III SA/Wa 370/16
PostanowienieWSA w Warszawie2017-06-27
Skład orzekający: Dariusz Zalewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o zwrot kosztów postępowania sądowego, w której zastosowanie mają przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie, stawka minimalna wynagrodzenia adwokata powinna być ustalana według przepisów obowiązujących w dacie wszczęcia postępowania, czy według przepisów obowiązujących w dacie jego zakończenia, jeśli nastąpiła zmiana rozporządzenia w trakcie postępowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że w przypadku zmiany rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie w trakcie postępowania, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie nowego rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W związku z tym, stawka minimalna wynagrodzenia adwokata powinna być ustalona według przepisów obowiązujących w dacie wszczęcia postępowania, jeśli wartość przedmiotu sporu przekraczała określony próg.Stan faktyczny
Spółka F. Sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej dotyczącą wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od Ministra na rzecz spółki koszty postępowania, w tym koszty zastępstwa adwokackiego. Pełnomocnik spółki wniósł zażalenie na postanowienie w przedmiocie kosztów, domagając się zasądzenia wyższej kwoty tytułem zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego, argumentując, że zastosowane stawki były niższe niż wynikające z przepisów obowiązujących w dacie wszczęcia postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylono postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2017 r. zawarte w pkt 2 wyroku Sądu z dnia 22 lutego 2017 r., sygn. akt III SA/Wa 370/16, i zasądzono od Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na rzecz F. Sp. z o.o. kwotę 27.058,11 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Zalewski po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia F. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. na postanowienie w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania sądowego zawarte w pkt 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2017 r., sygn. akt III SA/Wa 370/16 w sprawie ze skargi F. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za grudzień 2014 r. postanawia: 1. uchylić postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2017 r. zawarte w pkt 2 wyroku Sądu z dnia 22 lutego 2017 r., sygn. akt III SA/Wa 370/16, 2. zasądzić od Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na rzecz F. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. kwotę 27.058,11 złotych (słownie: dwadzieścia siedem tysięcy pięćdziesiąt osiem złotych jedenaście groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 lutego 2017 r., sygn. akt III SA/Wa 370/16 po rozpatrzeniu skargi spółki F. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za grudzień 2014 r. uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na rzecz F. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. kwotę 19.770 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., nazywanej dalej: "p.p.s.a.").
Pismem z dnia 10 kwietnia 2017 r. pełnomocnik skarżącej wniósł zażalenie na postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania zawarte w wyroku z dnia 22 lutego 2017 r. w części nieuwzględniającej kwoty 7.200 zł.
Zaskarżonemu postanowieniu strona zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj. § 14 ust. 1 pkt 1 a w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. 2015.1800 z dnia 5 listopada 2015 r.) w zw. z § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2016 poz. 1668) na skutek ich niezastosowania w sprawie.
Strona wniosła o zmianę postanowienia i zasądzenie od Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na rzecz skarżącej kwoty 26.970 zł, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego w wysokości wynikającej z powołanego rozporządzenia w kwocie 14.417 zł oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu zażalenia strona podała, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi Spółki na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2015 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za grudzień 2014 r., uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na rzecz skarżącego kwotę 19.770 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym 12.553 zł tytułem uiszczonego wpisu oraz 7.217 zł tytułem kosztów zastępstwa adwokackiego.
W ocenie strony wysokość kosztów w części zasądzającej zwrot kosztów zastępstwa adwokackiego została zasądzona w nieprawidłowej wysokości. Pełnomocnik odwołał się do treści art. 205 § 2 p.p.s.a., wskazując jednocześnie na Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.
Zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1a w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2016 r. do 26 października 2016 r. stawka minimalna w sprawie o wartości przedmiotu sporu 1.255.211 zł, zgodnie z § 2 pkt 7 wynosiła 14.400 zł. Zgodnie z nowelizacją rozporządzenia ogłoszonego 12 października 2016 r. stawki te zmieniono. Rozporządzenie zmieniające weszło w życie 27 października 2016 r., jednak zgodnie z § 2 rozporządzenia zmierzającego do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Przedmiotowa sprawa w pierwszej instancji została wszczęta z dniem wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przez skarżącą 12 stycznia 2016 r., a zatem pod rządami rozporządzenia w sprawie opłat adwokackich obowiązującego w okresie od 1 stycznia do 26 października 2016 r. W dniu wejścia w życie rozporządzenia zmieniającego, tj. 27 października 2016 r. przedmiotowa sprawa w danej instancji nie była zakończona, bowiem zakończyła się dopiero dnia 22 lutego 2017 r., tj. w dniu wydania wyroku.
Zdaniem pełnomocnika Spółki należało zastosować rozporządzenie w sprawie stawek za czynności adwokackie w brzmieniu obowiązującym w okresie od 1 stycznia do 26 października 2016 r., tj. zasądzić od ministra rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na rzecz skarżącej zwrot kosztów zastępstwa adwokackiego w wysokości 14.417 zł.
Wojewódzki Sad Administracyjny w warszawie zważył, co następuje:
W myśl art. 195 § 2 p.p.s.a. jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych.
Według wskazanego przepisu, uchylenie zaskarżonego postanowienia przez Sąd, który je wydał, jest możliwe wtedy, gdy zażalenie jest "oczywiście uzasadnione". Tak określona podstawa uchylenia wskazuje, że mogą być nią objęte zarówno przyczyny formalne, które zadecydowały o wydaniu zaskarżonego postanowienia, jak i względy merytoryczne (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 maja 1999 r. II UZ 58/99).
W każdym jednak wypadku istotne jest to, by zasadność zażalenia była "oczywista", to znaczy niewzbudzająca wątpliwości i zauważalna bez potrzeby dokonywania głębszej analizy zaskarżonego postanowienia.
Po rozpatrzeniu zarzutów i argumentów zażalenia Sąd uznał za zasadne uchylić postanowienie w przedmiocie kosztów zawarte w pkt 2 wyroku z dnia 22 lutego 2017 r. i wydać nowe rozstrzygnięcie w tym zakresie.
Zgodnie z art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.
W przypadku postępowania, w którym strona reprezentowana jest przez adwokata (art. 205 § 2 p.p.s.a.) niezbędne koszty postępowania stanowi jego wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach oraz koszty sądowe (art. 211-213 p.p.s.a.).
Stosownie do art. 205 § 2 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
W niniejszej sprawie wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego nastąpiło z dniem wniesienia skargi do Sądu pismem z dnia 12 stycznia 2016 r., nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 18 stycznia 2016 r. (data stempla pocztowego).
W dniu składania skargi obowiązywały przepisy Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. z 2015 r. poz. 1800). Zgodnie z § 23 Rozporządzania weszło ono w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Przepisy cyt. Rozporządzenia obowiązywały do dnia 26 października 2016 r. Po tej dacie obowiązują przepisy Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. (Dz. U. z 2016 r. poz. 1668), z zastrzeżeniem wynikającym z § 2 Rozporządzenia, zgodnie z którym do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
W myśl § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. stawkę minimalną w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia była należność pieniężna obliczało się, biorąc pod uwagę wartość przedmiotu sprawy, która w rozpatrywanej sprawie wynosiła 1.255.211,00 zł. W związku z powyższym zastosowanie znalazł § 2 pkt 7 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., zgodnie z którym stawki minimalne opłat za czynności adwokackie wynosiły przy wartości przedmiotu powyżej 200.000 zł – 14.400 zł.
Zgodnie z art. 211 p.p.s.a. koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków. Opłaty sądowe, zgodnie z art. 212 § 1 p.p.s.a., to wpis pobierany od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym danej instancji (art. 230 p.p.s.a.) oraz opłata kancelaryjna, pobierana za stwierdzenie prawomocności oraz wydanie odpisów, zaświadczeń, wyciągów i innych dokumentów na podstawie akt (art. 234 p.p.s.a.), a także wykonanie podobnych czynności na podstawie zbiorów gromadzonych i prowadzonych w sądzie poza aktami sprawy (art. 235 p.p.s.a.).
W świetle tak określonego stanu prawnego, Sąd zasądza od Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na rzecz skarżącej kwotę 12.641,11 złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za grudzień 2014 r., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pismem z 12 stycznia 2016 r. oraz kwotę 14.400 zł stosownie do § 2 pkt 7 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz kwotę 17 zł stanowiącą wydatek poniesiony przez stronę w związku z koniecznością uiszczenia opłaty skarbowej od dokumentu stwierdzającego ustanowienie pełnomocnika w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji (k.83 akt sądowych).
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia, odnośnie pkt 2 sentencji postanowienia Sąd orzekł na podstawie art. 200, art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 7 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. z 2015 r. poz. 1800).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło