, co miało dowodzić braku doręczenia decyzji stronie. Za niezgodne z treścią art. 210 § 4 w zawiązku z art. 219 Ordynacji podatkowej należy zatem uznać uzasadnienie zaskarżonego postanowienia. Organ odwoławczy miał bowiem obowiązek, w związku wątpliwościami Spółki co do skuteczności doręczenia jej decyzji w trybie przyjętym przez organy podatkowe, wyjaśnić dlaczego nie uznał jej racji. Tymczasem bez żadnych wyjaśnień, w autorytatywny sposób, organ stwierdził, iż doręczenie decyzji nastąpiło z dniem 25.10.2005r. w trybie art. 146 § 2 Ordynacji podatkowej. Niezależnie od tej wadliwości zaskarżonego postanowienia, stwierdzić trzeba, że błędna jest jego sentencja. W ocenie Sądu nie doszło do przekroczenia 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania, ponieważ decyzja Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...].10.2005r. nie została stronie doręczona. Z akt sprawy wynika, że ww. decyzja została wysłana na adres siedziby Spółki wskazany zarówno w KRS, jak i w pismach przez nią składanych. Do czasu wyekspediowania z Urzędu ww. decyzji skarżąca nie podała żadnego innego adresu do doręczeń, zatem organ zasadnie ową decyzję skierował na adres ujawniony w KRS i podany przez Spółkę, tj. A.[...], W., [...] N. Zgodnie bowiem z art. 151 Ordynacji podatkowej, w brzmieniu obowiązującym w dacie wysyłki ww. decyzji, osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności - osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. Przepisy art. 146, art. 148 § 2 pkt 1 oraz art. 150 stosuje się odpowiednio. Niezgodnie natomiast z treścią art. 150 § 1 pkt 1, § 1a i § 2 Ordynacji podatkowej organy podatkowe przyjęły, że przesyłka została skutecznie doręczona pomimo niedochowania wymogów określonych tym przepisem. Otóż stosownie do postanowień art. 150 § 1 pkt 1, § 1a i § 2 Ordynacji podatkowej, jeżeli pisma nie można doręczyć w siedzibie lub w miejscu prowadzenia działalności osoby prawnej oraz jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, ewentualnie w siedzibie organu podatkowego, poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w placówce pocztowej. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni. Zawiadomienie o pozostawaniu pisma w placówce pocztowej umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia 14-dniowego okresu, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Bezsporne jest, że procedura doręczania pism ustanowiona omawianym art. 150 Ordynacji podatkowej w rozpoznanej sprawie nie została dochowana. Przesyłka zawierająca decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...].10.2005r. została zwrócona do Urzędu Skarbowego z adnotacją "zwrot, brak nr hali i boksu". Na przesyłce nie ma informacji o pozostawieniu jej w placówce pocztowej, ani o powtórnym awizowaniu. Na kopercie widnieją stemple urzędu pocztowego o treści "W. [...]" i "N. [...]" oraz stempel [...] Urzędu Skarbowego W. o treści "wpłynęło 25.10.2005r.". Zatem również z prostego zestawienia dat wynika, iż przesyłka nie była złożona w urzędzie pocztowym na okres 14 dni. Skoro więc decyzja nie została doręczona w trybie określonym wyżej wskazanymi przepisami Ordynacji podatkowej nie można mówić o zastępczym jej doręczeniu. Podkreślenia przy tym wymaga, iż skuteczne doręczenie przesyłki następuje tylko i wyłącznie w sytuacjach przewidzianych przepisami Ordynacji podatkowej i w żadnym razie o skuteczności doręczenia nie mogą zaświadczać lub mieć na nią wpływ informacje dotyczące aktualności, czy prawidłowości wskazanego adresu zamieszczone na przesyłce przez doręczyciela. Tymczasem z zaskarżonego postanowienia wynika, iż właśnie adnotacja pracownika urzędu pocztowego zdecydowała o uznaniu przesyłki za doręczoną w trybie art. 146 § 2 Ordynacji podatkowej. Znamienne jest przy tym, że ani organ I instancji, ani Dyrektor Izby Skarbowej nie wzięli pod uwagę, iż inna przesyłka, tj. postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...].09.2005r. o wyznaczeniu Spółce 7-dniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, wysłana na identycznie wskazany adres Spółki, a zatem bez wskazania nr boksu i hali, została przez nią odebrana w jej siedzibie przez sekretarkę (vide zwrotne potwierdzenie odbioru postanowienia). Chociażby ta okoliczność powinna nasunąć przypuszczenie o niedochowaniu należytej staranności w doręczeniu przesyłki przez listonosza i spowodować określone działania organu podatkowego. Reasumując stwierdzić trzeba, że wysłanie decyzji na adres wskazany w KRS i pismach skarżącej było prawidłowe, nieprawidłowy był zaś sam tryb jej doręczenia, na co nie zwróciły uwagi organy podatkowe i zupełnie niezasadnie zarzuciły Spółce niedochowanie obowiązku określonego art. 146 § 1 Ordynacji podatkowej. Skoro Spółka nie zmieniła siedziby, nie miała obowiązku wskazywać nowego adresu do doręczeń, a tym samym niedopuszczalne było przyjęcie przez organ odwoławczy, iż decyzja została doręczona w trybie art. 146 § 2 Ordynacji podatkowej. Przepisy Ordynacji podatkowej przewidują tryb doręczania przesyłek, o czy wyżej, a obowiązkiem organu podatkowego jest dopilnowanie, aby przesyłka była doręczona w takim trybie. Jeśli organ stwierdzi, że przesyłka nie została doręczona zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej powinien zwrócić przesyłkę urzędowi pocztowemu celem prawidłowego jej doręczenia. W żadnym razie konsekwencji własnych zaniedbań lub zaniedbań pracownika urzędu pocztowego organ podatkowy nie może przerzucać na stronę postępowania, a tak uczyniły organy w niniejszej sprawie. Ponieważ decyzja Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...].10.2005r. nie została prawidłowo doręczona, tj. zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, w ogóle nie zaczął biec termin do wniesienia odwołania, a zatem zaskarżone postanowienie jest wadliwe i z tego względu należało je wyeliminować z obrotu prawnego. Tym samym zarzuty skargi należało uznać za zasadne w części, w której dotyczą zaskarżonego postanowienia. Nie mogą natomiast być uwzględnione zarzuty dotyczące decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...].10.2005r. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej zwanej "p.p.s.a.", sąd oceniając zaskarżony akt rozstrzyga w granicach danej sprawy, aczkolwiek nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Granice rozpoznania sprawy przez sąd wyznacza treść zaskarżonego rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie zaskarżone zostało postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, zatem kontroli Sądu w ramach niniejszego postępowania sądowego podlega wyłącznie to postanowienie. Poza tym, na marginesie jedynie, należy dodać, iż decyzja organu I instancji nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, a to przez wzgląd na treść art. 52 § i § 2 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło