III SA/Wa 3516/15
WyrokWSA w Warszawie2017-02-03
Skład orzekający: Aneta Trochim-Tuchorska, Honorata Łopianowska, Aneta Agnieszka Olesińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy odmawia udzielenia informacji o tym, kto uiszcza podatek od nieruchomości, powołując się na tajemnicę skarbową, czy też powinien rozpatrzyć wniosek w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej i udzielić informacji w zakresie, w jakim nie narusza to tajemnicy skarbowej?Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może udzielić informacji o konkretnym podatniku uiszczającym podatek od nieruchomości, gdyż stanowi to tajemnicę skarbową. Jednakże, organ powinien rozpatrzyć taki wniosek w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej i udzielić informacji w zakresie, w jakim nie narusza to tajemnicy skarbowej, np. poprzez podanie danych zbiorczych lub wyjaśnienie, czy gmina jako właściciel jest zobowiązana do płacenia podatku.Stan faktyczny
Wspólnota mieszkaniowa zwróciła się do Prezydenta Miasta o udzielenie informacji, kto uiszcza podatek od nieruchomości. Prezydent odmówił, powołując się na tajemnicę skarbową. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Wspólnota złożyła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta W. i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Wspólnoty zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Aneta Trochim-Tuchorska, Sędziowie sędzia WSA Honorata Łopianowska (sprawozdawca), sędzia WSA Aneta Agnieszka Olesińska, Protokolant referent Michał Strzałkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi Wspólnoty [...] z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia informacji w sprawie opłat z tytułu podatku od nieruchomości. 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta W. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz Wspólnoty [...] z siedzibą w W. kwotę 340 zł (słownie: trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wnioskiem z 3 lutego 2015 r. Skarżąca zwróciła się do Prezydenta Miasta W. [Burmistrza Dzielnicy B. ] o udzielenie informacji, kto uiszcza podatek od nieruchomości położonej przy ul. [...] w W. .
Postanowieniem z [...] lutego 2015 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 216 § 1 i 217 § 1 w zw. z art. 293 § 1 i 2 oraz art. 298 i 299 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa [Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, z późn. zm.] Prezydent Miasta W. odmówił udzielenia Wspólnocie informacji w sprawie opłat z tytułu podatku od nieruchomości położonej przy ul. [...] , w uzasadnieniu podając, że zgodnie z art. 293 i 294 ustawy Ordynacja podatkowa, indywidualne dane zawarte w aktach podatkowych będących w posiadaniu organu podatkowego objęte są tajemnicą skarbową, zaś na podstawie art. 298 oraz art. 299 tej ustawy, informacje zawarte w aktach podatkowych udostępniane mogą być jedynie enumeratywnie wymienionym podmiotom.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Wspólnota złożyła zażalenie od powyższego postanowienia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. , postanowieniem z [...] października 2015 r., nr [...] , wydanym na podstawie art. 220 § 2 w zw. z art. 13 § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych [Dz.U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856, z późn. zm.], po rozpatrzeniu zażalenia Wspólnoty [...] ul. [...] [dalej: "Wspólnota" lub "Skarżąca"] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. powołując odpowiednie przepisy Ordynacji podatkowej, przedstawiło zasady udostępniania akt podatkowych. Ponadto podkreślono, powołując się na orzecznictwo sądów, że w trybie dostępu do informacji publicznej nie mogą być ujawnione indywidualne dane podatnika, płatnika, inkasenta, znajdujące się w posiadaniu organu podatkowego, przy czym możliwe jest ujawnienie ich wyłącznie w ujęciu zbiorczym. Organ zaznaczył, że nie mogą być też ujawniane dane zawarte w rozstrzygnięciu organu podatkowego w sprawie indywidualnego wymiaru podatku przez konkretnego podatnika, a nawet dane dotyczące numerów poszczególnych spraw podatkowych, dat wszczęcia i zakończenia indywidualnych postępowań podatkowych, gdyż są one danymi, o których mowa w art. 293 § 2 Ordynacji podatkowej i stanowią tajemnicę skarbową. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wywiodło również, że brak jest możliwości udzielenia informacji osobie niewymienionej w art. 298 oraz art. 299 Ordynacji podatkowej niebędącej stroną postępowania wnioskowanych informacji. Organ powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z 3 czerwca 2013 r., sygn. akt II SA/Op 52/13, stwierdził przy tym, że dane dotyczące wysokości ustalonego podatku od nieruchomości na rzecz konkretnej strony należą do dokumentacji rachunkowej organu podatkowego, o której mowa w art. 293 § 2 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Natomiast dane o zakresie opodatkowania wskazanym podatkiem, tj. o opodatkowaniu obiektu w całości albo w części, zawarte są w deklaracji na podatek i podlegają tajemnicy skarbowej na postawie art. 293 § 1 Ordynacji podatkowej.
Z powyższego, zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławcze w W. wynika, że Wspólnota nie może domagać się udzielenia informacji dotyczących innego podatnika, a w trybie dostępu do informacji publicznej nie mogą być ujawnione indywidualne dane podatnika, płatnika, inkasenta, znajdujące się w posiadaniu organu podatkowego.
Na wskazane powyżej orzeczenie pismem z 2 grudnia 2015 r. Wspólnota złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie:
1) art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej [Dz.U. z 2014 r., poz. 782, z późn. zm.] przez rozstrzygnięcie sprawy postanowieniem, podczas gdy prawidłową formą rozstrzygnięcia winna być decyzja administracyjna;
2) art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez niezastosowanie trybu przewidzianego w tym przepisie;
3) art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. h ustawy o dostępie do informacji publicznej przez jego niezastosowanie;
4) art. 217 § 1 pkt 4 i § 2 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej przez nienależyte uzasadnienie prawne zaskarżanego postanowienia.
Uzasadniając powyższe zarzuty, Skarżąca podniosła, że prawo dostępu do informacji publicznej ma charakter powszechny i obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej w tym przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to istotne dla interesu publicznego, wglądu do dokumentów urzędowych i dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej, pochodzących z powszechnych wyborów. Wspólnota wskazała, że złożony przez nią wniosek podlegał zakwalifikowaniu jako wniosek o udostępnienie informacji publicznej w związku z art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. h ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarżąca wywiodła przy tym, że ciężary publiczne związane są z konkretnymi podmiotami, a zatem pytanie o konkretny rodzaj ciężaru publicznego w powiązaniu z konkretnym podmiotem nie może wykluczać kwalifikowania takiego pytania jako wniosku o udzielenie informacji publicznej a samej żądanej informacji jako informacji publicznej z tego tylko względu, że związane jest z konkretnym podmiotem.
Zdaniem Skarżącej, odmowa udostępnienia informacji może nastąpić jedynie wówczas, gdy ustawa wyraźnie tak stanowi i w trybie przewidzianym przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarżąca stwierdziła, że organy administracji publicznej nie zastosowały wobec niej trybu przewidzianego w art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, a nadanie rozstrzygnięciu formy postanowienia stoi w oczywistej sprzeczności z treścią art. 16 ust. 1 przywołanej ustawy. Ponadto Wspólnota podniosła, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, jeżeli jakaś informacja nie może zostać udostępniona, to organ musi ustalić, jakie informacje podlegają ochronie ze względu na to, że są objęte tajemnicą. Musi zatem wskazać, czy dane te objęte są tajemnicą ze względu na ochronę danych osobowych w nich zawartych, czy też ze względu na prawo do prywatności, inną tajemnicę państwową, służbową, skarbową czy też statystyczną. Skarżąca stwierdziła, że organ odwoławczy nie tylko nie dokonał wspomnianych ustaleń i nie wskazał, jakie dane zawarte w odpowiedzi na złożony wniosek objęte są konkretną tajemnicą, ale uzasadniając odmowę udzielenia informacji, powołało się w sposób ogólnikowy na przepisy art. 298 Ordynacji podatkowej. Zdaniem Wspólnoty oznacza to, że organ nie wyjaśnił stanu faktycznego sprawy ani nie wskazał, jakie fragmenty odpowiedzi na postawione pytania objęte są określoną tajemnicą ustawowo chronioną.
Skarżąca zauważyła ponadto, że uzasadnienie rozstrzygnięcia nie może ograniczać się tylko do przytoczenia przepisów znajdujących zastosowanie w sprawie, ale powinno zawierać wyjaśnienie ich treści, co wynika m.in. z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej. W ocenie Wspólnoty, wadliwe uzasadnienie rozstrzygnięcia nie daje możliwości dokonania oceny merytorycznej zasadności ustalonego wyłączenia, jest nieprzekonujące i pozbawia Skarżącą możliwości przeanalizowania toku rozumowania i argumentacji organu, które kryją się za wydanym w sprawie rozstrzygnięciem.
Skarżąca wywiodła, że na gruncie przepisów Ordynacji podatkowej do zaakceptowania byłby pogląd o niemożności udzielenia w ramach dostępu do informacji publicznej informacji dotyczących np. indywidualnego wymiaru podatku, gdyż informacja taka stanowiłaby tajemnicę skarbową. W ocenie Skarżącej, organ mógł udzielić odpowiedzi na część jej pytania w oderwaniu od konkretnego podatnika. Wspólnota podkreśliła, że organ nie udzielił takiej odpowiedzi ani nie zapytał w trybie art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, czy takie rozwiązanie byłoby akceptowalne dla Skarżącej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
[1] Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych [Dz. U. z 2016 r. poz. 1066], kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz. U. z 2016, poz. 718 z późn. zm.], sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania [art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi] lub stwierdzenia nieważności jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w art. 247 ustawy Ordynacja podatkowa [art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi]. Należy nadto wskazać, iż w myśl art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, jakkolwiek nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem sporu w sprawie jest zasadność odmowy udzielenia Skarżącej informacji, odnośnie rozliczeń w zakresie podatku od nieruchomości zajmowanej przez Wspólnotę [...] [Skarżącą].
[2] Na wstępie przytoczenia wymaga treść wniosku złożonego przez Skarżącą.
I tak, pełna [z pominięciem, z oczywistych względów, danych adresowych i podpisów] treść wniosku ma następujące brzmienie:
"Zwracamy się do Państwa jako Zarząd Wspólnoty [...] z pytaniem, kto płaci podatek od gruntu za nieruchomość [...] . Według Księgi Wieczystej budynku, właścicielem wyżej wymienionej nieruchomości jest Dzielnica W. ".
[3] Poddając ocenie odmowne postanowienie wydane przez Prezydenta Miasta W. podkreślenia wymaga – po pierwsze – że jakkolwiek wniosek złożony przez Skarżącą był w swej treści bardzo syntetyczny, na wysokim poziomie ogólności, to nie zwalniało to organu z udzielenia informacji w takim zakresie, w jakim było to możliwe. Dostrzeżenia wymaga przy tym, że w drugim zdaniu zapytania Skarżąca podała, że Miasto [Dzielnica B.] – według zapisów w księdze wieczystej – jest właścicielem nieruchomości, której dotyczy pytanie. Należy przez to rozumieć, że ta informacja została podana nie dla wzbogacenia wniosku ani po to, by umożliwić identyfikację nieruchomości, ale w błędnym przekonaniu wnioskodawcy, że Miasto samo płaci na swoją rzecz podatek od nieruchomości. Takie zresztą przeświadczenie Skarżąca prezentowała na rozprawie. Oznacza to zarazem, że przynajmniej tę informację, równoznaczną z wyjaśnieniem czy w odniesieniu do gruntu jest uiszczany przez jakikolwiek podmiot podatek od nieruchomości albo, że takiego obowiązku nie ma, ponieważ jego właścicielem jest gmina, Skarżąca powinna była uzyskać.
Sąd zauważa, że istotnie, przepisy Ordynacji podatkowej nie pozwalają udzielić innym, aniżeli wymienione w art. 298 Ordynacji podatkowej podmiotom informacji stanowiących tajemnicę skarbową, te zaś stanowią m.in. indywidualne dane zawarte w deklaracjach oraz dokumentacji podatkowej. Zgodnie bowiem z treścią art. 293 ustawy Ordynacja podatkowa, indywidualne dane zawarte w deklaracji oraz innych dokumentach składanych przez podatników, płatników lub inkasentów lub posiadanych przez organy podatkowe objęte są tajemnicą skarbową. Takimi danymi są zaś informacje pozwalające na identyfikację danego podmiotu, a zatem między innymi na określenie, kto ponosi zobowiązanie z tytułu podatku.
Tym samym, organ administracji nie mógł udzielić informacji w zakresie tego, kto płaci podatek od nieruchomości za dany grunt, wskazując imiennie te osoby czy podmioty.
W tej części, z uwagi na brzmienie art. 298 i 299 Ordynacji podatkowej, wskazujących katalog podmiotów uprawnionych do uzyskania informacji stanowiących tajemnicę skarbową, stanowisko organów obu instancji jest właściwe. Wymienione przepisy specyfikują bowiem katalog podmiotów, którym organy podatkowe obowiązane są udzielić informacji. I tak, w myśl art. 298 ustawy Ordynacja podatkowa, akta niezawierające informacji, o których mowa w art. 182, organy podatkowe udostępniają:
1) ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych;
2) innym organom podatkowym;
3) organom kontroli skarbowej;
3a) pracownikom wywiadu skarbowego;
4) Najwyższej Izbie Kontroli – w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o Najwyższej Izbie Kontroli;
5) sądowi, prokuratorowi, a także upoważnionym pisemnie przez prokuratora funkcjonariuszom Policji lub Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego – w związku z toczącym się postępowaniem;
5a) Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego, Agencji Wywiadu, Służbie Wywiadu Wojskowego, Centralnemu Biuru Antykorupcyjnemu, Policji, Żandarmerii Wojskowej, Straży Granicznej, Służbie Więziennej, Biuru Ochrony Rządu i ich posiadającym pisemne upoważnienie funkcjonariuszom lub żołnierzom w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia postępowania sprawdzającego na podstawie przepisów o ochronie informacji niejawnych;
5b) Szefowi Centralnego Biura Antykorupcyjnego, jeżeli jest to konieczne dla skutecznego zapobieżenia przestępstwom lub ich wykrycia albo ustalenia sprawców i uzyskania dowodów;
6) biegłym powołanym w toku postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej – w zakresie określonym przez organ podatkowy;
6a) wojewodzie i Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców – w zakresie prowadzonych postępowań dotyczących legalizacji pobytu cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
6b) Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej – w związku z prowadzonym postępowaniem oraz wydawaniem opinii prawnej;
6c) organom nadzoru górniczego – w celu weryfikacji pomiaru urobku rudy miedzi, wydobytego gazu ziemnego oraz wydobytej ropy naftowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 marca 2012 r. o podatku od wydobycia niektórych kopalin [Dz. U. z 2016 r. poz. 1581 i 1948];
7) innym organom – w przypadkach i na zasadach określonych w odrębnych ustawach oraz ratyfikowanych umowach międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.
W myśl natomiast art. 299 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa informacje stanowiące tajemnicę skarbową udostępniane są również:
1) powiatowym oraz wojewódzkim urzędom pracy;
2) jednostkom organizacyjnym Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego;
3) jednostkom organizacyjnym Zakładu Ubezpieczeń Społecznych;
4) ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych – w celu realizacji zadań określonych w przepisach o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców;
5) Szefowi Krajowego Centrum Informacji Kryminalnych w celu realizacji jego zadań ustawowych;
6) komornikom sądowym i administracyjnym organom egzekucyjnym w związku z toczącym się postępowaniem egzekucyjnym lub zabezpieczającym;
7) wójtom, burmistrzom, prezydentom miast lub marszałkom województw w zakresie prowadzonych postępowań o przyznanie świadczeń rodzinnych, zasiłków dla opiekunów, świadczeń pieniężnych wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów lub świadczenia wychowawczego;
8) ośrodkom pomocy społecznej i powiatowym centrom pomocy rodzinie w zakresie prowadzonych postępowań o świadczenia z pomocy społecznej;
9) służbom statystyki publicznej w zakresie wynikającym z programu badań statystycznych;
10) instytucjom zajmującym się obsługą środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej lub środków niepodlegających zwrotowi, pochodzących z innych źródeł zagranicznych;
11) organizacjom pożytku publicznego – w zakresie i na zasadach określonych w ustawach podatkowych.
Obowiązek ochrony informacji stanowiących tajemnicę skarbową ma charakter kategoryczny i obwarowany jest sankcją karną za bezprawne ujawnienie takich informacji – zgodnie z art. 306 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, kto, będąc obowiązanym do zachowania tajemnicy skarbowej, ujawnia informacje objęte tą tajemnicą, podlega karze pozbawienia wolności do lat 5, przy czym, jeśli to dotyczy informacji pochodzących od banków – kara pozbawienia wolności wynosi od 6 miesięcy do lat 5. W myśl § 3 tego przepisu, jeżeli sprawca działa nieumyślnie, podlega karze pozbawienia wolności do lat 2. Oznacza to obowiązek wyjątkowo ostrożnego traktowania danych, które pozostają w dyspozycji organu i mieszczą się w definicji tajemnicy skarbowej.
Niewątpliwie, Skarżąca nie mieści się w powyższym katalogu podmiotów uprawnionych do uzyskania informacji stanowiących tajemnicę skarbową, takich jak informacja, kto płaci za daną nieruchomość podatek, stąd organ podatkowy nie mógł udzielić odpowiedzi na to pytanie.
[4] Niezależnie od tego, rzeczą tego organu było udzielenie takich informacji, i w takim zakresie, jaki był możliwy. Dostrzeżenia bowiem wymaga, że mimo ogólnego, wyrażonego w Ordynacji podatkowej zakazu udzielania informacji stanowiących tajemnicę skarbową dla innych, niż wymienione w art. 298 i 299 Ordynacji podatkowej podmiotów, organ podatkowy obowiązany był udzielić informacji, które nie stanowią tajemnicy skarbowej. Organ podatkowy może przy tym udzielić informacji w sposób zagregowany, ujęty w formie zbiorczych zestawień. Zgodnie z treścią art. 305 Ordynacji podatkowej, Minister właściwy do spraw finansów publicznych [od 1 marca 2017 r. uprawnienie to będzie przysługiwało Szefowi Krajowej Administracji Skarbowej] podaje do wiadomości publicznej zbiorcze informacje dotyczące podatków, przy czym uprawnienie to przysługuje również organom podatkowym
Nic zatem nie stało na przeszkodzie aby organ, do którego wystąpiła Wspólnota [...] udzielił informacji nie kolidujących z zakresem tajemnicy skarbowej, przykładowo że wszystkie podatki są płacone albo, że uiszcza je określona ilość podatników, czy nawet wyjaśnienia, że Miasto – jako właściciel nieruchomości – nie jest zobowiązane do ponoszenia na rzecz siebie podatku od nieruchomości. Rzeczą organu było zatem przekazanie informacji w takim zakresie, jaki był możliwy. Jeśli natomiast po stronie organu pozostawał niedosyt co do tego, jakich informacji oczekuje Skarżąca, organ mógł zwrócić się o doprecyzowanie postawionych pytań. Zwrócić przy tym należy uwagę na relatywnie szeroki dostęp do wiedzy o działaniu jednostek publicznych, regulowany ustawą o dostępie do informacji publicznej, przewidującą adresowany do władz publicznych oraz innych podmiotów wykonujących zadania publiczne obowiązek udzielania informacji. Zatem organ, otrzymując tak ogólnie postawiony wniosek powinien był dołożyć staranności, celem odczytania intencji pytającego.
[5] Sąd dostrzegł także, że postanowienie Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z 13 lutego 2015 r. wydane zostało na podstawie art. 216 § 1 i 217 § 1 Ordynacji podatkowej. Przepisy te mają zastosowanie w toku postępowania podatkowego, tymczasem złożony przez Skarżącą wniosek nie wszczynał postępowania podatkowego, nie pozostawał też w związku z toczącym się postępowaniem. Powołany przez ten organ przepis nie stanowił zatem wystarczającej i właściwej podstawy dla rozstrzygnięcia wniosku Skarżącej. Rację ma w tej mierze Skarżąca, stawiając zarzuty naruszenia przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, poprzez zastosowanie regulacji art. 216 § 1 i 217 § 1 Ordynacji podatkowej mimo braku podstaw do tego. Tak wyartykułowany wniosek, z jakim mamy do czynienia w sprawie, powinien być rozpatrzony przede wszystkim w oparciu o przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, z uwzględnieniem właściwych dla postępowania administracyjnego zasad, takich jak zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do organu, zasada informowania stron i uczestników postępowania o okolicznościach faktycznych i prawnych, jakie mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, zasady przekonywania, której wyrazem jest powinność organów wyjaśniania stronom zasadności przesłanek którymi kierują się przy załatwieniu, zasada szybkości i prostoty postępowania.
Innymi słowy, adresat otrzymując wniosek Skarżącej, nawet tak zwięźle postawiony, jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie winien był wyczytać z niego tyle, ile było możliwe, szczególnie że nie został on sporządzony przez profesjonalnego pełnomocnika. Wniosek złożyła Wspólnota [...] mieszkańców kamienicy z tego samego adresu, jakiego dotyczyło zapytanie, w części odnoszącej się do gruntu. Postulaty życzliwego działania, nakierowanego na realizację zasady przekonywania i budzenia zaufania do organów administracji a także służebna rola administracji [wszak członkowie Wspólnoty [...] są zarazem są częścią wspólnoty lokalnej] determinują ocenę, że wniosek złożony do Prezydenta Miasta W. winien być rozpatrzony zgodnie z najlepszą wiedzą i starannością, nie tylko przez pryzmat ograniczeń w udostępnieniu informacji wynikających z Ordynacji podatkowej ale także z uwzględnieniem dostępu do informacji publicznej. Wszak już Konstytucja w art. 61 ust. 1 i 2 przewiduje, że każdy obywatel ma prawo do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Po myśli ust. 3 tego przepisu, ograniczenie prawa do informacji może nastąpić wyłącznie ze względu na ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd dopatrując się naruszenia art. 216 § 1 i 217 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez wydanie postanowienia w warunkach, kiedy wniosek Skarżącej należało rozpatrzeć przez pryzmat przepisów ustawy o dostępie informacji publicznej, uchylił zaskarżone postanowienia. Organ, do którego złożono wniosek obowiązany jest poddać analizie przez pryzmat dostępu do informacji publicznej możliwy zakres informacji, jakie mogą być Skarżącej przekazane, takich jak zbiorcze dane o płaconych za nieruchomość przy ulicy M. [...] podatkach; o tym czy te podatki w ogóle w całości są opłacane przez wszystkich zobowiązanych; ile podmiotów jest zobowiązanych do ponoszenia tego ciężaru.
Sąd zwraca także uwagę, że Skarżąca wystąpiła ze spornym wnioskiem, by uzyskać – choćby pośrednio – informację o istnieniu roszczeń co do zajmowanych przez członków Wspólnoty nieruchomości. Jeśli zatem taka jest intencja Skarżących, wynikająca z braku innych ścieżek uzyskania tego rodzaju informacji i zostanie ona wyartykułowana w toku postępowania wywołanego wnioskiem, rzeczą organu jest – z uwagi na uzasadniony interes Skarżącej jak i ograniczony dostęp do informacji o ewentualnych roszczeniach dotyczących gruntów i nieruchomości warszawskich – poddać refleksji przedstawione zagadnienie w kontekście także zamysłu, jaki przyświecał wystąpieniu o takie informacje. Temu celowi służy wyrażona w kodeksie postępowania administracyjnego zasada informowania podatnika i prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz. U. Nr 153, poz. 1270], Sąd uchylił zaskarżone postanowienia.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uwzględniając uiszczony przez Skarżącego wpis, wynagrodzenie pełnomocnika oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło