III SA/Wa 3498/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-03-05
Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja finansowa strony skarżącej, obejmująca brak dochodów, zadłużenie i utrzymywanie się z pomocy rodziny, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?Ratio decidendi
Sąd przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), uznając, że jej sytuacja finansowa uzasadnia takie rozstrzygnięcie. Skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co jest przesłanką z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA. Uprawdopodobniła, że poniesienie kosztów sądowych przekracza jej możliwości finansowe, przedstawiając szczegółowe wyjaśnienia dotyczące braku dochodów, zamknięcia działalności gospodarczej, utrzymywania się z pomocy rodziny oraz znaczącego zadłużenia.Stan faktyczny
Skarżąca E.K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) z uwagi na trudną sytuację finansową, brak dochodów, zablokowane konta bankowe i utrzymywanie się z pomocy rodziny. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, jednak skarżąca złożyła sprzeciw, przedstawiając dalsze szczegóły dotyczące swojego zadłużenia, stanu zdrowia i braku dochodów. Sąd rozpoznał wniosek i postanowił przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym.Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolniono od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2014 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym tj. zwolnić od kosztów sądowych.
Skarżąca, E.K. , złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku wskazała, że nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Nie może prowadzić działalności gospodarczej, ponieważ ma zablokowane konta bankowe przez Urząd Skarbowy. Skarżąca z córką pozostały bez środków do życia dlatego korzystają z pomocy rodziny. Wyjaśniła, że nie mogła otrzymać zasiłku dla bezrobotnych ze względu na zaległości powstałe w wyniku działań Urzędu Skarbowego.
Postanowieniem z 30 grudnia 2014 r. Referendarz sądowy odmówił Skarżącej przyznania prawa pomocy.
Pismem z 23 stycznia 2015 r. Skarżąca złożyła sprzeciw na to postanowienie.
W uzasadnieniu wyjaśniła, że w 2013 r. i 2014 r. nie osiągnęła żadnego dochodu. Samodzielnie prowadzi swoje gospodarstwo domowe, ma na utrzymaniu jedno dziecko. Wskazała, że łączne zobowiązanie na rzecz banków wynoszą 79.504 zł z którym obecnie prowadzi rozmowy o umorzenie i odroczenie spłat do czasu zakończenia sporu z US i rozpoczęciem pracy. Ponadto Skarżąca wskazała, że w 2013 r. zamknęła prowadzoną działalność gospodarczą i obecnie utrzymuje się z prac dorywczych. Jednak, w tym roku, nie uzyskała jeszcze żadnego dochodu.
Ponadto Skarżąca wskazała na swój zły stan zdrowia (choroby [...], [...] ).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 ww. ustawy, obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika.
Celem instytucji prawa pomocy jest więc zapewnienie prawa do sądu
i możliwości obrony swoich racji osobom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej im poniesienie kosztów z tym związanych.
Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy sąd może – na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
W niniejszej sprawie Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy zarówno w zakresie całkowitym, jak i w zakresie częściowym jest możliwe w sytuacji, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść odpowiednio: jakichkolwiek kosztów postępowania bądź pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy).
Okoliczności przedstawione przez Skarżącą we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak również wynikające z akt pozwalają uznać, że sytuacja Skarżącej uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca wypełnia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy, co oznacza, iż wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżąca w sposób wystarczający uprawdopodobniła, iż poniesienie kosztów sądowych przekracza jej możliwości finansowe. Przedstawiła szczegółowe wyjaśnienie jej aktualnej sytuacji majątkowej. Wynika z nich, że obecnie Skarżąca nie osiąga żadnych dochodów, zamknęła prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą i obecnie pozostaje na utrzymaniu rodziny. Podkreślić należy, że na Skarżącej ciąży obowiązek spłaty kredytu (59.104 zł) w [...] , karty kredytowej (18000 zł), kredytu w [...] (2400 zł).
W tym stanie rzeczy, wskazać należy, iż sytuacja finansowa Skarżącej uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca wykazała bowiem, iż nie jest w stanie wygospodarować środków na pokrycie kosztów sądowych.
Z tej przyczyny, na podstawie art. 243 § 1, art. 245, art. 246 § 2 ustawy procesowej postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło