III SA/Wa 4127/17
WyrokWSA w Warszawie2018-09-26
Skład orzekający: Beata Sobocha, Agnieszka Baran, Matylda Arnold-Rogiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym w postępowaniu o umorzenie postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, nawet w postępowaniu o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Badanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej obejmuje jedynie ustalenie, czy egzekucja jest dopuszczalna, czy tytuł wykonawczy jest prawidłowo wystawiony i czy doręczono upomnienie. Kwestie prawidłowego doręczenia decyzji stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego nie mogą być weryfikowane w postępowaniu egzekucyjnym, gdyż nie jest ono kontynuacją postępowania administracyjnego i nie służy weryfikacji decyzji administracyjnych.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę K. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne było prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących zaległości z tytułu wyłączenia z produkcji gruntów rolnych. Skarżąca kwestionowała prawidłowość doręczeń korespondencji oraz podnosiła zarzut przedawnienia należności. Organy administracji uznały, że doręczenia były skuteczne, a zastosowane środki egzekucyjne przerwały bieg terminu przedawnienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Beata Sobocha, Sędziowie sędzia del. S.O. Agnieszka Baran, sędzia WSA Matylda Arnold-Rogiewicz (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 września 2018 r. sprawy ze skargi K. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
Naczelnik Urzędu Skarbowego W.(dalej "NUS", "organ pierwszej instancji" lub "organ egzekucyjny") prowadził postępowanie egzekucyjne wobec majątku K. K.(dalej "skarżąca", "strona" lub "zobowiązana") na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Starostę Powiatu P. nr [...] i nr [...] z dnia 1 lipca 2015 r. obejmujących zaległości z tytułu wyłączenia z produkcji gruntów rolnych w łącznej kwocie należności głównej 162.430,50 zł.
W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, zawiadomieniem numer [...] z dnia 2 grudnia 2015 r. NUS w oparciu o tytuły wykonawcze dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności, tj. w [...] Bank Odział w L.. Zawiadomienie doręczono dłużnikowi zajętej wierzytelności 2 grudnia 2015 r. Zaś pismem z dnia 7 grudnia 2015 r. [...] Bank S.A. poinformował organ egzekucyjny, że na rachunku bankowym strony brak jest środków do realizacji przedmiotowego zajęcia. Bank zawiadomił NUS, że rachunek skarżącej został już zajęty przez komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym W. na podstawie zawiadomienia nr Km [...] z dnia 23 kwietnia 2015 r. oraz przez Urząd Miasta W. na podstawie zawiadomienia nr [...] z dnia 5 marca 2015 r.
Kolejnymi zawiadomieniami z 2 grudnia 2015 r. o nr: [...], [...], NUS w oparciu o tytuły wykonawcze, dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego kolejno: Bankiem [...] S.A. i Bankiem [...] S.A. Zawiadomienia zostały odebrane przez dłużników zajętej wierzytelności 2 grudnia 2015 r.
Zajęcia o numerach: [...], [...], [...] z dnia 2 grudnia 2015 r. wraz z odpisami tytułów wykonawczych nr [...] i nr [...]z dnia 1 lipca 2015 r. zostały doręczone zobowiązanej w dniu 11 grudnia 2015 r.
Kolejne zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego z 2 grudnia 2015 r. nr [...] organ egzekucyjny skierował do Banku [...] S.A. Zawiadomienie zostało odebrane przez dłużnika zajętej wierzytelności 28 grudnia 2015 r., zaś przez zobowiązaną 16 stycznia 2016 r.
Następnie organ egzekucyjny zawiadomieniem nr [...] z dnia 10 listopada 2016 r. dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w [...] Bank S.A. Dłużnik zajętej wierzytelności odebrał zawiadomienie 10 listopada 2016 r., zaś strona 24 listopada 2016 r.
W dniu 9 grudnia 2016 r. do NUS wpłynęło pismo skarżącej z dnia 7 grudnia 2016 r., zatytułowane "skarga". Strona wskazała, że z uwagi na doręczone jej zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego z dnia 10 listopada 2016 r. składa skargę na powyższe postępowanie, podnosząc, że należności wymienione w tym zawiadomieniu w przeważającej części uległy przedawnieniu.
Z uwagi na wątpliwości co do prawidłowej kwalifikacji powyższego podania, NUS wezwał zobowiązaną do sprecyzowania podania przez jednoznaczne wskazanie, w jakim trybie podanie powinno być rozpatrzone. W odpowiedzi na wezwanie strona opierając się na art. 33 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm., dalej "u.p.e.a.") podniosła zarzuty na prowadzoną egzekucję, z uwagi na przedawnienie należności objętych tytułami wykonawczymi. Zobowiązana wniosła również o przywrócenie terminu do złożenia zarzutów.
Postanowieniem z dnia 12 stycznia 2017 r. NUS odmówił zobowiązanej przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne.
Następnie NUS, postanowieniem z 21 lutego 2017 r. postanowił odmówić wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie rozpatrzenia zarzutów ze względu na uchybienie terminowi do ich wniesienia.
Skarżąca 14 marca 2017 r. wniosła zażalenie. Zarzuty zobowiązanej zawarte w zażaleniu sprowadzały się do twierdzenia, że przed dniem 24 listopada 2016 r. zobowiązana nie otrzymała żadnej korespondencji związanej z postępowaniem egzekucyjnym. Strona zakwestionowała doręczenie jej 11 grudnia 2015 r. korespondencji związanej "z tą sprawą", twierdząc, że "prawdopodobnie korespondencja została odebrana przez nieuprawnioną osobę, która mi jej nie przekazała".
Postanowieniem z 24 kwietnia 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej "DIAS") utrzymał w mocy postanowienie NUS z 21 lutego 2017 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zarzutów z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia.
Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego datowaną na 2 czerwca 2017 r.
Następnie Strona pismem z 24 lipca 2017 r. zatytułowanym "Skarga" wniosła do NUS o umorzenie postępowania, jak również wszystkich czynności egzekucyjnych podjętych w tej sprawie oraz o przekazanie sprawy wierzycielowi celem wydania decyzji ustalających należności jedynie do wysokości kwot, które nie uległy przedawnieniu.
NUS przekazał Marszałkowi Województwa [...] (dalej "wierzyciel") pismo zobowiązanej celem uzyskania informacji, czy w przedmiotowej sprawie zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na kwestionowaną przez stronę wymagalność należności objętych tytułami wykonawczymi: nr [...]i nr [...].
Wierzyciel należności za zobowiązania z tytułu dochodów, o których mowa w art. 22b ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. 2017 r., poz. 1161) poinformował organ egzekucyjny, że nie zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na przedawnienie należności objętych tytułami wykonawczymi nr [...] i [...] z dnia 1 lipca 2015 r.
Postanowieniem z 28 sierpnia 2017 r. NUS odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i nr [...] z dnia 1 lipca 2015 r.
Zobowiązana złożyła zażalenie, zaskarżając postanowienie w całości, wnosząc o jego uchylenie i rozpoznanie merytorycznie zarzutów złożonych w piśmie z 24 lipca 2017 r., ewentualnie o przekazanie sprawy do organu pierwszej instancji celem ponownego rozpoznania sprawy, ponieważ w ocenie strony organ egzekucyjny nie odniósł się do wszystkich zarzutów złożonych w piśmie z 24 lipca 2017 r.
Strona podniosła, że NUS nie odniósł się do wniosku strony w przedmiocie przekazania sprawy do Wierzyciela, jak również nie zajął stanowiska w związku z oświadczeniem złożonym przez stronę, że nie otrzymała od Wierzyciela żadnej korespondencji związanej z postępowaniem. Zdaniem skarżącej, wskazanie przez organ egzekucyjny w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia na zastosowane w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego środki egzekucyjne, które przerwały bieg terminu przedawnienia należności objętych tytułami wykonawczymi, nie odnosi się do uniesionych zarzutów "w szczególności do braku doręczenia przez wierzyciela - korespondencji", co w ocenie zobowiązanej "w istotny sposób wiąże się z przedawnieniem wierzytelności".
Postanowieniem z 19 października 2017 r. DIAS utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy wskazał, że NUS zbadał przesłanki zawarte w art. 59 § 1 u.p.e.a. obligujące organ egzekucyjny do umorzenia postępowania egzekucyjnego i wydając rozstrzygnięcie w zaskarżonej treści uznał, że w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek wyrażonych w przepisie. Ponadto wyjaśnił, że zgodnie z art. 29 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
DIAS zaznaczył, że w postępowaniu egzekucyjnym nie jest dopuszczalne weryfikowanie prawidłowości wydania i doręczenia decyzji stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego. Organ odwoławczy uznał, że oczekiwanie przez skarżącą, że w ramach wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego nastąpi badanie zasadności (prawidłowości) decyzji administracyjnej nie znajduje uzasadnienia. Postępowanie egzekucyjne nie jest kontynuacją postępowania administracyjnego i nie służy weryfikacji decyzji administracyjnych.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przywrócenie terminu do złożenia zarzutów w związku z przedawnieniem zobowiązań. Skarżąca zarzuciła na podstawie art. 227 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej "k.p.a.") zaniedbanie i nienależyte wykonanie zadań przez pracowników organów podatkowych, polegających w jej ocenie na wyczerpaniu wszystkich możliwości i sposobów doręczenia korespondencji z art. 39 k.p.a., w tym na nie skorzystaniu z doręczenia przez pracowników lub inne upoważnione osoby lub organy, które to czynności powinny zostać wykonane. Strona wskazała, że nie uchyla się od zapłacenia należności, ale jedynie w takim zakresie, w którym nie uległa przedawnieniu.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o oddalenie skargi oraz podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sprawowana jest według kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zaskarżone postanowienie Sąd uchyla, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Ponadto należy wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do obowiązującego od dnia 15 sierpnia 2015 r. nowego brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Wobec faktu, że przedmiotem sprawy jest ocena postanowienia o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego, wydanego w związku ze złożonym przez skarżącą wnioskiem o umorzenie tego postępowania, wskazać należy, ze zgodnie a art. 59 § 1 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne umarza się:
jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania;
jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał;
jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa;
gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego;
jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny;
w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego;
jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu;
jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania;
na żądanie wierzyciela;
w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.
Wskazać należy, że powody obligatoryjnego umorzenia postępowania egzekucyjnego są enumeratywnie wymienione w tym przepisie i nie ma podstawy do umorzenia postępowania z jakiegokolwiek innego tytułu.
Podniesione przez skarżącą zarzuty wskazują, że wnosi ona o umorzenie postępowania egzekucyjnego wskazując na zaistnienie przesłanek z art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a.
Przed oceną tego stanowiska organu należy zauważyć, że istotą umorzenia postępowania egzekucyjnego jest przerwanie postępowania, uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych oraz rozstrzygnięcie o dalszym nieprowadzeniu postępowania. Instytucja ta ma na celu zakończenie tego postępowania, najczęściej z przyczyn natury formalnej, gdy w konkretnej sytuacji zaistniałej w jego toku wykonanie obowiązku przez zobowiązanego jest niemożliwe lub niedopuszczalne. Przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego mogą pojawić się zarówno w trakcie postępowania egzekucyjnego, jak i jeszcze przed jego wszczęciem. Umorzenie postępowania egzekucyjnego może nastąpić na wniosek wierzyciela, z urzędu, a także na skutek inicjatywy zobowiązanego. Prawdą jest, że zarówno art. 34 jak i art. 59 § 1 u.p.e.a. zawierają podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Nie mniej należy odróżnić umorzenie postępowania z uwagi na okoliczności określone w art. 59 § 1 u.p.e.a. od umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a., którego konieczną przesłanką jest uwzględnienie zarzutów zobowiązanego, dopiero po uzyskaniu w tym przedmiocie stanowiska wierzyciela.
Jeżeli chodzi natomiast o umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 u.p.e.a., ma ono charakter obligatoryjny, ponieważ wystąpienie określonych w nim okoliczności rodzi obowiązek umorzenia postępowania. Przepis 59 § 1 u.p.e.a. wymienia przyczyny obligatoryjne umorzenia postępowania, nie pozostawia zatem do uznania organu egzekucyjnego tego, czy w danym przypadku umorzyć postępowanie (por. R. Hauser, Z. Leoński, Postępowanie egzekucyjne w administracji - Komentarz 2003, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2003, str. 140).
Na rozróżnienie pomiędzy umorzeniem postępowania egzekucyjnego z uwagi na uwzględnienie zarzutów zobowiązanego a umorzeniem postępowania egzekucyjnego z uwagi na przesłanki z art. 59 § 1 i § 2 u.p.e.a. wskazuje także treść art. 59 § 3 tej ustawy, który stanowi, że w przypadkach określonych w art. 59 § 1 i § 2 u.p.e.a. organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie umorzenia postępowania, chyba że umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a.
W przypadku procedowania w zakresie umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na przesłanki określone w art. 59 § 1 u.p.e.a, organ egzekucyjny jest nie tylko uprawniony, ale wręcz powinien samodzielnie rozważyć i rozstrzygnąć, czy zachodzą przesłanki określone w tym przepisie, a nie stoi temu na przeszkodzie fakt wcześniejszego, dokonanego w oparciu o art. 34 § 1 u.p.e.a, wypowiedzenia się wierzyciela, w przedmiocie wniesionych zarzutów. Oznacza to, że wniosek o umorzenie postępowania powinien zostać rozpoznany przez organ egzekucyjny po dokonaniu samodzielnej oceny wskazanych w nim przesłanek, przy czym organ nie jest w tej sytuacji zobligowany do uzyskania w tym zakresie stanowiska wierzyciela.
Wobec powyższego, w postępowaniu prowadzonym w odrębnym trybie, określonym w art. 59 u.p.e.a., organ egzekucyjny powinien w sposób wyczerpujący ustalić istotne, w świetle konkretnej przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego okoliczności, i w oparciu o te ustalenia podjąć rozstrzygnięcie co do umorzenia postępowania. Nie wyklucza to oczywiście możliwości uzyskania od wierzyciela stosownych informacji i dokumentów istotnych dla załatwienia sprawy, niemniej stanowisko bądź wyrażony pogląd wierzyciela co do zasadności wniosku zobowiązanego o umorzenie postępowania nie będą dla organu egzekucyjnego wiążące.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy przypomnieć, że składając skargę na postanowienie DIAS z dnia 19 października 2017 r. skarżąca zarzuciła nienależyte wykonywanie zadań przez pracowników organów podatkowych, polegające na niewyczerpaniu wszystkich możliwości i sposobów doręczenia korespondencji, o których stanowi art. 39 k.p.a., w tym nie skorzystanie z możliwości doręczenia korespondencji przez pracowników lub inne upoważnione organy. Jej zdaniem, jeżeli korespondencji nie można doręczyć za pokwitowaniem przez operatora pocztowego, to organ powinien skorzystać z kolejnych sposobów doręczenia korespondencji, przewidzianych w tym przepisie. Skarżąca wskazała: "Dlatego też zaskarżam również niniejsze postanowienie, albowiem korespondencja do mnie adresowana nie została skutecznie mi doręczona o czym świadczy okoliczności wcześniej przyznana - korespondencja została złożona w Urzędzie Pocztowym.
Na Organie ciąży obowiązek prawidłowego doręczania korespondencję, skoro korespondencja nie została podjęta, to Organ - Starosta powinien wybierać kolejny sposób jej doręczenia, zgodnie z przepisami art. 39 k.p.a.
Tymczasem jak wynika również z obecnie skarżonej decyzji, Organ stara się przerzucić na mnie ciężar udowodnienia, że podpis widniejący na zwrotnym potwierdzeniu odbioru jest moim podpisem."
Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu należy wskazać, że zgodnie z art. 39 k.p.a. organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2016 r. poz. 1113, 1250, 1823 i 1948), przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy.
Zgodnie z art. 42 § k.p.a. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy.
Pisma mogą być doręczane również w lokalu organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej (art. 42 § 2 k.p.a.).
W razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony w § 1 i 2, a także w razie koniecznej potrzeby, pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie (art. 42 § 3 k.p.a.).
Z kolei art. 43 k.p.a. stanowi, że w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania.
Natomiast zgodnie z art. 44 § 1 k.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43:
1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;
2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ.
Artykuł 44 § 2 k.p.a. stanowi, że zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata.
W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.).
Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 k.p.a.).
Podkreślić należy, że w art. 39 k.p.a. ustawodawca posługuje się spójnikiem "lub". Użycie tego spójnika oznacza, że przesłanki te mogą zachodzić alternatywnie. Słownik języka polskiego PWN (www.sjp.pwn.pl) definiuje "lub" jako spójnik wyrażający możliwą wymienność lub wzajemne wyłączanie się zdań lub ich części. Natomiast przy tworzeniu prawa spójnik "lub" oznacza alternatywę nierozłączną, czyli co najmniej jeden z jej elementów musi być spełniony.
Tym samym użycie w art. 39 k.p.a. spójnika "lub" oznacza, że wystarczające jest zastosowanie przez organ jednego ze wskazanych w tym przepisie sposobów doręczeń.
Gdyby celem ustawodawcy było wprowadzenie normy prawnej nakazującej organowi stosować wszystkie ww. sposoby doręczeń (przez operatora pocztowego., przez pracowników, przez inne upoważnione osoby, przez inne upoważnione organy), aż do doprowadzenia do doręczenia bezpośredniego, do rąk adresata, to musiałoby to znaleźć wyraźne odzwierciedlenie w przepisach prawa, zaś takiego odzwierciedlenia obecnie brak. Co więcej, regulacje zawarte w art. 43 i 44 k.p.a. byłyby zbędne.
Stąd też nie jest prawidłowa przyjęta przez Skarżącą wykładnia art. 39 k.p.a., zakładająca, że w przypadku niemożności doręczania przez operatora pocztowego przesyłki do rąk własnych adresata konieczne jest dokonanie doręczeń innym przewidzianym przepisami sposobem, np. przez pracowników lub inny upoważniony organ.
Jednocześnie Sąd wskazuje, że w aktach administracyjnych znajdują się dowody doręczeń (k. 8, 13, 19 akt administracyjnych). Z potwierdzeń odbioru wynika, że z powodu niemożności doręczenia adresatowi lub pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu (zgodnie z art. 43 k.p.a.), pismo postawiono na okres 14 dni do dyspozycji adresata w urzędzie pocztowym, o czym zawiadomienie, wraz z informacją o możliwości jego odbioru, umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Co więcej, z tych potwierdzeń odbioru wynika, że przesyłki zostały odebrane w urzędzie pocztowym przez adresatkę.
Podkreślić też należy, że chociaż rozpoznawana obecnie przez Sąd sprawa dotyczy odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego, to w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia (to jest postanowienia DIAS z dnia 19 października 2017 r. utrzymującego w mocy postanowienie NUS z dnia 28 sierpnia 2017 r. w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na postawie tytułów wykonawczych nr [...] i nr [...]) oraz przywrócenie terminu do złożenia zarzutów w związku z przedawnieniem zobowiązań.
Tymczasem w związku ze złożonym dnia 2 stycznia 2017 r. wraz z zarzutami wnioskiem strony o przywrócenie terminu do złożenia zarzutów, NUS postanowieniem z dnia 12 stycznia 2017 r. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne prowadzone na postawie tytułów wykonawczych nr [...] i nr [...]. W uzasadnieniu tego postanowienia wskazano, że zawiadomienie o zajęciu wraz z odpisami obu tytułów zostało doręczone zobowiązanej w dniu 11 grudnia 2015 r. W treści tego postanowienia zawarto też pouczenie, że na postanowienie służy zobowiązanej zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej w W., w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia. Z akt administracyjnych przekazanych do Sądu wraz z obecnie rozpoznawaną skargą wynika, że Skarżąca nie wniosła takiego zażalenia. Tym samym postanowienie odmawiające przywrócenia terminu stało się ostateczne i nie może zostać zmienione. Nie jest zatem możliwe przywrócenie terminu do złożenia zarzutów.
Następnie NUS wydał postanowienie z dnia 21 lutego 2017 r. odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie rozpatrzenia zarzutów na postępowanie egzekucyjne, z uwagi na uchybienie terminu ich wniesienia. W uzasadnieniu tego postanowienia NUS wskazał m.in. na swoje postanowienie z dnia 12 stycznia 2017 r. odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów oraz na to, że odpisy tytułów wykonawczych nr [...] i nr [...] z dnia 1 lipca 2015 r. zostały doręczone zobowiązanej w dniu 11 grudnia 2015 r., co znajduje odzwierciedlenie na znajdującym się w aktach sprawy potwierdzeniu odbioru. W oparciu o to organ stwierdził, że termin do złożenia zarzutów na prowadzoną egzekucję upłynął z dniem 18 grudnia 2015 r., wobec czego zarzuty z dnia 7 grudnia 2017 r. zostały wniesione z uchybieniem terminu do ich wniesienia, wobec czego należy wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
Na postanowienie to zobowiązana wniosła zażalenie, a wobec wydania przez DIAS postanowienia z dnia 24 kwietnia 2017 r. utrzymującego w mocy postanowienie NUS z dnia 21 lutego 2017 r., strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
W uzasadnieniu postanowienia z dnia 24 kwietnia 2017 r. wskazano: "z załączonych akt bezspornie wynika, iż zawiadomienia z dnia 02 grudnia 2015 r., o numerach: [...] o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w [...] Bank S.A., [...] o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w Banku [...] S.A., [...] o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w Banku [...] S.A. wraz z odpisem tytułów wykonawczych nr [...] i nr [...] z dnia 01 lipca 2015 r. zaopatrzonym w klauzulę organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułów do egzekucji administracyjnej, zawierającym pouczenie o możliwości złożenia zarzutu w terminie 7 dni od otrzymania tytułu wykonawczego, zostały doręczone Pani K. K. w dniu 11 grudnia 2015 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru dołączonego do przesyłki listowej. Niniejsze potwierdzenie odbioru dowodzi, że zawiadomienia nr [...], nr [...], nr [...] z dnia 02 grudnia 2015 r. oraz tytuły wykonawcze z dnia 1 lipca 2015 r., opisane na przedmiotowej zwrotce numerem systemowym sprawy organu egzekucyjnego [...], pod którym zarejestrowany był tytuł wykonawczy nr [...] oraz numerem systemowym sprawy organu egzekucyjnego [...], pod którym zarejestrowany był tytuł wykonawczy nr [...]. zostały odebrane przez Panią K. K. w dniu 11 grudnia 2015 r.
W świetle powyższego nie można zgodzić się z twierdzeniem Zobowiązanej, że w okresie od 11 grudnia 2015 r. do 23 listopada 2016 r. nie otrzymywała żadnej korespondencji od Naczelnika Urzędu Skarbowego W. dotyczącej postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Starostę Powiatu P. nr [...] i nr [...] z dnia 01 lipca 2015 r., obejmujących zaległości z tytułu wyłączenia z produkcji gruntów rolnych.
Ponadto zauważyć należy, iż szczegółowa analiza przesyłki rejestrowanej nr [...] zawierająca zawiadomienia nr [...], nr [...], nr [...] z dnia 02 grudnia 2015 r. oraz tytuły wykonawcze z dnia 01 lipca 2015 r., pozwala jednoznacznie stwierdzić, iż na druku zwrotnego potwierdzenia odbioru widnieje adnotacja doręczyciela, z której wynika, iż w pierwszej kolejności organ pocztowy podjął próbę bezpośredniego doręczenia przedmiotowej przesyłki Zobowiązanej. Z uwagi jednak na niemożność doręczenia przesyłki w sposób bezpośredni Zobowiązanej lub pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu (adnotacja "mieszkanie zamknięte"), przesyłkę pozostawiono na okres 14 dni do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym nr [...]. W konsekwencji przesyłka została odebrana w dniu 11 grudnia 2015 r. co potwierdza podpis Zobowiązanej figurujący na potwierdzeniu odbioru.
W tym miejscu należy podkreślić, że skarżony dokument doręczenia przesyłki zawierającej zawiadomienia nr [...], nr [...] [...], nr [...] [...] z dnia 02 grudnia 2015 r. oraz tytuły wykonawcze opisane nr: [...] i [...], korzysta z domniemania wiarygodności ze względu na fakt, iż stanowi dowód z dokumentu potwierdzający fakt i datę odbioru wskazanych pism, którego to domniemania Strona skarżąca w żaden sposób nie obaliła. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 09 lipca 2014 r. w sprawie oznacz. sygn. akt II FSK 2265/12 sąd wskazał, iż wypełnione prawidłowo potwierdzenie odbioru, stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 244 k.p.c., potwierdzający fakt i datę doręczenia wskazanych pism. W tym zakresie dokument urzędowy korzysta z domniemania zgodności z prawdą (post. Sądu Najwyższego z 30 kwietnia 1998 r. III CZ 51/98).
W tej sytuacji siedmiodniowy termin do wniesienia zarzutów upłynął Zobowiązanej dnia 28 grudnia 2015 r., co oznacza, iż wniesione przez Stronę w dniu 07 grudnia 2016r. zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego zostały wniesione po upływie terminu przewidzianego w art. 27 § 1 ust. 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
(...)
Ponadto Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. odnosząc się do podniesionej przez Stronę kwestii odbioru korespondencji w dniu 11 grudnia 2015 r. przez osobę nieuprawnioną na dokumencie potwierdzenia odbioru doręczenia zawiadomienia nr [...], nr [...], nr [...] z dnia 02 grudnia 2015 r. oraz tytułów wykonawczych opisanych na przedmiotowej zwrotce numerem systemowym sprawy organu egzekucyjnego [...] i [...], zauważa, iż sprawa ta podlega zbadaniu przez właściwe organy. Zatem, jeżeli Strona uznaje, że podpis na przedmiotowym dokumencie został sfałszowany, to sprawę podrobienia podpisu należy zareklamować u operatora pocztowego realizującego usługę doręczenia przesyłki poleconej lub złożyć zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa do odpowiednich organów.
W ocenie Dyrektora tutejszej Izby Administracji Skarbowej z uwagi na brak dokumentu stwierdzającego fakt sfałszowania podpisu na dokumencie potwierdzenia odbioru doręczenia ww. dokumentów, kwestionowane przez Stronę ww. potwierdzenie odbioru, znajdujące się w aktach przedmiotowej sprawy jest dokumentem wiążącym w sprawie."
Należy wskazać, że Sądowi z urzędu wiadomym jest, że tutejszy Sąd prawomocnym wyrokiem z dnia 13 grudnia 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 1136/17 (wszystkie powołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl) oddalił skargę K. K. na ww. postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego.
Zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Tym samym Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego jest związany ww. wyrokiem z dnia 13 grudnia 2017 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego. Chociaż do wyroku z dnia 13 grudnia 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 1136/17 nie zostało sporządzone uzasadnienie, w oparciu o ww. postanowienie DIAS z dnia 24 kwietnia 2017 r. należy przyjąć, że odmowa wszczęcia postępowania administracyjnego była skutkiem przyjęcia, że zawiadomienie z dnia 2 grudnia 2015 r. wraz z tytułami wykonawczymi nr [...] i nr [...] zobowiązana otrzymała w dniu 11 grudnia 2015 r., wobec czego wniesienia zarzutów w dniu 7 grudnia 2016 r. było spóźnione, co skutkowało brakiem możliwości wszczęcia postępowania w zakresie ich rozpatrzenia.
Odnosząc się do zarzutów skarżącej, że swoje oświadczenia o nieodebraniu przez nią korespondencji przedstawiła w pismach do NUS i DIAS, oraz do jej twierdzenia, że "Organ stara się przerzucić na mnie ciężar udowodnienia, że podpis widniejący na zwrotnym potwierdzeniu odbioru jest moim podpisem" Sąd wskazuje, dokument zwrotnego potwierdzenia odbioru pisma ma moc dokumentu urzędowego, a zatem stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Oznacza to, że korzysta z domniemania prawdziwości oraz z domniemania zgodności z prawdą (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 kwietnia 2016 r., sygn. akt I OZ 344/16). Powyższe domniemania w stosunku do wszystkich znajdujących się w aktach sprawy zwrotnych potwierdzeń odbioru nie zostały skutecznie podważone, a prawidłowość wypełnienia tych potwierdzeń nie budzi wątpliwości. Argumenty skarżącej, która w sposób bardzo ogólny kwestionuje doręczenie jej korespondencji, są niewystarczające. Fakt, że korespondencja została złożona w urzędzie pocztowym nie świadczy, że nie została ona doręczona skarżącej. Zgodnie z art. 44 § 1, 2 i 3 k.p.a. w przypadku niezastania przez doręczyciela adresata czy dorosłego domownika, pismo jest przechowywane przez okres 14 dni w placówce pocztowej, zaś zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia tego zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, zaś w przypadku niepodjęcia przesyłki w tym terminie pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Na znajdujących się w aktach administracyjnych potwierdzeniach odbioru (k. 8, 13, 19) znajdują się podpisy adresata.
Twierdzenie skarżącej, że korespondencji nie otrzymała, jest jedynie jej oświadczeniem (zresztą niezłożonym pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania). Aby przyznać mu charakter faktu, Strona musiałby udowodnić, że tak rzeczywiście było, czego jednak nie uczyniła. Obalenie faktu wynikającego z dokumentu urzędowego - potwierdzenia doręczania - tylko na podstawie twierdzenia, że "korespondencja do mnie adresowana nie została mi skutecznie doręczona" prowadziłoby do naruszenia art. 76 § 2 w zw. z art. 76 § 1 k.p.a., które to przepisy normują moc dowodową dokumentów urzędowych. Korzystają one z domniemania prawdziwości, a ich obalenie wymaga przeprowadzenia przeciwdowodu. Tymczasem skarżąca nie podjęła żadnych czynności w celu podważenia domniemania doręczenia, w tym nie skorzystała ze wskazanych w cytowanym wyżej postanowieniu DIAS z dnia 24 kwietnia 2017 r. możliwości wniesienia reklamacji do operatora pocztowego realizującego usługę doręczenia przesyłki poleconej czy złożenia zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa do odpowiednich organów, ograniczając się jedynie do ogólnych zaprzeczeń.
W tym miejscu warto powołać wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 grudnia 2008 r., sygn. akt II GSK 555/08, w którym stwierdzono: "pocztowy dowód doręczenia adresatowi przesyłki jest dokumentem urzędowym, potwierdzającym fakt i datę doręczenia zgodnie z danymi na dokumencie tym umieszczonymi. Taki charakter zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki uzasadnia przyjęcie, że dokument ten korzysta z domniemania prawdziwości. Domniemanie to może wprawdzie zostać obalone. Nie można jednak przyjąć, by do obalenia tego domniemania wystarczyło złożenie do akt wzorów podpisów zainteresowanego i twierdzenie, iż przesyłkę doręczono - wbrew temu na co wskazuje pocztowy dowód doręczenia - innej osobie".
Ponieważ strona w skardze wskazuje z jednej strony ogólnie, że nie otrzymała adresowanej do niej korespondencji, a jednocześnie precyzuje też, że decyzje Starosty P. wydane w 2005 r. nie zostały jej doręczone (chociaż co innego wynika ze znajdujących się w aktach administracyjnych kserokopii przedmiotowych decyzji - k. 1 i 4), wskazać należy, że w postępowaniu egzekucyjnym nie jest dopuszczalne weryfikowanie prawidłowości wydania i doręczenia decyzji stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 października 2011 r., sygn. akt I SA/Lu 407/11). Zgodnie bowiem z art. 29 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, co oznacza, że organ egzekucyjny nie ma uprawnienia do weryfikowania podstawy prawnej obowiązku podlegającego egzekucji, gdyż badanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej obejmuje ustalenie, czy egzekucja oznaczonego obowiązku jest dopuszczalna, czy tytuł wykonawczy jest prawidłowo wystawiony i czy doręczone zostało upomnienie (jeżeli jest ono wymagane).
W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt II FSK 1378/08, stwierdzono, że organ egzekucyjny nie bada ani merytorycznej trafności ("zasadności") decyzji wymiarowej, ani też "wymagalności zobowiązania podatkowego w niej określonego". Ta ostatnia przesłanka wiąże się natomiast m.in. z kwestią prawidłowego doręczenia decyzji. Niewątpliwie bowiem dopiero z datą doręczenia decyzji zaczyna ona wywierać skutki prawne względem strony postępowania. Jednakże analizowanie prawidłowości doręczenia decyzji podatkowej, stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego, oznacza w konsekwencji badanie tego, czy weszła ona skutecznie do obrotu prawnego, a tym samym czy zobowiązanie w kwocie nią określonej stało się wymagalne. Badanie zatem tej okoliczności w ramach zarzutu opartego na twierdzeniu o "nieistnieniu obowiązku" stanowiłoby w istocie kontrolę "wymagalności obowiązku" objętego tytułem wykonawczym, czego zabrania cytowany wyżej art. 29 § 1 u.p.e.a. Istotą normy prawnej wskazanej w art. 29 § 1 u.p.e.a. jest zatem aby organ egzekucyjny nie wkraczał w merytoryczne badanie zasadności egzekwowanego obowiązku. Organ egzekucyjny nie jest bowiem uprawniony do badania podstawy prawnej obowiązku podlegającego egzekucji (por. wyrok NSA z dnia 18 października 2006 r., sygn. akt II FSK 1302/05).
Sąd stwierdza, że w postępowaniu egzekucyjnym nie podlegają badaniu i rozstrzyganiu kwestie związane z odrębnym postępowaniem podatkowym, w tym dotyczące doręczenia decyzji podatkowych. Prowadziłoby to do traktowania organu egzekucyjnego jako swoistej trzeciej instancji rozpatrującej sprawę podatkową. Tego rodzaju kwestie mogą być weryfikowane ewentualnie w postępowaniu nadzwyczajnym, nie stanowią zaś podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Wyjątek od zasady określonej w art. 29 u.p.e.a., związany z badaniem kwestii istnienia obowiązku podatkowego, nie może być interpretowany rozszerzająco.
Kwestia prawidłowego doręczenia decyzji podatkowej nie może być weryfikowana w postępowaniu egzekucyjnym, niezależnie od tego czy wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym czy też nie. Przyjęcie takiego poglądu byłoby równoznaczne z umożliwieniem zobowiązanemu podważania ostatecznych decyzji poza trybami nadzwyczajnymi dla tego celu przewidzianymi. Twierdzenie o niedoręczeniu stronie decyzji ostatecznej może być weryfikowane przez właściwy organ administracyjny (wierzyciela) w ramach przesłanki wznowienia postępowania określonej, a nie w postępowaniu egzekucyjnym. Postępowanie egzekucyjne nie jest kontynuacją postępowania administracyjnego i nie służy weryfikacji decyzji administracyjnych.
Podsumowując, w świetle przepisu art. 29 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny, ani organ nadzoru nad egzekucją administracyjną nie są uprawnione do badania podstawy prawnej obowiązku podlegającego egzekucji. Organy te badają z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, ale nie są uprawnione do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Ani organ egzekucyjny ani organ nadzoru nad egzekucją administracyjną nie są więc uprawnione do merytorycznej oceny decyzji wymiarowej będącej podstawą wystawienia tytułu wykonawczego, ani też "wymagalności" zobowiązania podatkowego w niej określonego, z czym wiąże się kwestia prawidłowego doręczenia decyzji podatkowej.
Odnosząc się natomiast do zarzutu skarżącej, że zawiadomieniu z dnia 10 listopada 2016 r. zostały podane wierzytelności powstałe za okres 2005 r. i 2006 r., które uległy już przedawnieniu, Sąd wskazuje, że zarzut ten jest niezasadny.
Zawiadomienie o dokonanej czynności egzekucyjnej wskazuje, na podstawie jakiego tytułu wykonawczego prowadzona jest egzekucja. Tak też było w przedmiotowej sprawie, zarówno w przypadku zawiadomień o zajęciu z dnia 2 grudnia 2015 r., jak i z dnia 10 listopada 2016 r. Dlatego też należy odwołać się do treści tytułów wykonawczych, na podstawie których prowadzone jest przedmiotowe postępowanie egzekucyjne.
Tytuł wykonawczy nr [...]. (karta 1 akt administracyjnych) został wystawiony na podstawie decyzji administracyjnej z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...]. Aktem tym Starosta P. ustalił skarżącej opłatę roczną z tytułu użytkowania gruntów na cele nierolnicze, wynoszącą równowartość 45,369 tony ziarna żyta, płatną przez 10 lat od roku 2006 do roku 2015 w terminie do 30 czerwca każdego roku. W części E tytułu wykonawczego zostały podane kwoty należności pieniężnych za poszczególne lata od roku 2010 do roku 2015, ze wskazaniem jako daty powstania należności pieniężnych 29 czerwca 2005 r. (to jest daty, gdy decyzja, z której należności te wynikają, stała się ostateczna) oraz podaniem jako dnia, od którego nalicza się odsetki, dni bezpośrednio następujących po datach płatności w latach: 1 lipca 2010 r., 1 lipca 2011 r., 1 lipca 2012 r., 1 lipca 2013 r., 1 lipca 2014 r. i 1 lipca 2015 r. W zawiadomieniach o zajęciu została powtórzona data, od której decyzja nr [...] stała się ostateczna, co jednak nie świadczy o tym, że tytuł ten dotyczy należności za wymagalnej w roku 2005.
Z kolei tytuł wykonawczy nr [...]. (karta 4 akt administracyjnych) został wystawiony na podstawie decyzji administracyjnej z dnia [...] maja 2006 r. nr [...]. Aktem tym Starosta P. ustalił skarżącej opłatę roczną z tytułu użytkowania gruntów na cele nierolnicze, wynoszącą równowartość 3,87 tony ziarna żyta, płatną przez 10 lat od roku 2007 do roku 2016 w terminie do 30 czerwca każdego roku. W części E tytułu wykonawczego zostały podane kwoty należności pieniężnych za poszczególne lata od roku 2010 do roku 2015, ze wskazaniem jako daty powstania należności pieniężnych 10 czerwca 2006 r. (to jest daty, gdy decyzja, z której należności te wynikają, stała się ostateczna) oraz podaniem jako dnia, od którego nalicza się odsetki, dni bezpośrednio następujących po datach płatności w latach: 1 lipca 2010 r., 1 lipca 2011 r., 1 lipca 2012 r., 1 lipca 2013 r., 1 lipca 2014 r. i 1 lipca 2015 r. W zawiadomieniach o zajęciu została powtórzona data, od której decyzja nr [...] stała się ostateczna, co jednak nie świadczy o tym, że tytuł ten dotyczy należności za wymagalnej w roku 2006.
Zgodnie z art. 70 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800, dalej "O.p."), stosowanym do opłat rocznych z tytułu użytkowania gruntów na cele nierolnicze na podstawie art. 2 § 2 O.p, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Dla ustalenia daty przedawnienia istotna jest więc nie data, w której decyzja stała się ostateczna, lecz data płatności. Opłaty roczne z tytułu użytkowania gruntów na cele nierolnicze miały być uiszczane w określonych w decyzjach latach, w terminie do 30 czerwca każdego roku (art. 12 ust. 14 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych - Dz. U. z 2017 r., poz. 1161). Tym samym opłata roczna za rok 2010, płatna do 30 czerwca 2010 r., przedawniłaby się z dniem 31 grudnia 2015 r., gdyby nie przerwanie biegu terminu przedawnienia, które nastąpiło wskutek zastosowania środka egzekucyjnego - doręczone w dniu 11 grudnia 2015 r. zawiadomienie z dnia 2 grudnia 2015 r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego.
W ocenie Sądu zastosowany środek egzekucyjny przerwał bieg terminu przedawnienia opłaty rocznej za rok 2010 oraz za pozostałe lata, wobec czego opłaty te nie są przedawnione.
W związku z powyższym brak było podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej i umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że niezasadne są podniesione przez skarżącą zarzuty w stosunku do zaskarżonego postanowienia.
Natomiast odnosząc się do podniesionego przez skarżącą faktu, że w zawiadomieniu z dnia 10 listopada 2016 r. została wskazana kwota należności głównej 162.367,90 zł, podczas gdy w zaskarżonym postanowieniu wskazano kwotę 162.430,50 zł, Sąd wskazuje, że kwota 162.430,50 zł wynika z tytułów wykonawczych nr [...] i nr [...], i taka kwota została też wskazana w zawiadomieniach z dnia 2 grudnia 2015 r. W zaskarżonym postanowieniu DIAS nie odniósł się do tej różnicy, co więcej - kwestia ta nie była wcześniej przez skarżącą podnoszona. Niezależnie jednak od tego, czy opisana różnica w wysokości należności głównej wynika ze zmniejszenia się tej należności np. w wyniku częściowo skutecznie przeprowadzonej egzekucji (zmianie uległa wysokość należności płatnej do dnia 30 czerwca 2010 r., a tym samym i łączna kwota należności głównej), czy też jest wynikiem błędu pisarskiego, nie ma stanowi ona podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Podkreślić należy, że kwota 162.367,90 zł jest kwotą niższą od wynikającej z tytułów wykonawczych nr [...] i nr [...] kwoty 162.430,50 zł, a tym samym nawet ewentualny błąd (oczywista omyłka pisarska) nie byłby niekorzystny dla skarżącej, a tym samym nie miałby wpływu na wynik sprawy.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł o oddaleniu skargi na mocy art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło