III SA/Wa 3656/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Marcin Piłaszewicz po rozpoznaniu w dniu 30.12.2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [....] .10.2014 r Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od spadków i darowizn p o s t a n a w i a 1. zwolnić stronę od wpisu od skargi; 2. odmówić stronie przyznania stronie prawa pomocy w pozostałym zakresie A. W. (dalej "skarżąca" lub "wnioskodawca" albo "strona") zwróciła się w skardze, a następnie na formularzu PPF z 22.12.2014 r. o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazała na następujące okoliczności: - prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwoma synami (ur [...] – student i ur [...] – student); - cała rodzina utrzymuje się za kwotę 1800 zł miesięcznie (emerytura strony – 12 tys zł rocznie, dochody synów z tytułu renty rodzinnej, stypendium i umów zlecenie – ok 17 tys rocznie); - posiada dom o pow 100 m.kw., nieruchomość rolną o pow 3, 2 ha, las – 10 ha; - poosiada samochód [...] o wartości 12 tys zł. Do formularza PPF strona załączyła zaświadczenie Naczelnika US o wysokości deklarowanych wyżej dochodów (n syst 114471, 114473, 114472) oraz odpisy z wyciągu z rachunku bankowego (saldo – 197 zł). Skarżąca załączyła nadto do skargi karty informacyjne leczenia szpitalnego ([...] , [...]), [...] , [...] i in), orzeczenie o niepełnosprawności, wypis lekarza z KRUS. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej P.p.s.a), właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 § 2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika: może być przyznane, jeśli strona wykaże niezdolność do poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym, stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a. obejmuje, zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Następuje wtedy, kiedy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie lub rodziny. Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji osobom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej im poniesienie kosztów z tym związanych. W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, tj o prawo pomocy w zakresie częściowym. Referendarz sądowy zauważa, że jedynym wymagalnym kosztem sądowym na obecnym etapie postępowania jest obowiązek uiszczenia wpisu od skargi (w badanej sprawie zł). Jedynie do wymagalnego kosztu sądowego należy odnosić wniosek skarżącej, ponieważ powstały każdorazowo obowiązek zapłaty zależności należy rozważać z uwzględnieniem aktualnej (z daty zapłaty należności) sytuacji finansowej strony, która to sytuacja może zmieniać się. Przedmiotem sporu jest odmowa umorzenia zaległości podatkowych. Informacje zgromadzone przez organ podatkowy zdają się potwierdzać sytuacje życiowa zadeklarowaną przez stronę (k 19, k 17/8, k 15/2, deklaracje strony). Niekwestionowane w sprawie pozostaje to, ze skarżąca dysponuje stałym, miesięcznym źródłem utrzymania w wysokości ok 900 zł brutto. Podobnie, źródłami dochodu dysponują także synowie skarżącej, z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe: są to stałe przychody z rent rodzinnych i stypendium oraz przychody z tytułu umów zlecenia. Zdaniem referendarza sądowego, z uwagi na znikomość rocznych dochodów posiadanych przez dzieci oraz spoczywający na nich obowiązek nauki nie można w sprawie rozważać odwrócenia obowiązku alimentacyjnego, by dzieci świadczyły pomoc matce w ponoszeniu kosztów sporów sądowych: oznaczyłoby to naruszenie ich podstaw utrzymania. Swobodę dysponowania dochodem przez stronę skarżącą w wysokości ok 900 zł miesięcznie należy miarkować koniecznymi wydatkami na poratowanie zdrowia (kosztami miesięcznymi lekarstw w wysokości 200 zł), wyżywienia (ok 400 zł) oraz kosztami prądu, wody i mediów (250 zł). Przy stanie zdrowia strony, na tym etapie postępowania, oszczędności strony w tej materii należałoby uznać za niewskazane. Referendarz sadowy wskazuje, ze nawet przy zaspokajaniu podstawowych potrzeb skarżąca korzysta z pomocy dzieci nie mieszkających z nią, na co wskazuj deklaracja po "pożyczkach" w kwocie 50 zł (od córki). Z tych powodów urzędnik sądowy zwolni skarżącą z wpisu od skargi w całości. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 243 § 1 u.p.p.s.a., art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 u.p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.