III SA/Wa 3706/16
PostanowienieWSA w Warszawie2017-03-03
Skład orzekający: Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która utrzymuje się z emerytury w wysokości 1017 zł miesięcznie, posiada dom o wartości 500 tys. zł i jest zadłużona na 100 tys. zł, wykazała brak możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, uzasadniający przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie?Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób przekonujący, że znajduje się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Ogólnikowe oświadczenia oraz brak szczegółowych informacji uniemożliwiły ocenę sytuacji finansowej, a posiadany majątek (dom) i dochód, mimo obciążeń, pozwalały na wygospodarowanie kwoty wpisu od skargi.Stan faktyczny
Strona skarżąca, M.W., złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Skarżący utrzymuje się z emerytury w wysokości 1017 zł, posiada połowę domu o wartości 500 tys. zł, jest zadłużony na 100 tys. zł, a miesięczne wydatki wynoszą około 1000-1100 zł. Strona nie podała szczegółowych informacji dotyczących swojej sytuacji finansowej i zdrowotnej, mimo wezwania sądu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania Skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 3/03/2017 r. po rozpoznaniu wniosku M.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu (radcy prawnego) w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] /9/2016 r. Nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne p o s t a n a w i a odmówić przyznania Skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
Strona skarżąca, tj. M.W. , zwrócił się w piśmie z 5/1/2017 r. i na formularzu PPF z 7/2/2017 r. z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Z oświadczeń Skarżącego wynika, że utrzymuje się z 1017 zł emerytury, posiada ½ domu "bliźniaka" (o wartości 500 tys. zł). Nic nie posiada. Utrzymanie kosztuje Skarżącego ok 1000 zł miesięcznie.. Jest obciążony kredytami na kwotę 100 tys. zł.
W wykonaniu wezwania referendarza sądowego z 19/1/2017 r strona poinformowała o tym, że nie posiada innych przychodów poza przychodami z emerytury, jak również oszczędności.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej P.p.s.a), prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. W niniejszej sprawie Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Przede wszystkim należy zauważyć, ze sytuacja życiowa Skarżącego, w tożsamym stanie faktycznym, była już (wielokrotnie i prawomocnie) badana przez Sądy. Również taktyka procesowa, objęta przez Skarżącego była poddawana ocenie przez organy orzekające w wielu sprawach..
W złożonym oświadczeniu Skarżący wykazał iż, pozostaje sam w gospodarstwie domowym. Źródło miesięcznego utrzymania skarżącego stanowi emerytura w wysokości 1.017 zł. Wykazane wydatki miesięczne to łączna kwota 1.100 zł miesięcznie. Majątek skarżącego to: dom o powierzchni 120 m², stanowiący ½ bliźniaka. Wnioskodawca nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. Skarżący jest zadłużony w banku na kwotę ponad 100.000 zł.
Zdaniem referendarza sądowego, ogólnikowa odpowiedź Skarżącego na wezwanie referendarza sądowego uniemożliwia dokonanie oceny sytuacji życiowej i finansowej Skarżącego. Brak jest szczegółowych informacji o stanie zdrowia, kalkulacji kosztów życia, zestawienia dochodów i wydatków, precyzyjnego zestawienia źródeł utrzymania (np. szczegółowej informacji o pomocy osób trzecich, z której korzystanie zadeklarował).
Należy przy tym zauważyć, że na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592).
Przedstawione powyżej dane w zestawieniu z brakiem odpowiedzi Skarżącego na cytowane wezwanie z dnia 19/1/2016 r., uniemożliwiają pełną ocenę jego sytuacji majątkowej, a w konsekwencji pozytywne rozpatrzenie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Poprzestając jednak na ocenie wyłącznie informacji przekazanych przez Skarżącego, należy uznać, ze Skarżący nie wykazał, był nie był w stanie wygospodarować kwoty wymagalnych kosztów postępowania w kwocie 100 zł (wpis od skargi) z kwoty uzyskiwanego miesięcznie dochodu (1017 zł)
Referendarz sądowy zauważa, że na obecnym etapie postępowania, tj. na etapie skargi, do toczenia sporu nie jest niezbędna pomoc profesjonalnego pełnomocnika. Dlatego, urzędnik sądowy, mając wiedzę o zakresie badania sprawy przez Sąd I instancji (art. 133 i art. 134 P.p.s.a.), jak też o obowiązku czuwania przez Sąd ten, by stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego udzielać potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań (art. 6 p.p.s.a.), zadecydował o odmowie ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Wobec powyższych okoliczności należało stwierdzić, iż Skarżący nie wykazał w sposób przekonywujący, iż faktycznie znajduje się w sytuacji materialnej, która skutkuje, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie niniejszej.
Z tych powodów, referendarz sądowy, na podstawie art. 243 § 1 P.p.s.a., art. 245 § 1, § 2 i § 3 P.p.s.a., art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło