III SA/Wa 3384/10
PostanowienieWSA w Warszawie2011-03-03
Skład orzekający: Maciej Kurasz, Alojzy Skrodzki, Marek Kraus
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może po upływie terminu przedawnienia wydać decyzję określającą zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w niższej wysokości niż kwota zapłacona przez podatnika?Ratio decidendi
Po uwzględnieniu skargi przez organ w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. i uchyleniu zaskarżonych decyzji, postępowanie sądowe staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Organ nie może kształtować przedawnionego zobowiązania podatkowego na korzyść podatnika, określając je w niższej wysokości niż zapłacona, gdyż przedawnienie skutkuje bezprzedmiotowością postępowania.Stan faktyczny
K. Sp. z o.o. złożyła skargi na decyzje Dyrektora Izby Celnej w W. z 2008 r. dotyczące określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów. Spór dotyczył m.in. możliwości wydania decyzji po upływie terminu przedawnienia, gdy zobowiązanie zostało wcześniej zapłacone. WSA w Warszawie oddalił skargi, ale NSA uchylił ten wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Przed rozprawą Dyrektor Izby Celnej uwzględnił skargi i uchylił wcześniejsze decyzje oraz umorzył postępowania.Rozstrzygnięcie
Umorzył postępowanie sądowe i zasądził od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz K. Sp. z o.o. kwotę 2.754 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Kurasz (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Sędzia WSA Marek Kraus, Protokolant specjalista Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2011 r. na rozprawie sprawy ze skarg K. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr: [...], [...] w przedmiocie określenia prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług postanawia 1) umorzyć postępowanie sądowe, 2) zasądzić od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz K. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 2.754 zł (słownie: dwa tysiące siedemset pięćdziesiąt cztery złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Dyrektor Izby Celnej w W. dwoma decyzjami z dnia [...] czerwca 2008r. utrzymał w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] grudnia 2005 r. określające spółce – K. Sp. z o.o. z siedzibą w W. podatek od towarów i usług z tytułu importu towarów.
Powodem ich wydania było obniżenie wartości celnej importowanych towarów skutkujące zmniejszeniem podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, a w konsekwencji jego określeniem w wysokości niższej niż zadeklarowana w zgłoszeniu celnym. Przedmiotem kontrowersji było m. in. czy możliwe jest wydanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe po upływie terminu przedawnienia, w sytuacji, gdy zobowiązanie wygasło wcześniej, na skutek jego zapłaty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając – wyrokiem z 12 stycznia 2009 r. - skargi na ww. decyzje stwierdził, że skoro zobowiązanie w podatku od towarów i usług powstało z mocy prawa i zostało zapłacone w wysokości większej niż należna, zgodnie z art. 59 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60, ze zm. – dalej "ustawa Ord. pod."), zobowiązania to wygasło w całości z chwilą zapłaty. Nie mogło więc ponownie wygasnąć wskutek przedawnienia. Tym samym wydanie zaskarżonych decyzji, określających wysokość zobowiązania w mniejszej wysokości niż zapłacona, po upływie 5 lat od powstania zobowiązania podatkowego nie stanowiło naruszenia art. 70 § 1 ustawy Ord. pod.
Naczelny Sąd Administracyjny nie zgodził się z ww. rozstrzygnięciem i wyrokiem z 17 listopada 2010 r. uchylił wyrok Sądu pierwszej instancji oraz przekazał mu sprawę do ponownego rozpoznania. Stwierdził, że po upływie okresu przedawnienia, organ – wbrew interesowi prawnemu podatnika – nie może kształtować wielkości przedawnionego zobowiązania podatkowego "na jego korzyść", określając go w niższej wysokości niż kwota zapłacona. Przedawnienie zobowiązania skutkuje bezprzedmiotowością postępowania.
Dyrektor Izby Celnej w W. przed terminem rozprawy wyznaczonym na 3 marca 2011 r. dwoma decyzjami z [...] stycznia 2011 r., na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. - dalej: "p.p.s.a."), uwzględnił w całości skargi Skarżącej i zgodnie z żądaniem uchylił własne decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu pierwszej instancji oraz umorzył postępowania w sprawach. Zgodnie z kserokopiami zwrotnych potwierdzeń odbioru nadesłanych przez organ, ww. decyzje zostały doręczone pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 26 stycznia 2011 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 54 § 3 p.p.s.a. organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargi w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy, co też Dyrektor Izby Celnej uczynił wydając decyzje z [...] stycznia 2011 r. Z chwilą ich doręczenia pełnomocnikowi Skarżącej przestał więc istnieć przedmiot skarg, jakim były decyzje z [...] czerwca 2008 r.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z przyczyn innych, niż te wskazane w pkt 1 i 2 tego paragrafu. Do okoliczności uzasadniających umorzenie postępowania na podstawie powyższego przepisu należy bez wątpienia uwzględnienie skargi przez organ w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. (tzw. autokontrola). Powoduje ono bowiem wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu lub czynności, co czyni zbędnym dalsze procedowanie w sprawie. W razie wydania nowego rozstrzygnięcia służy na nie skarga do sądu administracyjnego, co należycie chroni prawa strony skarżącej.
Wobec powyższego postępowanie sądowe jako bezprzedmiotowe podlega w niniejszej sprawie umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., o czym postanowiono w pkt 1 sentencji.
Uwzględnienie skargi przez organ zasadnym czyni też orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania. O kosztach sądowych orzeczono na postawie. O kosztach tych orzeczono na podstawie art. 201 § 1 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 2 ust. 1 pkt 1 lit. e rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. Nr 212, poz. 2075).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło