III SA/Wa 3482/14

PostanowienieWSA w Warszawie2015-07-31

Skład orzekający: Waldemar Śledzik, Sylwester Golec, Ewa Radziszewska-Krupa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien zawiesić postępowanie w sprawie dotyczącej określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych, gdy istnieje wątpliwość co do konstytucyjności przepisu Ordynacji podatkowej regulującego zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku ze wszczęciem postępowania karnego skarbowego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może zawiesić postępowanie, jeżeli jego rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym. W niniejszej sprawie, ocena zasadności skargi dotyczącej przedawnienia zobowiązania podatkowego była uzależniona od rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny wniosku o zbadanie zgodności art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej z Konstytucją RP. W związku z tym, sąd zawiesił postępowanie do czasu zakończenia postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. Zarzucił m.in. naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej poprzez nieuchylenie decyzji pierwszej instancji i nieumorzenie postępowania pomimo przedawnienia zobowiązania podatkowego. Organ podatkowy podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na zawieszenie biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 O.p. w związku ze wszczęciem postępowania karnego skarbowego. Skarżący podniósł również kwestię niekonstytucyjności art. 70 § 6 pkt 1 O.p., wskazując na złożenie wniosku do Trybunału Konstytucyjnego w tej sprawie.
Rozstrzygnięcie
Sąd zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie do czasu zakończenia postępowania toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie o sygn. akt K 31/14.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Waldemar Śledzik (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Sylwester Golec, sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Protokolant starszy referent Monika Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 lipca 2015 r. sprawy ze skargi D. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. p o s t a n a w i a zawiesić postępowanie D. W. (dalej zwany "Skarżącym") wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2014 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. Zaskarżonej decyzji zarzucił m.in. naruszenie przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy, tj. art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 208 § 1, art. 70 § 1 i art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. – dalej zwana: "O.p.") w związku z zasadą ochrony zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą z art. 2. Konstytucji RP – poprzez nieuchylenie decyzji pierwszej instancji i nieumorzenie postepowania, pomimo przedawnienia zobowiązania podatkowego, co nastąpiło wskutek przyjęcia wadliwego założenia, że wszczęcie postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe stanowiło przesłankę zawieszenia biegu terminu przedawnienia, podczas gdy podjęcie czynności z zakresu postępowania karnego w sprawie Skarżącego stanowiło rażące nadużycie prawa (poprzez instrumentalne wykorzystanie instytucji z zakresu prawa karnego skarbowego i postepowania karnego w celu wydłużenia okresu przedawnienia zobowiązania podatkowego) i nie może w tych okolicznościach być uznane za okoliczność powodującą zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Dyrektor Izby Skarbowej w W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, iż w sprawie zgodnie z art. 70 § 6 pkt 1 O.p. doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, a nabycie przez Skarżącego w 2002 r. akcji serii D. S.A., nie nastąpiło na podstawie publicznej oferty. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 208 § 1, art. 70 § 1 i art. 70 § 6 pkt 1 O.p., zwrócił uwagę, iż w niniejszej sprawie bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. uległ zawieszeniu w związku z wszczęciem w dniu 14 października 2013 r. śledztwa w sprawie o przestępstwo skarbowe w stosunku do Skarżącego. O powyższym fakcie Skarżący został zawiadomiony przed upływem terminu wskazanego w art. 70 § 1 O.p. przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. pismem z dnia 28 listopada 2013 r., które zostało uznane za doręczone w trybie art. 150 § 2 O.p.. W związku z tym, spełnione zostały przesłanki określone w art. 70 § 6 pkt 1 O.p., co oznacza, iż bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego uległ zawieszeniu, a zatem zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. nie uległo przedawnieniu. Skarżący w piśmie procesowym z dnia 27 lipca 2015 r. podtrzymał stanowisko wyrażone w skardze, że doszło do naruszenia konstytucyjnej zasady ochrony zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa i jednocześnie wskazał, że w dniu 22 października 2014 r. Rzecznik Praw Obywatelskich złożył do Trybunału Konstytucyjnego wniosek o stwierdzenie niezgodności art. 70 § 6 pkt 1 O.p. z art. 2 Konstytucji, w zakresie w jakim przewiduje, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie, a nie przeciwko osobie. Do pisma dołączył kopię ww. wniosku. Na rozprawie w dniu 31 lipca 2015 r. pełnomocnik Skarżącego wyjaśnił, że w związku z pkt 3 pisma procesowego Skarżącego z dnia 27 lipca 2015 r. dotyczącym niekonstytucyjności art. 70 § 6 pkt 1 O.p. nie został złożony wniosek o zawieszenie postępowania. Pełnomocnik organu administracji wniósł o rozważenie z urzędu instytucji zawieszenia, gdyż w jego ocenie jest ona kluczowa, bowiem łączy się z zarzutem przedawnienia. Pełnomocnik Skarżącego odnosząc się do powyższego wskazał, że nie wnosi o zawieszenie postępowania, bowiem doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) zwanej dalej "P.p.s.a.", sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowego, sądowoadministracyjnego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Przepis ten określa przesłanki fakultatywnego zawieszenia postępowania sądowego, uwzględniając względy celowościowe. Zagadnienie wstępne musi mieć bowiem wpływ na wynik danego postępowania. Praktyka sądowa wykształciła szerokie rozumienie zwrotu "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania", wychodząc w tym zakresie poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności postępowania, np. w przypadku podjęcia stosownej uchwały przez Naczelny Sąd Administracyjny lub wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 sierpnia 2009 r., sygn. akt I FZ 248/09). Sytuacja taka wystąpiła w niniejszej sprawie. Sąd ustalił bowiem, że Rzecznik Praw Obywatelskich wystąpił do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem z dnia 22 października 2014 r. (zarejestrowany pod sygn. akt K 31/14) o zbadanie zgodności: 1) art. 114a Kodeksu karnego skarbowego z art. 2 i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP; 2) art. 70 § 6 pkt 1 O.p., w zakresie, w jakim przewiduje, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie, a nie przeciwko osobie z art. 2 Konstytucji RP. Ocena zasadności skargi wniesionej w niniejszej sprawie uzależniona jest m.in. od rozstrzygnięcia kwestii przedawnienia zobowiązań podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. W zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Skarbowej w W. powołał się na zawieszenie biegu terminu przedawnienia powyższych zobowiązań, spowodowane wszczęciem w stosunku do Skarżącego dochodzenia w sprawie o przestępstwo skarbowe obejmujące swym zakresem 2007 r., co stanowi to przesłankę zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego przewidzianą w art. 70 § 6 pkt 1 O.p. Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, że Skarżącego zawiadomiono o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia powyższych zobowiązań podatkowych. Sporne między stronami jest zatem kwestia skutecznego zawieszenia biegu przedawnienia, bowiem w niniejszej sprawie wątpliwości Skarżącego budzi wykładnia art. 70 § 6 pkt 1 O.p. Zakres wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich przyjętego do rozpatrzenia przez Trybunał Konstytucyjny ma zatem bezpośredni związek z problematyką prawną występującą w niniejszej sprawie. Oceniając powyższe z punktu widzenia celowości, sprawiedliwości i ekonomiki procesowej Sąd przyjął, iż niniejsze postępowanie powinno zostać zawieszone. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie do czasu zakończenia postępowania toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie o sygn. akt K 31/14.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło