III SA/Wa 394/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Sędziowie sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz, sędzia WSA Jarosław Trelka (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Karol Kodym, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi R. J. na postanowienie Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1) stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, 2) określa, że postanowienie, którego nieważność stwierdzono w pkt 1 nie może być wykonane w całości, 3) zasądza od Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na rzecz R. J. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. , na podstawie [...] tytułów wykonawczych z dnia [...] sierpnia 2012 r., o numerach od [...] do [...] , prowadził egzekucję z majątku dłużnika – R.J. (zwanego dalej "Skarżącym"). Skarżący pismem z dnia 7 września 2012 r. zgłosił zarzuty w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym: w stosunku do zobowiązań za miesiące od kwietnia do lipca 2005 r., sierpień 2005 r., od grudnia 2005 r. do maja 2006 r., od czerwca do września 2006 r., od października 2006 r. do stycznia 2007 r., od lutego do kwietnia 2007 r. - zarzut przedawnienia, gdyż zastosowanie środka egzekucyjnego nastąpiło już po przedawnieniu się zobowiązań, a także zarzut nieistnienia obowiązku, błędu co do osoby zobowiązanej i niedoręczenia upomnienia. Natomiast w stosunku do zobowiązań za miesiące od czerwca do września 2007 r. i od października do grudnia 2007 r. - zarzut nieistnienia obowiązku oraz błędu co do osoby zobowiązanej, poprzez przejście zobowiązań na spółkę z o. o., która nabyła przedsiębiorstwo. Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (zwany dalej "Prezesem PFRON"), działając jako wierzyciel, postanowieniem z dnia [...] października 2012 r. nie uwzględnił zarzutów Skarżącego. Ww. postanowienie doręczono Skarżącemu w dniu 26 października 2012 r. Według Prezesa Zarządu PFRON z uwagi na wydanie w dniu [...] października 2007 r. decyzji rozkładającej Skarżącemu zaległe wpłaty wraz należnymi odsetkami na 48 rat miesięcznych, oraz z uwagi na zastosowanie środka egzekucyjnego, w sprawie miał zastosowanie art. 70 § 2 pkt 1 oraz art. 70 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2004r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), zatem przedmiotowe zobowiązania nie uległy przedawnieniu. Prezes Zarządu PFRON wskazał ponadto, że wśród przypadków sukcesji uniwersalnej w prawie podatkowym nie zostało wymienione wniesienie przedsiębiorstwa aportem do spółki z o.o. Wobec tego dotychczasowy dłużnik odpowiada za swoje zobowiązania. Zarzut braku upomnienia uznano za niezasadny z uwagi na to, że na podstawie przepisu § 13 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541) Prezes nie był zobowiązany do wystawienia takiego upomnienia. W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżący wniósł o weryfikację stanowiska Prezesa i uznanie zarzutów Skarżącego za uzasadnione. Zarzucił naruszenie art. 70 oraz art. 112 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niewłaściwe jego zastosowanie. Prezes Zarządu PFRON, po ponownym rozpoznaniu sprawy, postanowieniem z dnia [...] grudnia 2012 r. nie uznał zarzutów Skarżącego. Jako podstawę odpowiedzialności Skarżącego wskazał art. 70 i art. 112 Ordynacji. Wyjaśnił treść i skutki prawne art. 70 Ordynacji jako mającego zastosowanie w sprawie oraz art. 112 § 1 Ordynacji, jako dotyczącego nie następstwa prawnego, a solidarnej, subsydiarnej odpowiedzialności osób trzecich. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie powyższego postanowienia Prezesa Zarządu PFRON w całości, zarzucając naruszenie: 1) art. 70 Ordynacji podatkowej, poprzez niewłaściwe zastosowanie i podtrzymywanie stanowiska wierzyciela, pomimo upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, 2) art. 112 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez niewłaściwe zastosowanie, tj. kierowanie egzekucji do osoby, która nie powinna być osobą zobowiązaną, 3) art. 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 1991r. Nr 36, poz. 161 ze zm.), poprzez nierozpoznanie wszystkich zarzutów Skarżącego zgłoszonych w toku postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu Skarżący podtrzymał argumentację prezentowaną w toku postępowania przed Organem. W odpowiedzi na skargę Prezes Zarządu PFRON wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Ponowił merytoryczną argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu z dnia [...] grudnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność aktów, w tym wydanych w postępowaniu administracyjnym i egzekucyjnym postanowień podlegających zaskarżeniu zażaleniem, z prawem procesowym i materialnym, obowiązującym w dacie wydania postanowienia. Zgodnie natomiast z art. 134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie zasługiwała na uwzględnienie, ale z zupełnie innego powodu, niż w niej wskazany. Pierwszym obowiązkiem organu, do którego wpłynęło odwołanie/zażalenie strony, jest zweryfikowanie wniesionego środka zaskarżenia pod względem formalnym. Do takiej weryfikacji należy m.in. ustalenie, czy środek zaskarżenia został wniesiony z zachowaniem ustawowego terminu. W niniejszej sprawie zażalenie na postanowienie Prezesa Zarządu PFRON z [...] października 2012 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu 7 dni. Jak bowiem wynika z dołączonego do tego postanowienia zwrotnego potwierdzenia jego odbioru (poszczególne karty akt postępowania przed Organem nie są ponumerowane), zostało ono doręczone Skarżącemu w dniu 26 października 2012 r. Był to zwykły dzień roboczy, piątek. Termin 7 dni na wniesienie zażalenia upływał zatem 2 listopada 2012 r., także w zwykły dzień roboczy, jakim był kolejny piątek. Tymczasem, jak wynika ze stempla pocztowego na kopercie, w której znajdowało się wniesione zażalenie, zostało ono nadane w Urzędzie Pocztowym w D. w dniu 5 listopada 2012 r., czyli z uchybienie ustawowego terminu. W postanowieniu z [...] listopada 2012 r. Skarżący został prawidłowo pouczony o sposobie i terminie wniesienia ewentualnego zażalenia. Merytoryczne rozpatrzenie zażalenia w sytuacji, kiedy zostało ono wniesione z uchybieniem ustawowego terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Wobec powyższego Sąd nie mógł odnieść się do merytorycznych zarzutów skargi. W obrocie prawnym pozostaje postanowienie z dnia [...] października 2012 r., którego Skarżący skutecznie nie zaskarżył zażaleniem. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł, jak w pkt 1 sentencji wyroku. Odnośnie do wstrzymania wykonania postanowienia podstawą wyroku był art. 152, zaś odnośnie do kosztów postępowania – art. 200 przywołanej ustawy procesowej.