III SA/Wa 3786/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-03-23
Skład orzekający: Agnieszka Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w kwocie 500 zł, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od tych kosztów?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że strona skarżąca nie wykazała, iż nie jest w stanie uiścić kwoty 500 zł tytułem wpisu od skargi. Pomimo prowadzenia działalności gospodarczej i uzyskiwania z niej przychodów, strona nie przedstawiła wystarczających dowodów na swoją trudną sytuację finansową, w tym nie wykazała miesięcznych kosztów utrzymania.Stan faktyczny
Strona skarżąca M.P. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. dotyczącą umorzenia zaległości podatkowych. Skarżąca argumentowała, że jej działalność gospodarcza przynosi niewielkie zyski. Po analizie złożonych dokumentów, w tym zeznań podatkowych i wyciągów z rachunków bankowych, sąd uznał, że strona nie wykazała wystarczająco swojej trudnej sytuacji finansowej.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
We wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF M.P. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku Skarżąca wskazała, że ostatnie dwa lata prowadzonej działalności gospodarczej przyniosły bardzo mały zysk. Skarżąca stwierdziła, że prowadzi działalność gospodarczą samodzielnie w majątku odrębnym.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że Skarżąca samodzielnie gospodarstwo domowe i posiada zajazd [...] o powierzchni 1.000 m². Z prowadzonej działalności gospodarczej Skarżąca uzyskuje miesięcznie około 2.000 zł brutto.
W odpowiedzi na wezwanie do nadesłania dodatkowych dokumentów i złożenia oświadczeń dotyczących sytuacji finansowej, Skarżąca nadesłała zeznania podatkowe, z których wynika, że w 2013 r. uzyskała przychód w kwocie 599.326,87 zł dochód w kwocie 9.893,71 zł, a koszty uzyskania przychodu wyniosły 589.433,16 zł. Skarżąca przedstawiła również rozliczenie dochodu z remontem oraz podsumowanie księgi przychodów i rozchodów za okres od stycznia do grudnia 2014r., a także wyciąg z rachunku bankowego w [...] .
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), zwaną dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko z opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych przyznanie prawa pomocy następuje, w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246§ 1 pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( pkt. 2 cyt. wyżej przepisu).
Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że wnoszenie opłat sądowych jest zasadą natomiast zwolnienie z ich uiszczenia stanowi odstępstwo od niej. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona – ze względu na swój stan majątkowy – nie jest w stanie ponieść jej kosztów.
Prawo pomocy jest przyznawane osobom charakteryzującym się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Ubiegający się o taką pomoc powinni poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Koszty sądowe należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które winny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość wpisu sądowego w kwocie 500 zł jak i stan faktyczny sprawy, należy stwierdzić, iż w sprawie brak jest podstaw dla pozytywnego załatwienia wniosku strony.
Jak podkreśla się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05) stwierdzenie wystąpienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy wymaga zestawienia wysokości środków, jakimi strona dysponuje z wysokością kosztów, do których zobowiązana jest na danym etapie postępowania. Ciężar wykazania tych przesłanek spoczywa na stronie skarżącej. Ocena przytoczonych przez nią okoliczności należy natomiast do Sądu (por. postanowienie NSA
z dnia 14 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 760/04).
Z informacji przedstawionych we wniosku wynika, że Skarżąca prowadzi działalność gospodarczą uzyskując z tego tytułu przychody. Z przedstawionego bowiem zeznania podatkowego PIT-36L wynika, ze w 2013 r. Skarżąca z prowadzonej działalności gospodarczej (Zajazd [...] ) osiągnęła przychód w kwocie 599.326,87 zł, dochód w kwocie 9.893,71 zł, a koszty uzyskania przychodu wyniosły 589.433,16 zł. Skarżąca oświadczyła, że obecnie z prowadzonej działalności gospodarczej uzyskuje miesięczny dochód w kwocie około 2.000 zł. ponadto z analizy rachunku bankowego wynika, że Skarżąca posiada wpływy na rachunek bankowy, z którego regularnie opłaca miesięczne rachunki. Wyciąg z przedstawionego rachunku bankowego wskazuje ponadto, że Skarżąca posiada również inne rachunki bankowe, których wyciągów, mimo że była do tego zobowiązana, nie przedłożyła. Z przedstawionego wyciągu z rachunku bankowego wynika bowiem, że Skarżąca dokonywała zasilenia konta z rachunku n nr [...] (nr rachunku w aktach sprawy k. 27) przykładowo 28 listopada 2014 r. na kwotę 696,18 zł. 4 listopada 2014 r. natomiast dokonała przelewu środków w kwocie 5.000 zł na rachunek bankowy, którego wyciąg Skarżąca przedłożyła. Ponadto z analizy wyciągu z rachunku bankowego wynika, że Skarżąca posiada rachunek oszczędnościowy i przykładowo 22 października 2014 r. dokonała wpłaty z rachunku "[...] " kwoty 2.000 zł.
Ponadto Skarżąca nie przedłożyła, mimo że była do tego zobowiązana wyliczenia miesięcznych kosztów swojego utrzymania.
Po dokonaniu analizy sytuacji majątkowej Skarżącej, ocenie dokumentów źródłowych oraz informacji przedstawionych przez Skarżącą, referendarz sądowy doszedł do przekonania, że Skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie uiścić kwoty 500 zł. tytułem wpisu należnego od skargi.
Z uwagi na powyższe na podstawie art. 243 § 1, art. 245, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło