III SA/Wa 4082/17
PostanowienieWSA w Warszawie2018-07-20
Skład orzekający: Lucyna Kaligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli skarżący nie wykazał istotnej zmiany okoliczności faktycznych uzasadniającej odmienną ocenę jego sytuacji finansowej?Ratio decidendi
Sąd odmówił zmiany prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał, aby nastąpiła taka zmiana okoliczności faktycznych, która uzasadniałaby odmienną ocenę jego możliwości partycypowania w kosztach postępowania. Okoliczności podniesione jako nowe, takie jak utrata koncesji czy otwarcie postępowania układowego, albo były już znane sądowi w poprzednim postępowaniu, albo istniały już w czasie jego trwania, a nie zostały wówczas podniesione.Stan faktyczny
Skarżąca spółka S. sp. z o.o. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację finansową. Wniosek został prawomocnie odrzucony postanowieniem referendarza sądowego z 7 maja 2018 r., utrzymanym w mocy postanowieniem sądu z 19 czerwca 2018 r. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu, spółka ponowiła wniosek o przyznanie prawa pomocy, motywując to zmianą okoliczności faktycznych, w tym utratą koncesji na obrót paliwami i otwarciem postępowania układowego.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić zmiany postanowienia starszego referendarza sądowego z 7 maja 2018 r. w przedmiocie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Lucyna Kaligowska po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zmianę postanowienia starszego referendarza sądowego z 7 maja 2018 r. w przedmiocie prawa pomocy w sprawie ze skargi S. sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od stycznia do grudnia 2012 r. postanawia odmówić zmiany postanowienia
Skarżąca – S. sp. z o.o. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek powołała się na takie okoliczności jak: zajęcie rachunków bankowych, utrata płynności finansowej, spadek obrotów z tytułu sprzedaży hurtowej. Wskazała, że jej kapitał zakładowy wynosi [...] zł, zaś wartość środków trwałych ponad [...] zł. Skarżąca podała stan środków na rachunkach bankowych i w kasie. Wskazała, że zysk za ostatni rok obrotowy wyniósł [...] zł. Wyjaśniła, że nie posiada udziałów w innych podmiotach, pełnomocnik nie otrzymał wynagrodzenia, zaś jedyny wspólnik nie ma możliwości pokrycia kosztów sądowych.
Postanowieniem z 7 maja 2018 r. referendarz sądowy odmówił przyznania Skarżącej prawa pomocy. Z rozstrzygnięciem tym zgodził się Sąd, który postanowieniem z 19 czerwca 2018 r. utrzymał w mocy wspomniane postanowienie.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego Skarżąca ponowiła wniosek o przyznanie prawa pomocy, motywując to zmianą okoliczności faktycznych. Powołała się mianowicie na utratę z dniem [...] stycznia 2018 r. koncesji na obrót paliwami oraz fakt otwarcia w dniu [...] kwietnia 2018 r. postępowania układowego.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Przede wszystkim należy zauważyć, że w niniejszej sprawie Skarżąca ubiegała się już o prawo pomocy w tym samym, co obecnie zakresie (zwolnienie od opłat sądowych i wydatków). Na mocy postanowienia z 7 maja 2018 r. odmówiono jej wówczas tego zwolnienia. Z rozstrzygnięciem tym zgodził się Sąd, który postanowieniem z 19 czerwca 2018 r. utrzymał w mocy wspomniane postanowienie, co spowodowało, że stało się ono prawomocne. W tej sytuacji powtórny wniosek Skarżącej z 12 lipca 2018 r. należało potraktować jako wniosek o zmianę przywołanego wyżej postanowienia z 7 maja 2018 r.
Wniosek Skarżącej należy zatem ocenić przez pryzmat przesłanek wynikających z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej jako: "P.p.s.a.". Przepis ten stanowi, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przepis ten uzależnia możliwość uchylenia bądź zmiany postanowień prawomocnych, czyli takich, od których nie przysługuje już stronie żaden środek zaskarżenia, jak i niekończących sprawy, od zmiany okoliczności, przez co należy rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązujących przepisach. Muszą to być jednak takie zmiany, które uzasadniają zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia.
W niniejszej sprawie jako nową okoliczność mającą wpływ na ocenę stanu finansowego Skarżąca wskazała m. in. fakt otwarcia w dniu [...] kwietnia 2018 r. postępowania układowego. Tymczasem okoliczność ta była Sądowi znana, o czym świadczy chociażby to, że do sprzeciwu Skarżąca dołączyła stosowne postanowienie Sądu z [...] kwietnia 2018 r. Zostało to zatem wzięte pod uwagę w poprzednio toczącym się postępowaniu w przedmiocie prawa pomocy.
W konsekwencji nie można uznać, że Skarżąca wskazała na taką zmianę okoliczności, której waga pozwalałaby odmiennie ocenić jej możliwości partycypowania w kosztach niniejszego postępowania.
Zmianą taką nie jest również eksponowany przez nią fakt utraty koncesji na obrót paliwami. Jak sama podała miało do tego dojść [...] stycznia 2018 r., a zatem w czasie gdy Skarżąca inicjowała poprzednie postępowanie w przedmiocie prawa pomocy. Tymczasem w składanych wówczas oświadczeniach próżno szukać wzmianki o utracie koncesji. Przeciwnie w złożonym w czerwcu br. sprzeciwie Skarżąca podkreśliła, że prowadzona przez nią "działalność w sektorze paliw płynnych generuje bardzo wysokie koszty". Także w przywołanym wyżej postanowieniu z [...] kwietnia 2018 r. czytamy, iż obecnie prowadzi ona działalność na "[...] stacjach paliw, dzierżawionych od innych podmiotów, zatrudniając [...] osoby".
Skoro zatem okoliczność utraty koncesji obiektywnie istniała, zaś Sąd nie miał o niej wiedzy, to nie można mówić, iż doszło w niniejszej sprawie do takiej zmiany jej okoliczności, która uzasadnia zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia.
W tym stanie rzeczy postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło