III SA/Wa 339/14

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Marcin Piłaszewicz na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 lutego 2014 r. po rozpoznaniu wniosku J. Sp. z o.o. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. Sp. z o.o. na decyzję Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy od marca 1999 r. do marca 2000 r. p o s t a n a w i a przyznać stronie prawo pomocy we wnioskowanym zakresie, tj. zwolnić od kosztów sądowych J. Sp. z o.o., dalej jako skarżąca lub spółka, pismem z 21 lutego 2014 r. , a następnie wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu PPPr zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podała, że została zmuszona do zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej 19 kwietnia 2000 r. i nie podjęła tej działalności ponownie do chwili obecnej. Władze spółki zostały aresztowane, lecz śledztwo, po dwunastu latach, zostało umorzone, a cała dokumentacja – zabrana, "bez jej spisania". Cześć dokumentacji została zniszczona, mi.in przez wodę. Majątek trwały został przejęty przez banki (2000 r.) a częściowo rozkradziony. W dniu 31 maja 2000 r. zostały rozwiązane umowy o pracę z pracownikami oraz spłacono raty kredytu. Ostatni bilans został sporządzony w 1999 r., a obecnie spółka to tylko "zarejestrowany byt prawny". W formularzu PPPr spółka powołała się na brak jakichkolwiek środków finansowych, zadłużenie w bankach (np. w [...] ), długotrwałość kontroli i "zagarnięcie" majątku. Do wniosku spółka załączyła zaświadczenie z 20 kwietnia 2000 r. o przejęciu dokumentacji przez UOP, informacje o zajęciu rachunku bankowego, wniosek spółki do GIKS o zwrot dokumentacji księgowej, wniosek do Ministra Finansów o zwrot dokumentacji, pismo z Ministerstwa Finansów z 24 kwietnia 2008 r.. Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, czy stan majątkowy nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako u.p.p.s.a. Zgodnie z art. 246 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane: 1) w zakresie całkowitym - gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – o który zwróciła się (rubryka 4 formularza z 21 lutego 2014 r. ) - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Stosownie do art. 245 § 3 u.p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Z nadesłanych dokumentów i informacji, które referendarz sądowy uznał za rzetelne, wynika, że spółka od kilkunastu lat nie prowadzi działalności, nie posiada dokumentów przedstawiających jej sytuację finansową, ponieważ znajdują się one w dyspozycji organów władzy publicznej, natomiast posiada zobowiązania względem instytucji bankowych i kontrahentów. Stąd, brak przychodów i zasobów jest przyczyną konieczności uznania o braku możliwości pokrycia jakichkolwiek kosztów postępowania. Ocenę tą podzieliły wielokrotnie Sądy: tak Naczelny Sąd Administracyjny, jak Sądy Wojewódzkie. Nie bez znaczenia dla oceny wniosku jest fakt złożenia przez osoby reprezentujące spółkę oświadczeń po rygorem odpowiedzialności karnej jak też to, że istnieje prawna możliwość zmiany rozstrzygnięcia w razie zmiany okoliczności. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 243 § 1 u.p.p.s.a., art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 u.p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 u.p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.