III SA/Wa 3376/12
PostanowienieWSA w Warszawie2013-01-11
Skład orzekający: Lucyna Kaligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała w sposób wystarczający swoją trudną sytuację materialną i rodzinną, uzasadniającą przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający swojej trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej, mimo wezwania do uzupełnienia wniosku o stosowne dokumenty. Ciężar dowodu w zakresie przesłanek przyznania prawa pomocy spoczywa na stronie, która musi przekonać sąd o swojej niezdolności do poniesienia kosztów postępowania.Stan faktyczny
Strona skarżąca T. D. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia zaległości podatkowej. Wniosek został uzupełniony o formularz PPF, w którym strona powołała się na sprzedaż udziałów w spółce i trudności z jej przerejestrowaniem, wskazując, że poza współwłasnością domu nie posiada majątku. Skarżący wskazał na niskie dochody z renty swojej oraz żony pracującej na pół etatu. Referendarz sądowy wezwał do przedstawienia dodatkowych dokumentów, jednak strona nie dostarczyła zeznań podatkowych, wyciągów bankowych ani innych dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
W skardze Skarżący T. D. zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, w związku z czym pismem z 20 grudnia 2012 r. wezwano go do nadesłania wypełnionego formularza PPF oraz dodatkowych informacji dotyczących stanu majątkowego. W wykonaniu tego wezwania Skarżący przesłał żądany formularz, w którym powołał się na fakt sprzedaży udziałów w spółce oraz trudności z przerejestrowaniem tej spółki na nabywcę. Poza domem będącym współwłasnością, Skarżący nie posiada żadnego majątku. Z żoną posiada rozdzielność majątkową. Źródłem utrzymania Skarżącego jest renta w wysokości 770,55 zł, zaś jego żony praca na ½ etatu, z której uzyskuje kwotę 495,85 zł.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym (tak w niniejszej sprawie), gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z użytego w tym przepisie zwrotu "gdy wykaże" wynika, iż ciężar dowodu w zakresie powyższej przesłanki spoczywa na stronie. To strona zatem ma przekonać Sąd, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Strona powinna więc należycie uzasadnić i udokumentować okoliczności, na które powołuje się we wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Tymczasem okoliczności, na których Skarżący oparł swój wniosek o przyznanie prawa pomocy zostały jedynie opisane, a nie wykazane. Wiąże się to z tym, że Skarżący nie dostarczył dokumentów uzupełniających wniosek. Wezwanie z 20 grudnia 2012 r. precyzyjnie określało jakich oświadczeń oczekuje referendarz sądowy i jakie dokumenty miały zostać przedstawione. Chodziło mianowicie o zeznania podatkowe, wyciągi bankowe, dokumenty potwierdzające wydatki, informacje o zadłużeniu.
To wszystko sprawia, że referendarz sądowy ma do dyspozycji jedynie oświadczenia Skarżącego. Oświadczenia te nie są jednak wystarczające aby podjąć obiektywne i nie pozostawiające wątpliwości rozstrzygnięcie w kwestii oceny jego stanu finansowego i możliwości płatniczych. Jak to już wskazano wyżej strona ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy powinna przekonać sąd administracyjny o swojej sytuacji majątkowej i finansowej i ją odpowiednio uwiarygodnić, sąd zaś ma dokonać jedynie oceny przedstawionej sytuacji. Niewątpliwie im bardziej strona zobrazuje, udokumentuje tę sytuację, tym większe możliwości wnikliwej oceny ma sąd administracyjny. W przeciwnym razie strona musi się liczyć z negatywnymi dla siebie konsekwencjami braku wykazania przesłanek z art. 246 p.p.s.a.
W tej sytuacji nie sposób uznać, że Skarżący wykazał w sposób bezsprzeczny i nie budzący wątpliwości, że jego sytuacja materialna uniemożliwia poniesienie kosztów postępowania. Z tej przyczyny na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło