III SA/Wa 3380/15

Dnia 22 marca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz, po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu C. sp. z o.o. z siedzibą w W. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lutego 2016 r. , sygn. III SA/Wa 3380/15 w przedmiocie prawa pomocy w sprawie ze skargi C. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec 2014 r. postanawia utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie Skarżąca C. sp. z o.o. reprezentowana przez doradcę podatkowego P.L. , zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudności finansowe wynikające ze znikomego prowadzenia działalności operacyjnej w 2015 r. oraz nieotrzymania zwrotu podatku VAT. Wskazała, iż obecnie osiąga sporadyczne dochody w wysokości nieprzekraczającej 1.000 zł. Do stałych wydatków zaliczyła zaś obsługę księgową (184,50 zł) i prowadzenie biura (60,27 zł). Skarżąca ujawniła stan rachunku bankowego (935,80 zł) oraz wysokość straty za ostatni rok obrotowy (51.183,28 zł). Przedstawiła sprawozdanie finansowe za 2014 r., rachunek zysków i strat, bilans, zeznania podatkowe, wyciągi bankowe. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Skarżąca wyjaśniła, że jedyny właściciel spółki nie ma możliwości dokonania dopłat z uwagi na zamknięcie działalności gospodarczej. Przedłożyła dwie faktury dotyczące wynagrodzenia pełnomocnika i wskazała, że jedna z nich została zapłacona z pożyczki zaciągniętej przez spółkę, zaś drugiej dotychczas nie opłacono. Nadto Skarżąca przesłała rozliczenie podatkowe za 2015 r., deklaracje VAT. Postanowieniem z 17 lutego 2016 r. referendarz sądowy odmówił Skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w uzasadnieniu wskazując, że Skarżąca w dalszym ciągu, pomimo spadku sprzedaży i zakupów, prowadzi działalność gospodarczą. Ponadto ma możliwość pozyskania dopłat od wspólnika. W sprzeciwie od postanowienia referendarza sądowego Skarżąca oświadczyła, że posiadane przez M.K. udziały w spółkach: O. sp. a o.o., O. sp. z o.o. oraz A. sp. z o.o. zostały 30 września 2015 r. wniesione aportem do Spółki I. sp. z o.o., w której M.K. jest mniejszościowym udziałowcem i nie ma wpływu na zobowiązanie Spółki I. sp. z o.o. do dokonania dopłat na rzecz C. sp. z o.o. tym bardziej ze względu na trwającą inwestycję w spółce O. sp. z o.o. Natomiast posiadane przez M. K. udziały w spółce R. sp. z o.o. zostały [...] września 2015 r. zbyte w zamian za umorzenie długu. Ponadto z uwagi na zabezpieczenie osobistego majątku M.K. niemożliwe jest uzyskanie od niego środków finansowych. Do sprzeciwu Skarżąca dołączyła umowy przeniesienia własności udziałów oraz wniosek o zmianę danych podmiotu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658), przepisy przywołanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41-47, pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 ustawy zmieniającej, stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w brzmieniu dotychczasowym. Ustawa nowelizująca weszła w życie w dniu 15 sierpnia 2015 r. Postępowanie sądowe w niniejszej sprawie zostało wszczęte skargą wniesioną po 15 sierpnia 2015 r., zatem zgodnie z art. 2 ustawy nowelizującej, przepis art. 260 P.p.s.a., stosuje się w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą. Zgodnie z art. 260 § 1 P.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 P.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 P.p.s.a.). Spółka wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych w całości, jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 199 P.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Obowiązek stron do ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie dotyczy również podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Osoba prawna powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli posiada jakiekolwiek środki majątkowe, czy dochody (por.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 listopada 2004 r. sygn. FZ 463/04, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 lipca 2008 r., sygn. akt I SA/GI 219/08). Według poglądów orzecznictwa sądów administracyjnych, podzielanych przez tut. Sąd, przyznanie stronie prawa pomocy powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie środków na sfinansowanie w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe (patrz. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 r., sygn. akt GZ 61/04). Taka sytuacja nie ma miejsca w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu, referendarz sądowy słusznie zauważył, iż Skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Trafnie referendarz sądowy wskazał, że nie można tracić z pola widzenia tego, że Skarżąca spółka nadal pozostaje w obrocie prawnym jako przedsiębiorca i w dalszym ciągu dokonuje sprzedaży towarów i ich zakupów, co obrazują nadesłane deklaracje VAT i rozliczenie podatkowe za 2015 r. Co prawda poziom tej sprzedaży i zakupów spadł znacząco w porównaniu z 2014 r., kiedy to przychody wyniosły ponad 7.361.705 zł, zaś koszty ich uzyskania ponad 7.391.362 zł, niemniej trudno uznać, iż Skarżąca nie jest w stanie – nawet przy "znikomym prowadzeniu przez nią działalności operacyjnej" wygospodarować środków na pokrycie kosztów związanych z prowadzonymi przezeń dwoma sporami sądowymi. Zwłaszcza, że jedynymi kosztami, do których uiszczenia jest ona zobowiązana na tym etapie postępowania są wpisy od skarg w łącznej kwocie 7.119 zł. Należy zatem uznać, że Skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie uiścić kosztów należnych w sprawie. W związku z tym bez znaczenia, dla możliwości uiszczenia wpisu pozostaje fakt niemożności dofinansowania spółki przez wspólnika. Zatem, z uwagi na całokształt powyżej wskazanych okoliczności Sąd uznał, że referendarz sądowy trafnie ocenił, że przesłanka z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. nie została spełniona. W związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 260 § 1 P.p.s.a., utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z 17 lutego 2016 r., co orzekł jak w sentencji.