III SA/Wa 3396/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-12-01
Skład orzekający: Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy sytuacja materialna, życiowa i zdrowotna strony nie uległa poprawie od czasu poprzedniego rozstrzygnięcia, a postępowanie wymaga przymusu adwokackiego, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
W sytuacji, gdy sytuacja życiowa i finansowa strony nie uległa poprawie od czasu poprzedniego rozstrzygnięcia, a postępowanie przed sądem II instancji wymaga przymusu adwokackiego, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Ustawodawca przewidział możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny.Stan faktyczny
W. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Finansów w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne. Skarżący wskazał na swoją niepełnosprawność, niskie dochody (renta w wysokości 820 zł netto) oraz wysokie miesięczne wydatki (czynsz 700 zł, media 100 zł). Podkreślił, że jego sytuacja życiowa i finansowa nie uległa poprawie od czasu poprzedniego rozstrzygnięcia sądu, w którym przyznano mu prawo pomocy w zakresie częściowym.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono stronie pełnomocnika z urzędu, tj. adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 1/12/2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] /8/2014 r Nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne p o s t a n a w i a ustanowić stronie pełnomocnika z urzędu, tj. adwokata
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym albo częściowym (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, (art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. Okoliczności uzasadniające potrzebę przyznania stronie prawa pomocy powinna wykazać – strona.
Skarżący – W. G. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie przyznania adwokata. Wskazał, że sytuacja materialna, życiowa i zdrowotna nie pozwala mu na poniesienie kosztów sądowych. Skarżący jest osobą niepełnosprawną w stopniu [...] . Skarżący jest uznany za osobę [...] , po przebytej operacji [...] . Jego jedynym źródłem dochodu jest renta w wysokości 820 zł netto. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe samotnie a samodzielnie. Do swojego majątku zaliczył mieszkanie o pow. 68 m² i 0,38 ha nieruchomości rolnej (nieużytki). Skarżący nie posiada oszczędności. Miesięczne wydatki skarżącego to: czynsz 700 zł, media 100 zł.
Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej – "P.p.s.a."). Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Referendarz sądowy wskazuje, ze wniosek strony był już uprzednio oceniany przez Sąd, który uznał niezdolność do ponoszenia kosztów sądowych przez stronę, czyli przyznał jej prawo pomocy w zakresie częściowym.
Sytuacja życiowa skarżącego nie poprawiła się od tego czasu.
Źródłem utrzymania skarżącego jest renta inwalidzka skarżącego w wysokości 800 zł netto, która w całości przeznaczana jest na utrzymanie. Względem skarżącego prowadzone jest nadto postepowanie egzekucyjne, a on sam nie posiada jakichkolwiek oszczędności. Strona posada także ograniczone możliwości uzyskania dochodu w drodze pracy zarobkowej, ponieważ z nadesłanego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności znajdującego się w aktach sprawy wynika, że skarżący niezdolny jest do zatrudnienia.
Co więcej, na tym, etapie postępowania (tj. przed Sądem II instancji), wymagany jest przymus adwokacki, stąd konieczność wygospodarowania przez stronę środków (finansowych) na wynagrodzenie pełnomocnika.
Skoro niezdolność do wygospodarowania wolnych środków finansowych została stwierdzona na uprzednim etapie postępowania, a sytuacja życiowa i finansowa strony nie zmieniła się, to należało, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 3, art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., należy zadecydować jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło