III SA/Wa 3392/14

Dnia 22 grudnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodnicząca Sędzia WSA Agnieszka Góra - Błaszczykowska, po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na pismo Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], [...] w przedmiocie zawiadomienia o przekazaniu wniosku o wszczęcie z urzędu postepowania o stwierdzenie nieważności decyzji zgodnie z właściwością postanawia: 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz M. K. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego. M. K. (dalej zwany "Skarżącym"), pismem z dnia 11 czerwca 2014 r. złożył do Ministra Finansów wniosek o przyjęcie sprawy do rozpoznania z urzędu jako organ podatkowy w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2012 r. w przedmiocie ustalenia wysokości karty podatkowej na 2011 r. Następnie w dniu 18 czerwca 2014 r. za pomocą poczty elektronicznej poinformował, że podanie z dnia 11 czerwca 2014 r. zostało błędnie potraktowane jako pismo złożone w trybie przepisów działu VIII K.p.a. (skargi i wniosku). Zaznaczył przy tym, że przedmiotowy wniosek został złożony w trybie przepisów Rozdziału 18 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.; dalej zwana "O.p.") (Stwierdzenie nieważności decyzji) w związku z art. 13 § 2 pkt 1 O.p. Skarżący pismem z dnia 18 czerwca 2014 r. skierowanym do Ministra Finansów skonkretyzował m.in., że wobec braku stosownej reakcji Dyrektora Izby Skarbowej w W., wystąpił o podjęcie przez Ministra Finansów czynności z urzędu, zgodnie z właściwością według art. 13 § 2 pkt 1 O.p. Minister Finansów przy piśmie z dnia 2 lipca 2014 r. stosownie do art. 170 § 1 O.p. przekazał Dyrektorowi Izby Skarbowej w W. do załatwienia zgodnie z właściwością wniosek z dnia 11 czerwca 2014 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W.. Minister Finansów o powyższym fakcie powiadomił Skarżącego odrębnym pismem z dnia 2 lipca 2014 r. zaznaczając, że organy podatkowe w razie stwierdzenia braku swojej właściwości są zobligowane do jej przekazania organowi właściwemu. Skarżący pismem z dnia 21 lipca 2014 r. wezwał na podstawie art. 52 § 3 w związku z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej "P.p.s.a.") Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa polegającego na uchyleniu się od nadania biegu i rozpoznania z urzędu odwołania podatnika od decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lutego 2012 r. Minister Finansów w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia 13 sierpnia 2014 r. poinformował, że podtrzymuje swoje stanowisko o przekazaniu wystąpień z dnia 11 i 18 czerwca 2014 r. Dyrektorowi Izby Skarbowej w W.. Następnie Skarżący pismem z dnia 2 października 2014 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na pismo Ministra Finansów z dnia 2 lipca 2014 r. zawiadamiające o przekazaniu wniosku o wszczęcie z urzędu postepowania o stwierdzenie nieważności decyzji zgodnie z właściwością. Jednocześnie wniósł o zobowiązanie Ministra Finansów do dokonania wnioskowanej czynności przyjęcia do rozpoznania z urzędu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, zgodnie z § 2 tego przepisu, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej orzekając w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1 - 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, tj. nie mające charakteru decyzji lub postanowień, a dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Charakteryzując kategorię działań administracji określoną w pkt 4 art. 3 § 2 P.p.s.a, wskazać należy, że są to akty lub czynności, które: 1) nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, te bowiem są zaskarżalne na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 - 3 P.p.s.a., 2) podejmowane są w sprawach indywidualnych, ponieważ akty o charakterze ogólnym zostały wymienione w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a., 3) muszą mieć charakter publicznoprawny, ponieważ tylko w tym zakresie działalność administracji została poddana sądowej kontroli, 4) dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisu prawa, co oznacza, że musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem (zaniechaniem określonego działania) organu administracji a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność (zob. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 22-23). Tak więc badaniu legalności przez sąd administracyjny podlegają wyłącznie te akty lub czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a, które spełniają łącznie wszystkie określone wyżej wymagania. Jeśli takiej czynności lub aktowi nie można przypisać którejkolwiek z ww. cech oznacza to, że w sprawie nie istnieje kognicja sądów administracyjnych. W rozpatrywanej sprawie Sąd stwierdził, że zaskarżone pismo z dnia 2 lipca 2014 r. zawiadamiające o przekazaniu wniosku o wszczęcie z urzędu postepowania o stwierdzenie nieważności decyzji zgodnie z właściwością, nie dotyczy uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Należy bowiem zauważyć, że użyte w tym przepisie sformułowanie "dotyczy" nie może być rozumiane jako dopuszczenie również pośredniego związku między aktem lub czynnością, a uprawnieniem lub obowiązkiem danego podmiotu, określonym w przepisach prawa. Pogląd ten aprobowany jest przez przedstawicieli nauki i praktyki prawa administracyjnego (zob. T. Woś, w: T. Woś, red., Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2004, s. 81; M. Jaśkowska, Wybrane zagadnienia właściwości sądów administracyjnych, w: Materiały na Konferencję sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, Warszawa 2004, s. 20). Zatem, aby dana czynność lub akt, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. mogła być badana przez sąd administracyjny co do zgodności z prawem powinna ustalać (odmawiać ustalenia), stwierdzać (odmawiać stwierdzenia), potwierdzać (odmawiać potwierdzenia) uprawnienia lub obowiązki określone przepisami prawa administracyjnego. W literaturze przedmiotu podkreśla się, że kontrola sądów administracyjnych wobec aktów określonych w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. uzależniona jest od istnienia ścisłego związku między ustaleniem, stwierdzeniem lub potwierdzeniem (oraz ich odmowami), a możliwością realizacji uprawnienia (lub obowiązku), wynikającego z przepisu prawa (zob. T. Woś, w: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 60-61). Skoro zaś zaskarżony akt nie odpowiada pojęciu "aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., uznać należało, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie mieści się w kategorii spraw, które należą do właściwości sądów administracyjnych. Z powodu zaś niedopuszczalności skargi, zbędne jest badanie merytoryczne zarzutów w niej podniesionych. Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. i przy zastosowaniu art. 58 § 3 tej ustawy orzekł, jak w sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu sądowego postanowiono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.