III SA/Wa 4058/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-10-02

Skład orzekający: Agnieszka Grzelak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka, która zawiesiła działalność gospodarczą i ponosi znaczące straty, może uzyskać częściowe zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, wykazując brak wystarczających środków na jego pokrycie?
Ratio decidendi
Spółka może uzyskać częściowe zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, jeśli wykaże, że nie posiada wystarczających środków na jego pokrycie. W ocenie sądu, przedstawione przez spółkę dowody dotyczące jej trudnej sytuacji finansowej, w tym zawieszenie działalności, poniesione straty, ograniczenie operacyjne oraz fakt częściowego uiszczenia wpisu, uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, umożliwiając realizację konstytucyjnego prawa do sądu.
Stan faktyczny
Spółka D. S.A. złożyła wniosek o częściowe zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, wskazując na swoją niezwykle trudną sytuację finansową, która powstała w związku z licznymi postępowaniami podatkowymi i decyzjami zabezpieczającymi. Spółka zawiesiła działalność gospodarczą, ponosi straty, utraciła zdolność do prowadzenia bieżącej działalności i jest odcięta od zewnętrznych źródeł finansowania. Do wniosku dołączyła dokumenty finansowe. Referendarz sądowy uznał wniosek za zasadny.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie powyżej 5.000 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 2 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2014 r. Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za czerwiec 2010 r. postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie powyżej 5.000 zł. D. S.A. (dalej – "Skarżąca", "Spółka") wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej tj. ponad kwotę 5.000 zł. Spółka wyjaśniła, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania. Wskazała, że jej niezwykle trudna sytuacja finansowa powstała w związku z okolicznościami od niej niezależnymi. W stosunku do spółki toczy się szereg postepowań podatkowych w szczególności dotyczących rozliczeń VAT, gdzie łączna kwota "domniemanych" zobowiązań spółki wynosi ponad 43 mln zł. W latach 2010-2011 organ podatkowy wydał wobec spółki 5 decyzji zabezpieczających na kwotę prawie 26 mln zł. Decyzje to zostały uchylone przez Sąd, a pomimo to organy kontynuowały działania kontrolne wobec spółki i wydały decyzje zabezpieczające na kwotę ponad 90 mln zł. Powyższe wpłynęło ma wizerunek spółki, jej wiarygodność kredytową oraz wiarygodność wobec partnera handlowego. Dramatycznie spadły notowania akcji spółki na GPW. Ponoszona strata z roku na rok ta strata się większa. Spada rentowność sprzedaży i kapitałów własnych, rośnie wskaźnik ogólnego zadłużenia. Spółka utraciła zdolność do prowadzenia bieżącej działalności operacyjnej. Działalność ta została zredukowania do minimum niezbędnego dla przetrwania jej marki. Spółka pozostaje odcięta od zewnętrznych źródeł finansowania, a majątek spółki, który pozostał jest zajęty w postępowaniu zabezpieczającym i obecnie egzekucyjnym. W celu wykonania zabezpieczenia zobowiązań spółki ustanowiono zastawy skarbowe na wszystkich udziałach i akcjach będących własnością skarżącej. Wszystkie nieruchomości Skarżącej stanowią przedmiot zabezpieczenia. Powołała się na długotrwałość (wieloinstancyjność") postępowania sądowego. Skarżąca zawiesiła prowadzenie działalności gospodarczej z dniem 1 grudnia 2017 r. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Spółka dołączyła dokumenty rachunkowe, bilans, rachunek zysków i strat, zeznania podatkowe CIT-8. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: "P.p.s.a."). Zgodnie z § 2 pkt 2 tego przepisu osoba prawna, a także inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (tak w niniejszej sprawie) - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Oceniając wniosek Skarżącej z punktu widzenia powyższej przesłanki referendarz sądowy uznał, że zasługuje on na uwzględnienie. Referendarz sądowy zauważa, że jedyny koszt wymagany obecnie w sprawie to koszt wpisu od skargi kasacyjnej. Do tej kwoty referendarz sądowy powinien odnieść wysokość środków finansowych, którymi dysponuje strona, ponieważ ocena zdolności płatniczej strony zależy od zestawienia aktualnie posiadanych przez stronę środków z aktualnie wymaganymi zobowiązaniami. W rozpoznawanej sprawie przyznanie skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie jest zasadne. Na obecnym etapie postępowania kosztem, którego poniesienie jest niezbędne do rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej przez spółkę jest wpis w kwocie 11.739 zł. Skarżąca uiściła już kwotę 5.000. W ocenie referendarza sądowego, z oświadczeń i dokumentów dotyczących sytuacji finansowej spółki wynika, że w obecnej sytuacji nie jest ona w stanie uiścić tego wpisu w całości. Skarżąca wskazała, że za 2017 r. poniosła stratę w wysokości 1.857.000 zł, a od 1 grudnia 2017 r. w związku z trudną sytuacją zawiesiła prowadzenie działalności gospodarczej. O pozytywnym rozpoznaniu wniosku zadecydował również fakt, że Skarżąca nie tylko na etapie postępowania przed Sądem I Instancji, ale też na etapie pierwszej skargi kasacyjnej poniosła już znaczące koszty – uiściła wpis sądowy w wysokości 23.478 zł. oraz wpis od skargi kasacyjnej w kwocie 11.739 zł. Obecnie nie uchyla się również całkowicie od partycypowania w kosztach wszczętego postępowania kasacyjnego uiszczając wpis w kwocie 5.000 zł ( k. 790). W ocenie referendarza sądowego, powyższe okoliczności, a także konieczność umożliwienia Skarżącej realizacji konstytucyjnego prawa do sądu, wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, uzasadnia przyznanie Skarżącej prawa pomocy zgodnie z jej wnioskiem. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło